ελευθερία, αλληλεγγύη, αναζήτηση, σκληρή δουλειά και πάντα rock n roll

1973 Νίξον - Μπρέζνιεφ

1973 Νίξον - Μπρέζνιεφ
Ο Αμερικανός πρόεδρος Ρίτσαρντ Νίξον και ο γενικός γραμματέας του Κομμουνιστικού Κόμματος Σοβιετικής Ένωσης, Λεονίντ Μπρένζιεφ, κατά τη διάρκεια περιπάτου στην αυλή της έπαυλης του πρώτου στην Καλιφόρνια, το 1973. Στο βάθος, ο Ειρηνικός Ωκεανός. Από την Καθημερινή

Παρατηρητήριο

του Τέλη Σαμαντά για τη στήλη Παροράματα και ημαρτημένα

Εδώ και χρόνια επιμένω και θα συνεχίσω να επιμένω: οι μελέτες και οι αναλύσεις —πολιτικές, οικονομικές, κοινωνιολογικές, πολιτιστικές— που αφορούν την επτάχρονη Δικτατορία είναι ελάχιστες σε σχέση με τις αντίστοιχες που αφορούν την περίοδο της Μεταπολίτευσης. Κι όμως, θεωρώ πως στη διάρκεια της Χούντας διαμορφώθηκαν τα κύρια κοινωνικά ρεύματα που καθόρισαν τις μεταπολιτευτικές στρεβλώσεις. Η αποκοπή από το διεθνές περιβάλλον και η λαϊκιστική εσωστρέφεια· η ανάδυση νέων κοινωνικών στρωμάτων που απέκτησαν οικονομική ισχύ χάρη στα οικονομικά μέτρα των δικτατόρων (χωρίς όμως να έχουν και την αντίστοιχη πολιτική εκπροσώπηση, την οποία απέκτησαν στη συνέχεια κατά τη Μεταπολίτευση)· η απότομη διακοπή των πνευματικών αλλά και των πολιτικών αναζητήσεων σε όλους τους ιδεολογικούς χώρους· η σαφέστατη οπισθοχώρηση των προβληματισμών για τον εκσυγχρονισμό της πολιτικής ζωής της χώρας· η υποχρεωτική συνύπαρξη αντιθετικών και αποκλινόντων πολιτικών και πνευματικών προβληματισμών και η εκ των πραγμάτων σύγκλιση τους —στον ελάχιστο κοινό παρονομαστή— απέναντι στον «κοινό εχθρό» της Χούντας· η καθυποταγή μέσω της ανοχής της Δικτατορίας μεγάλων τμημάτων της κοινωνίας· ηκυριαρχία του κιτς σε πάμπολλους τομείς της πολιτιστικής ζωής — αυτά είναι μερικά μόνο από τα αποτελέσματα του επτάχρονου «γύψου».

Η σημαντικότατη αυτή έλλειψη μελέτης της Χούντας έχει σοβαρές επιπτώσεις: η περίοδος της Δικτατορίας έχει καταγραφεί στην κοινωνική συνείδηση απλώς ως μία «σκοτεινή περίοδος», καταπίεσης και βίας από τη μία και «αντιστασιακής πράξης» από την άλλη. Το αποτέλεσμα είναι η ουσιαστική άγνοια —και όχι μόνο των νεότερων γενιών— των παραμέτρων οι οποίες συνιστούν την ιστορική τομή που αποτελεί για την νεοελληνική ιστορία η Δικτατορία 1967-1974 και, κατ’ επέκταση, η ενοχοποίηση της Μεταπολίτευσης ακόμη και για φαινόμενα που στην πραγματικότητα η ημερομηνία γέννησής τους χρονολογείται στην περίοδο της Χούντας. Με λίγα λόγια: ο καλύτερος τρόπος για να «θυμηθούμε» την αυριανή επέτειο είναι να μελετήσουμε το τι σήμαινε στην πραγματικότητα για την νεοελληνική κοινωνία εκείνη η «σκοτεινή περίοδος». Πολλές αιτίες ακόμη και των σημερινών κακοδαιμονιών υποψιάζομαι πως θα ανακαλύψουμε.

ΠΡΟΣΟΧΗ ΧΡΩΜΑΤΑ- ΜΗ ΜΕ ΔΙΑΒΑΖΕΤΕ ΌΤΑΝ ΕΧΕΤΕ ΔΙΚΙΟ

Ο βασικός λόγος, ωστόσο, που επέλεξα να ασχοληθώ με την αφελή αυτή επιλογή είναι πιο σημαντικός. Την έγραψε σε δύο φράσεις ο εκπαιδευτικός Λεωνίδας Καστανάς, η αρθρογραφία και οι αιχμηρές παρεμβάσεις του οποίου έχουν πάντα ενδιαφέρον. «Εδώ και 30 χρόνια, το θέμα της έκθεσης είναι το ίδιο. Τι καλός που είναι ο ελληνοορθόδοξος κομμουνισμός και τι κακός που είναι ο προτεσταντικός καπιταλισμός», έγραψε στο fb ο Καστανάς. Και υπερθεμάτισε μνημονεύοντας θέματα εξετάσεων από το παρελθόν. «Οι στέγες κοντά, οι ψυχές μακρυά. Η αρχαία τέχνη πρωτοπόρα και ζωντανή. Ο τεχνολογικός πολιτισμός και η αλλοτρίωση του ανθρώπου. Η σύγχρονη αποξένωση». Και σχολίασε: «Κανείς δεν τολμά να βγει από το ελληνικό στερεότυπο. Τεχνοφοβία και άγιος ο Θεός. Πρέπει να αντισταθούμε στην ανήθικη τεχνολογική Δύση. Διότι μας κάνει να τρέχουμε γρήγορα και να ξεχνάμε την ανθρωπιά μας. Ενώ όταν πηγαίναμε με τον αραμπά βλέπαμε και κάνα άνθρωπο. Το ότι μιλάω με τους φίλους μου σήμερα ακόμη και όταν βρίσκονται χιλιάδες μίλια μακρυά με τούτο το μηχάνημα του διαβόλου, με απομακρύνει από τους ανθρώπους. Λουδιτισμός και τα μυαλά στα κάγκελα. Η αριστερή αφήγηση της ανατολής συνεχίζεται».

Κ. Ζούλας Καθημερινή

Τετάρτη, 24 Νοεμβρίου 2010

Ελλάς όπως βδέλλα




Από το πολύ καλό blog της Ηγουμενίτσας,  Αμφιλεγόμενα

του ΤΑΚΗ ΜΙΧΑ,  πηγή: protagon.gr
Σύμφωνα λοιπόν με το γνωστό αφήγημα του ντόπιου Καθεστωτικού Αντιιμπεριαλισμού (Σαμαρας-Παπαρήγα-Τσίπρας-Αλάβανος ) το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο (μαζί με την Ε.Ε) έβαλε το πιστόλι στο κρόταφο του Έλληνα πρωθυπουργού για να τον αναγκάσει να πάρει το δάνειο. Ο στόχος των Σάιλοκ του ΔΝΤ δεν ήταν απλά να πιούν το αίμα των Ελλήνων ζητώντας το «τοκογλυφικό» επιτόκιο του 5% (δηλαδή περίπου 10% χαμηλότερο απ’ αυτό που θα πετύχαινε η Ελλάδα αν έβγαινε στην πιάτσα να ζητήσει χρήματα) αλλά επίσης και να διαλύσουν κάθε κοινωνική πρόοδο που με τόσο μόχθο και αγώνα είχε πετύχει η επαναστατική αβανγκάρντια των διορισμένων στον ΟΣΕ, τον ΟΤΕ, τον ΕΟΜΕΧ, την Ολυμπιακή, την ΔΕΗ κλπ καθώς και να ποδοπατήσουν τα «κεκτημένα» των φορτηγατζήδων, των συμβολαιογράφων, των δικηγόρων, των φαρμακοποιών, των δημοσιογράφων-με άλλα λόγια όλων εκείνων που συγκροτούν «της Γης τους κολασμένους».
Πρόκειται για ένα αρκετά συμπαθές αφήγημα που όμως παρουσιάζει ένα μικρό πρόβλημα: αν ίσχυε, αν πράγματι δηλαδή η Ελλάδα ήταν το τραγικό θύμα της πλεονεξίας του «Μητροπολιτικού κέντρου» -που θα ’λεγε και ο σύντροφος Σουιζι- τότε θα ανέμενε κανείς ότι οι αναπτυσσόμενες χώρες θα συγκινούνταν με το ελληνικό δράμα και θα εξέφραζαν την αγανάκτησή τους για αυτή την πρωτοφανή τοκογλυφία. Θα ανέμενε κανείς ότι στον αναπτυσσόμενο κόσμο θα κυριαρχούσαν αισθήματα οργής για την μεταχείριση της Ελλάδας από το ΔΝΤ.
Αυτό είναι σε ένα βαθμό αλήθεια. Τέτοια αισθήματα οργής είναι διάχυτα σε πολλές χώρες του αναπτυσσόμενου κόσμου. Μόνο που έχουν τελείως διαφορετική βάση: Παρ’ όλο που είναι δύσκολο να γενικεύσει κανείς φαίνεται ότι η οργή μάλλον οφείλεται σε αυτό που θεωρούν ως την προνομιακή μεταχείριση την οποία έχει η Ελλάδα από τους διεθνείς οργανισμούς και ιδιαίτερα από το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο! Αυτή είναι η άποψη την οποία πχ. Υποστηρίζει ο γνωστός Ινδός οικονομικός δημοσιογράφος και αναλυτής Σουαμανάθαν Ανκλεσάρια Αϊγιάρ (Swaminathan Anklesaria Aiyar). Ο κ. Αϊγιάρ είναι οικονομικός αρθογράφος των Τάιμς της Ινδίας και για πολλά έτη υπήρξε ανταποκριτής του αγγλικού περιοδικού Economist στην Ινδία.
Σε άρθρα του έχει επανειλημμένα υποστηρίξει ότι η βοήθεια που παρέχει το ΔΝΤ στην Ελλάδα αποτελεί «σκάνδαλο» για την ιστορία και την παράδοση του διεθνούς αυτού οργανισμού.
«Πράγματι», μας έλεγε σε συζήτηση που είχαμε μαζί του πριν από μερικούς μήνες «το ΔΝΤ δεν έχει απολύτως κανένα ρόλο να αναμειγνύεται στα οικονομικά της Ελλάδας. Το ΔΝΤ δημιουργήθηκε για να ασχολείται με προβλήματα ισοζυγίου πληρωμών. Η Ελλάδα –και ορισμένες άλλες χώρες της Ευρωζώνης όπως η Πορτογαλία και η Ισπανία- έχουν κυρίως δημοσιονομικά πρόβλημα όχι προβλήματα εμπορικού ισοζυγίου. Το ΔΝΤ δημιουργήθηκε-όπως το λέει και το όνομα του-ως μια νομισματική αρχή και η Ελλάδα δεν έχει νομισματικά προβλήματα, στο βαθμό που παρέδωσε την νομισματική της εξουσία στην Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα.»
Όμως οι αντιρρήσεις του Ινδού σχολιαστή δεν αφορούν μόνο το τυπικό πλαίσιο της λειτουργιάς του ΔΝΤ. Υπάρχει ένας διάχυτος φόβος ότι η προνομιακή μεταχείριση της Ελλάδας από το ΔΝΤ θα ζημιώσει τις αναπτυσσόμενες χώρες όπως την Ινδία:
«H ανησυχία που είναι διάχυτη στον αναπτυσσόμενο κόσμο» συνεχίζει «είναι ότι το τεράστιο αυτό πακέτο βοήθειας που δίνει το ΔΝΤ στην Ελλάδα απογυμνώνει τον διεθνή οργανισμό από τους απαιτούμενους πόρους τους οποίους θα χρειασθεί αν υπάρξει καμία κρίση στον αναπτυσσόμενο κόσμο. Οι χώρες του G-20 αύξησαν την συνεισφορά τους στο ΔΝΤ μετά την παγκόσμια οικονομική κρίση του Σεπτεμβρίου του 2008. Πολλές αναπτυσσόμενες χώρες όπως η Ινδία συνέβαλλαν πιστεύοντας ότι αυτά τα κεφάλαια θα χρειαστούν σε περίπτωση που αντιμετωπίσουν κρίση στο μέλλον. Κανένας δεν διανοήθηκε ότι αυτά τα κεφάλαια θα χρησιμοποιούντο για να σωθεί μια σχετικά πλούσια χώρα της ευρωζώνης όπως η Ελλάδα! Και αυτό φυσικά προκαλεί οργή. Είναι σκανδαλώδες ότι οι πόροι του ΔΝΤ στους οποίους συνεισέφεραν και φτωχές και αναπτυσσόμενες χώρες χρησιμοποιούνται για να δοθεί προνομιακή μεταχείριση σε μια πλούσια Ευρωπαϊκή χώρα όπως η Ελλάδα! Αλλά φυσικά σήμερα οι Ευρωπαϊκές χώρες κυριαρχούν στο ΔΝΤ και αυτό εξηγεί την προνομιακή μεταχείριση της χώρας σας». Και κατέληξε: «Οι Ευρωπαϊκές χώρες έχουν αρκετά χρήματα για να σώσουν ένα μέλος του κλαμπ τους, δεν χρειάζεται να κάνουν επιδρομή στους περιορισμένους πόρους του ΔΝΤ».
Ενώ λοιπόν το κυρίαρχο αφήγημα στην Ελλάδα θεωρεί το ΔΝΤ ως μια «χούντα» που μας πίνει το αίμα, σε σημαντικές χώρες του αναπτυσσόμενου κόσμου η εικόνα είναι ακριβώς αντίστροφη: εκεί η Ελλάδα θεωρείται ως μια βδέλλα που απορροφά τεράστιους πόρους από τον διεθνή οργανισμό-με κίνδυνο ότι αν ξεσπάσει μια κρίση αύριο στον αναπτυσσόμενο κόσμο ο οργανισμός δεν θα έχει πόρους να την αντιμετωπίσει.
*Ο Τάκης Μίχας είναι δημοσιογράφος.

4 σχόλια:

  1. Ωραία όλα αυτά Λεωνίδα μου, αλλά ίσως και ο Πανούσης να είναι σωστός όταν σας λέει Πασοκτζήδες με πολιτικά.

    Όσο αδιάφορο μου είναι να εμφανίζεται ο Καρατζαφύρερ υπέρ του μνημονίου, άλλο τόσο αδιαφορώ για τον αντιμνημονιακό αγώνα του Σαμαρά που επικαλέστηκε ο κύριος Μίχας.

    Να μην ξεχάσω να γράψω τα συγχαρητήρια μου για την επιλογή του άρθρου.

    Καλημέρα τέως σύντροφέ μου

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  2. Αγαπητέ μου τέως σύντροφε Ρήγα 78. το blogging δεν είναι προπαγάνδα, αλλά ελεύθερη διακίνηση ιδεών. Ανεβάζω κείμενα για σχολιασμό και για ενημέρωση του τι κυκλοφορεί. Σχολίασε το κείμενο και όχι εμένα που το ανεβάζω. Διαφορετικά είναι λογική ΚΚΕ και δεν την ασπάζομαι. Δεν είδα να σχολιάζεις τις απόψεις μου που συχνά καταθέτω. Τώρα τα περί Πασόκ δεν έχουν νόημα παρά μόνο για πηγαδάκια άλλων εποχών που μάλλον πέρασαν και δεν θαξαναρθούν.

    ΑπάντησηΔιαγραφή