ελευθερία, αλληλεγγύη, αναζήτηση, σκληρή δουλειά και πάντα rock n roll

1973 Νίξον - Μπρέζνιεφ

1973 Νίξον - Μπρέζνιεφ
Ο Αμερικανός πρόεδρος Ρίτσαρντ Νίξον και ο γενικός γραμματέας του Κομμουνιστικού Κόμματος Σοβιετικής Ένωσης, Λεονίντ Μπρένζιεφ, κατά τη διάρκεια περιπάτου στην αυλή της έπαυλης του πρώτου στην Καλιφόρνια, το 1973. Στο βάθος, ο Ειρηνικός Ωκεανός. Από την Καθημερινή

Παρατηρητήριο

του Τέλη Σαμαντά για τη στήλη Παροράματα και ημαρτημένα

Εδώ και χρόνια επιμένω και θα συνεχίσω να επιμένω: οι μελέτες και οι αναλύσεις —πολιτικές, οικονομικές, κοινωνιολογικές, πολιτιστικές— που αφορούν την επτάχρονη Δικτατορία είναι ελάχιστες σε σχέση με τις αντίστοιχες που αφορούν την περίοδο της Μεταπολίτευσης. Κι όμως, θεωρώ πως στη διάρκεια της Χούντας διαμορφώθηκαν τα κύρια κοινωνικά ρεύματα που καθόρισαν τις μεταπολιτευτικές στρεβλώσεις. Η αποκοπή από το διεθνές περιβάλλον και η λαϊκιστική εσωστρέφεια· η ανάδυση νέων κοινωνικών στρωμάτων που απέκτησαν οικονομική ισχύ χάρη στα οικονομικά μέτρα των δικτατόρων (χωρίς όμως να έχουν και την αντίστοιχη πολιτική εκπροσώπηση, την οποία απέκτησαν στη συνέχεια κατά τη Μεταπολίτευση)· η απότομη διακοπή των πνευματικών αλλά και των πολιτικών αναζητήσεων σε όλους τους ιδεολογικούς χώρους· η σαφέστατη οπισθοχώρηση των προβληματισμών για τον εκσυγχρονισμό της πολιτικής ζωής της χώρας· η υποχρεωτική συνύπαρξη αντιθετικών και αποκλινόντων πολιτικών και πνευματικών προβληματισμών και η εκ των πραγμάτων σύγκλιση τους —στον ελάχιστο κοινό παρονομαστή— απέναντι στον «κοινό εχθρό» της Χούντας· η καθυποταγή μέσω της ανοχής της Δικτατορίας μεγάλων τμημάτων της κοινωνίας· ηκυριαρχία του κιτς σε πάμπολλους τομείς της πολιτιστικής ζωής — αυτά είναι μερικά μόνο από τα αποτελέσματα του επτάχρονου «γύψου».

Η σημαντικότατη αυτή έλλειψη μελέτης της Χούντας έχει σοβαρές επιπτώσεις: η περίοδος της Δικτατορίας έχει καταγραφεί στην κοινωνική συνείδηση απλώς ως μία «σκοτεινή περίοδος», καταπίεσης και βίας από τη μία και «αντιστασιακής πράξης» από την άλλη. Το αποτέλεσμα είναι η ουσιαστική άγνοια —και όχι μόνο των νεότερων γενιών— των παραμέτρων οι οποίες συνιστούν την ιστορική τομή που αποτελεί για την νεοελληνική ιστορία η Δικτατορία 1967-1974 και, κατ’ επέκταση, η ενοχοποίηση της Μεταπολίτευσης ακόμη και για φαινόμενα που στην πραγματικότητα η ημερομηνία γέννησής τους χρονολογείται στην περίοδο της Χούντας. Με λίγα λόγια: ο καλύτερος τρόπος για να «θυμηθούμε» την αυριανή επέτειο είναι να μελετήσουμε το τι σήμαινε στην πραγματικότητα για την νεοελληνική κοινωνία εκείνη η «σκοτεινή περίοδος». Πολλές αιτίες ακόμη και των σημερινών κακοδαιμονιών υποψιάζομαι πως θα ανακαλύψουμε.

ΠΡΟΣΟΧΗ ΧΡΩΜΑΤΑ- ΜΗ ΜΕ ΔΙΑΒΑΖΕΤΕ ΌΤΑΝ ΕΧΕΤΕ ΔΙΚΙΟ

Ο βασικός λόγος, ωστόσο, που επέλεξα να ασχοληθώ με την αφελή αυτή επιλογή είναι πιο σημαντικός. Την έγραψε σε δύο φράσεις ο εκπαιδευτικός Λεωνίδας Καστανάς, η αρθρογραφία και οι αιχμηρές παρεμβάσεις του οποίου έχουν πάντα ενδιαφέρον. «Εδώ και 30 χρόνια, το θέμα της έκθεσης είναι το ίδιο. Τι καλός που είναι ο ελληνοορθόδοξος κομμουνισμός και τι κακός που είναι ο προτεσταντικός καπιταλισμός», έγραψε στο fb ο Καστανάς. Και υπερθεμάτισε μνημονεύοντας θέματα εξετάσεων από το παρελθόν. «Οι στέγες κοντά, οι ψυχές μακρυά. Η αρχαία τέχνη πρωτοπόρα και ζωντανή. Ο τεχνολογικός πολιτισμός και η αλλοτρίωση του ανθρώπου. Η σύγχρονη αποξένωση». Και σχολίασε: «Κανείς δεν τολμά να βγει από το ελληνικό στερεότυπο. Τεχνοφοβία και άγιος ο Θεός. Πρέπει να αντισταθούμε στην ανήθικη τεχνολογική Δύση. Διότι μας κάνει να τρέχουμε γρήγορα και να ξεχνάμε την ανθρωπιά μας. Ενώ όταν πηγαίναμε με τον αραμπά βλέπαμε και κάνα άνθρωπο. Το ότι μιλάω με τους φίλους μου σήμερα ακόμη και όταν βρίσκονται χιλιάδες μίλια μακρυά με τούτο το μηχάνημα του διαβόλου, με απομακρύνει από τους ανθρώπους. Λουδιτισμός και τα μυαλά στα κάγκελα. Η αριστερή αφήγηση της ανατολής συνεχίζεται».

Κ. Ζούλας Καθημερινή

Πέμπτη, 24 Απριλίου 2014

"Όλη η Αριστερά της Ξάνθης είναι εναντίον αυτής της υποψηφιότητας"


Μελίττα Γκουρτσογιάννη

Όλη η φασαρία γύρω από την υποψηφιότητα της Σαμπιχά Σουλειμάν έφερε πάλι στο προσκήνιο την εξαιρετικά πολύπλοκη κατάσταση που ακόμα επικρατεί στη Θράκη, φανέρωσε την αδυναμία του ΣΥΡΙΖΑ να διαχειριστεί το παραμικρό και δυστυχώς έδωσε αέρα στα πανιά των τουρκοφάγων και των κάθε λογής εθνόπληκτων ψώνιων.
Ωστόσο οι συνεντεύξεις του κ. Δ. Χριστόπουλου (στον 9.84, στο ΒΗΜΑ και αλλού) είναι πολύ διαφωτιστικές ως προς την διαχρονική νοοτροπία της αριστεράς. Αντιγράφω: "Το πρόβλημα που έχει και που πρέπει να έχει η αριστερά με αυτήν την υποψηφιότητα είναι ότι αυτή στρέφεται εναντίον ενός εθνικισμού, εν προκειμένω του τουρκικού, όχι στο όνομα ενός επιχειρήματος αλληλεγγύης αλλά στο όνομα επιχειρήματος της άλλης πλευράς...'Η είμαστε με την αριστερά, ή δεν είμαστε....Όλη η Αριστερά της Ξάνθης είναι εναντίον αυτής της υποψηφιότητας" "...Η Αριστερά στη Θράκη δεν θέλει πολιτικές και υποψηφιότητες τριχοτόμησης, αλλά ενότητας και όχι μόνο της μειονότητας, αλλά ενότητας των ανθρώπων στις δύσκολες στιγμές που βιώνουμε."
Πέρα από το ότι επιμένει να θεωρεί την μειονότητα κάτι ενιαίο που δεν πρέπει να τριχοτομηθεί, (ρίχνοντας ταυτόχρονα το φταίξιμο (σωστά) στο κράτος που τσουβάλιασε όλες τις κοινότητες κάτω από την θρησκευτική ταμπέλα), ο κ. Χριστόπουλος εκφράζει πολύ καθαρά αυτό που χαρακτηρίζει πάντα την συμπεριφορά της αριστεράς: Η αριστερά διαχρονικά υποστηρίζει μόνο αυτούς που συμφωνούν με τις ιδέες της, κάποιους ιδεατούς "αγωνιστές" και όχι πραγματικούς ανθρώπους με αδυναμίες, φθόνο, προκαταλήψεις, με "χαμηλό επίπεδο συνείδησης". Αυτή είναι η αριστερά που δεν αντιμετωπίζει την πραγματικότητα, αλλά την πλάθει κατά τη φαντασία της. Δεν υποστηρίζει ποτέ ανθρώπους που δεν μπορεί να κατατάξει μέσα στα δικά της κλισέ, ούτε προσπαθεί να τους πλησιάσει. Με άλλα λόγια υποστηρίζει μόνο αυτούς που μπορεί να ελέγξει. Με αυτή τη νοοτροπία τους κατοίκους του Αγ. Παντελεήμονα, που εύλογα δυσφορούσαν για την υποβάθμιση της γειτονιάς τους, τους χαρακτήρισε ρατσιστές και τους έστειλε στην αγκαλιά της Χρυσής Αυγής. (Μην ξεχνάμε και ότι το '73 οι καταληψίες του Πολυτεχνείου ήταν προβοκάτορες).
Ωστόσο ακόμα και αν όσοι υπερασπίζονται κάποια δικαιώματα είναι ανάξιοι ή παραπλανημένοι, αυτό δεν αποκλείει τα δικαιώματα αυτά να είναι δίκαια. Και οι τσιγγάνοι, εξαθλιωμένοι και διπλά-τριπλά καταπιεσμένοι, έχουν δικαιώματα. Όπως το δικαίωμα κάθε παιδιού στο σχολείο να μιλάει τη γλώσσα που μιλάει σπίτι του.


7 σχόλια:

  1. Δεν μπορεί όποιος έχει χτίσει το "επιστημονικό πρόσωπο" του και την πολιτική παρουσία του στο όνομα του αυτοπροσδιορισμού των μειονοτήτων να λέι "(η Σαμπιχά) έχει λογική διχοτόμησης και τριχοτόμησης της μειονότητας, δεν μπορεί να αντιπροσωπεύσει την αλληλεγγύη και την ενότητα', διότι τότε λέει ότι ο αυτοπροσδιορισμός της χαλάει τον αυτοπροσδιορισμό των άλλων όπως τους ... αυτοπροσδιόρισνα άλλοι!

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  2. Ειναι ατυχια να εισαι μειονοτητα στα Βαλκανια (μερη που στη Δυση θεωρουνται "troubled" και "backward societies"). Δεν βοηθαει που λαοι και "ηγετες" των Βαλκανιων μαθαινουν την ιστορια τους απο πακεταρισμενα κολοχαρτα που αποκαλουνται "βιβλια ιστοριας" και τυχαρπαστους "πατριωτες" στα παραθυρα των ΜΜΕ.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  3. κ. Μάκη,
    διαβάστε το Imagining the Balkans της Maria Todorova, καθηγήτριας στην καρδιά του ανεπτυγμένου κόσμου και θα δείτε πόσο "κατασκευασμένες", στερεοτυπικές, ανιστόρητες και κάθε άλλο παρά αναλλοίωτες είναι οι ταμπέλες που χρησιμοποιείτε! Έλεος πια με την αποικιοκρατική πολιτισμική ανωτερότητα που αποπνέει κάθε σχόλιό σας!
    Deviant Left

    ΑπάντησηΔιαγραφή
    Απαντήσεις
    1. Αγαπητε DL,

      Υπαρχουν επιστημονες της *Ιστοριας* που γραφουν ιστορια, πχ οτι στα Βαλκανια σκοτωνονται τουριστες απο Δυση και Ανατολη με βαρελοτα (αυτοι δε που εξηγουν τι εχει οδηγησει στα βαρελοτα ειναι οι καλυτεροι). Υπαρχουν και επιστημονες της *Φιλοσοφιας της Ιστοριας* που αναλυουν η αναρωτιονται αν πρεπει να παρεξηγουμε αυτους με τα βαρελοτα. Η Δρ Todorova ανηκει στο δευτερο ειδος. Τα βιβλια της ιστοριας τα γραφουν οι του πρωτου ειδους (Stavrianos, McNeill). Οι του δευτερου ειδους ασχολουνται με Orientalisms and Balkanisms και αλλες ενδιαφερουσες φιλοσοφιες αντιληψεων. Εγω εγραψα για βιβλια ιστοριας, αυτα που γραφουν για τα βαρελοτα (και τις μειονοτητες), οχι για imaginations.

      Πρεπει να παραδεχθω οτι η αγανακτηση μου και σχολια για τη πολιτισμικη χαβουζα των ΟΛΜΕ και κομπανια, των υποστηρικτων καταληψεων νηπιαγωγειων, των απατεωνων των ψευτικων υποσχεσεων και υποστηρικτων του παρεοκρατισμου με αριστερα προσωπεια, ειναι πολυ ευκολο να εκληφθει σαν αποικιακη πολιτισμικη ανωτεροτητα.

      Καλο Σαββατοκυριακο.

      Διαγραφή
  4. Αγαπητέ Μάκη,
    η διάκριση που αναφέρεις στην πρώτη παράγραφο του σχολίου σου είναι σκληρά θετικιστική και δεν υφίσταται πλέον στην επιστήμη της Ιστορίας. Το Heisenberg effect στο οποίο αναφέρεται η Todorova στην εισαγωγή του βιβλίου της έχει να κάνει ακριβώς με το ότι δεν υπάρχει ιστορικός χωρίς ρητή ή υπόρρητη κοσμοθεωρία και από αυτή την άποψη "πειράζει" το "αντικείμενο" της μελέτης του.
    Το πόσο παρωχημένη είναι αυτή η διάκριση το δείχνει ακριβώς η δουλειά των ιστορικών που αναφέρεις: οι Σταυριανός, McNeil -και Μαζάουερ συμπληρώνω εγώ- ζήτησαν να καταλάβουν και όχι να απαξιώσουν, για αυτό και δεν έχουν τις κατηγορίες σου περί "troubled" και "backward societies", αλλά κινήθηκαν εξ αρχής και ρητά εναντίον τους: έχουν αποφύγει βλέπεις το προπατορικό αμάρτημα της ανθρωπολογίας να θεωρούν τη "Δύση" αναγκαία απόληξη του μονόδρομου της νεωτερικότητας και βλέπουν τη νεωτερικότητα, αλλά και την ίδια τη Δύση πολύ πιο πλούσια απ' ότι οι θεωρίες εκσυγχρονισμού ή εξάρτησης.
    Η αγανάκτησή σου δεν είναι αποικιοκρατική, είναι όμως αποικιοκρατικό να θεωρείς αυτά τα φαινόμενα συλλήβδην χαρακτηριστικό της "ελληνικής" ή της "βαλκανικής" περίπτωσης,καθιστώντας τα μεταφυσική και ηθικολογία: γιατί έτσι, δεν βλέπεις τον εσωτερικό δυναμισμό και την κινητικότητα των κοινωνιών, τους μετασχηματισμούς και τις αλλαγές τους. Η φρίκη και η αηδία του Άγγλου αποικιοκράτη έρχεται ως εξωτερική δύναμη -του Δήμου ή της Ταχιάου- αφού δεν βλέπουν άλλη, να συνετίσει τους ιθαγενείς: η συνέχεια γνωστή: ο Σημίτης κατεβάζει στον Πειραιά Φασούλα, τον τσάτσο του Κόκκαλη για εκσυγχρονισμό του λιμανιού (τώρα ο Σεραφείμ κατεβαίνει με Μώραλη, Μαρινάκη και Πετράκη Κόκκαλη)! Και μια που περιπτωσιολογούμε, κι ένα ερώτημα: πόσο δοκιμάζει την αντίληψή σου για τη "Δύση" η πρωτοχρονιά στο Άμστερνταμ (σαν να είναι κανείς 5-7 ώρες μέσα στην θύρα 4, τη θύρα 7 και τη θύρα 13 ταυτόχρονα); Είναι πολύ πιο πολύπλοκα τα πράγματα αγαπητέ,
    καλό Σ/Κ
    Deviant Left

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  5. Αν και έχω διαβάσει σχετικά δεν θέλω να μπω στην πολύ γόνιμη κουβέντα σας, σχολιάζω ότι ξέρω. Αλλά στην περίπτωση της Σαμπιχά τα πράγματα είναι απλά. Η επιλογή της απέκλειε την πολυπληθή τουρκική μειονότητα από την κάλπη του ΣΥΡΙΖΑ και ως εκ τούτου διορθώθηκε. Η μειονότητα δεν είναι ενιαία, υπάρχουν σαφώς αντιθέσεις και διακρίσεις. Η Σαμπιχά υπερασπίζεται τη φυλή της τους Ρομά, χωρίς όμως να στέκεται εναντίον των άλλων. Η στάση του ελληνικού κράτους που άλλαξε μετά το 90, και διακρίνει τις διαφορές, εκπορεύεται από την ανάγκη να μην χαρίσει όλους στην τούρκικη προπαγάνδα. Αλλά είναι αναγκαία. Το θέμα είναι ότι υπάρχουν βάρβαρες διακρίσεις για όλους και φυσικά πρέπει να απαλειφθούν. Δυστυχώς οι μειονότητες στην Βαλκανική υποέρουν. Είναι δείγμα καθυστέρησης όπως και να το κάνουμε. Συμβαίνει όμως και αλλού.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  6. Όλα γίνονται για την πλειοψηφία. Οι Τουρκογενείς είναι περισσότεροι άρα η υποψήφια των Ρομά ήταν "λάθος" επιλογή. Όλα τα άλλα είναι γαι αφελείς που πρέπει να πιστέψουν τον κυνισμό των εξουσιομανών "σοσιαλιστών" γυρολόγων.

    ΑπάντησηΔιαγραφή