ελευθερία, αλληλεγγύη, αναζήτηση, σκληρή δουλειά και πάντα rock n roll

1973 Νίξον - Μπρέζνιεφ

1973 Νίξον - Μπρέζνιεφ
Ο Αμερικανός πρόεδρος Ρίτσαρντ Νίξον και ο γενικός γραμματέας του Κομμουνιστικού Κόμματος Σοβιετικής Ένωσης, Λεονίντ Μπρένζιεφ, κατά τη διάρκεια περιπάτου στην αυλή της έπαυλης του πρώτου στην Καλιφόρνια, το 1973. Στο βάθος, ο Ειρηνικός Ωκεανός. Από την Καθημερινή

Παρατηρητήριο

του Τέλη Σαμαντά για τη στήλη Παροράματα και ημαρτημένα

Εδώ και χρόνια επιμένω και θα συνεχίσω να επιμένω: οι μελέτες και οι αναλύσεις —πολιτικές, οικονομικές, κοινωνιολογικές, πολιτιστικές— που αφορούν την επτάχρονη Δικτατορία είναι ελάχιστες σε σχέση με τις αντίστοιχες που αφορούν την περίοδο της Μεταπολίτευσης. Κι όμως, θεωρώ πως στη διάρκεια της Χούντας διαμορφώθηκαν τα κύρια κοινωνικά ρεύματα που καθόρισαν τις μεταπολιτευτικές στρεβλώσεις. Η αποκοπή από το διεθνές περιβάλλον και η λαϊκιστική εσωστρέφεια· η ανάδυση νέων κοινωνικών στρωμάτων που απέκτησαν οικονομική ισχύ χάρη στα οικονομικά μέτρα των δικτατόρων (χωρίς όμως να έχουν και την αντίστοιχη πολιτική εκπροσώπηση, την οποία απέκτησαν στη συνέχεια κατά τη Μεταπολίτευση)· η απότομη διακοπή των πνευματικών αλλά και των πολιτικών αναζητήσεων σε όλους τους ιδεολογικούς χώρους· η σαφέστατη οπισθοχώρηση των προβληματισμών για τον εκσυγχρονισμό της πολιτικής ζωής της χώρας· η υποχρεωτική συνύπαρξη αντιθετικών και αποκλινόντων πολιτικών και πνευματικών προβληματισμών και η εκ των πραγμάτων σύγκλιση τους —στον ελάχιστο κοινό παρονομαστή— απέναντι στον «κοινό εχθρό» της Χούντας· η καθυποταγή μέσω της ανοχής της Δικτατορίας μεγάλων τμημάτων της κοινωνίας· ηκυριαρχία του κιτς σε πάμπολλους τομείς της πολιτιστικής ζωής — αυτά είναι μερικά μόνο από τα αποτελέσματα του επτάχρονου «γύψου».

Η σημαντικότατη αυτή έλλειψη μελέτης της Χούντας έχει σοβαρές επιπτώσεις: η περίοδος της Δικτατορίας έχει καταγραφεί στην κοινωνική συνείδηση απλώς ως μία «σκοτεινή περίοδος», καταπίεσης και βίας από τη μία και «αντιστασιακής πράξης» από την άλλη. Το αποτέλεσμα είναι η ουσιαστική άγνοια —και όχι μόνο των νεότερων γενιών— των παραμέτρων οι οποίες συνιστούν την ιστορική τομή που αποτελεί για την νεοελληνική ιστορία η Δικτατορία 1967-1974 και, κατ’ επέκταση, η ενοχοποίηση της Μεταπολίτευσης ακόμη και για φαινόμενα που στην πραγματικότητα η ημερομηνία γέννησής τους χρονολογείται στην περίοδο της Χούντας. Με λίγα λόγια: ο καλύτερος τρόπος για να «θυμηθούμε» την αυριανή επέτειο είναι να μελετήσουμε το τι σήμαινε στην πραγματικότητα για την νεοελληνική κοινωνία εκείνη η «σκοτεινή περίοδος». Πολλές αιτίες ακόμη και των σημερινών κακοδαιμονιών υποψιάζομαι πως θα ανακαλύψουμε.

ΠΡΟΣΟΧΗ ΧΡΩΜΑΤΑ- ΜΗ ΜΕ ΔΙΑΒΑΖΕΤΕ ΌΤΑΝ ΕΧΕΤΕ ΔΙΚΙΟ

Ο βασικός λόγος, ωστόσο, που επέλεξα να ασχοληθώ με την αφελή αυτή επιλογή είναι πιο σημαντικός. Την έγραψε σε δύο φράσεις ο εκπαιδευτικός Λεωνίδας Καστανάς, η αρθρογραφία και οι αιχμηρές παρεμβάσεις του οποίου έχουν πάντα ενδιαφέρον. «Εδώ και 30 χρόνια, το θέμα της έκθεσης είναι το ίδιο. Τι καλός που είναι ο ελληνοορθόδοξος κομμουνισμός και τι κακός που είναι ο προτεσταντικός καπιταλισμός», έγραψε στο fb ο Καστανάς. Και υπερθεμάτισε μνημονεύοντας θέματα εξετάσεων από το παρελθόν. «Οι στέγες κοντά, οι ψυχές μακρυά. Η αρχαία τέχνη πρωτοπόρα και ζωντανή. Ο τεχνολογικός πολιτισμός και η αλλοτρίωση του ανθρώπου. Η σύγχρονη αποξένωση». Και σχολίασε: «Κανείς δεν τολμά να βγει από το ελληνικό στερεότυπο. Τεχνοφοβία και άγιος ο Θεός. Πρέπει να αντισταθούμε στην ανήθικη τεχνολογική Δύση. Διότι μας κάνει να τρέχουμε γρήγορα και να ξεχνάμε την ανθρωπιά μας. Ενώ όταν πηγαίναμε με τον αραμπά βλέπαμε και κάνα άνθρωπο. Το ότι μιλάω με τους φίλους μου σήμερα ακόμη και όταν βρίσκονται χιλιάδες μίλια μακρυά με τούτο το μηχάνημα του διαβόλου, με απομακρύνει από τους ανθρώπους. Λουδιτισμός και τα μυαλά στα κάγκελα. Η αριστερή αφήγηση της ανατολής συνεχίζεται».

Κ. Ζούλας Καθημερινή

Παρασκευή, 19 Σεπτεμβρίου 2014

Επιδοτούμε κομμωτήρια και ξεχνάμε την παιδεία!


του Αθανάσιου Παπανδρόπουλου από το euroday
Δεν υπάρχει οικονομολόγος, επιστήμονας, διεθνής οργανισμός ανά τον κόσμο που να μην αναγνωρίζει ότι η γνώση αποτελεί κορυφαίο παραγωγικό πόρο και άρα οι επενδύσεις στον τομέα αυτόν είναι από τις πλέον ζωτικές στην εποχή μας.
Έτσι, σε ανεπτυγμένες και αναπτυσσόμενες χώρες, οι επενδύσεις στην εκπαίδευση, στην έρευνα και ανάπτυξη και στην προώθηση της «κοινωνίας των γνώσεων» όχι μόνον έχουν προτεραιότητα, αλλά παρουσιάζουν και ετήσιους ρυθμούς ανόδου υψηλότερους από οποιονδήποτε άλλον κλάδο της οικονομίας.
Εξαίρεση στην κατάσταση αυτή αποτελεί η Ελλάδα, στην οποία η ιδιωτική παιδεία δεν θεωρείται παραγωγική. Έτσι, οι φορείς της δεν μπορούν να συμμετέχουν στο Ευρωπαϊκό Σχέδιο Παραγωγικής Ανάπτυξης (ΕΣΠΑ), από το οποίο, ωστόσο, μπορούν να χρηματοδοτηθούν κομμωτήρια, σουβλατζίδικα και μπαρ διαφόρων κατηγοριών και τάσεων.
Το κακό, όμως, δεν σταματά στο επίπεδο αυτό. Πάει πολύ πιο μακρυά και έχει βάθος. Η ιδιωτική παιδεία στη χώρα μας θεωρείται απόβλητη, τη στιγμή που είναι η μοναδική της ελπίδα για ταχύτερη πρόσβαση στις «κοινωνίες των γνώσεων». Επίσης, στην παρούσα φάση της ελληνικής οικονομίας, η ιδιωτική εκπαίδευση σε όλα τα επίπεδα μπορεί να γίνει και πόλος έλξεως φοιτητών και μαθητών από τον ευρύτερο χώρο της ΝΑ. Ευρώπης και της Μέσης Ανατολής, δίνοντας ιδιαίτερη ώθηση και στην απαραίτητη για την επιβίωσή της εξωστρέφεια της χώρας.
Παράλληλα, ειδικό είναι και το οικονομικό βάρος της ιδιωτικής εκπαίδευσης, ιδιαίτερα στο επίπεδο των ιδιωτικών σχολείων. Μελέτες που έχουν γίνει από το Ίδρυμα Οικονομικών και Βιομηχανικών Ερευνών (ΙΟΒΕ) και άλλους ερευνητικούς φορείς είναι ιδιαίτερα αποκαλυπτικές. Κατά πρώτο λόγο, επισημαίνουν ότι το ιδιωτικό σχολείο -στο μέτρο που απορροφά το 7% περίπου του μαθητικού πληθυσμού της χώρας- στην ουσίααπαλλάσσει τον κρατικό προϋπολογισμό από δαπάνες 350 εκατ. ευρώ. Δαπάνες, βέβαια, που θα έπρεπε να γίνουν αν αυτό το 7% των μαθητών φοιτούσε στα δημόσια σχολεία.
Όμως, πέρα από αυτήν τη θεωρητική διάσταση του όλου θέματος, η ιδιωτική εκπαίδευση, ως ένας κλάδος εντάσεως εργασίας, επηρεάζει σημαντικά την απασχόληση, δημιουργώντας χιλιάδες πρόσθετες θέσεις εργασίας. Επιπλέον, τα ιδιωτικά σχολεία καταβάλλουν πολλά εκατομμύρια ευρώ και στα ασφαλιστικά ταμεία, αλλά και στα δημόσια ταμεία μέσω των φόρων που καταλογίζονται στα κέρδη τους. Ακόμα, τα ιδιωτικά σχολεία εξυπηρετούν χιλιάδες γονείς και μαθητές και προσφέρουν την πιο ποιοτική εκπαίδευση στην Ελλάδα, όπως αναγνωρίζεται από όλες τις έρευνες PISA (διεθνές πρόγραμμα αξιολόγησης) και του Οργανισμού Οικονομικής Συνεργασίας και Αναπτύξεως (ΟΟΣΑ).
Ποιοτική εκπαίδευση που παίζει σημαντικό ρόλο στην ανάπτυξη της επιχειρηματικότητας, στην προώθηση της καινοτομίας και στη δημιουργία πνεύματος αναζήτησης και αυτοολοκλήρωσης. Με άλλα λόγια, σε μία εποχή όπου η χώρα προσπαθεί να αναδεικνύει και να δημιουργεί νεοφυείς επιχειρήσεις (start-ups), το ιδιωτικό σχολείο είναι εργαλείο ανάπτυξης και όχι απλώς φυτώριο δημοσίων υπαλλήλων, όπως κατά βάσιν συμβαίνει με το αντίστοιχο δημόσιο.
Στις σημερινές συνθήκες, συνεπώς, η πρόσβαση των ιδιωτικών σχολείων στα κονδύλια του ΕΣΠΑ και στις ευεργετικές διατάξεις των αναπτυξιακών νόμων θα έπρεπε να αποτελεί προτεραιότητα για τη σημερινή κυβέρνηση - όχι μόνον από αναπτυξιακή, αλλά και από δημοσιονομική σκοπιά.
Αν τα ιδιωτικά σχολεία ενισχυθούν, όπως ξεκάθαρα τονίζουν σημαντικοί ιδιοκτήτες τους, θα μπορέσουν να κινηθούν ακόμη πιο δραστήρια, απαλλάσσοντας τον κρατικό προϋπολογισμό από πρόσθετα βάρη.
Αν, για παράδειγμα, οι μαθητές των ιδιωτικών σχολείων αυξηθούν από το 6%-7% του μαθητικού πληθυσμού που είναι σήμερα, στο 15% που ισχύει για τη Σουηδία, το όφελος για τον κρατικό προϋπολογισμό θα φθάσει το 1 δισ. ευρώ. Ένα μέρος από αυτό το ποσό εξοικονόμησης η κυβέρνηση θα μπορούσε να το αξιοποιήσει για την αναβάθμιση των δημόσιων σχολείων.
Θα πρέπει επίσης να υπογραμμίσουμε ότι, από οικονομική αλλά και πολιτιστική πλευρά, η ένταξη των ιδιωτικών σχολείων στο ΕΣΠΑ και στις προβλέψεις του αναπτυξιακού νόμου θα επέτρεπε στα ιδιωτικά σχολεία να επενδύσουν για την προσφορά και άλλων εκπαιδευτικών υπηρεσιών, εξαγωγικού χαρακτήρα, όπως π.χ. εκπαιδευτικού τουρισμού.
Τα ιδιωτικά σχολεία, με τις κτιριακές και λοιπές υποδομές που διαθέτουν εύκολα θα μπορούσαν να δημιουργήσουν αγγλόφωνα summer schools κατά το πρότυπο της Αγγλίας, technology summer camps (ICT, ρομποτικής, Space ΣΠΕΙΣ 0,00% camps κ.ά.). Αντίστοιχες ενέργειες, όπως είναι γνωστό, στέφονται με μεγάλη επιτυχία στην Αγγλία, στην Ελβετία, αλλά και στη γειτονική μας Τουρκία (Space Camp Turkey), όπου χιλιάδες παιδιά από την Ευρώπη και όλο τον κόσμο περνούν κάποιες εβδομάδες το καλοκαίρι.
«Το ελληνικό καλοκαίρι, το πολιτιστικό κεφάλαιο και τα αρχαία μνημεία που διαθέτει η χώρα μας, σε συνδυασμό με την τεχνογνωσία των ιδιωτικών σχολείων, είμαστε βέβαιοι ότι θα μπορούσαν να οδηγήσουν στη γέννηση μιας ολόκληρης νέας βιομηχανίας εκπαιδευτικού τουρισμού, η οποία θα δημιουργούσε χιλιάδες νέες θέσεις εργασίας και θα ενίσχυε το ισοζύγιο πληρωμών της χώρας», τονίζουν εκπρόσωποι των ιδιωτικών σχολείων.
Γι' αυτό και ζητούν οι επενδύσεις των ιδιωτικών σχολείων να χαρακτηρισθούν παραγωγικές -όπως και είναι, άλλωστε- και να υπαχθούν άμεσα στις διατάξεις των αναπτυξιακών νόμων, με παράλληλη πρόβλεψη για συμμετοχή στο ΕΣΠΑ. Περιττόν δε να υπογραμμισθεί ότι μια τέτοια συμμετοχή θα ήταν ευνοϊκή για τους ρυθμούς απορρόφησης από την Ελλάδα των ευρωπαϊκών κονδυλίων και θα δημιουργούσε ευνοϊκότερες συνθήκες για την προώθηση της επιχειρηματικότητας και της καινοτομίας. Θα ενίσχυε, επίσης, χωρίς αμφιβολία, και την ανταγωνιστικότητα του ελληνικού ιδιωτικού σχολείου έναντι αντίστοιχων εκπαιδευτικών ιδρυμάτων σε γειτονικές μας χώρες μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης, καθώς και της Τουρκίας.
Τέλος, αναρωτιόμαστε κατά πόσον η διακριτική εις βάρος του ιδιωτικού σχολείου μεταχείριση έναντι του δημοσίου στην χώρα μας είναι συμβατή με την κοινοτική νομοθεσία - ιδιαίτερα δε αν ληφθεί υπ' όψιν και το γεγονός ότι ο Ειδικός Λογαριασμός Ιδιωτικής Γενικής Εκπαίδευσης (ΕΛΙΓΕ) χρηματοδοτείται από τους γονείς των μαθητών ιδιωτικών σχολείων με παράβολα που είναι φόροι υπέρ τρίτων.

*Ο κ. Αθανάσιος Χ. Παπανδρόπουλος είναι δημοσιογράφος, επίτιμος Πρόεδρος της Ένωσης Ευρωπαίων Δημοσιογράφων και Πρόεδρος του European Business Review (EBR). 

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου