ελευθερία, αλληλεγγύη, αναζήτηση, σκληρή δουλειά και πάντα rock n roll

1973 Νίξον - Μπρέζνιεφ

1973 Νίξον - Μπρέζνιεφ
Ο Αμερικανός πρόεδρος Ρίτσαρντ Νίξον και ο γενικός γραμματέας του Κομμουνιστικού Κόμματος Σοβιετικής Ένωσης, Λεονίντ Μπρένζιεφ, κατά τη διάρκεια περιπάτου στην αυλή της έπαυλης του πρώτου στην Καλιφόρνια, το 1973. Στο βάθος, ο Ειρηνικός Ωκεανός. Από την Καθημερινή

Παρατηρητήριο

του Τέλη Σαμαντά για τη στήλη Παροράματα και ημαρτημένα

Εδώ και χρόνια επιμένω και θα συνεχίσω να επιμένω: οι μελέτες και οι αναλύσεις —πολιτικές, οικονομικές, κοινωνιολογικές, πολιτιστικές— που αφορούν την επτάχρονη Δικτατορία είναι ελάχιστες σε σχέση με τις αντίστοιχες που αφορούν την περίοδο της Μεταπολίτευσης. Κι όμως, θεωρώ πως στη διάρκεια της Χούντας διαμορφώθηκαν τα κύρια κοινωνικά ρεύματα που καθόρισαν τις μεταπολιτευτικές στρεβλώσεις. Η αποκοπή από το διεθνές περιβάλλον και η λαϊκιστική εσωστρέφεια· η ανάδυση νέων κοινωνικών στρωμάτων που απέκτησαν οικονομική ισχύ χάρη στα οικονομικά μέτρα των δικτατόρων (χωρίς όμως να έχουν και την αντίστοιχη πολιτική εκπροσώπηση, την οποία απέκτησαν στη συνέχεια κατά τη Μεταπολίτευση)· η απότομη διακοπή των πνευματικών αλλά και των πολιτικών αναζητήσεων σε όλους τους ιδεολογικούς χώρους· η σαφέστατη οπισθοχώρηση των προβληματισμών για τον εκσυγχρονισμό της πολιτικής ζωής της χώρας· η υποχρεωτική συνύπαρξη αντιθετικών και αποκλινόντων πολιτικών και πνευματικών προβληματισμών και η εκ των πραγμάτων σύγκλιση τους —στον ελάχιστο κοινό παρονομαστή— απέναντι στον «κοινό εχθρό» της Χούντας· η καθυποταγή μέσω της ανοχής της Δικτατορίας μεγάλων τμημάτων της κοινωνίας· ηκυριαρχία του κιτς σε πάμπολλους τομείς της πολιτιστικής ζωής — αυτά είναι μερικά μόνο από τα αποτελέσματα του επτάχρονου «γύψου».

Η σημαντικότατη αυτή έλλειψη μελέτης της Χούντας έχει σοβαρές επιπτώσεις: η περίοδος της Δικτατορίας έχει καταγραφεί στην κοινωνική συνείδηση απλώς ως μία «σκοτεινή περίοδος», καταπίεσης και βίας από τη μία και «αντιστασιακής πράξης» από την άλλη. Το αποτέλεσμα είναι η ουσιαστική άγνοια —και όχι μόνο των νεότερων γενιών— των παραμέτρων οι οποίες συνιστούν την ιστορική τομή που αποτελεί για την νεοελληνική ιστορία η Δικτατορία 1967-1974 και, κατ’ επέκταση, η ενοχοποίηση της Μεταπολίτευσης ακόμη και για φαινόμενα που στην πραγματικότητα η ημερομηνία γέννησής τους χρονολογείται στην περίοδο της Χούντας. Με λίγα λόγια: ο καλύτερος τρόπος για να «θυμηθούμε» την αυριανή επέτειο είναι να μελετήσουμε το τι σήμαινε στην πραγματικότητα για την νεοελληνική κοινωνία εκείνη η «σκοτεινή περίοδος». Πολλές αιτίες ακόμη και των σημερινών κακοδαιμονιών υποψιάζομαι πως θα ανακαλύψουμε.

ΠΡΟΣΟΧΗ ΧΡΩΜΑΤΑ- ΜΗ ΜΕ ΔΙΑΒΑΖΕΤΕ ΌΤΑΝ ΕΧΕΤΕ ΔΙΚΙΟ

Ο βασικός λόγος, ωστόσο, που επέλεξα να ασχοληθώ με την αφελή αυτή επιλογή είναι πιο σημαντικός. Την έγραψε σε δύο φράσεις ο εκπαιδευτικός Λεωνίδας Καστανάς, η αρθρογραφία και οι αιχμηρές παρεμβάσεις του οποίου έχουν πάντα ενδιαφέρον. «Εδώ και 30 χρόνια, το θέμα της έκθεσης είναι το ίδιο. Τι καλός που είναι ο ελληνοορθόδοξος κομμουνισμός και τι κακός που είναι ο προτεσταντικός καπιταλισμός», έγραψε στο fb ο Καστανάς. Και υπερθεμάτισε μνημονεύοντας θέματα εξετάσεων από το παρελθόν. «Οι στέγες κοντά, οι ψυχές μακρυά. Η αρχαία τέχνη πρωτοπόρα και ζωντανή. Ο τεχνολογικός πολιτισμός και η αλλοτρίωση του ανθρώπου. Η σύγχρονη αποξένωση». Και σχολίασε: «Κανείς δεν τολμά να βγει από το ελληνικό στερεότυπο. Τεχνοφοβία και άγιος ο Θεός. Πρέπει να αντισταθούμε στην ανήθικη τεχνολογική Δύση. Διότι μας κάνει να τρέχουμε γρήγορα και να ξεχνάμε την ανθρωπιά μας. Ενώ όταν πηγαίναμε με τον αραμπά βλέπαμε και κάνα άνθρωπο. Το ότι μιλάω με τους φίλους μου σήμερα ακόμη και όταν βρίσκονται χιλιάδες μίλια μακρυά με τούτο το μηχάνημα του διαβόλου, με απομακρύνει από τους ανθρώπους. Λουδιτισμός και τα μυαλά στα κάγκελα. Η αριστερή αφήγηση της ανατολής συνεχίζεται».

Κ. Ζούλας Καθημερινή

Δευτέρα, 3 Ιουνίου 2013

Κάτι τρέχει στο Gezi



του Μιχάλη Γ. Τριανταφυλλίδη

Οι διαδηλώσεις επί τρεις μέρες στο Γκεζί, με τίποτε δεν έδιναν την εντύπωση ούτε καν την υποψία πως θα εξελίσσονταν σε μιαν εξέγερση των μικρομεσαίων και μη μουσουλμανικών στρωμάτων της τουρκικής κοινωνίας.

Ούτε μπαχαλάκηδες είναι προφανώς (αν και υπάρχουν αρκετοί τέτοιοι ανάμεσα τους χωρίς βαρύνουσα γνώμη), ούτε εν γένει αντιπολιτευόμενοι. Και το τελευταίο κυρίως γιατί στην τουρκική πολιτική σκηνή δεν υπάρχει αντιπολίτευση. Δεν υπάρχουν οι πολιτικές εκείνες δυνάμεις και κυρίως οι πολιτικοί που θα προσπαθήσουν να βρουν το λόγο της αντίρρησης αλλά και της συναίνεσης στην Τουρκική Εθνοσυνέλευση.

Και είναι προφανές ότι οι αντιδράσεις δεν μπορεί να ισχυριστεί κανείς ότι εδράζονται στο πάρκο και το μολ, στο όνομα της τρίτης γέφυρας που βρίσκει δραματικά αντίθετους τους αλεβίτες κυρίως (17 εκατ.), τους οποίους ο Γιαβούζ Σελίμ κατέσφαξε στον «ιερό» πόλεμο κατά των αλεβιτών και των σουνιτών. Πολύ δε περισσότερο η μουσουλμανική ποτοαπαγόρευση ή οι οδηγίες για κόσμια συμπεριφορά..

Επομένως και οι εύκολες, για να μπορούμε να στοιχιζόμαστε ή να διαιρούμε κατά το δοκούν, (άθλιο ελληνικό προτέρημα), δεν έχουν θέση στην προσπάθεια να κατανοήσουμε το τι συμβαίνει στη γειτονιά μας.


Η πορεία της Τουρκίας από την εμφάνιση και πρωτοφανή επικράτηση του ΑΚΡ στην πολιτική σκηνή, είναι γεμάτη από σταθερά βήματα προς το μέλλον, άλματα χωρίς συνέχεια στις επιλογές της εξωτερικής της πολιτικής και τον τελευταίο χρόνο μια ολοένα και μεγαλύτερη προσέγγιση των απαιτήσεων των ακραίων και ορθόδοξων μουσουλμάνων και φυσικά των όρων που θέτουν οι ομάδες του Φετουλάχ Γκιουλέν μέσα στον κρατικό μηχανισμό και την ανώτατη διοίκηση.

Πώς όμως σπρώχτηκε σε τούτη τη στροφή, (γιατί στην ουσία τον έσπρωξαν), ο Ερντογάν, που πριν τρία χρόνια εμφορούνταν από τις ιδέες του ευρωπαϊσμού και έδινε τη μάχη για την ένταξη της Τουρκίας; Πώς από την περίφημη ομιλία του προέδρου της επιτροπής εναρμόνισης της Τουρκικής Εθνοσυνέλευσης, Γιασάρ Γιακίς, που διακήρυξε ότι ακόμη και εάν δεν μας ζητούσαν τα κριτήρια της Κοπεγχάγης θα έπρεπε να τα εφεύρουμε μόνοι μας, φτάσαμε στην οδηγία να μη φιλιούνται δημοσίως τα ζευγάρια στο στόμα;

Η άνευ οράματος και προοπτικής πολιτική της Ευρώπης για την προσέγγιση της Τουρκίας στην Ένωση, με προεξάρχουσα τη θλιβερά κοντόθωρη πολιτική της Μέρκελ και του Σαρκοζί, ώθησαν έναν ολόκληρο λαό, που πριν οκτώ χρόνια έδινε ποσοστά μέχρι και 70% στην ευρωπαϊκή προοπτική της χώρας τους, να μην αντιδρά στις τάσεις εξισλαμισμού της καθημερινότητας.

Είναι και πολλά άλλα που συναθροίζονται μαζί με την πολιτική της Ένωσης, όπως το πράσινο (ισλαμικό) δολάριο που έρρευσε στην Τουρκία ασταμάτητα από το 2002 και μετά, ωθώντας την ανάπτυξη σε ρυθμούς εξωπραγματικούς, είναι οι σκληρές επιλογές για το κουρδικό και τον πόλεμο σήμερα με τη Συρία, αλλά το ζητούμενο πάντοτε είναι εάν η Ευρωπαϊκή προοπτική για την Τουρκία μπορεί να αναζωογονηθεί.

Πιστεύω πλέον ότι αυτός θα πρέπει να είναι ο μοναδικός στόχος των δυνάμεων της δημοκρατίας και της περισσότερης Ευρώπης πέρα από δημοσιονομικές και άλλες εμμονές.

Η Ευρώπη χρειάζεται την Τουρκία για την αναγέννησή της και την προοπτική της στο μέλλον και η Τουρκία χρειάζεται το Ευρωπαϊκό μέλλον για να αποφύγει τον εναγκαλισμό και την περιδίνηση στο μουσουλμανικό κόσμο που την περιβάλει. 

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου