ελευθερία, αλληλεγγύη, αναζήτηση, σκληρή δουλειά και πάντα rock n roll

1973 Νίξον - Μπρέζνιεφ

1973 Νίξον - Μπρέζνιεφ
Ο Αμερικανός πρόεδρος Ρίτσαρντ Νίξον και ο γενικός γραμματέας του Κομμουνιστικού Κόμματος Σοβιετικής Ένωσης, Λεονίντ Μπρένζιεφ, κατά τη διάρκεια περιπάτου στην αυλή της έπαυλης του πρώτου στην Καλιφόρνια, το 1973. Στο βάθος, ο Ειρηνικός Ωκεανός. Από την Καθημερινή

Παρατηρητήριο

του Τέλη Σαμαντά για τη στήλη Παροράματα και ημαρτημένα

Εδώ και χρόνια επιμένω και θα συνεχίσω να επιμένω: οι μελέτες και οι αναλύσεις —πολιτικές, οικονομικές, κοινωνιολογικές, πολιτιστικές— που αφορούν την επτάχρονη Δικτατορία είναι ελάχιστες σε σχέση με τις αντίστοιχες που αφορούν την περίοδο της Μεταπολίτευσης. Κι όμως, θεωρώ πως στη διάρκεια της Χούντας διαμορφώθηκαν τα κύρια κοινωνικά ρεύματα που καθόρισαν τις μεταπολιτευτικές στρεβλώσεις. Η αποκοπή από το διεθνές περιβάλλον και η λαϊκιστική εσωστρέφεια· η ανάδυση νέων κοινωνικών στρωμάτων που απέκτησαν οικονομική ισχύ χάρη στα οικονομικά μέτρα των δικτατόρων (χωρίς όμως να έχουν και την αντίστοιχη πολιτική εκπροσώπηση, την οποία απέκτησαν στη συνέχεια κατά τη Μεταπολίτευση)· η απότομη διακοπή των πνευματικών αλλά και των πολιτικών αναζητήσεων σε όλους τους ιδεολογικούς χώρους· η σαφέστατη οπισθοχώρηση των προβληματισμών για τον εκσυγχρονισμό της πολιτικής ζωής της χώρας· η υποχρεωτική συνύπαρξη αντιθετικών και αποκλινόντων πολιτικών και πνευματικών προβληματισμών και η εκ των πραγμάτων σύγκλιση τους —στον ελάχιστο κοινό παρονομαστή— απέναντι στον «κοινό εχθρό» της Χούντας· η καθυποταγή μέσω της ανοχής της Δικτατορίας μεγάλων τμημάτων της κοινωνίας· ηκυριαρχία του κιτς σε πάμπολλους τομείς της πολιτιστικής ζωής — αυτά είναι μερικά μόνο από τα αποτελέσματα του επτάχρονου «γύψου».

Η σημαντικότατη αυτή έλλειψη μελέτης της Χούντας έχει σοβαρές επιπτώσεις: η περίοδος της Δικτατορίας έχει καταγραφεί στην κοινωνική συνείδηση απλώς ως μία «σκοτεινή περίοδος», καταπίεσης και βίας από τη μία και «αντιστασιακής πράξης» από την άλλη. Το αποτέλεσμα είναι η ουσιαστική άγνοια —και όχι μόνο των νεότερων γενιών— των παραμέτρων οι οποίες συνιστούν την ιστορική τομή που αποτελεί για την νεοελληνική ιστορία η Δικτατορία 1967-1974 και, κατ’ επέκταση, η ενοχοποίηση της Μεταπολίτευσης ακόμη και για φαινόμενα που στην πραγματικότητα η ημερομηνία γέννησής τους χρονολογείται στην περίοδο της Χούντας. Με λίγα λόγια: ο καλύτερος τρόπος για να «θυμηθούμε» την αυριανή επέτειο είναι να μελετήσουμε το τι σήμαινε στην πραγματικότητα για την νεοελληνική κοινωνία εκείνη η «σκοτεινή περίοδος». Πολλές αιτίες ακόμη και των σημερινών κακοδαιμονιών υποψιάζομαι πως θα ανακαλύψουμε.

ΠΡΟΣΟΧΗ ΧΡΩΜΑΤΑ- ΜΗ ΜΕ ΔΙΑΒΑΖΕΤΕ ΌΤΑΝ ΕΧΕΤΕ ΔΙΚΙΟ

Ο βασικός λόγος, ωστόσο, που επέλεξα να ασχοληθώ με την αφελή αυτή επιλογή είναι πιο σημαντικός. Την έγραψε σε δύο φράσεις ο εκπαιδευτικός Λεωνίδας Καστανάς, η αρθρογραφία και οι αιχμηρές παρεμβάσεις του οποίου έχουν πάντα ενδιαφέρον. «Εδώ και 30 χρόνια, το θέμα της έκθεσης είναι το ίδιο. Τι καλός που είναι ο ελληνοορθόδοξος κομμουνισμός και τι κακός που είναι ο προτεσταντικός καπιταλισμός», έγραψε στο fb ο Καστανάς. Και υπερθεμάτισε μνημονεύοντας θέματα εξετάσεων από το παρελθόν. «Οι στέγες κοντά, οι ψυχές μακρυά. Η αρχαία τέχνη πρωτοπόρα και ζωντανή. Ο τεχνολογικός πολιτισμός και η αλλοτρίωση του ανθρώπου. Η σύγχρονη αποξένωση». Και σχολίασε: «Κανείς δεν τολμά να βγει από το ελληνικό στερεότυπο. Τεχνοφοβία και άγιος ο Θεός. Πρέπει να αντισταθούμε στην ανήθικη τεχνολογική Δύση. Διότι μας κάνει να τρέχουμε γρήγορα και να ξεχνάμε την ανθρωπιά μας. Ενώ όταν πηγαίναμε με τον αραμπά βλέπαμε και κάνα άνθρωπο. Το ότι μιλάω με τους φίλους μου σήμερα ακόμη και όταν βρίσκονται χιλιάδες μίλια μακρυά με τούτο το μηχάνημα του διαβόλου, με απομακρύνει από τους ανθρώπους. Λουδιτισμός και τα μυαλά στα κάγκελα. Η αριστερή αφήγηση της ανατολής συνεχίζεται».

Κ. Ζούλας Καθημερινή

Τρίτη, 23 Αυγούστου 2016

Αχιλλέας Γραβάνης: Ο Ανδρέας, το ΠΑΣΟΚ και η Ελλάδα...




από την Καθημερινή

Πολύς λόγος έγινε αυτές τις ημέρες για το ΠΑΣΟΚ, με την ευκαιρία της συμπλήρωσης 20 ετών από τον θάνατο του Ανδρέα Παπανδρέου. Οχι άδικα! Το ΠΑΣΟΚ καθόρισε τη ζωή της χώρας για δεκαετίες και συνεχίζει να την επηρεάζει, παρά τα σημερινά χαμηλά εκλογικά ποσοστά του. Στη δεκαετία του ‘80, το ΠΑΣΟΚ του Ανδρέα Παπανδρέου προώθησε πολιτικές ισότητας των δύο φύλων, εθνικής συμφιλίωσης, διάχυσης, έστω και στρεβλής, της πανεπιστημιακής και τεχνολογικής εκπαίδευσης και της επιστημονικής έρευνας, το Εθνικό Σύστημα Υγείας. Αργότερα, το ΠΑΣΟΚ του Κώστα Σημίτη συνέβαλε στην πλήρη ενσωμάτωση της χώρας αλλά και της Κύπρου στους κεντρικούς ευρωπαϊκούς θεσμούς, ολοκληρώνοντας το έργο του Κωνσταντίνου Καραμανλή. Τελευταία, με την παρουσία του Γιώργου Παπανδρέου έγιναν σημαντικές προσπάθειες εκσυγχρονισμού της δημόσιας διοίκησης με την ηλεκτρονική διακυβέρνηση, καθώς και συντονισμού του θεσμικού πλαισίου που διέπει την Παιδεία με τα διεθνώς κείμενα.

Ομως, παρά τη σημαντική συνεισφορά του ΠΑΣΟΚ, το κόμμα αυτό και ιδιαίτερα ο ιδρυτής του τραυμάτισαν βαθύτατα την ψυχή της πατρίδας με την προώθηση του συντεχνιασμού, του κομματισμού, του βαθέος πελατειακού κράτους και της κρατικοδίαιτης οικονομίας της διαπλοκής. Ανέδειξαν τη λαϊκίστικη ισοπέδωση προς τα κάτω, το στρεβλό δημοκρατικό ιδεολόγημα ότι όλοι είμαστε ίσοι, ανεξάρτητα προσπαθειών. Απενοχοποίησαν την ήσσονα προσπάθεια. Το πιο τραυματικό για τη χώρα ήταν ότι αυτές οι στρεβλές νοοτροπίες έχουν διαποτίσει τα πανεπιστήμια, τα σχολεία, τη δημόσια διοίκηση, τους κατεξοχήν, δηλαδή, χώρους σχεδιασμού του μέλλοντός της.


Η ισοπεδωτική αυτή λογική είναι πολύ δύσκολο να αναταχθεί, να αλλάξει και απειλεί το μέλλον της χώρας. Αυτό που τρομάζει ακόμη περισσότερο, για το μέλλον της χώρας, κάθε σκεπτόμενο Ελληνα είναι ότι σημαντικό μέρος αυτής της αρνητικής πολιτικής νοοτροπίας προήλθε από έναν ευφυή, κοσμοπολίτη, ευγενή, κορυφαίο επιστήμονα και ακαδημαϊκό! Ο Ανδρέας Παπανδρέου θα μπορούσε να είναι ο αναμορφωτής της ευρωπαϊκής Ελλάδας, ένας σύγχρονος Βενιζέλος. Και όμως με τις πολιτικές νοοτροπίες του συνέβαλε καθοριστικά στην κοινωνική και οικονομική χρεοκοπία και έβαλε τα θεμέλια για την έλευση του απατηλού και ανίδεου σημερινού μιμητή του που μηδενίζει τις όποιες πιθανότητες ευρωπαϊκού εκσυγχρονισμού της χώρας. Ο σημερινός πρωθυπουργός και η κυβερνητική ομάδα του αποτελούν εξελιγμένο προϊόν του πασοκικού πολιτικού συστήματος. Ο ΣΥΡΙΖΑ του 2016 έχει πολλά χαρακτηριστικά του ΠΑΣΟΚ του 1981. Του λείπουν όμως τα άπειρα δανεικά και οι τεράστιες ευρωπαϊκές επιδοτήσεις των τελευταίων δεκαετιών.

H συνέχεια στην Καθημερινή

1 σχόλιο:

  1. "Παρατηρητήριο
    Μου λείπουν οι ακτιβιστές που άνοιγαν αγριεμένοι τα διόδια κάτι Κυριακές μεσημέρια. Διορίστηκαν. Μου λείπουν κάτι ακτιβίστριες που σε καλούσαν αγριεμένες έξω από τη ΔΕΗ να μην πληρώσεις το λογαριασμό. Διορίστηκαν. Μου λείπουν οι συνδικάλες που καλούσουν κάθε τέτοια εποχή σε απεργίες ελλείψει μαζικών διορισμών στα σχολεία. Διορίστηκαν τα κινήματα σύντροφοι."

    Υπενθυμιστικη επαναληψις

    Προηγηθηκε -ηδη απο το 1981- το σταδιο του ΔΥ, τραπεζουπαλληλου, κυριλε ηλεκτρολογου και αλλες συναφεις ειδικοτητες τεχνικων στην ΕΡΤ, την Ολυμπιακη και σε αλλα ευαγη ιδρυματα-παιδικες χαρες «δηθεν φρικιων»

    Επειδη σπουδασα, ζω, κυκλοφορω και εργαζομαι στα Εξαρχεια απο τον Οκτωβρη του 1973, περι το 1993 ειχα γραψει ενα ποιημα (2η μπαροβια περιοδος ) που -εκτος των αλλων- κατεληγε περιπου ως εξης :

    τι κριμα που τα φρικια εγιναν τραπεζοϋπαλληλοι
    και τα μπαρακια αδειαζουν μετα τα μεσανυκτα.

    ΥΓ Διδικτυακη Βιβλιογραφία🙂

    ΕΠΕΚΕΙΝΑ ΤΟΥ L.A. (bar στην Μεθωνης, 1993)

    26 Σεπτεμβρίου 2012

    ΑπάντησηΔιαγραφή