Αναρτήσεις

Εμφάνιση αναρτήσεων με την ετικέτα Λαϊκισμός

Cas Mudde: Σκεφτόμαστε λάθος για τον λαϊκισμό. Και μας κοστίζει

Εικόνα
από τη Μεταρρύθμιση Πρέπει πραγματικά να μιλήσουμε για τη λέξη από «Λ». Τη συναντάμε παντού στις μέρες μας. Και τη χρησιμοποιούν όλοι: άνδρες, γυναίκες, ακόμα και παιδιά άκουσα να τη χρησιμοποιούν.  Φυσικά και μιλάω για το λαϊκισμό . Δεν υπάρχει περίπτωση να διαβάσεις ένα άρθρο για την πολιτική αυτή την εποχή και να μην περιλαμβάνει τη λέξη. Στην ουσία, οποιαδήποτε εκλογή ή δημοψήφισμα παρουσιάζεται σαν μια μάχη ανάμεσα σε ένα θαρραλέο λαϊκισμό και ένα πολιορκημένο καθεστώς. Δεν υπάρχει χώρος για κάτι άλλο. Μη με παρεξηγήσετε, ο λαϊκισμός είναι μια χρήσιμη έννοια για να καταλάβουμε τη σύγχρονη πολιτική στην Ευρώπη , αλλά και εκτός αυτής, μόνο όμως υπό δύο αυστηρές προϋποθέσεις. Πρώτον, πρέπει να αποσαφηνιστεί πλήρως και δεύτερον, θα πρέπει να αποτελεί μία από τις πολλές έννοιες για να κατανοήσουμε την πολιτική.  Δυστυχώς, αυτό δεν ισχύει τις περισσότερες φορές που μιλάμε για πολιτική και λαϊκισμό σήμερα . Η υπεροχή του φακού του λαϊκισμού το κάνει έτσι ώστε να βλέπου...

Παναγής Παναγιωτόπουλος: Κατανάλωση, λαϊκισμός, ελιτισμός

Εικόνα
Από το ΒΗΜΑ Από το 2010 που το ελληνικό κράτος χρεοκόπησε, γινόμαστε κάθε καλοκαίρι μάρτυρες ενός διαγωνισμού ηθικολογίας και αντικαταναλωτισμού. «Δεν υπάρχει κρίση» λένε πολλοί όταν αδειάζει για λίγο η Αθήνα και όταν σχηματίζονται ουρές στους δρόμους που οδηγούν τους Θεσσαλονικείς στη Χαλκιδική. Αυτό είναι το ελαφρύ πυροβολικό, ο πικρόχολος και αμήχανος σχολιασμός ο οποίος άλλοτε γίνεται ευτελής ψυχο-κοινωνιολογία, άλλοτε δικαιώνει τη φυλετική ροπή του έθνους των Ζορμπάδων προς το γλέντι. «Ζουν σαν να μην υπάρχει αύριο» λένε οι πρώτοι για να εξηγήσουν γιατί μια μέση ελληνική οικογένεια θέλει να στήσει στα λίγα τετραγωνικά πέριξ της ομπρέλας μια καταναλωτική επικράτεια φρέντο, κοκτέιλ, παραθαλάσσια σκηνή γαστριμαργίας, γιατί παράγει άπειρες ποζαριστές φωτογραφίες που ποστάρονται ως άλλο ντεφιλέ καινούργιων μαγιό, τατού και νυχιών arc en ciel - περίεργα πράγματα, ε; Οι άλλοι θα σχετικοποιήσουν αυτές τις παραμέτρους μιλώντας αφηρημένα για τη μαγική ικανότητα να μην υποτασσόμαστ...

Το fiasco της ομοιοπαθητικής στο λαϊκισμό

Εικόνα
τ ου Παναγιώτη Γκλαβίνη από το Capital   Το καλοκαίρι του 2011, ο Ευάγγελος Βενιζέλος είχε μόλις αναλάβει υπουργός Οικονομικών και επέστρεφε από τη Σύνοδο Κορυφής που είχε αποφασίσει το αρχικό PSI. Είχα τολμήσει τότε, σ’ ένα  άρθρο  μου εδώ στο Capital.gr, να του δώσω μια συμβουλή: «να μη διανοηθεί να πει “βγαίνουμε στις αγορές”. Η Ελλάδα δε χρειάζεται να βγει στις αγορές. Έχει διασφαλισμένη τη χρηματοδότηση των δανειακών της αναγκών. Έχει ένα homework να επιτελέσει κι αυτό πρέπει να κάνει. Και αυτό περιμένουν και οι εταίροι μας και η διεθνής κοινότητα που μας χρηματοδοτούν στη θέση των αγορών να κάνουμε. Τα επιτεύγματά μας θα μας βγάλουν στις αγορές. Όχι τα λόγια!» Είμαι σε θέση να γνωρίζω πως ο κ. Βενιζέλος, ως υπουργός Οικονομικών στην Κυβέρνηση Παπαδήμου, διαχειρίστηκε με εντυπωσιακή αποτελεσματικότητα το PSI+, το δεύτερο Μνημόνιο και τις νέες Συμβάσεις με το EFSF. Το δε επιτελείο του κ. Παπαδήμου, που διαχειριζόταν την πιο καυτή agenda που αντιμετώπισε ποτέ...

Aς πούμε τα πράγματα με τ΄ όνομά τους

Εικόνα
του Μπάμπη Κάρβελη Στο εμπεριστατωμένο τετράτομο λεξικό του Ι. Σταματάκου (έκδοση 1971) ο όρος λαϊκισμός δεν υπάρχει. Αντίθετα, υπάρχει στο πιο πρόσφατο Τεγόπουλου – Φυτράκη , που σημαίνει ότι είναι ένα σχετικά νεώτερο φαινόμενο. Εμφανίζεται στην τέχνη (χαρακτηριστικό παράδειγμα το τραγούδι του Διονυσίου – αγαπημένο του Αντρέα Παπανδρέου - Ο λαός τραγούδι θέλει, φτάνουν τα προβλήματα, χόρεψε το τσιφτετέλι, κι όλα πια βλαστήμα τα!) κι εκεί λες δεν βαριέσαι. Εμφανίζεται όμως και στην πολιτική ως “η κολακεία των αδυναμιών και ελαττωμάτων του λαού και η υιοθέτηση θέσεων και τάσεων που τον ευχαριστούν και απαντούν στο συναίσθημά του χωρίς να τον ωφελούν ή/και που να τον βλάπτουν μακροπρόθεσμα”. Κατά τη γνώμη μου απαράδεκτο φαινόμενο καθώς τελικά ευνοεί όχι τον λαό αλλά τους έχοντες και κατέχοντες.  Εξηγούμαι: Διαμαρτυρόμαστε γιατί χάνουμε κάποια “κεκτημένα” (συντάξεις, εφ΄ άπαξ κλπ). Ας συνειδητοποιήσουμε ότι για όσα διατηρούμε, στην ουσία στέλνουμε τον λογαριασμό ...

Βοήθεια καλέ, μας παίρνουν την ΕΡΤ μας.

Εικόνα
  του Λεωνίδα Καστανά Οι ομορφιές έξω από την ΕΡΤ από ακροδεξιούς και δήθεν κοινοβουλευτικούς αριστερούς είναι λαμπρό δείγμα της ποιότητας αυτών που «έρχονται» και θέλουν να μας κυβερνήσουν, τρομάρα τους. Δεν είναι μόνο ο λαϊκισμός, η υστερία, η ποιότητα του λόγου, τα σάλια. Δεν είναι καν η υπερβολή. Είναι προπάντων η αισθητική. Δεν μπορεί οι τύπισσες και οι τύποι να μην έχουν επιστροφή, δηλαδή να μην ακούνε αυτά που λένε. Ή να μη βλέπουν τους εαυτούς τους στο γυαλί. Αλλά προφανώς είναι υπερήφανοι με τα καμώματά τους, γι αυτό τα επαναλαμβάνουν ως δείγματα ηρωισμού και επαναστατικότητας. Από αυτούς τους ανθρώπους η Ελλάδα δεν έχει να περιμένει τίποτα καλύτερο, μόνο χειρότερα. Αλλά δεν έχει να περιμένει τίποτα, ούτε και από τους υπόλοιπους, τους λεγόμενους λογικούς, που λόγω “ Game on Texas ” απέφυγαν να πιάσουν το κάγκελο και να το καβαλήσουν. Ψυχικά ήταν όλοι εκεί με μια φωνή μ ένα παλμό για να ζητήσουν πίσω το κανάλι που τους ανήκει, πληρωμένο βέβαια με χρήματα τω...

Φοβάμαι ότι θα νικήσει ο λαϊκισμός και θα κινδυνεύσει η Δημοκρατία

Εικόνα
της Ευγενίας Μπουρνόβα από την Αιχμή Ανήκω σε εκείνους που είναι πεισμένοι πως η θέση της χώρας είναι στην Ευρωπαϊκή Ένωση και, πως αν πτωχεύσουμε και (επομένως) βγούμε από το ευρώ, η κατάσταση θα είναι πολύ χειρότερη, συγκρινόμενη με το σήμερα και τις θυσίες που κάνουμε. Ανήκω, δηλαδή, σ’ αυτούς που δεν καταλαβαίνουν και δεν πιστεύουν στον  «από μηχανής θεό» που θα παρουσιαστεί μετά τα πρώτα δυο τρία δύσκολα χρόνια, και τότε η χώρα -ως διά μαγείας- θα περάσει σε φάση ανάπτυξης. Βεβαίως, αυτό υποστηρίζεται ή μάλλον διαδίδεται από πολιτικούς σχηματισμούς που, εκτός του ευρωσκεπτικισμού τους, δεν προβάλλουν καμία πρόταση αλλαγής στην ελληνική κοινωνία, αλλά ουσιαστικά υπόσχονται την επιστροφή στον παράδεισο• τον παράδεισο της φοροδιαφυγής και της διαπλοκής! Γι’ αυτό και  η πολιτική πρόταση της επιστροφής στη δραχμή κερδίζει την κοινή γνώμη, διότι πολύ απλά δεν προϋποθέτει καμία προσπάθεια. Το αντίθετο μάλιστα.  Αρκεί και μόνο οι Έλληνες και οι Ελληνίδες ν...

Ο λαός ως ενιαία οντότητα: οργανική ενότητα ή συλλογική αυταπάτη;

Εικόνα
Αυτές τις μέρες ακούμε, "ο λαός αποφάσισε","ο λαός ψήφισε", "ο λαός έδειξε" κλπ. Από που πηγάζει όμως αυτή η σύλληψη του λαού ως υπερβατικού/ολιστικού υποκειμένου; Ποιος είναι ο στόχος της;  της Αλίκης Νικολού Αφορμή γι’ αυτό το σημείωμα μού δόθηκε από τη διαρκή επίκληση του   «λαού» για την προβολή και υποστήριξη δημαγωγικών επιχειρημάτων. Ο όρος «λαός» -που έχει αντικαταστήσει απολύτως τους όρους «πολίτες» και «κοινωνία», στο λόγο της δημαγωγικής, της σταλινικής και της εξτρεμιστικής Αριστεράς- παραπέμπει σε κάποιου είδους συλλογικό υποκείμενο και σε μία αντίληψη του λαού ως οργανικής ενότητας. Η αποκλειστική επίκλησή του όμως υπονομεύει εννοιολογικά την πραγματικότητα της συν/ύπαρξης των πολλαπλών διαφοροποιήσεων και επιμέρους συμφερόντων και θεωρήσεων που ορίζουν τα άτομα και τις ομάδες που συγκροτούν τις αστικές, φιλελεύθερες κοινωνίες των πολιτών   Στο φαντασιακό αυτό υποκείμενο αυτό είναι δυνατόν να αποδοθεί οποιαδήποτε -εκφρασμ...

Ευρωπαϊκή Αριστερά και λαϊκισμός

Εικόνα
Πέτρος Παπασαραντόπουλος, από τη Μεταρρύθμιση Τα αποτελέσματα των εκλογών της 6  ης  Μαΐου 2012 και η σημαντική ενίσχυση πολιτικών κομμάτων με έντονη λαϊκιστική ρητορεία, κάνουν επιτακτική την ανάγκη να εξετάσουμε τη σχέση ανάμεσα στις βασικές ιδεολογικές και πολιτικές παραμέτρους της Ευρωπαϊκής Αριστεράς και του λαϊκισμού, προσπαθώντας να εντοπίσουμε αποκλίσεις και συγκλίσεις. Για να γίνει αυτό δυνατό, πρέπει να προσπαθήσουμε να ορίσουμε τι εννοούμε με αυτές τις δύο έννοιες. Η Ευρωπαϊκή Αριστερά Ως Ευρωπαϊκή Αριστερά, στο κείμενο που ακολουθεί, νοείται η πολιτική οικογένεια που έχει προκύψει από τα σοσιαλδημοκρατικά και σοσιαλιστικά κόμματα που διέρρηξαν, από πολλές δεκαετίες, κάθε δεσμό με τον τριτοδιεθνιστικό μαρξισμό-λενινισμό, καθώς και με τα κόμματα που έλκουν την κληρονομιά τους από την απόπειρα να ανανεωθεί εκ των ένδον το κομμουνιστικό πείραμα, αυτό που είχε αποκληθεί ευρωκομμουνισμός. Αυτή η πολιτική οικογένεια χαρακτηρίζεται από εξαιρετικά εκτεταμένη π...