ελευθερία, αλληλεγγύη, αναζήτηση, σκληρή δουλειά και πάντα rock n roll

1973 Νίξον - Μπρέζνιεφ

1973 Νίξον - Μπρέζνιεφ
Ο Αμερικανός πρόεδρος Ρίτσαρντ Νίξον και ο γενικός γραμματέας του Κομμουνιστικού Κόμματος Σοβιετικής Ένωσης, Λεονίντ Μπρένζιεφ, κατά τη διάρκεια περιπάτου στην αυλή της έπαυλης του πρώτου στην Καλιφόρνια, το 1973. Στο βάθος, ο Ειρηνικός Ωκεανός. Από την Καθημερινή

Παρατηρητήριο

του Τέλη Σαμαντά για τη στήλη Παροράματα και ημαρτημένα

Εδώ και χρόνια επιμένω και θα συνεχίσω να επιμένω: οι μελέτες και οι αναλύσεις —πολιτικές, οικονομικές, κοινωνιολογικές, πολιτιστικές— που αφορούν την επτάχρονη Δικτατορία είναι ελάχιστες σε σχέση με τις αντίστοιχες που αφορούν την περίοδο της Μεταπολίτευσης. Κι όμως, θεωρώ πως στη διάρκεια της Χούντας διαμορφώθηκαν τα κύρια κοινωνικά ρεύματα που καθόρισαν τις μεταπολιτευτικές στρεβλώσεις. Η αποκοπή από το διεθνές περιβάλλον και η λαϊκιστική εσωστρέφεια· η ανάδυση νέων κοινωνικών στρωμάτων που απέκτησαν οικονομική ισχύ χάρη στα οικονομικά μέτρα των δικτατόρων (χωρίς όμως να έχουν και την αντίστοιχη πολιτική εκπροσώπηση, την οποία απέκτησαν στη συνέχεια κατά τη Μεταπολίτευση)· η απότομη διακοπή των πνευματικών αλλά και των πολιτικών αναζητήσεων σε όλους τους ιδεολογικούς χώρους· η σαφέστατη οπισθοχώρηση των προβληματισμών για τον εκσυγχρονισμό της πολιτικής ζωής της χώρας· η υποχρεωτική συνύπαρξη αντιθετικών και αποκλινόντων πολιτικών και πνευματικών προβληματισμών και η εκ των πραγμάτων σύγκλιση τους —στον ελάχιστο κοινό παρονομαστή— απέναντι στον «κοινό εχθρό» της Χούντας· η καθυποταγή μέσω της ανοχής της Δικτατορίας μεγάλων τμημάτων της κοινωνίας· ηκυριαρχία του κιτς σε πάμπολλους τομείς της πολιτιστικής ζωής — αυτά είναι μερικά μόνο από τα αποτελέσματα του επτάχρονου «γύψου».

Η σημαντικότατη αυτή έλλειψη μελέτης της Χούντας έχει σοβαρές επιπτώσεις: η περίοδος της Δικτατορίας έχει καταγραφεί στην κοινωνική συνείδηση απλώς ως μία «σκοτεινή περίοδος», καταπίεσης και βίας από τη μία και «αντιστασιακής πράξης» από την άλλη. Το αποτέλεσμα είναι η ουσιαστική άγνοια —και όχι μόνο των νεότερων γενιών— των παραμέτρων οι οποίες συνιστούν την ιστορική τομή που αποτελεί για την νεοελληνική ιστορία η Δικτατορία 1967-1974 και, κατ’ επέκταση, η ενοχοποίηση της Μεταπολίτευσης ακόμη και για φαινόμενα που στην πραγματικότητα η ημερομηνία γέννησής τους χρονολογείται στην περίοδο της Χούντας. Με λίγα λόγια: ο καλύτερος τρόπος για να «θυμηθούμε» την αυριανή επέτειο είναι να μελετήσουμε το τι σήμαινε στην πραγματικότητα για την νεοελληνική κοινωνία εκείνη η «σκοτεινή περίοδος». Πολλές αιτίες ακόμη και των σημερινών κακοδαιμονιών υποψιάζομαι πως θα ανακαλύψουμε.

ΠΡΟΣΟΧΗ ΧΡΩΜΑΤΑ- ΜΗ ΜΕ ΔΙΑΒΑΖΕΤΕ ΌΤΑΝ ΕΧΕΤΕ ΔΙΚΙΟ

Ο βασικός λόγος, ωστόσο, που επέλεξα να ασχοληθώ με την αφελή αυτή επιλογή είναι πιο σημαντικός. Την έγραψε σε δύο φράσεις ο εκπαιδευτικός Λεωνίδας Καστανάς, η αρθρογραφία και οι αιχμηρές παρεμβάσεις του οποίου έχουν πάντα ενδιαφέρον. «Εδώ και 30 χρόνια, το θέμα της έκθεσης είναι το ίδιο. Τι καλός που είναι ο ελληνοορθόδοξος κομμουνισμός και τι κακός που είναι ο προτεσταντικός καπιταλισμός», έγραψε στο fb ο Καστανάς. Και υπερθεμάτισε μνημονεύοντας θέματα εξετάσεων από το παρελθόν. «Οι στέγες κοντά, οι ψυχές μακρυά. Η αρχαία τέχνη πρωτοπόρα και ζωντανή. Ο τεχνολογικός πολιτισμός και η αλλοτρίωση του ανθρώπου. Η σύγχρονη αποξένωση». Και σχολίασε: «Κανείς δεν τολμά να βγει από το ελληνικό στερεότυπο. Τεχνοφοβία και άγιος ο Θεός. Πρέπει να αντισταθούμε στην ανήθικη τεχνολογική Δύση. Διότι μας κάνει να τρέχουμε γρήγορα και να ξεχνάμε την ανθρωπιά μας. Ενώ όταν πηγαίναμε με τον αραμπά βλέπαμε και κάνα άνθρωπο. Το ότι μιλάω με τους φίλους μου σήμερα ακόμη και όταν βρίσκονται χιλιάδες μίλια μακρυά με τούτο το μηχάνημα του διαβόλου, με απομακρύνει από τους ανθρώπους. Λουδιτισμός και τα μυαλά στα κάγκελα. Η αριστερή αφήγηση της ανατολής συνεχίζεται».

Κ. Ζούλας Καθημερινή

Δευτέρα, 11 Φεβρουαρίου 2013

Διεύρυνση – Εμβάθυνση – Ολοκλήρωση H Ομιλία του Γεράσιμου Γεωργάτου στην Κ.Ε. της ΔΗΜΑΡ (9/2/2013)




 Δύσκολη η προηγούμενη περίοδος. Έκλεισε με επιτυχία στους στόχους για διάσωση της χώρας, παραμονής της στην ευρωζώνη και αποκατάσταση της αξιοπιστίας της. Τώρα όμως ξεκινάει μια περίοδος εξίσου κρίσιμη, γιατί η κοινωνία δοκιμάζεται, γιατί τώρα πρέπει να γίνουν όσα δεν έγιναν επί πολλά χρόνια. Και αυτό υπό μεγάλη πίεση. Χρειάζεται αντοχή και αυτοπεποίθηση εκ μέρους μας. Γιατί οι αλλαγές και οι μεταρρυθμίσεις συνοδεύονται πάντοτε και από τις ωδίνες που προηγούνται της χαράς του νέου που γεννιέται, με την ελπίδα ότι η γέννα θα είναι επιτυχής. Και σ’ αυτό, της ΔΗΜΑΡ της αναλογεί βάρος δυσανάλογο σε σχέση με τα εκλογικά της ποσοστά και το μέγεθος του τρίτου και μικρότερου κυβερνητικού εταίρου.
Η ΔΗΜΑΡ δείχνει βεβαίως να αντέχει στις δημοσκοπήσεις, με τάσεις όμως στασιμότητας, αν όχι και κάποιας κάμψης. Όλες οι μετρήσεις δείχνουν ότι μας παρακολουθεί ένα κοινό έλλογο που πιστεύει στον ορθό λόγο και στις αρχές που έχουμε εκπέμψει και παρά τις δυσκολίες που αντιμετωπίζει παραμένει ψύχραιμο και σε παρατεταμένη αναμονή. Ένα κοινό που δεν το έχουμε εξασφαλισμένο, που δεν το έχουμε «κλειδώσει». Περιμένει από μας να αποδεικνύουμε κάθε φορά ότι είμαστε ένα κόμμα με διαφορετικά χαρακτηριστικά.

Η έξοδος λοιπόν από την κρίση, με την κοινωνία όρθια, η δημιουργία της σύγχρονης Ελλάδας, η διακριτή παρουσία και συνεισφορά της ΔΗΜΑΡ, η σταθεροποίησή της και η διεύρυνση της επιρροής της, εξαρτώνται κατά μεγάλο μέρος, αν όχι αποκλειστικά, από την επιμονή και τη θέλησή της στη διεύρυνση και την εμβάθυνση, δηλαδή στην ολοκλήρωση των χαρακτηριστικών της. Των χαρακτηριστικών της ως κυβερνώσας αλλά όχι κυβερνητικής αριστεράς, ως αριστεράς μεταρρυθμιστικής και ευρωπαϊκής. Κι εδώ θέλει τόλμη, αιχμές και συγκρούσεις.

Για να είναι κυβερνώσα, θέλει ολοκληρωμένη συμμετοχή στο κυβερνητικό σχήμα και καθετοποιημένη, δηλαδή πλήρη ανάληψη Υπουργείων. Όχι είμαι λίγο στο Υγείας, λίγο στο Παιδείας, λίγο περισσότερο στο Διοικητικής Μεταρρύθμισης ή στο Δικαιοσύνης. Μόνο έτσι προωθείς καλύτερα πολιτικές, ελέγχεις αποτελέσματα και εξασφαλίζεις διακριτότητα.

Χρειάζεται ολοκληρωμένη μεταρρυθμιστική στρατηγική με ιεραρχήσεις, αιχμές και προτεραιότητες. Οι αναγκαίοι συμβιβασμοί – στο πλαίσιο μιας συνεργατικής κυβέρνησης – δεν πρέπει να παραπέμπουν σε πρακτικές του παρελθόντος. Η λογική του 4-2-1 μας τραυμάτισε, μας ζημίωσε. Βοά ο τόπος ότι το πολιτικό σύστημα εξακολουθεί κατά μεγάλο μέρος να δουλεύει με τις παλιές νοοτροπίες και πρακτικές. Χρειάζεται άμεσα να υπάρξει η απόλυτη διαφοροποίησή μας. Χρειάζεται αποφασιστικότητα στις συγκρούσεις με τον λαϊκισμό και με τις κινητοποιήσεις συντεχνιακής λογικής. Εδώ δεν χωρούν λογικές ίσων αποστάσεων.
Χρειάζεται αποφασιστικότητα στο σπάσιμο των πελατειακών σχέσεων, του πελατειακού κράτους, του γαλάζιου ή του πράσινου κράτους, όπου αυτό αποπειράται να διατηρηθεί ή να αναστηθεί: στη σύμπτυξη οργανισμών του Δημοσίου, στο σχέδιο Αθηνά για τον νέο χάρτη των ΑΕΙ/ΤΕΙ, στην σύμπτυξη και στον ηλεκτρονικό εκσυγχρονισμό των Εφοριών, στην επιτυχία του έργου του ΤΑΙΠΕΔ για τις αποκρατικοποιήσεις. Γιατί παραμένει βαθύτατη πεποίθησή μου ότι οι αποκρατικοποιήσεις, που σε άλλες αναπτυγμένες χώρες ενδεχομένως να θεωρούνται νεοφιλελευθερισμός, στην Ελλάδα είναι προϋπόθεση για εξυγίανση.
Δεν πρέπει να επιτρέψουμε από τον συνήθη χαρακτηρισμό της Ελλάδας ως τελευταίας σοβιετικής δημοκρατίας να περάσουμε σε μια Ελλάδα οικονομικού μοντέλου Πούτιν.
Χρειάζεται αφοπλισμός της δυνατότητας του πολιτικού συστήματος και του πολιτικού προσωπικού να δρα πελατειακά. Και αυτό περνά, κατά τη γνώμη μου, μέσα από την κατάργηση ή τη δραστική περιστολή του σταυρού προτίμησης, με ταυτόχρονη θεσμοθέτηση της δημοκρατικής λειτουργίας των κομμάτων.

Χρειαζόμαστε σαφή και ολοκληρωμένο ευρωπαϊκό προσανατολισμό. Στην Ευρώπη οι εξελίξεις είναι ενδιαφέρουσες. Η συζήτηση για την πολιτική ολοκλήρωση σε ομοσπονδιακή κατεύθυνση επανατροφοδοτείται. Δύο διαφορετικά σχέδια, των συντηρητικών και των σοσιαλιστών-δημοκρατών, για έξοδο από την κρίση, αποκρυσταλλώνονται και κατατίθενται. Υπάρχουν ήδη σχετικά και ενδιαφέροντα κείμενα. Τα ευρωπαϊκά πολιτικά κόμματα αναβαθμίζονται και θα έχουν αυξημένο πολιτικό ρόλο στις επερχόμενες ευρωεκλογές. Έχουμε καθυστερήσει. Πρέπει να είμαστε παρόντες στον ευρωπαϊκό διάλογο, να εντείνουμε το ευρωπαϊκό και διεθνές προφίλ μας, να προωθήσουμε την ένταξή μας στο Ευρωπαϊκό Κόμμα των Σοσιαλιστών και Δημοκρατών. Θα έχουμε άλλη πληροφόρηση, άλλη εμβέλεια, άλλη προοπτική.

Ολοκληρωμένη συμμετοχή στο κυβερνητικό σχήμα, ολοκληρωμένη μεταρρυθμιστική στρατηγική, ολοκληρωμένος ευρωπαϊκός προσανατολισμός, συνθέτουν μια ολοκληρωμένη σύγχρονη φυσιογνωμία. Τη φυσιογνωμία που αναμένει από εμάς αυτό το ευρύ και έλλογο κοινό, το πλήθος των πολιτών που καταγράφεται ότι κινούνται μεταξύ ΝΔ και ΣΥΡΙΖΑ. Δεν θέλουν ένα μικρό κόμμα-μπαλαντέρ, με συμπληρωματικό απλά ρόλο στο σχηματισμό κυβερνήσεων. Αυτό θα ήταν κυβερνητισμός, τότε θα είμαστε κυβερνητική και όχι κυβερνώσα αριστερά. Και αυτός είναι ένας ρόλος χωρίς βιωσιμότητα και προοπτική. Θέλουν μια μεγάλη, ολοκληρωμένη, ορθολογική, τολμηρή, μεταρρυθμιστική δύναμη της αριστεράς, γιατί μόνο ως τέτοια θα μπορεί να δράσει και αντιπολωτικά απέναντι στον επιχειρούμενο νέου τύπου δικομματισμό, της Ν.Δ και του ΣΥΡΙΖΑ, γιατί μόνο έτσι θα μπορέσει να συσπειρώσει γύρω της αλλά και να μιλά ισότιμα χωρίς φοβικά και αμυντικά σύνδρομα και να συγκλίνει με τους πολιτικούς φορείς και τις προσωπικότητες που κινούνται στον προοδευτικό μεταρρυθμιστικό χώρο. Μια σχέση σύγκλισης και ανταγωνισμού ταυτόχρονα. Ένας διάλογος που πρέπει να τον συνεχίσουμε ενισχύοντας τη σύγκλιση. Γιατί απέναντι σε προβλήματα μεγάλης κλίμακας, όπως αυτά που βιώνουμε, χρειάζονται αντιστοίχως πολιτικές πρωτοβουλίες μεγάλης κλίμακας.

1 σχόλιο: