ελευθερία, αλληλεγγύη, αναζήτηση, σκληρή δουλειά και πάντα rock n roll

1973 Νίξον - Μπρέζνιεφ

1973 Νίξον - Μπρέζνιεφ
Ο Αμερικανός πρόεδρος Ρίτσαρντ Νίξον και ο γενικός γραμματέας του Κομμουνιστικού Κόμματος Σοβιετικής Ένωσης, Λεονίντ Μπρένζιεφ, κατά τη διάρκεια περιπάτου στην αυλή της έπαυλης του πρώτου στην Καλιφόρνια, το 1973. Στο βάθος, ο Ειρηνικός Ωκεανός. Από την Καθημερινή

Παρατηρητήριο

του Τέλη Σαμαντά για τη στήλη Παροράματα και ημαρτημένα

Εδώ και χρόνια επιμένω και θα συνεχίσω να επιμένω: οι μελέτες και οι αναλύσεις —πολιτικές, οικονομικές, κοινωνιολογικές, πολιτιστικές— που αφορούν την επτάχρονη Δικτατορία είναι ελάχιστες σε σχέση με τις αντίστοιχες που αφορούν την περίοδο της Μεταπολίτευσης. Κι όμως, θεωρώ πως στη διάρκεια της Χούντας διαμορφώθηκαν τα κύρια κοινωνικά ρεύματα που καθόρισαν τις μεταπολιτευτικές στρεβλώσεις. Η αποκοπή από το διεθνές περιβάλλον και η λαϊκιστική εσωστρέφεια· η ανάδυση νέων κοινωνικών στρωμάτων που απέκτησαν οικονομική ισχύ χάρη στα οικονομικά μέτρα των δικτατόρων (χωρίς όμως να έχουν και την αντίστοιχη πολιτική εκπροσώπηση, την οποία απέκτησαν στη συνέχεια κατά τη Μεταπολίτευση)· η απότομη διακοπή των πνευματικών αλλά και των πολιτικών αναζητήσεων σε όλους τους ιδεολογικούς χώρους· η σαφέστατη οπισθοχώρηση των προβληματισμών για τον εκσυγχρονισμό της πολιτικής ζωής της χώρας· η υποχρεωτική συνύπαρξη αντιθετικών και αποκλινόντων πολιτικών και πνευματικών προβληματισμών και η εκ των πραγμάτων σύγκλιση τους —στον ελάχιστο κοινό παρονομαστή— απέναντι στον «κοινό εχθρό» της Χούντας· η καθυποταγή μέσω της ανοχής της Δικτατορίας μεγάλων τμημάτων της κοινωνίας· ηκυριαρχία του κιτς σε πάμπολλους τομείς της πολιτιστικής ζωής — αυτά είναι μερικά μόνο από τα αποτελέσματα του επτάχρονου «γύψου».

Η σημαντικότατη αυτή έλλειψη μελέτης της Χούντας έχει σοβαρές επιπτώσεις: η περίοδος της Δικτατορίας έχει καταγραφεί στην κοινωνική συνείδηση απλώς ως μία «σκοτεινή περίοδος», καταπίεσης και βίας από τη μία και «αντιστασιακής πράξης» από την άλλη. Το αποτέλεσμα είναι η ουσιαστική άγνοια —και όχι μόνο των νεότερων γενιών— των παραμέτρων οι οποίες συνιστούν την ιστορική τομή που αποτελεί για την νεοελληνική ιστορία η Δικτατορία 1967-1974 και, κατ’ επέκταση, η ενοχοποίηση της Μεταπολίτευσης ακόμη και για φαινόμενα που στην πραγματικότητα η ημερομηνία γέννησής τους χρονολογείται στην περίοδο της Χούντας. Με λίγα λόγια: ο καλύτερος τρόπος για να «θυμηθούμε» την αυριανή επέτειο είναι να μελετήσουμε το τι σήμαινε στην πραγματικότητα για την νεοελληνική κοινωνία εκείνη η «σκοτεινή περίοδος». Πολλές αιτίες ακόμη και των σημερινών κακοδαιμονιών υποψιάζομαι πως θα ανακαλύψουμε.

ΠΡΟΣΟΧΗ ΧΡΩΜΑΤΑ- ΜΗ ΜΕ ΔΙΑΒΑΖΕΤΕ ΌΤΑΝ ΕΧΕΤΕ ΔΙΚΙΟ

Ο βασικός λόγος, ωστόσο, που επέλεξα να ασχοληθώ με την αφελή αυτή επιλογή είναι πιο σημαντικός. Την έγραψε σε δύο φράσεις ο εκπαιδευτικός Λεωνίδας Καστανάς, η αρθρογραφία και οι αιχμηρές παρεμβάσεις του οποίου έχουν πάντα ενδιαφέρον. «Εδώ και 30 χρόνια, το θέμα της έκθεσης είναι το ίδιο. Τι καλός που είναι ο ελληνοορθόδοξος κομμουνισμός και τι κακός που είναι ο προτεσταντικός καπιταλισμός», έγραψε στο fb ο Καστανάς. Και υπερθεμάτισε μνημονεύοντας θέματα εξετάσεων από το παρελθόν. «Οι στέγες κοντά, οι ψυχές μακρυά. Η αρχαία τέχνη πρωτοπόρα και ζωντανή. Ο τεχνολογικός πολιτισμός και η αλλοτρίωση του ανθρώπου. Η σύγχρονη αποξένωση». Και σχολίασε: «Κανείς δεν τολμά να βγει από το ελληνικό στερεότυπο. Τεχνοφοβία και άγιος ο Θεός. Πρέπει να αντισταθούμε στην ανήθικη τεχνολογική Δύση. Διότι μας κάνει να τρέχουμε γρήγορα και να ξεχνάμε την ανθρωπιά μας. Ενώ όταν πηγαίναμε με τον αραμπά βλέπαμε και κάνα άνθρωπο. Το ότι μιλάω με τους φίλους μου σήμερα ακόμη και όταν βρίσκονται χιλιάδες μίλια μακρυά με τούτο το μηχάνημα του διαβόλου, με απομακρύνει από τους ανθρώπους. Λουδιτισμός και τα μυαλά στα κάγκελα. Η αριστερή αφήγηση της ανατολής συνεχίζεται».

Κ. Ζούλας Καθημερινή

Τρίτη, 9 Δεκεμβρίου 2014

Η ομορφιά θα μας σώσει αγαπημένοι



του Μιχάλη Μητσού από τα ΝΕΑ
Έκρηξη μίσους

H δήλωση του Σαββατοκύριακου ανήκει στον Κωστή Μαραβέγια. Αφού ξεκαθαρίζει τη θέση του απέναντι στη βία, χαρακτηρίζοντας όλες τις μορφές της φασίζουσες και εν τέλει βαθιά εξουσιαστικές, περνάει στην ουσία: καμιά αλληλεγγύη στον κανιβαλισμό της απόγνωσης, καμιά συμμετοχή στον πιθηκισμό της ιδιοτελούς συμπαράστασης σε άδικα «δίκαιους αγώνες» που φέρουν όπλα, φωτιές και δακρυγόνα. Παρακινεί όποιον του φαίνεται όμορφη η φωτιά, να βουτήξει στα μέσα του για να πιει λίγο νερό αγάπης. Και καταλήγει με ένα υστερόγραφο: «Θερμή παράκληση να καθαριστούν τα παγκάκια της Αθήνας από τα χημικά και τις μολότοφ. Θέλω να βγω με το κορίτσι μου σήμερα που 'ναι Κυριακή, να το φιλήσω σε παγκάκι».

Για την ανάρτησή του αυτή στο facebook o καλλιτέχνης δέχθηκε σφοδρές επιθέσεις. Κάποιος τον κατηγόρησε ότι ξέχασε αυτούς που τον ανέδειξαν (δηλαδή αυτοί που τον ανέδειξαν θέλουν όπλα, φωτιές και δακρυγόνα;), κάποιοι άλλοι του είπαν ότι εξαργυρώνει τη θέση του στη ΝΕΡΙΤ και προωθεί την προπαγάνδα του Mega (και τα δύο μαζί;), ένας τρίτος του ζήτησε να βρει ένα ανθρώπινο δικαίωμα που να μην κατακτήθηκε με αίμα (μα η δυνατότητά του ακριβώς να πληκτρολογεί σχόλια στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης!). Μην ψάχνεις παγκάκι για να φιλήσεις το κορίτσι σου, του είπε κάποιος: τα έχουν καταλάβει όλα οι άστεγοι.
Είναι αλήθεια ότι αυτοί που κάνουν τέτοια σχόλια, όπως κι εκείνοι που τα σπάνε, αποτελούν απλώς μια ηχηρή μειοψηφία. Η σιωπηλή πλειοψηφία λέγεται έτσι επειδή είναι σιωπηλή. Ακόμα κι έτσι, όμως, ο Μαραβέγιας σίγουρα δεν φανταζόταν ότι θα προκαλούσε τέτοια έκρηξη μίσους.
Η εποχή δεν προσφέρεται για συμβιβασμούς και μετριοπάθεια. Το σημερινό ραντεβού των γονιών του Ρωμανού με τον Πρωθυπουργό καταγγέλθηκε από τον ίδιο τον απεργό πείνας, ο οποίος κατανοεί πάντως την αγωνία τους «αφού κινδυνεύουν να χάσουν το παιδί τους». Οποιαδήποτε μεσολαβητική προσπάθεια επιχειρείται απορρίπτεται ως υποκριτική κίνηση του εχθρού. Η ακραία στάση ενός νέου ανθρώπου βγάζει στην επιφάνεια εξίσου ακραία συναισθήματα.

«Η ομορφιά θα μας σώσει, αγαπημένοι», επιμένει ο Μαραβέγιας. Μέχρι τότε, πάντως, καλύτερα να φιλά το κορίτσι του σε κλειστό χώρο.

Θυμίζουμε τη δήλωσή του:
«Αγαπημένε μου συνάνθρωπε,
πόση βία ν' αντέξεις πια σ' αυτό τον τόπο; Βία "κρατική", βία "αντιεξουσιαστική", βία "χρυσαυγίτικη", όλες βίες φασίζουσες και εν τέλει βαθιά εξουσιαστικές. Καταπονημένη και καταπατημένη από δαύτους της καρδιάς μας η μη βία.
Κι αφού μου ζητάς να πάρω θέση επίμονα κι αφού σου πω το προφανές Πρόσβαση στη Γνώση και στη Μόρφωση για Όλους, θα σου τραγουδήσω το υπόλοιπο.
(Σε Μι Ματζόρε )
Καμία αλληλεγγύη στον κανιβαλισμό της απόγνωσης και σε όποιον εκφραστή και εμπνευστή της με οποιαδήποτε ψυχογενή "ιδεολογικά" προσχήματα.
Καμία συμμετοχή στον πιθηκισμό της ιδιοτελούς συμπαράστασης σε άδικα "δίκαιους αγώνες" που φέρουν όπλα φωτιές και δακρυγόνα.
Τέλος,
η ομορφιά θα μας σώσει αγαπημένοι. Κι αν η φωτιά σου φαίνεται όμορφη, βούτα στα μέσα σου να πιεις λίγο νερό αγάπης. Κάπου θα 'χεις κι εσύ συνάνθρωπε. Θα ξεδιψάσεις.
ΥΓ. Θερμή παράκληση να καθαριστούν τα παγκάκια της Αθήνας από τα χημικά και τις μολότοφ. Θέλω να βγω με το κορίτσι μου σήμερα που 'ναι Κυριακή, να τη φιλήσω σε παγκάκι.
Με αγάπη
Κ. Μαραβέγιας».

3 σχόλια:

  1. Η ομορφιά θα μας σώσει αγαπημένοι

    Αλίκη

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  2. «Θερμή παράκληση να καθαριστούν τα παγκάκια της Αθήνας από τα χημικά και τις μολότοφ. Θέλω να βγω με το κορίτσι μου σήμερα που 'ναι Κυριακή, να το φιλήσω σε παγκάκι». Ανταξιο ενος κρατικου βραβειου βιβλιου.

    ΑπάντησηΔιαγραφή