ελευθερία, αλληλεγγύη, αναζήτηση, σκληρή δουλειά και πάντα rock n roll

1973 Νίξον - Μπρέζνιεφ

1973 Νίξον - Μπρέζνιεφ
Ο Αμερικανός πρόεδρος Ρίτσαρντ Νίξον και ο γενικός γραμματέας του Κομμουνιστικού Κόμματος Σοβιετικής Ένωσης, Λεονίντ Μπρένζιεφ, κατά τη διάρκεια περιπάτου στην αυλή της έπαυλης του πρώτου στην Καλιφόρνια, το 1973. Στο βάθος, ο Ειρηνικός Ωκεανός. Από την Καθημερινή

Παρατηρητήριο

του Τέλη Σαμαντά για τη στήλη Παροράματα και ημαρτημένα

Εδώ και χρόνια επιμένω και θα συνεχίσω να επιμένω: οι μελέτες και οι αναλύσεις —πολιτικές, οικονομικές, κοινωνιολογικές, πολιτιστικές— που αφορούν την επτάχρονη Δικτατορία είναι ελάχιστες σε σχέση με τις αντίστοιχες που αφορούν την περίοδο της Μεταπολίτευσης. Κι όμως, θεωρώ πως στη διάρκεια της Χούντας διαμορφώθηκαν τα κύρια κοινωνικά ρεύματα που καθόρισαν τις μεταπολιτευτικές στρεβλώσεις. Η αποκοπή από το διεθνές περιβάλλον και η λαϊκιστική εσωστρέφεια· η ανάδυση νέων κοινωνικών στρωμάτων που απέκτησαν οικονομική ισχύ χάρη στα οικονομικά μέτρα των δικτατόρων (χωρίς όμως να έχουν και την αντίστοιχη πολιτική εκπροσώπηση, την οποία απέκτησαν στη συνέχεια κατά τη Μεταπολίτευση)· η απότομη διακοπή των πνευματικών αλλά και των πολιτικών αναζητήσεων σε όλους τους ιδεολογικούς χώρους· η σαφέστατη οπισθοχώρηση των προβληματισμών για τον εκσυγχρονισμό της πολιτικής ζωής της χώρας· η υποχρεωτική συνύπαρξη αντιθετικών και αποκλινόντων πολιτικών και πνευματικών προβληματισμών και η εκ των πραγμάτων σύγκλιση τους —στον ελάχιστο κοινό παρονομαστή— απέναντι στον «κοινό εχθρό» της Χούντας· η καθυποταγή μέσω της ανοχής της Δικτατορίας μεγάλων τμημάτων της κοινωνίας· ηκυριαρχία του κιτς σε πάμπολλους τομείς της πολιτιστικής ζωής — αυτά είναι μερικά μόνο από τα αποτελέσματα του επτάχρονου «γύψου».

Η σημαντικότατη αυτή έλλειψη μελέτης της Χούντας έχει σοβαρές επιπτώσεις: η περίοδος της Δικτατορίας έχει καταγραφεί στην κοινωνική συνείδηση απλώς ως μία «σκοτεινή περίοδος», καταπίεσης και βίας από τη μία και «αντιστασιακής πράξης» από την άλλη. Το αποτέλεσμα είναι η ουσιαστική άγνοια —και όχι μόνο των νεότερων γενιών— των παραμέτρων οι οποίες συνιστούν την ιστορική τομή που αποτελεί για την νεοελληνική ιστορία η Δικτατορία 1967-1974 και, κατ’ επέκταση, η ενοχοποίηση της Μεταπολίτευσης ακόμη και για φαινόμενα που στην πραγματικότητα η ημερομηνία γέννησής τους χρονολογείται στην περίοδο της Χούντας. Με λίγα λόγια: ο καλύτερος τρόπος για να «θυμηθούμε» την αυριανή επέτειο είναι να μελετήσουμε το τι σήμαινε στην πραγματικότητα για την νεοελληνική κοινωνία εκείνη η «σκοτεινή περίοδος». Πολλές αιτίες ακόμη και των σημερινών κακοδαιμονιών υποψιάζομαι πως θα ανακαλύψουμε.

ΠΡΟΣΟΧΗ ΧΡΩΜΑΤΑ- ΜΗ ΜΕ ΔΙΑΒΑΖΕΤΕ ΌΤΑΝ ΕΧΕΤΕ ΔΙΚΙΟ

Ο βασικός λόγος, ωστόσο, που επέλεξα να ασχοληθώ με την αφελή αυτή επιλογή είναι πιο σημαντικός. Την έγραψε σε δύο φράσεις ο εκπαιδευτικός Λεωνίδας Καστανάς, η αρθρογραφία και οι αιχμηρές παρεμβάσεις του οποίου έχουν πάντα ενδιαφέρον. «Εδώ και 30 χρόνια, το θέμα της έκθεσης είναι το ίδιο. Τι καλός που είναι ο ελληνοορθόδοξος κομμουνισμός και τι κακός που είναι ο προτεσταντικός καπιταλισμός», έγραψε στο fb ο Καστανάς. Και υπερθεμάτισε μνημονεύοντας θέματα εξετάσεων από το παρελθόν. «Οι στέγες κοντά, οι ψυχές μακρυά. Η αρχαία τέχνη πρωτοπόρα και ζωντανή. Ο τεχνολογικός πολιτισμός και η αλλοτρίωση του ανθρώπου. Η σύγχρονη αποξένωση». Και σχολίασε: «Κανείς δεν τολμά να βγει από το ελληνικό στερεότυπο. Τεχνοφοβία και άγιος ο Θεός. Πρέπει να αντισταθούμε στην ανήθικη τεχνολογική Δύση. Διότι μας κάνει να τρέχουμε γρήγορα και να ξεχνάμε την ανθρωπιά μας. Ενώ όταν πηγαίναμε με τον αραμπά βλέπαμε και κάνα άνθρωπο. Το ότι μιλάω με τους φίλους μου σήμερα ακόμη και όταν βρίσκονται χιλιάδες μίλια μακρυά με τούτο το μηχάνημα του διαβόλου, με απομακρύνει από τους ανθρώπους. Λουδιτισμός και τα μυαλά στα κάγκελα. Η αριστερή αφήγηση της ανατολής συνεχίζεται».

Κ. Ζούλας Καθημερινή

Πέμπτη, 18 Οκτωβρίου 2012

Διαρθρωτικό αλαλούμ: Το κουβάρι της Αριάδνης


του Στάμου Κυρζόπουλου από το Σχολιαστή

Όταν δεν θες να λύσεις ένα πρόβλημα, φτιάξε μια επιτροπή.
Βρετανικό ρητό

Επιτροπή: μια ομάδα ανθρώπων που από μόνοι τους δεν μπορούν να κάνουν τίποτα, αλλά σαν ομάδα μπορούν να αποφασίσουν ότι τίποτα δεν μπορεί να γίνει.
Fred Allen (Αμερικανός κωμικός)

H είδηση, ότι δεκάδες χιλιάδες συνταξιούχοι δεν απογράφηκαν στις αρμόδιες υπηρεσίες, επανέφερε στην επικαιρότητα το ζήτημα των λεγόμενων «συντάξεων μαϊμού», το ενδεχόμενο, δηλαδή, τα ευρισκόμενα σε τραγική οικονομική κατάσταση ασφαλιστικά ταμεία να χορηγούν αντιστοίχως δεκάδες χιλιάδες συντάξεων σε, από καιρού αποδημήσαντα εις Κύριον ή και ανύπαρκτα ενδεχομένως (τίποτα δεν μπορεί να αποκλεισθεί στη χώρα αυτή) πρόσωπα, με εικαζόμενο κόστος άνω των 400 εκ. ευρώ ετησίως, και μάλιστα όταν νέες οδυνηρές (και αναδρομικές) μειώσεις του ύψους των χορηγούμενων συντάξεων (σε κανονικούς-υπαρκτούς δικαιούχους) πρόκειται να ανακοινωθούν και να ψηφισθούν σύντομα. Η αντίδραση της ηγεσίας του υπουργείου εργασίας και κοινωνικών ασφαλίσεων υπήρξε ακαριαία και ρηξικέλευθη: με μεταρρυθμιστικό οίστρο και πολιτική παρρησία εξήγγειλε την άμεση θεσμοθέτηση μιας επαναστατικής «διαρθρωτικής» αλλαγής με την κωδική ονομασία «Αριάδνη». Από τούδε και στο εξής όλοι οι υπήκοοι της ελληνικής επικράτειας θα υποχρεούνται στη σύνταξη συμβολαιογραφικής πράξης για κάθε μεταβολή της οικογενειακής τους κατάστασης και ο εκάστοτε συμβολαιογράφος θα ενημερώνει (με το ...αζημίωτο, φυσικά) ηλεκτρονικά για τις μεταβολές την ΗΔΙΚΑ, τον ΟΑΕΔ, τον ΕΟΠΥΥ και τη γενική γραμματεία  πληροφορικών συστημάτων του υπουργείου οικονομικών. Όπως αντιλαμβάνεσθε ο «κάθε κατεργάρης θα κάτσει πλέον στον πάγκο του» και ουδείς θα μπορεί να «λυμαίνεται» τα πολύπαθα και κοντο-«κουρεμένα» ασφαλιστικά μας ταμεία. 

Η επικοινωνιακή προσπάθεια να εμφανισθεί η ανωτέρω πρωτοβουλία ως «εκσυγχρονιστική τομή» και παράκαμψη της αναποτελεσματικής κρατικής γραφειοκρατίας μόνο ως αμφιβόλου ποιότητος χιούμορ μπορεί να εκληφθεί. Στην πραγματικότητα στην υφιστάμενη κρατική γραφειοκρατία προστίθεται -υποχρεωτικά- και η ιδιωτική. Μια μονοπωλιακή κρατική δραστηριότητα μεταφέρεται -με τους ίδιους μονοπωλιακούς όρους- σε μία ομάδα ιδιωτών επαγγελματιών, που τυγχάνει να αποτελούν το πιο περίκλειστο (με όρους.... βυζαντινής συντεχνίας) από όλα τα κλειστά επαγγέλματα, που δε λεν να ανοίξουν με τίποτα. Πρόκειται για λογική και πρακτική διοικητικά επιβαλλόμενης και κοστολογημένης δημιουργίας κύκλου εργασιών εκ του μηδενός προς όφελος μιας επαγγελματικής ομάδας (και εις βάρος του συνόλου) αντίστοιχης των ...μπιρμπίλειων ενεργειακών πιστοποιητικών. Είναι να απορεί κανείς, πως αυτή την πρωτοποριακή μέθοδο μετατροπής των συμβολαιογράφων σε ληξίαρχους δεν την εφαρμόζει κανένα άλλο κράτος στον κόσμο. ...Κουτόφραγκοι.

Από την άλλη, και για είναι κανείς δίκαιος, θα πρέπει να παραδεχθεί, ότι η εν λόγω απόφαση έχει τη γενναιότητα της ειλικρίνειας: το ελληνικό κράτος δια μίας κορυφαίας θεσμικής και πολιτικής του έκφρασης (ενός υπουργού) παραδέχεται, ότι παρά τους 600-700-800 ;;; χιλιάδες υπαλλήλους του (μάλλον ουδείς γνωρίζει ακριβώς) και τις εκατοντάδες αρμόδιες, συναρμόδιες, αλληλοσυμπληρούμενες, αλληλοεπικαλυπτόμενες και αλληλοαναιρούμενες υπηρεσίες του-ή ενδεχομένως λόγω όλων αυτών-, αδυνατεί να βεβαιώσει τις γεννήσεις, τους θανάτους, τους γάμους, τα διαζύγια των πολιτών του και να ενημερώσει γι΄αυτά, τα πολυδαίδαλα, πολυπλόκαμα, μεταξύ τους ασύμβατα και εν γένει «ασυνεννόητα» πληροφοριακά του συστήματα. Εν έτει ...2012.

Είναι επίσης καταφανώς άδικη  η κριτική που ασκείται σε όλες τις κυβερνήσεις των τελευταίων ετών, ότι αποδέχονται αναντίρρητα και υποταγμένα τις αξιώσεις των επιτελών και των κλιμακίων της τρόϊκας. Μπορεί μεν η στρατηγική της περίφημης εσωτερικής υποτίμησης να υπηρετείται με θρησκευτική ευλάβεια, μπορεί οι μισθοί (για όσους ακόμη εργάζονται)  και οι συντάξεις να περικόπτονται (για τελευταία φορά) ανά τρίμηνο, μπορεί να έχει επιβληθεί κάθε πιθανός (και απίθανος) φόρος, μπορεί το εργατικό δίκαιο οσονούπω να καταργηθεί από τα προγράμματα σπουδών των νομικών σχολών της χώρας, μπορεί οι προνοιακές δομές να υποκαθίστανται από τις «φιλανθρωπικές» δραστηριότητες ραδιοφωνικών σταθμών και ΜΚΟ, αλλά η μάχη δίδεται εκεί που πρέπει. Και εκεί η διαπραγμάτευση είναι ...«σκληρή». Σιγά μην ολοκληρώσουμε το κτηματολόγιο και  διευκρινήσουμε τις χρήσεις γης, σιγά μην δημοσιεύσουμε στο διαδίκτυο τις επιδόσεις των εφοριών, σιγά μην αντικαταστήσουμε τους διευθυντές των εφοριών που δεν πιάνουν τους στόχους, σιγά μην καταργήσουμε τον κώδικα βιβλίων και στοιχείων, σιγά μην τοποθετήσουμε μόνιμο γενικό γραμματέα φορολογικών θεμάτων, σιγά μην καταργήσουμε τις πληρωμές στις εφορίες για να απελευθερώσουμε υπαλλήλους για ελέγχους, σιγά μην αξιοποιήσουμε τις λίστες των μεγαλοκαταθετών στην Ελβετία (που αποκτήθηκαν....παρανόμως άλλωστε), σιγά μην φτιάξουμε σύστημα ηλεκτρονικών προμηθειών, σιγά μην επιβάλουμε ηλεκτρονικό σύστημα ελέγχου εισροών εκροών σε όλα τα στάδια της διακίνησης των καυσίμων, σιγά μην πατάξουμε το παραεμπόριο και το λαθρεμπόριο (...και πως θα κάνουν σώου οι φουσκωτοί μελανοχίτωνες πουλώντας αγελαίο τσαμπουκά στους μελαμψούς μικροπωλητές;), σιγά μην καταργήσουμε την ελάχιστη αμοιβή των ενεργειακών επιθεωρητών και την υποχρεωτική παρουσία δικηγόρου για την υπογραφή συμβολαιογραφικών πράξεων, σιγά μην καταργήσουμε τους φόρους υπέρ τρίτων, σιγά μην εφαρμόσουμε (πραγματικά) τη συνταγογράφηση δραστικής ουσίας, σιγά μην μηχανοργανώσουμε τα νοσοκομεία, σιγά μην αξιολογήσουμε (εσωτερικά και εξωτερικά) τα πανεπιστημιακά ιδρύματα όπως προβλέπει ο νόμος.

                                                    ΟΧΙ 

Σε αυτά θα αντισταθούμε, θα κωλυσιεργήσουμε, θα διαπραγματευθούμε, θα πετάξουμε τη μπάλλα στην εξέδρα, θα εκδώσουμε υπουργικές αποφάσεις, προεδρικά διατάγματα, ερμηνευτικές εγκυκλίους, θα εξαιρέσουμε υποπεριπτώσεις, θα βάλουμε αστερίσκους, θα συστήσουμε επιτροπές εμπειρογνωμόνων που θα ...εξετάσουν το ζήτημα.
 Ότι προστατεύει και αναπαράγει άχρηστη, παραλυτική, σαδιστική γραφειοκρατία (κρατική και εσχάτως και ...ιδιωτική), ότι συντηρεί θυλάκους παρασιτισμού, ότι διαιωνίζει οργανωμένα και καλο-λαδωμένα δίκτυα συμφερόντων και εξυπηρετήσεων, αποτελεί μέρος των ιερών και των οσίων της φυλής. 
Εκεί,.. μάλιστα,... θα αντισταθούμε.

Η σύγχρονη Αριάδνη δεν σκοπεύει να βοηθήσει τον Θησέα (πολίτη) να βγει από τον λαβύρινθο. Τον δένει με τον μίτο της και τον παραδίδει βορά στον αγαπημένο της (γραφειοκράτη) Μινώταυρο...
Υ.Γ. Κατά την ταπεινή μου γνώμη η είδηση της εβδομάδας δεν ήταν η μουντή επίσκεψη της Γερμανίδας καγκελαρίου. Ήταν η μεταφορά των εδρών της ΦΑΓΕ και της Coca-Cola Hellenic σε Λουξεμβούργο και Ελβετία αντίστοιχα, κάτι που ίσως σχετίζεται και με μερικά από όσα εκτέθηκαν ανωτέρω. Άσχετα αν, προφανώς και δεν πρόκειται για τους σημαντικότερους λόγους.

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου