ελευθερία, αλληλεγγύη, αναζήτηση, σκληρή δουλειά και πάντα rock n roll

1973 Νίξον - Μπρέζνιεφ

1973 Νίξον - Μπρέζνιεφ
Ο Αμερικανός πρόεδρος Ρίτσαρντ Νίξον και ο γενικός γραμματέας του Κομμουνιστικού Κόμματος Σοβιετικής Ένωσης, Λεονίντ Μπρένζιεφ, κατά τη διάρκεια περιπάτου στην αυλή της έπαυλης του πρώτου στην Καλιφόρνια, το 1973. Στο βάθος, ο Ειρηνικός Ωκεανός. Από την Καθημερινή

Παρατηρητήριο

του Τέλη Σαμαντά για τη στήλη Παροράματα και ημαρτημένα

Εδώ και χρόνια επιμένω και θα συνεχίσω να επιμένω: οι μελέτες και οι αναλύσεις —πολιτικές, οικονομικές, κοινωνιολογικές, πολιτιστικές— που αφορούν την επτάχρονη Δικτατορία είναι ελάχιστες σε σχέση με τις αντίστοιχες που αφορούν την περίοδο της Μεταπολίτευσης. Κι όμως, θεωρώ πως στη διάρκεια της Χούντας διαμορφώθηκαν τα κύρια κοινωνικά ρεύματα που καθόρισαν τις μεταπολιτευτικές στρεβλώσεις. Η αποκοπή από το διεθνές περιβάλλον και η λαϊκιστική εσωστρέφεια· η ανάδυση νέων κοινωνικών στρωμάτων που απέκτησαν οικονομική ισχύ χάρη στα οικονομικά μέτρα των δικτατόρων (χωρίς όμως να έχουν και την αντίστοιχη πολιτική εκπροσώπηση, την οποία απέκτησαν στη συνέχεια κατά τη Μεταπολίτευση)· η απότομη διακοπή των πνευματικών αλλά και των πολιτικών αναζητήσεων σε όλους τους ιδεολογικούς χώρους· η σαφέστατη οπισθοχώρηση των προβληματισμών για τον εκσυγχρονισμό της πολιτικής ζωής της χώρας· η υποχρεωτική συνύπαρξη αντιθετικών και αποκλινόντων πολιτικών και πνευματικών προβληματισμών και η εκ των πραγμάτων σύγκλιση τους —στον ελάχιστο κοινό παρονομαστή— απέναντι στον «κοινό εχθρό» της Χούντας· η καθυποταγή μέσω της ανοχής της Δικτατορίας μεγάλων τμημάτων της κοινωνίας· ηκυριαρχία του κιτς σε πάμπολλους τομείς της πολιτιστικής ζωής — αυτά είναι μερικά μόνο από τα αποτελέσματα του επτάχρονου «γύψου».

Η σημαντικότατη αυτή έλλειψη μελέτης της Χούντας έχει σοβαρές επιπτώσεις: η περίοδος της Δικτατορίας έχει καταγραφεί στην κοινωνική συνείδηση απλώς ως μία «σκοτεινή περίοδος», καταπίεσης και βίας από τη μία και «αντιστασιακής πράξης» από την άλλη. Το αποτέλεσμα είναι η ουσιαστική άγνοια —και όχι μόνο των νεότερων γενιών— των παραμέτρων οι οποίες συνιστούν την ιστορική τομή που αποτελεί για την νεοελληνική ιστορία η Δικτατορία 1967-1974 και, κατ’ επέκταση, η ενοχοποίηση της Μεταπολίτευσης ακόμη και για φαινόμενα που στην πραγματικότητα η ημερομηνία γέννησής τους χρονολογείται στην περίοδο της Χούντας. Με λίγα λόγια: ο καλύτερος τρόπος για να «θυμηθούμε» την αυριανή επέτειο είναι να μελετήσουμε το τι σήμαινε στην πραγματικότητα για την νεοελληνική κοινωνία εκείνη η «σκοτεινή περίοδος». Πολλές αιτίες ακόμη και των σημερινών κακοδαιμονιών υποψιάζομαι πως θα ανακαλύψουμε.

ΠΡΟΣΟΧΗ ΧΡΩΜΑΤΑ- ΜΗ ΜΕ ΔΙΑΒΑΖΕΤΕ ΌΤΑΝ ΕΧΕΤΕ ΔΙΚΙΟ

Ο βασικός λόγος, ωστόσο, που επέλεξα να ασχοληθώ με την αφελή αυτή επιλογή είναι πιο σημαντικός. Την έγραψε σε δύο φράσεις ο εκπαιδευτικός Λεωνίδας Καστανάς, η αρθρογραφία και οι αιχμηρές παρεμβάσεις του οποίου έχουν πάντα ενδιαφέρον. «Εδώ και 30 χρόνια, το θέμα της έκθεσης είναι το ίδιο. Τι καλός που είναι ο ελληνοορθόδοξος κομμουνισμός και τι κακός που είναι ο προτεσταντικός καπιταλισμός», έγραψε στο fb ο Καστανάς. Και υπερθεμάτισε μνημονεύοντας θέματα εξετάσεων από το παρελθόν. «Οι στέγες κοντά, οι ψυχές μακρυά. Η αρχαία τέχνη πρωτοπόρα και ζωντανή. Ο τεχνολογικός πολιτισμός και η αλλοτρίωση του ανθρώπου. Η σύγχρονη αποξένωση». Και σχολίασε: «Κανείς δεν τολμά να βγει από το ελληνικό στερεότυπο. Τεχνοφοβία και άγιος ο Θεός. Πρέπει να αντισταθούμε στην ανήθικη τεχνολογική Δύση. Διότι μας κάνει να τρέχουμε γρήγορα και να ξεχνάμε την ανθρωπιά μας. Ενώ όταν πηγαίναμε με τον αραμπά βλέπαμε και κάνα άνθρωπο. Το ότι μιλάω με τους φίλους μου σήμερα ακόμη και όταν βρίσκονται χιλιάδες μίλια μακρυά με τούτο το μηχάνημα του διαβόλου, με απομακρύνει από τους ανθρώπους. Λουδιτισμός και τα μυαλά στα κάγκελα. Η αριστερή αφήγηση της ανατολής συνεχίζεται».

Κ. Ζούλας Καθημερινή

Κυριακή, 28 Αυγούστου 2016

Γιώργος Μπιλλίνης: Τα παραμύθια της λιτότητας


από το Liberal

Τα χρόνια της κρίσης  μεγάλη μερίδα πολιτικών, οικονομολόγων και οικονομολογούντων, εντός και εκτός της χώρας, διαγκωνίζεται να διακηρύσσει την αντίθεση της στις περιοριστικές πολιτικές που εφαρμόζονται στην ΕΕ και "επιβάλλονται" στην χώρα μας μέσω των μνημονίων. Καταδικάζουν αναφανδόν την "λιτότητα" και ζητούν πολιτικές φιλικές προς την ανάπτυξη. Κι εκεί τελειώνει η... εκδήλωση του ενδιαφέροντος και της φιλολαϊκότητας τους.

Όλοι αυτοί οι καλοί άνθρωποι, οι ανησυχούντες για τα δεινά μας, περιορίζονται σε επιθετικές διαμαρτυρίες, στον αφορισμό των συσταλτικών πολιτικών και σε διακηρύξεις περί του επιθυμητού δέον γενέσθαι. Στο σημείο αυτό ολοκληρώνεται η παρέμβαση τους. Εκείνο που δεν κάνουν είναι να καταθέσουν συγκεκριμένες προτάσεις και ιδέες για το "δια ταύτα". Πώς και με ποιο τρόπο θα γίνουν υλοποιήσιμες οι επιθυμίες τους.

Τι σημαίνει "λιτότητα"; Είναι η κατάσταση διαβίωσης με χρήματα λιγότερα από το εισόδημα σου (στην περίπτωση κρατών μιλάμε για το εθνικό εισόδημα), ώστε να υπάρχει περίσσευμα. Δεν συνιστά λιτότητα η διαβίωση στο όριο των εισοδημάτων σου. Αυτή αντιθέτως είναι η υψηλότερη δυνατή κατάσταση ισορροπίας που σου επιτρέπουν οι δυνατότητες σου. Απ΄εκεί και πέρα πρέπει να δανειστείς. Ο κρατικός δανεισμός ωφελεί όταν κατευθύνεται σε παραγωγικές δραστηριότητες με υψηλή κερδοφορία ή ανταποδοτικότητα, ώστε η εξυπηρέτηση του να μην υπερβαίνει την απόδοση των εξ αυτού διενεργηθεισών επενδύσεων. Όταν προορίζεται να μετατραπεί σε παρασιτικές προσόδους, επιδόματα και εισοδηματικές ενισχύσεις, τότε βλάπτει διότι η απόδοση του είναι μηδενική, ενώ διευρύνει ελλείμματα και χρέος χωρίς παράλληλα διατηρήσιμα οφέλη.

Το σύνολο σχεδόν των χωρών της ΕΕ παρουσιάζουν ελλείμματα, ασχέτως αν αυτά είναι εντός των ορίων του Μάαστριχτ ή τα υπερβαίνουν. Δηλαδή η ΕΕ ζεί σε μία κατάσταση πάνω από τις δυνατότητες της. Ιδιαίτερα η χώρα μας έζησε την επίπλαστη ευημερία της από το 2002 ως το 2009, δανειζόμενη χωρίς αύριο, κάτι που της επέτρεψε η συμμετοχή της στην ευρωζώνη και τα χαμηλά επιτόκια που την συνόδευσαν. Και το εγκληματικό στοιχείο της υπόθεσης είναι ότι ο δανεισμός αυτός κατευθύνθηκε όχι σε επενδύσεις, μα αποκλειστικά στην κατανάλωση τονώνοντας τις οικονομίες των χωρών προέλευσης των εισαγομένων προϊόντων που καταναλώναμε αποδιαρθρώνοντας την εναπομείνασα παραγωγική βάση και υπονομεύοντας έτι περαιτέρω την παραγωγικότητα και την ανταγωνιστικότητα της εγχώριας οικονομίας με ταυτόχρονη επιδείνωση πέραν του δημοσιονομικού και του εμπορικού ελλείμματος.

Τι σημαίνει «πολιτικές ενισχυτικές της ανάπτυξης»; Μα ασφαλώς εξασφάλιση ποταμών κεφαλαίων και διοχέτευση τους στην διενέργεια επενδύσεων, ώστε να δημιουργηθούν θέσεις εργασίας και να παραχθεί νέος πλούτος. Από που θα προέλθουν-διατεθούν τα απαιτούμενα κεφάλαια; Είτε από τον δημόσιο, είτε από τον ιδιωτικό τομέα. Κάπου εδώ αρχίζουν να... χρεοκοπούν οι θεωρίες και οι προτροπές των "αναπτυξιολογούντων", που μανιασμένα ζητούν αναπτυξιακές πολιτικές με κρατικό χρήμα. Διότι τα υπερδανεισμένα ευρωπαϊκά κράτη με χρέη από 80% έως 180% του ΑΕΠ (πλην Βουλγαρίας, Ρουμανίας και Βαλτικών χωρών) είναι παράλογο να συνεχίσουν να δανείζονται για να κάνουν δημόσιες επενδύσεις. Δυσχεραίνεται η βιωσιμότητα τους. Η κεντρική τράπεζα με τα αρνητικά επιτόκια και τις ποσοτικές χαλαρώσεις κάνει ό,τι είναι δυνατόν για να διευκολύνει τον κρατικό δανεισμό. Η αλήθεια είναι πως το καταφέρνει. Αλλά το πολιτικό προσωπικό δεν αναλαμβάνει το μερίδιο της ευθύνης που του αναλογεί. Από τον φόβο του πολιτικού κόστους αρνείται να υλοποιήσει επώδυνες μεταρρυθμίσεις, που θα ξεβολέψουν και θα ενοχλήσουν μεγάλα πληθυσμιακά στρώματα. Και δυσχεραίνει την κατάσταση κρατών και φορολογουμένων. Με τον υπερβολικό δανεισμό υπονομεύεται το μεσομακροπρόθεσμο μέλλον και οι επόμενες γενιές, που θα κληθούν να πληρώσουν τον λογαριασμό για την εικονική ευημερία των γονέων τους…

Φεύ οι Κεϋνσιανές συνταγές δεν  είναι εύκολα εφαρμόσιμες σε υπερδανεισμένες κρατικές οντότητες. Οι επεκτατικές πολιτικές την περίοδο των κρίσεων και των υφέσεων για να χρηματοδοτηθούν προϋποθέτουν περιοριστικές και πλεονασματικές πολιτικές την περίοδο της ευημερίας. Επεκτατικές πολιτικές εφ' όρου ζωής δεν είναι εφικτές. Το αεικίνητο δεν έχει ανακαλυφθεί ακόμη.
Απομένει η κινητοποίηση ιδιωτικών κεφαλαίων. Η οποία προσκρούει όμως στις απωθητικές για τις αγορές αναδιανεμητικές πολιτικές υψηλής φορολόγησης από κάθε είδους αριστεροδεξιές κυβερνήσεις της ΕΕ. Που αρνούνται να μεταρρυθμίσουν τις οικονομίες τους, να εξορθολογίσουν το περιβόητο "κοινωνικό" κράτος και να πατάξουν την παντοειδή προσοδοθηρία. Μοιραία οι κάτοχοι κεφαλαίων δεν ελκύονται με την ιδέα να βάλουν τα κράτη και τους πολιτικούς συνεταίρους στα χρήματα τους και απέχουν. Αλλά ο επενδυτής δεν επενδύει με μοναδική προσδοκία το κέρδος. Μια άλλη παράμετρο που εξετάζει προκειμένου να προχωρήσει είναι η προοπτική να κερδίσει με την επένδυση του μερίδια αγοράς ή νέες αγορές. Σε περιόδους χαμηλής διεθνούς ζήτησης και μειωμένων προσδοκιών οι παραγωγικές επενδύσεις είναι λογικό να αποθαρρύνονται και εξ αυτού του λόγου.

Το αδιέξοδο είναι προφανές. Τα κράτη δεν έχουν την δυνατότητα να προχωρήσουν σε δημόσιες επενδύσεις, επειδή δεν έχουν χρήματα. Ο δανεισμός τους σήμερα μπορεί να είναι εύκολος και ανέξοδος. Αργότερα όμως, που θα περάσουμε σε κύκλο αυξημένων επιτοκίων, θα μετατραπεί σε βρόγχο. Από την άλλη δεν έχουν  και την πολιτική βούληση να δημιουργήσουν ελκυστικά επενδυτικά περιβάλλοντα και ανοιχτές αγορές, ώστε να ελκύσουν ιδιωτικά κεφάλαια. Φοβούνται το πολιτικό κόστος. Και μυκτηρίζουν περί ανάπτυξης ωσάν να απευθύνονται για την έλευση της στον Θεό, στην ΕΚΤ, σε αόρατες υπερφυσικές δυνάμεις. Αν αυτή η εξέλιξη ήταν εφικτή, δεν θα χρειαζόμασταν πολιτικούς, μα… κληρικούς.

Ας μην βαυκαλιζόμαστε κι ας μην κοροϊδεύουμε τους συμπολίτες μας. Η ανάπτυξη στην Ελλάδα της παρακμής και της χρεοκοπίας δεν θα έλθει ούτε με ευχολόγια, ούτε με καταφυγή σε μάγους και βροχοποιούς, ούτε με τα λιγοστά κεφάλαια του ΕΣΠΑ, ούτε με αυξημένες κρατικές δαπάνες, ούτε με λεφτά που θα πέσουν στην αγορά και θα τονώσουν την κατανάλωση, όπως χαζοχαρούμενα επαναλαμβάνουν τα κυβερνητικά παπαγαλάκια. Θα προκύψει μόνο ως αποτέλεσμα ενός επενδυτικού τυφώνα ιδιωτικών κεφαλαίων. Και επειδή η εθνική αποταμίευση έχει εξαντληθεί (από πέρυσι είναι αρνητική), η προέλευση τους θα είναι αλλοδαπή.

Διεθνώς κυκλοφορεί πακτωλός κεφαλαίων, που στην περίοδο των μηδενικών αποδόσεων που διάγουμε αναζητούν εναγωνίως υποσχόμενους επενδυτικούς προορισμούς προκειμένου να τοποθετηθούν. Η μοναδική εφικτή πολιτική που απομένει, η μοναδική εθνική πολιτική, είναι η μετατροπή του σφόδρα αντιεπενδυτικού εγχώριου περιβάλλοντος σε ελκυστικό μέσα από μια σειρά λυτρωτικών μεταρρυθμίσεων. Με ελαχιστοποίηση της εταιρικής φορολογίας. Με εξάλειψη των έκτακτων εισφορών. Με άρση φορολόγησης των μερισμάτων. Με θεσμοθέτηση σταθερότητας για τα επόμενα αρκετά χρόνια. Με απλοποίηση των αδειοδοτήσεων και ελαχιστοποίηση των απαιτούμενων εγκρίσεων. Και βεβαίως με άρση του προβλήματος της αρνησιδικίας εκ μέρους της ελληνικής δικαιοσύνης, ώστε να ανασάνουν οι επενδυτές και να εξαλειφθεί η διαπλοκή και η διαφθορά.

1 σχόλιο:


  1. Γιατί βάζετε τη λίτότητα σε εισαγωγικά;
    Τι σημαίνει "λιτότητα"; Λιτότητα σημαίνει να πλωρώνουν οι φτωχοί αυτά που κλέψαν οι πλούσιοι.
    "Το σύνολο σχεδόν των χωρών της ΕΕ παρουσιάζουν ελλείμματα" Περίεργο νόμιζα ότι για τα ελλείμματα εφθύνεται το ελληνικό δημόσιο!
    "Και το εγκληματικό στοιχείο της υπόθεσης είναι ότι ο δανεισμός αυτός κατευθύνθηκε όχι σε επενδύσεις..." Το εγκληματικό στοιχείο είναι που κανένας από αυτούς που υπογράφανε τις δανειακές συμβάσεις,για δανεικά που δεν θα κατευθύνονταν σε επενδύσεις,δεν είναι στη φυλακή!
    “Η κεντρική τράπεζα με τα αρνητικά επιτόκια και τις ποσοτικές χαλαρώσεις κάνει ό,τι είναι δυνατόν για να διευκολύνει τον κρατικό δανεισμό” Το ίδιο έκανε και όταν έπρεπε να αποτρέψει τον δανεισμό για να μην φτάσουν τα χρέη των χωρών στον ουρανό!
    “ Από τον φόβο του πολιτικού κόστους αρνείται να υλοποιήσει επώδυνες μεταρρυθμίσεις, που θα ξεβολέψουν και θα ενοχλήσουν μεγάλα πληθυσμιακά στρώματα” “Μεγάλα πληθυσμιακά στρώματα” είναι οι φτωχοί(οι πλούσιοι είναι “μικρά πληθυσμιακά στρώματα”)!
    “δεν έχουν και την πολιτική βούληση να δημιουργήσουν ελκυστικά επενδυτικά περιβάλλοντα και ανοιχτές αγορές” Δωδεκάωρη εργασία με 250 ευρώ να υποθέσω(και όχι για εσάς βέβαια);
    “Διεθνώς κυκλοφορεί πακτωλός κεφαλαίων” Έτσι λέγονται τα κλεμμένα λεφτά που δημιούργησαν τα χρέη!
    “Με ελαχιστοποίηση της εταιρικής φορολογίας. Με εξάλειψη των έκτακτων εισφορών. Με άρση φορολόγησης των μερισμάτων. Με θεσμοθέτηση σταθερότητας για τα επόμενα αρκετά χρόνια. Με απλοποίηση των αδειοδοτήσεων και ελαχιστοποίηση των απαιτούμενων εγκρίσεων. Και βεβαίως με άρση του προβλήματος της αρνησιδικίας εκ μέρους της ελληνικής δικαιοσύνης” Να τα θέσουμε σε δημοψήφισμα,να δούμε αν είναι ο κόσμος που αντιδρά στις μεταρρυθμίσεις ή κάποιος άλλος(δεν συμφωνώ με την άρση φορολόγησης των μερισμάτων).

    ΑπάντησηΔιαγραφή