ελευθερία, αλληλεγγύη, αναζήτηση, σκληρή δουλειά και πάντα rock n roll

1973 Νίξον - Μπρέζνιεφ

1973 Νίξον - Μπρέζνιεφ
Ο Αμερικανός πρόεδρος Ρίτσαρντ Νίξον και ο γενικός γραμματέας του Κομμουνιστικού Κόμματος Σοβιετικής Ένωσης, Λεονίντ Μπρένζιεφ, κατά τη διάρκεια περιπάτου στην αυλή της έπαυλης του πρώτου στην Καλιφόρνια, το 1973. Στο βάθος, ο Ειρηνικός Ωκεανός. Από την Καθημερινή

Παρατηρητήριο

του Τέλη Σαμαντά για τη στήλη Παροράματα και ημαρτημένα

Εδώ και χρόνια επιμένω και θα συνεχίσω να επιμένω: οι μελέτες και οι αναλύσεις —πολιτικές, οικονομικές, κοινωνιολογικές, πολιτιστικές— που αφορούν την επτάχρονη Δικτατορία είναι ελάχιστες σε σχέση με τις αντίστοιχες που αφορούν την περίοδο της Μεταπολίτευσης. Κι όμως, θεωρώ πως στη διάρκεια της Χούντας διαμορφώθηκαν τα κύρια κοινωνικά ρεύματα που καθόρισαν τις μεταπολιτευτικές στρεβλώσεις. Η αποκοπή από το διεθνές περιβάλλον και η λαϊκιστική εσωστρέφεια· η ανάδυση νέων κοινωνικών στρωμάτων που απέκτησαν οικονομική ισχύ χάρη στα οικονομικά μέτρα των δικτατόρων (χωρίς όμως να έχουν και την αντίστοιχη πολιτική εκπροσώπηση, την οποία απέκτησαν στη συνέχεια κατά τη Μεταπολίτευση)· η απότομη διακοπή των πνευματικών αλλά και των πολιτικών αναζητήσεων σε όλους τους ιδεολογικούς χώρους· η σαφέστατη οπισθοχώρηση των προβληματισμών για τον εκσυγχρονισμό της πολιτικής ζωής της χώρας· η υποχρεωτική συνύπαρξη αντιθετικών και αποκλινόντων πολιτικών και πνευματικών προβληματισμών και η εκ των πραγμάτων σύγκλιση τους —στον ελάχιστο κοινό παρονομαστή— απέναντι στον «κοινό εχθρό» της Χούντας· η καθυποταγή μέσω της ανοχής της Δικτατορίας μεγάλων τμημάτων της κοινωνίας· ηκυριαρχία του κιτς σε πάμπολλους τομείς της πολιτιστικής ζωής — αυτά είναι μερικά μόνο από τα αποτελέσματα του επτάχρονου «γύψου».

Η σημαντικότατη αυτή έλλειψη μελέτης της Χούντας έχει σοβαρές επιπτώσεις: η περίοδος της Δικτατορίας έχει καταγραφεί στην κοινωνική συνείδηση απλώς ως μία «σκοτεινή περίοδος», καταπίεσης και βίας από τη μία και «αντιστασιακής πράξης» από την άλλη. Το αποτέλεσμα είναι η ουσιαστική άγνοια —και όχι μόνο των νεότερων γενιών— των παραμέτρων οι οποίες συνιστούν την ιστορική τομή που αποτελεί για την νεοελληνική ιστορία η Δικτατορία 1967-1974 και, κατ’ επέκταση, η ενοχοποίηση της Μεταπολίτευσης ακόμη και για φαινόμενα που στην πραγματικότητα η ημερομηνία γέννησής τους χρονολογείται στην περίοδο της Χούντας. Με λίγα λόγια: ο καλύτερος τρόπος για να «θυμηθούμε» την αυριανή επέτειο είναι να μελετήσουμε το τι σήμαινε στην πραγματικότητα για την νεοελληνική κοινωνία εκείνη η «σκοτεινή περίοδος». Πολλές αιτίες ακόμη και των σημερινών κακοδαιμονιών υποψιάζομαι πως θα ανακαλύψουμε.

ΠΡΟΣΟΧΗ ΧΡΩΜΑΤΑ- ΜΗ ΜΕ ΔΙΑΒΑΖΕΤΕ ΌΤΑΝ ΕΧΕΤΕ ΔΙΚΙΟ

Ο βασικός λόγος, ωστόσο, που επέλεξα να ασχοληθώ με την αφελή αυτή επιλογή είναι πιο σημαντικός. Την έγραψε σε δύο φράσεις ο εκπαιδευτικός Λεωνίδας Καστανάς, η αρθρογραφία και οι αιχμηρές παρεμβάσεις του οποίου έχουν πάντα ενδιαφέρον. «Εδώ και 30 χρόνια, το θέμα της έκθεσης είναι το ίδιο. Τι καλός που είναι ο ελληνοορθόδοξος κομμουνισμός και τι κακός που είναι ο προτεσταντικός καπιταλισμός», έγραψε στο fb ο Καστανάς. Και υπερθεμάτισε μνημονεύοντας θέματα εξετάσεων από το παρελθόν. «Οι στέγες κοντά, οι ψυχές μακρυά. Η αρχαία τέχνη πρωτοπόρα και ζωντανή. Ο τεχνολογικός πολιτισμός και η αλλοτρίωση του ανθρώπου. Η σύγχρονη αποξένωση». Και σχολίασε: «Κανείς δεν τολμά να βγει από το ελληνικό στερεότυπο. Τεχνοφοβία και άγιος ο Θεός. Πρέπει να αντισταθούμε στην ανήθικη τεχνολογική Δύση. Διότι μας κάνει να τρέχουμε γρήγορα και να ξεχνάμε την ανθρωπιά μας. Ενώ όταν πηγαίναμε με τον αραμπά βλέπαμε και κάνα άνθρωπο. Το ότι μιλάω με τους φίλους μου σήμερα ακόμη και όταν βρίσκονται χιλιάδες μίλια μακρυά με τούτο το μηχάνημα του διαβόλου, με απομακρύνει από τους ανθρώπους. Λουδιτισμός και τα μυαλά στα κάγκελα. Η αριστερή αφήγηση της ανατολής συνεχίζεται».

Κ. Ζούλας Καθημερινή

Τρίτη, 10 Ιουλίου 2012

Γιατί "μονοπώλια" απειλούν με φυλακίσεις...




του Κώστα Στούπα από το capital.gr

Πριν λίγες μέρες μου τηλεφώνησαν από μια εταιρεία κινητής τηλεφωνίας να μου πουλήσουν μια συνδρομή σε κάποιο δίκτυο που προσφέρει πολύ υψηλότερες ταχύτητες για κινητό ιντερνέτ σε τιμές παραπλήσιες με αυτές του ανταγωνισμού.


Την επόμενη μέρα μου έκανε προσφορά η εταιρεία στην οποία είμαι συνδρομητής να μου κατεβάσει το πάγιο ή να μου προσφέρει έκπτωση μέσω της αγοράς μιας συσκευής.


Οι εξελίξεις στον κλάδο της κινητής αλλά σταθερής πλέον τηλεφωνίας είναι καταιγιστικές, το κόστος χρήσης είναι πολύ χαμηλότερο απ’ ό,τι ήταν πριν δέκα χρόνια και οι υπηρεσίες πολύ περισσότερες και ποιοτικότερες. Η Ελλάδα σε επίπεδο κινητής τηλεφωνίας συμβαδίζει με τις υπηρεσίες των προηγμένων κοινωνιών...
Το άνοιγμα της αγοράς των τηλεπικοινωνιακών υπηρεσιών αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα των ωφελειών που μπορεί να αποκομίσει μια κοινωνία από τη λειτουργία μιας ανοιχτής αγοράς στα πλαίσια του εμπορικού οικονομικού και τεχνολογικού ανταγωνισμού.


Όταν ήμουν μαθητής οι τηλεφωνικές συνδέσεις στο κέντρο της Αθήνας πουλιόνταν στην μαύρη αγορά. Στο σπίτι μας αποκτήσαμε τηλεφωνική σύνδεση μετά από μια δεκαετία από την κατάθεση της σχετικής αίτησης.


Οι αστικές κλήσεις χρεώνονταν πολύ ακριβά και στην αγορά κυκλοφορούσαν ειδικές κλειδαριές που ακινητοποιούσαν το καντράν και δεν μπορούσες να τηλεφωνήσεις χωρίς τη σχετική άδεια...


Μια οικογένεια μπορούσε να έχει ένα τηλέφωνο κλειδωμένο τις περισσότερες ώρες της μέρας και πλήρωνε λογαριασμούς ως ποσοστό του μέσου οικογενειακού εισοδήματος μεγαλύτερους από αυτούς που πληρώνει μια οικογένεια σήμερα για 4-5 κινητά τηλέφωνα και σταθερό τηλέφωνο και ιντερνέτ και ενδεχομένως και πρόσβαση σε κινηματογραφικές ταινίες και άλλα δικτυακά κανάλια...
Τα πρώτα χρόνια της κατάργησης του κρατικού μονοπωλίου και του ανοίγματος της αγοράς, οι γνωστοί «υπερασπιστές» των λαϊκών και εθνικών συμφερόντων προσπαθούσαν να εμποδίσουν τις αλλαγές με διάφορα επιχειρήματα για δικαιολογίες, περί φθηνού τηλεφώνου για το λαό και τους κινδύνους να παρακολουθούν οι εχθροί του έθνους τις τηλεφωνικές συνομιλίες...


Σήμερα, κανείς δεν τολμά να μιλήσει για επάνοδο στην προ απελευθέρωσης κατάσταση, γιατί θα κινδυνέψει να τον πάρουν με τις πέτρες. Ούτε, καν ο κ. Στρατούλης του ΣΥΡΙΖΑ τολμά να ζητήσει κάτι τέτοιο που σαν συνδικαλιστής του ΟΤΕ υπερασπίστηκε με πάθος την διατήρηση του κρατικού μονοπωλίου.


Αν είχε παραμείνει το κρατικό μονοπώλιο, ίσως η Κυρία Παπαρήγα να μην είχε την ευκαιρία να εξοικειωθεί με το i-phone ή  ο κύριος Τσίπρας με το  i-pad που φέρει μαζί του στις πολιτικές του συναντήσεις.


Δεν ήταν μόνο οι «προοδευτικοί» συνδικαλιστές και πολιτικοί που αντιστάθηκαν στο άνοιγμα της αγοράς των τηλεπικοινωνιών. Αρκετά επιχειρηματικά συμφέροντα δεν έβλεπαν με καλό μάτι τον απογαλακτισμό του ΟΤΕ από το κράτος, γιατί θα έχαναν την διαπλοκή που τους εξασφάλιζε το μονοπώλιο στις προμήθειες του οργανισμού. Αν θυμάμαι καλά υπήρξαν για πολλά χρόνια υπόνοιες πως η κυβέρνηση Μητσοτάκη ανετράπη για να μην εισέλθει ιδιώτης στρατηγικός επενδυτής στον ΟΤΕ και χάσουν οι εθνικοί προμηθευτές τον  «πελάτη»...
Τώρα, μετά από 20 χρόνια μπορούμε να αξιολογήσουμε τα οφέλη του ανοίγματος της αγοράς τηλεπικοινωνιών και τα συμφέροντα που εξυπηρετούσαν όσοι την πολέμησαν τότε, αλλά δεν τολμούν εντός των ορίων του δημαγωγικού λόγου και προάσπισης του συντεχνιακού τους συμφέροντος σε βάρος δημοσίου, να απαιτήσουν την επάνοδο στο κρατικό μονοπώλιο...
Ανάλογες είναι οι εμπειρίες από την ιδιωτικοποίηση των ΚΤΕΟ που ταλαιπωρία του κοινού και διαφθορά έχουν εξαφανιστεί.


Τα μονοπώλια...


Βέβαια η  μετατροπή ενός κρατικού μονοπωλίου σε ιδιωτικό μονοπώλιο, θα συνιστούσε καταστροφή. Την ίδια ροπή προς την αισχροκέρδεια τον συντεχνιασμό και τον άκοπο πλουτισμό με τις συμμορίες των συνδικαλιστών και πελατών του δημόσιου τομέα εμφανίζει και ο ιδιωτικός τομέας.  Είναι ίδιον της ανθρώπινης κατάστασης η ροπή προς την προαγωγή  του ιδιωτικού συμφέροντος καθώς και η απληστία δεν έχει να κάνει με τον δημόσιο ή ιδιωτικό χαρακτήρα της οικονομικής δραστηριότητας.


Η μετατροπή ενός κρατικού μονοπωλίου σε ιδιωτικό  θα αύξανε κατακόρυφα το κίνδυνο «αιχμαλωσίας» εκατομμυρίων ανθρώπων.
Είναι αλήθεια πως κρατικά μονοπώλια, όπως η ΕΥΔΑΠ, η ΔΕΗ, τα λιμάνια ή όπως ο ΟΤΕ παλαιότερα, έχουν μετατραπεί σε εκκολαπτήρια διαφθοράς και αργομισθίας του πολιτικού και συνδικαλιστικού πελατειακού συστήματος.


Το ζητούμενο δεν είναι τα κρατικά μονοπώλια να μετατραπούν σε ιδιωτικά γεμίζοντας τις τσέπες των πολιτικών και συνδικαλιστών που θα χειριστούν την μεταβίβασή τους.
Η λύση σε όφελος της κοινωνίας είναι το άνοιγμα των συγκεκριμένων αγορών στον ανταγωνισμό και την κατάργηση των μονοπωλιακών συνθηκών. Με το άνοιγμα των αγορών αυτών οι πολίτες θα μπορούν να έχουν καλύτερες υπηρεσίες στις καλύτερες δυνατές τιμές.


Πολλοί διατείνονται πως ορισμένα τιμολόγια όπως π.χ. αυτό του ΟΣΕ θα αυξηθούν.
Αυτό είναι πιθανό να συμβεί, γιατί μέχρι σήμερα ο ΟΣΕ δουλεύει όχι με βάση τις υπηρεσίες που προσφέρει και το κόστος αυτών των υπηρεσιών. Ο ΟΣΕ τα τελευταία δέκα χρόνια ήταν ζημιογόνος και φόρτωσε το δημόσιο με ένα χρέος 10 δισ. ευρώ. Αυτό σημαίνει πως κάθε έλληνας πλήρωσε τα τελευταία δέκα χρόνια 1.000 περίπου ευρώ για τον ΟΣΕ και ας μην ταξίδεψε ποτέ με τραίνο...
Το ίδιο συνέβαινε και παλιότερα όταν ο ΟΤΕ ήταν κρατική εταιρεία και είχε ζημιές. Το κόστος επιμεριζοταν σε όλους και αυτούς είχαν τηλέφωνο και αυτούς που δεν είχαν.
Το κλειδί της ευημερίας δεν είναι να γίνει η ΕΥΔΑΠ και η ΔΕΗ από κρατικά μονοπώλια ιδιωτικά, αλλά να υπάρξουν πολλές εταιρείες που θα μπορούν να προσφέρουν υπηρεσίες και μέσω του ανταγωνισμού και του ελέγχου του κόστους να προσπαθούν να προσφέρουν τις καλύτερες υπηρεσίες στις καλύτερες τιμές.
Κανείς δεν μπορεί να ιδιωτικοποιήσει τη βροχή που πέφτει ούτε το αέρα που κινείται. Μπορεί όμως να επιτρέψει σε κάποια εταιρεία να μαζεύει το νερό που πέφτει σε φυσικές δεξαμενές τις οποίες θα συντηρεί, να το επεξεργάζεται και να το πουλάει σε άλλες εταιρείες που θα το μεταπωλούν στις επιχειρήσεις και τα νοικοκυριά, οι οποίες θα νοικιάζουν τα δίκτυα από άλλες εταιρείες να το μεταφέρουν. Όλα αυτά φυσικά υπό το κράτος μιας δημόσιας ρυθμιστικής αρχής που ορίζει τους κανόνες λειτουργίας και τις υποχρεώσεις με βάση το δημόσιο συμφέρον.


Φυσικά και σε έκτακτες συνθήκες το κράτος έχει το προνόμιο ούτως ή άλλως εντός πλαισίων της εθνικής κυριαρχίας να παρεμβαίνει και να προστατεύει τον πληθυσμό από τεχνικές έλλειψης βασικών αγαθών...
Αυτό δεν σημαίνει πως το κράτος θα πρέπει να συλλέγει και να πουλάει νερό, να παράγει και να πουλά ρεύμα, τηλέφωνα, μακαρόνια, τσιμέντο, συγκοινωνίες...
Δεν είναι παράδοξα όλα αυτά, είναι ο τρόπος που λειτουργεί η οικονομική δραστηριότητα σε όλες τις ανεπτυγμένες κοινωνίες όπου το βιοτικό επίπεδο του μέσου πολίτη είναι κατά πολύ υψηλότερα από τις υπανάπτυκτες χώρες με τις κρατικές επιχειρήσεις και τα ολοκληρωτικά καθεστώτα.
Συνοψίζοντας λοιπόν, το ζήτημα δεν είναι γενικά και αόριστα ιδιωτικοποιήσεις. Τι ζητούμενο είναι η κατάργηση των μονοπωλίων και το άνοιγμα των αγορών στον ανταγωνισμό και την επινοητικότητα των ιδιωτών. 
Σε αυτές τις εξελίξεις είναι φανερό πως οι συντεχνίες που έχουν τα δάχτυλα βουτηγμένα στο μέλι των μονοπωλίων και το σύνολο των κομμάτων των οποίων είναι πελάτες να αντιδρούν.
Δεν μπορούμε όμως να  μείνουμε όμως στο 18ο αιώνα επειδή κάποιοι θέλουν:
Να αμείβονται χωρίς να εργάζονται,
Να προάγονται με πελατειακά κομματικά κριτήρια
Αν είναι επιχειρηματίες να κερδίζουν χωρίς να ρισκάρουν
Ή  γιατί κάποιοι  αφελείς  πιστεύουν πως η ουτοπική κοινοκτημοσύνη ξεκινά από την υπεράσπιση των κρατικών μονοπωλίων.
Πηγή:www.capital.gr

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου