ελευθερία, αλληλεγγύη, αναζήτηση, σκληρή δουλειά και πάντα rock n roll

1973 Νίξον - Μπρέζνιεφ

1973 Νίξον - Μπρέζνιεφ
Ο Αμερικανός πρόεδρος Ρίτσαρντ Νίξον και ο γενικός γραμματέας του Κομμουνιστικού Κόμματος Σοβιετικής Ένωσης, Λεονίντ Μπρένζιεφ, κατά τη διάρκεια περιπάτου στην αυλή της έπαυλης του πρώτου στην Καλιφόρνια, το 1973. Στο βάθος, ο Ειρηνικός Ωκεανός. Από την Καθημερινή

Παρατηρητήριο

του Τέλη Σαμαντά για τη στήλη Παροράματα και ημαρτημένα

Εδώ και χρόνια επιμένω και θα συνεχίσω να επιμένω: οι μελέτες και οι αναλύσεις —πολιτικές, οικονομικές, κοινωνιολογικές, πολιτιστικές— που αφορούν την επτάχρονη Δικτατορία είναι ελάχιστες σε σχέση με τις αντίστοιχες που αφορούν την περίοδο της Μεταπολίτευσης. Κι όμως, θεωρώ πως στη διάρκεια της Χούντας διαμορφώθηκαν τα κύρια κοινωνικά ρεύματα που καθόρισαν τις μεταπολιτευτικές στρεβλώσεις. Η αποκοπή από το διεθνές περιβάλλον και η λαϊκιστική εσωστρέφεια· η ανάδυση νέων κοινωνικών στρωμάτων που απέκτησαν οικονομική ισχύ χάρη στα οικονομικά μέτρα των δικτατόρων (χωρίς όμως να έχουν και την αντίστοιχη πολιτική εκπροσώπηση, την οποία απέκτησαν στη συνέχεια κατά τη Μεταπολίτευση)· η απότομη διακοπή των πνευματικών αλλά και των πολιτικών αναζητήσεων σε όλους τους ιδεολογικούς χώρους· η σαφέστατη οπισθοχώρηση των προβληματισμών για τον εκσυγχρονισμό της πολιτικής ζωής της χώρας· η υποχρεωτική συνύπαρξη αντιθετικών και αποκλινόντων πολιτικών και πνευματικών προβληματισμών και η εκ των πραγμάτων σύγκλιση τους —στον ελάχιστο κοινό παρονομαστή— απέναντι στον «κοινό εχθρό» της Χούντας· η καθυποταγή μέσω της ανοχής της Δικτατορίας μεγάλων τμημάτων της κοινωνίας· ηκυριαρχία του κιτς σε πάμπολλους τομείς της πολιτιστικής ζωής — αυτά είναι μερικά μόνο από τα αποτελέσματα του επτάχρονου «γύψου».

Η σημαντικότατη αυτή έλλειψη μελέτης της Χούντας έχει σοβαρές επιπτώσεις: η περίοδος της Δικτατορίας έχει καταγραφεί στην κοινωνική συνείδηση απλώς ως μία «σκοτεινή περίοδος», καταπίεσης και βίας από τη μία και «αντιστασιακής πράξης» από την άλλη. Το αποτέλεσμα είναι η ουσιαστική άγνοια —και όχι μόνο των νεότερων γενιών— των παραμέτρων οι οποίες συνιστούν την ιστορική τομή που αποτελεί για την νεοελληνική ιστορία η Δικτατορία 1967-1974 και, κατ’ επέκταση, η ενοχοποίηση της Μεταπολίτευσης ακόμη και για φαινόμενα που στην πραγματικότητα η ημερομηνία γέννησής τους χρονολογείται στην περίοδο της Χούντας. Με λίγα λόγια: ο καλύτερος τρόπος για να «θυμηθούμε» την αυριανή επέτειο είναι να μελετήσουμε το τι σήμαινε στην πραγματικότητα για την νεοελληνική κοινωνία εκείνη η «σκοτεινή περίοδος». Πολλές αιτίες ακόμη και των σημερινών κακοδαιμονιών υποψιάζομαι πως θα ανακαλύψουμε.

ΠΡΟΣΟΧΗ ΧΡΩΜΑΤΑ- ΜΗ ΜΕ ΔΙΑΒΑΖΕΤΕ ΌΤΑΝ ΕΧΕΤΕ ΔΙΚΙΟ

Ο βασικός λόγος, ωστόσο, που επέλεξα να ασχοληθώ με την αφελή αυτή επιλογή είναι πιο σημαντικός. Την έγραψε σε δύο φράσεις ο εκπαιδευτικός Λεωνίδας Καστανάς, η αρθρογραφία και οι αιχμηρές παρεμβάσεις του οποίου έχουν πάντα ενδιαφέρον. «Εδώ και 30 χρόνια, το θέμα της έκθεσης είναι το ίδιο. Τι καλός που είναι ο ελληνοορθόδοξος κομμουνισμός και τι κακός που είναι ο προτεσταντικός καπιταλισμός», έγραψε στο fb ο Καστανάς. Και υπερθεμάτισε μνημονεύοντας θέματα εξετάσεων από το παρελθόν. «Οι στέγες κοντά, οι ψυχές μακρυά. Η αρχαία τέχνη πρωτοπόρα και ζωντανή. Ο τεχνολογικός πολιτισμός και η αλλοτρίωση του ανθρώπου. Η σύγχρονη αποξένωση». Και σχολίασε: «Κανείς δεν τολμά να βγει από το ελληνικό στερεότυπο. Τεχνοφοβία και άγιος ο Θεός. Πρέπει να αντισταθούμε στην ανήθικη τεχνολογική Δύση. Διότι μας κάνει να τρέχουμε γρήγορα και να ξεχνάμε την ανθρωπιά μας. Ενώ όταν πηγαίναμε με τον αραμπά βλέπαμε και κάνα άνθρωπο. Το ότι μιλάω με τους φίλους μου σήμερα ακόμη και όταν βρίσκονται χιλιάδες μίλια μακρυά με τούτο το μηχάνημα του διαβόλου, με απομακρύνει από τους ανθρώπους. Λουδιτισμός και τα μυαλά στα κάγκελα. Η αριστερή αφήγηση της ανατολής συνεχίζεται».

Κ. Ζούλας Καθημερινή

Τετάρτη, 24 Σεπτεμβρίου 2014

Ζώντας σαν χώρα


Χαίμ Πολίτης από τη Μεταρρύθμιση

Συμπληρώθηκαν ήδη τέσσερα χρόνια από τη μέρα που ο πρωθυπουργός του «λεφτά υπάρχουν» με διάγγελμά του στον Ελληνικό λαό σηματοδότησε την είσοδο της χώρας στην περίοδο της διεθνούς επιτήρησης και σαράντα χρόνια από τότε που η χούντα παρέδωσε την εξουσία στην προδικτατορική πολιτική ηγεσία και εγκαινιάσθηκε η περίοδος της μεταπολίτευσης.

Πολλοί, με την έναρξη της «περιόδου των μνημονίων» έσπευσαν, αυτάρεσκα, να υπερθεματίσουν για το τέλος της. Σε πείσμα όλων, παραμένει εδώ για να μας υπενθυμίζει και να επιβεβαιώνει πως ο δρόμος της ευρωπαϊκής σύγκλισης παραμένει ζητούμενος. Oι μεγαλόστομες εξαγγελίες, ένθεν κακείθεν, αποτελούν συστατικό στοιχείο της και εξακολουθούν να εκφωνούνται τόσο από αυτούς που με την πολιτεία τους μας οδήγησαν μέχρις εδώ, όσο και από εκείνους, που στοχεύουν να μας κυβερνήσουν ευαγγελιζόμενοι μια, δήθεν, άλλη πολιτική.

Αποτελεί παραδοσιακή φθινοπωρινή συνήθεια οι ομιλίες και οι συνεντεύξεις των πολιτικών ηγετών στη ΔΕΘ να είναι αφορμή για υποσχέσεις και παροχές απ΄τη μια, για αναλύσεις και συζητήσεις απ΄την άλλη, για τα πού και τα πώς της επόμενης μέρας.

Δεν αποτελεί εξαίρεση αυτή η χρονιά : ο πρωθυπουργός διατείνεται πως η χώρα ετοιμάζεται να γευθεί το μέλι και το νέκταρ, που ο ίδιος με τη σώφρονα πολιτική του στη δίχρονη περίοδο της διακυβέρνησής του θα προσφέρει στην καθημαγμένη κοινωνία κι ο αρχηγός της αξιωματικής αντιπολίτευσης, και εν αναμονή και δυνάμει πρωθυπουργός, αντιτείνει το «κοστολογημένο» του πρόγραμμα με πόρους απ΄τη σύλληψη της φοροδιαφυγής που θα πέσουν στην αγορά, θα τονώσουν τη ζήτηση και θα φέρουν την ανάπτυξη.

Επ΄αμφοτέρων των τοποθετήσεων έχουν ήδη ασκήσει κριτική πολλοί και πλέον ειδικοί. Παρέλκει η δική μου προσπάθεια. Μπαίνω στον πειρασμό, όμως, να επισημάνω ότι, όσοι με βεβαιότητα αναγνωρίζουν την αναγκαιότητα συγκρότησης και δημιουργίας ενός τρίτου πόλου και πολλοί που με αισιοδοξία και πίστη στηρίζουν την προσπάθεια, είναι αναγκαίο να συμφωνήσουν στην επεξεργασία ενός σοβαρού μεταρρυθμιστικού σχεδίου που απουσιάζει και αποτελεί απαραίτητη προϋπόθεση για την ανάταξη της χώρας.

Τα μεγάλα λόγια, οι ανέφικτες υποσχέσεις, οι ανέξοδες εξαγγελίες ή, αντιστοίχως, ο άκρατος βολονταρισμός δεν αποτελούν ικανή συνθήκη για την ευημερία και την πρόοδο της κοινωνίας και η συζήτηση διαρκώς θα ανακυκλώνεται στην αποδομητική κριτική των, όποιων, άλλων προτάσεων, στην κακοδαιμονία του χώρου, στις αρχηγικές επιδιώξεις των φθαρμένων ή μη ηγετών και ηγετίσκων, στην ανυπαρξία του νέου προσωπικού. Πολλή κουβέντα περί όνου σκιάς, εντέλει.

Η Ελλάδα, ως γνωστόν, δεν πεθαίνει, αλλά οι πολίτες της, ιδίως τα πλέον αδύναμα στρώματα, έχουν πληγεί ανεπανόρθωτα με αποτέλεσμα να αναζητούν την ελπίδα της επιβίωσής τους στο κόμμα του ναζιστικού τέρατος που διογκώνεται, παρ΄όλα τα περσινά αποκαλυπτήρια ή να σαγηνεύονται απ΄τις αλλοπρόσαλλες και αντιφατικές τοποθετήσεις του Σύριζα που χτυπά την πόρτα της εξουσίας και προσπαθεί να συμμαζέψει τους διάφορους ακραίους του με στόχο να μετασχηματισθεί σε Σύριζα των νοικοκυραίων. Δύσκολο το εγχείρημα, λαμβάνοντας υπ΄όψη το ετερόκλητο των διαφόρων ομάδων που βρήκαν καταφύγιο στη στέγη της Πλ.Κουμουνδούρου.

Δυστυχώς η ΔΗΜΑΡ, για λόγους που δεν είναι του παρόντος, διέψευσε τους πολίτες που την εμπιστεύθηκαν στις εκλογές του 2012. Η συντριβή της στις πρόσφατες ευρωεκλογές – παλιότερα προνομιακό πεδίο του χώρου – αποτέλεσε την πληρωμή της κοινωνίας για τον αμφίσημο και ανεπαρκή της λόγο και την αποτυχία της κυβερνητικής της προσπάθειας.

Ο χρόνος τρέχει, οι εξελίξεις πιέζουν, οι συζητήσεις και τα ευχολόγια δεν αρκούν για να δώσουν ελπίδα προοπτικής και ανάπτυξης στη χώρα που πορεύεται, τέσσερα δύσκολα χρόνια, χωρίς εθνικό σχέδιο, χωρίς υπεύθυνη και ειλικρινή ηγεσία προς ένα δύσβατο αύριο.

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου