ελευθερία, αλληλεγγύη, αναζήτηση, σκληρή δουλειά και πάντα rock n roll

Σταύρος Τσακυράκης, ο δικός μας σούπερ ήρωας

Παρατηρητήριο

Η βαθιά, σκοτεινή σοσιαλιστική, με τα λεφτά των άλλων, Ελλάδα θα δώσει τη μάχη της επιβίωσης σε κάθε μετερίζι. Δημοσιογραφία, εκπαίδευση, δικαιοσύνη, δημόσια διοίκηση, οικονομία. Στις επόμενες εκλογές παίζονται πολλά περισσότερα από μια διακυβέρνηση. Τα στρατόπεδα ήδη διαμορφώνονται και δεν έχουν τίποτα απο το παρελθόν.

ΠΡΟΣΟΧΗ ΧΡΩΜΑΤΑ- ΜΗ ΜΕ ΔΙΑΒΑΖΕΤΕ ΌΤΑΝ ΕΧΕΤΕ ΔΙΚΙΟ

Οι ευρωπαϊκές αρχές αποφάσισαν να ασχοληθούν ξανά με το μεταναστευτικό όταν άρχισαν οι τσαμπουκάδες της Ιταλικής κυβέρνησης και η κρίση στον κυβερνητικό συνασπισμό της Γερμανίας. Από τις αποφάσεις που πήραν-δεν πήραν είναι φανερό ότι δεν έχουν λύση, αλλά έχουν λεφτά για πέταμα. Είπαν και κάτι υπαινικτικά και για τη δράση των ΜΚΟ στη Μεσόγειο και έδωσαν και του δικού μας παράταση στην αύξηση του ΦΠΑ. Απλά δεν υπάρχει καμιά λύση εκεί που δήθεν ψάχνουν. Πρόκειται περί εποικισμού της Ευρώπης από κατοίκους της Αφρικής και της Ασίας. Ζούμε μια φάση μετακίνησης λαών που θα ενταθεί λόγω υπερπληθυσμού, διάβρωσης των παραλίων και ερημοποίησης που προκαλεί η κλιματική αλλαγή. Αυτά συνδυάζονται με την πολιτική αστάθεια, την οικονομική καχεξία, τη βία αλλά και τη διακίνηση της πληροφορίας και την ευκολία των μετακινήσεων. Η Ευρώπη είναι πολύ πλούσια για το μέγεθος του πληθυσμού της και λογικά φαντάζει ως η γη της επαγγελίας. Κάποια στιγμή θα κλείσει σαν στρείδι αλλά αυτό θα σημάνει βία, ανείπωτη βία. Στα πλαίσια της κατάρρευσης της μεταπολεμικής ηθικής που έρχεται.

Παρασκευή, 14 Σεπτεμβρίου 2018

Κίμων Χατζημπίρος; Ιστορία για αγρίους




Ιστορία για αγρίους

Η Ιστορία ως σχολικό μάθημα διαμορφώνει, ίσως περισσότερο από κάθε άλλο, τις πεποιθήσεις και την ταυτότητα των μελλοντικών πολιτών. Κατασκευάζει τις λεγόμενες ρίζες της κοινωνίας, οι οποίες, σύμφωνα με μερικούς, είναι αναγκαίες για την επιβίωσή της. Συνήθης στόχος, η έντεχνη παγίωση ιδεών περί εξαιρετικότητας της φυλής στην οποία ανήκουν οι μαθητές. Γιατί άραγε οι πόλεμοι πρωταγωνιστούν στην διδασκόμενη Ιστορία; Πώς είναι αποδεκτό διάφορα άσχετα, μέχρι και ανώριμα πρόσωπα, να επιβάλλουν σοβαροφανείς απόψεις, χρησιμοποιώντας αυτή την ιδιαίτερα σύνθετη επιστήμη; Πώς θα μπορούσε μια αντικειμενική Ιστορία να προσφέρει γνώσεις χρήσιμες για τον καθένα και να υπηρετήσει την πρόοδο;

Ιστορικά ζητήματα εξετάζονται από πολλές επιστήμες: Αστρονομία, Γεωλογία, Εξελικτική Βιολογία, Παλαιοντολογία κ.λπ. αναλύουν χρονικές συνέχειες γεγονότων, όπου οι παράμετροι που εμπλέκονται είναι λιγότερες απ’ ό,τι στα ανθρώπινα πράγματα, η δε υποκειμενικότητα παίζει μικρό ρόλο. Η Ιστορία, ως σύνθετος κλάδος που επιδίδεται σε συστηματική και κριτική έρευνα για την κατανόηση γεγονότων του παρελθόντος σχετικών με ατομικές ή συλλογικές ανθρώπινες ενέργειες, αφορά μόνον εξειδικευμένους επιστήμονες. Με αυτή την έννοια, θυμίζει την Σχετικότητα, που δεν είναι κατανοητή από την συντριπτική πλειονότητα του ανθρώπινου πληθυσμού. Επιμέρους ιστορικές προσεγγίσεις είναι πιο προσιτές και γόνιμες για τους αντίστοιχους κλάδους, π.χ. ιστορία της μουσικής, των ασθενειών ή των γλωσσών. Εν τούτοις, η διδασκόμενη Ιστορία επιμένει σε βασιλείς, αγίους και πολέμους, κατασκευάζοντας ένα ιστορικό μανδύα διακοσμημένο με συμβολισμούς. Διαμορφώνει έτσι ένα στρεβλό πλαίσιο για την κατανόηση της πραγματικότητας του παρελθόντος.
Οι περισσότεροι ιστορικοί παραδοσιακά επιλέγουν ισχυρές προσωπικότητες και επικεντρώνονται στους αγώνες για να κερδίσουν, να διατηρήσουν ή να ασκήσουν την εξουσία. Πολλές όμως πιο αργές διεργασίες έκαναν μακροπρόθεσμα την διαφορά στην κοινωνική ζωή. Οι ιστορικοί συχνά παραμένουν σιωπηλοί σχετικά με υπόγειες μακροχρόνιες αλλαγές, σημαντικές για την ζωή των απλών ανθρώπων της κάθε εποχής και, τελικά, καθοριστικές για τις εξελίξεις. Μπορούν με επιστημονικό και απλό τρόπο να αναδειχθούν οι κύριοι μηχανισμοί της Ιστορίας;

Παραγωγή εθνικιστών
Έξοχο παράδειγμα ανόητης επίκλησης της Ιστορίας είναι τα περίφημα αυτοκόλλητα σε τουριστικούς χώρους: «Macedonia is Greek. Study history», που την δεκαετία του ’90 προέτρεπαν τους τουρίστες να μελετήσουν τα ελληνικά δίκαια στο Μακεδονικό ζήτημα. Η άγνοια των εμπνευστών έκανε το σύνθημα να λειτουργεί αντίστροφα: οι ξένοι αντιλαμβάνονταν ότι, με εργαλείο την Ιστορία, η Ελλάδα επιδιώκει να προσαρτήσει το κράτος που ονομάζεται Μακεδονία!
Κατά τον Gerard Briais, η Ιστορία είναι σκληρό ναρκωτικό. Υπηρετώντας το πατριωτικό πρόγραμμα της κάθε χώρας, διδάσκεται για να παρέχει ιδεολογική νομιμοποίηση του εθνικού αφηγήματος. Το παιδί ξεσηκώνεται στο σχολείο και μεταδίδει φόρτιση στο σπίτι και στην οικογένεια. Η Ιστορία βαραίνει όταν την σκαλίζουν. Στη μνήμη εντυπώνονται κυρίως οι πόλεμοι, αναδεικνύεται ένα εθνικιστικό αίσθημα που εκπροσωπείται από την υπερτονισμένη δράση πολεμικών ή και θρησκευτικών ηρώων. Τα πρόσωπα είναι αρσενικά, θηλυκές μορφές εμφανίζονται σπάνια, κυρίως σε ρόλους μητέρας ή γυναίκας του ήρωα, με εξαίρεση το θηλυκό σύμβολο «Μητέρα Πατρίδα», που εκφράζει το αδιαμφισβήτητο δικαίωμα κυριαρχίας στην κάθε εθνική επικράτεια. Η έννοια της πατρίδας περικλείει ισχυρή διάσταση ταυτότητας, συσπειρωτική μεν για την φατρία, επιβεβαιωτική δε των διαφορών από τους άλλους. Το να αποτελέσει αντικείμενο κριτικής, ειρωνείας ή σάτιρας θεωρείται αδιανόητο.
Το μάθημα της Ιστορίας προορίζεται να διαμορφώνει φανατικούς, με επιθετική αρσενική νοοτροπία, διαμορφωμένη γύρω από μια ιερή εθνική ιδέα. Οι εθνικιστές πάντοτε στρέφονται εναντίον κάποιου, βλέπουν τον πόλεμο ως μια από τις εναλλακτικές λύσεις, ζητούν θυσίες και είναι συχνά έτοιμοι για επικίνδυνες ενέργειες. Αν και προέρχεται από τον διεθνιστικό ιδεολογικό χώρο, το σύνθημα «η βία μαμή της Ιστορίας» ταιριάζει απόλυτα στον εθνικιστικό τρόπο σκέψης. Το ίνδαλμα είναι ο πολεμιστής, ο ήρωας, ο αρχηγός, ο οποίος, ήδη από τους προϊστορικούς χρόνους, ασκεί ευπρόσδεκτη θανατηφόρα βία για την απόκτηση γοήτρου, τιμών και εξουσίας.

Ανορθόδοξες Ιστορίες
Στα σχολικά προγράμματα συνήθως δεν τίθενται πραγματικά μεγάλες ιστορικές ερωτήσεις, όπως π.χ. η μείζων αλλαγή που, σύμφωνα με το βιβλίο της Αθανασιάδη, εξελίχθηκε από τον Μέγα Αλέξανδρο μέχρι τον Μωάμεθ, σφραγίζοντας τις επόμενες περιόδους. Αργή μετάβαση από την πολυδοξία προς την μονόδρομη σκέψη, μια διαδικασία που, αν διδασκόταν, θα βεβήλωνε τις εθνικές και θρησκευτικές ορθοδοξίες. Ένας αρχαίος κόσμος στα μέτρα του ανθρώπου μεταμορφώθηκε σταδιακά σ’ ένα κόσμο όπου η ζωή ορίζεται με υπερβατικά κριτήρια. Γενικό ιδεολογικό πέρασμα από ανθρωποκρατία σε θεοκρατία, από πλουραλισμό σε φονταμενταλισμό, με τελική επικύρωση από το Ισλάμ. Ένα ιερό βιβλίο γίνεται μονοπώλιο και επιβάλλει τον οικουμενικό προσηλυτισμό. Η δογματική θεολογική καθαρότητα και η δαιμονοποίηση της αίρεσης εκτρέφουν έριδες εντός και εκτός της κοινότητας. Η μισαλλόδοξη νοοτροπία κατακτά ολόκληρη την κοινωνία, ως φυσιολογική κατάληξη της μονόδοξης θεώρησης του κόσμου, αφού από τον αυτισμό της μονοδοξίας ως την επιθετικότητα της μισαλλοδοξίας η απόσταση είναι μηδαμινή. Προοδευτικά, η βία κατακτά την χριστιανική ιεραρχία και τις καρδιές του ποιμνίου. Ιδιάζουσα μορφή της η καταστροφή ιερών χώρων των αντίπαλων κοσμοθεωριών.
Στις διαλέξεις και τα επιστημονικά της κείμενα, η Ευθυμίου εκθέτει τα κύρια σημεία της Παγκόσμιας Ιστορίας, τις μεγάλες τομές που άλλαξαν τις δομές των κοινωνιών, τις διεργασίες που έφεραν γενέσεις νέων θρησκειών, τεχνολογιών, ιδεολογιών και θεσμών. Π.χ. η Χάνσα των Τευτόνων εμπόρων, προάγγελος των μελλοντικών εμπορικών σχημάτων, της ηθικής και των αντιλήψεων του Προτεσταντισμού, της Βιομηχανικής Επανάστασης και του σημερινού Δυτικού κόσμου. Υπογραμμίζει την ιστορική παρουσία, τον σημερινό και τον πιθανό μελλοντικό ρόλο της Κίνας, με τον Κομφουκιανισμό που αντιστοιχεί σε πολλά με τον Προτεσταντισμό. Επισημαίνει την ομοιότητα μεταξύ Κομμουνισμού, Χριστιανισμού και Ισλαμισμού, καθώς και την σημερινή δημογραφική ισχύ του Ισλάμ που προκαλεί τάσεις ανατροπής της ουσιώδους κληρονομιάς του Διαφωτισμού, όπως η ανεκτικότητα, η ανεξιθρησκία, ο διαχωρισμός θρησκείας και πολιτικής, η ισότητα, η ελευθερία και ελευθεριότητα, η αντιπροσωπευτική δημοκρατία. Τονίζει το πνεύμα της περιπέτειας και της διακινδύνευσης που έκαναν κυρίαρχο τον ευρωπαϊκό πολιτισμό και υπενθυμίζει την διαχρονική ελληνική άρνηση ένταξης στην Δύση.
Στο βιβλίο του, ο Diamond προσεγγίζει την κατάσταση του σύγχρονου κόσμου, επιχειρώντας να εξηγήσει τις παρατηρούμενες άνισες δυναμικές τεχνολογικής εξέλιξης και ανάπτυξης των διαφόρων ανθρώπινων κοινωνιών επί 13.000 έτη, ιδιαίτερα δε την κυρίαρχη θέση της Ευρασίας. Απορρίπτοντας ερμηνείες περί γενετικών φυλετικών διαφορών ή την υπερεκτίμηση κάποιων ιδιοφυών προσωπικοτήτων, τονίζει την καθοριστική σημασία των γεωγραφικών και περιβαλλοντικών στοιχείων. Με επιχειρήματα βασισμένα σε Βιολογία, Οικολογία, Επιδημιολογία, Γλωσσολογία, Ιστορία Τεχνολογίας κ.λπ. αναδεικνύει την σημασία του σχήματος των ηπείρων και των γεωγραφικών και οικολογικών φραγμάτων στην διάδοση ανθρώπινων επιτευγμάτων, όπως οι καλλιέργειες, η κτηνοτροφία, η γραφή και διάφορες τεχνικές και ερμηνεύει τους ρόλους παραγόντων όπως η εξημέρωση άγριων φυτών και ζώων, η μετάδοση μικροβίων από τα ζώα και η ανάπτυξη ανοσίας στους πυκνούς ανθρώπινους πληθυσμούς, η ποιότητα οπλισμού και τεχνολογίας, η συγκεντρωτική διοίκηση από εγγράμματες ελίτ, θεσμούς και εξειδικευμένη γραφειοκρατία, οι θρησκείες και ιδεολογίες. Αναλύει τις διαφορές μεταξύ Μέσης Ανατολής, Κίνας, Λατινικής Αμερικής και Ευρώπης, στην οποία συγκεντρώθηκαν όλοι οι αποφασιστικοί παράγοντες, όπως τάξη εμπόρων, καπιταλισμός, προστασία εφευρέσεων, απουσία απόλυτης δεσποτείας ή συντριπτικής φορολογίας, ανάπτυξη εμπειρικής έρευνας και κριτικής.
Το βιβλίο του Harari ξεκινά από την επιτυχία του Sapiens σε σχέση με άλλα είδη ανθρώπων. Η διαμόρφωση πειστικών φαντασιακών εννοιών και αφηγημάτων, όπως θρησκεία, έθνος, οικονομία, ανθρώπινα δικαιώματα, οδηγεί τους Sapiens να οργανώνονται γύρω από κοινά προγράμματα μεγάλης κλίμακας, με νέες επιτυχημένες συμπεριφορές, που δεν συνδέονται οπωσδήποτε με γενετικές αλλαγές. Ο Sapiens πραγματοποίησε την Γεωργική Επανάσταση, ίδρυσε πόλεις, επέβαλε με τις αυτοκρατορίες σταθερότητα, επιστημονική και οικονομική ανάπτυξη, δημιούργησε βιβλία και νόμους. Το χρήμα, ως αποτελεσματικό μέσο αμοιβαίας εμπιστοσύνης, γκρεμίζει σήμερα τα φράγματα που ύψωναν η κοινότητα, η θρησκεία ή το κράτος. Η πίστωση κυριαρχεί, αποκαλύπτοντας εμπιστοσύνη στο ανθρώπινο μέλλον. Το κέρδος, ως βάση συλλογικού πλούτου, μειώνει την αρχέγονη βία, κάνει τον πόλεμο λιγότερο ωφέλιμο και την ειρήνη προσοδοφόρα. Σήμερα, η κατεύθυνση της Ιστορίας οδηγεί σε μια ενιαία κουλτούρα. Ήδη οι άνθρωποι σε όλο τον κόσμο ακολουθούν το καπιταλιστικό οικονομικό σύστημα και την επιστημονική αντίληψη για την φύση, τις ασθένειες, τα τεχνολογικά αγαθά κ.λπ. Πώς θα εξελιχθεί ο κόσμος κατά την τρέχουσα χιλιετία, με την προοπτική ενός βιονικού και μακροβιότερου ανθρώπου;

Τι μπορεί να είναι η διδασκόμενη Ιστορία
Οι σύγχρονες επιτυχημένες κοινωνίες διαμορφώνουν εθνική ταυτότητα μέσω παρόντων ή προσδοκώμενων επιτευγμάτων τους και όχι με αναζήτηση ριζών στο παρελθόν. Η έμμονη προσήλωση σε αξιοθαύμαστα επιτεύγματα ή, ακόμα περισσότερο, σε ηρωικά πολεμικά κατορθώματα των προγόνων είναι συνταγή οικονομικο-κοινωνικής καχεξίας. Εξ άλλου, ο πόλεμος δεν είναι παρά η ωμή βάρβαρη όψη της ανθρώπινης ανάγκης για κυριαρχία. Η εποποιϊα του ανθρώπου περιέχει πολλά πέρα από τους πολέμους. Με τον πολιτισμό, έχει ανακαλύψει πράγματα πιο ενδιαφέροντα από τις μάχες: φιλοσοφία, πολιτική, έρωτα, αθλητισμό, παιδεία, οικονομία, τέχνες, τεχνολογία κ.λπ. Η ανάγκη για κυριαρχία μπορεί πλέον να βρίσκει ειρηνικές διεξόδους στο πλαίσιο του οικονομικού, αθλητικού ή άλλου ανταγωνισμού. Χάρη στην ιστορική εξέλιξη του φιλελεύθερου κράτους, οι άνθρωποι σε ολόκληρες ηπείρους ήδη απολαμβάνουν επί δεκαετίες την ειρηνική συνύπαρξη. Η πατρίδα, αντί του συμβολικού δεσμού με το αίμα και το χώμα, αποκτά την ανθρώπινη αξία του καθημερινού χώρου. Ο εθνικισμός όμως, αντλώντας σκοταδιστικές ιδέες από την διδασκαλία ενός αιματηρού παρελθόντος, στρέφει τον άνθρωπο προς τα πίσω. Διαχρονικό παραμένει το μήνυμα του François Mitterrand, από την τελευταία ομιλία του ως προέδρου: Εθνικισμός ίσον πόλεμος.
Η παιδεία πάντοτε καλλιεργεί ένα ιδεολογικό πρότυπο. Στις νεωτερικές ανοικτές κοινωνίες, αναδεικνύει την δημοκρατική λειτουργία, τις βασικές αξίες και θεσμούς, τις ομοιότητες και διαφορές από άλλες κοινωνίες. Έτσι συγκροτείται η σύγχρονη ταυτότητά τους. Ο πεπαιδευμένος πολίτης κερδίζει την δυνατότητα απομάγευσης, ήτοι ορθολογικής αποκωδικοποίησης του κόσμου, χωρίς προκαταλήψεις ή χρέη από το παρελθόν, ώστε κάθε άνθρωπος να διαμορφώνει ελεύθερα την δική του προοπτική. Η Ιστορία γίνεται χρήσιμη για τον καθένα, όταν αναλύει την εξέλιξη διαφόρων κοινωνιών, αναδεικνύοντας τις αιτίες που τις διαφοροποιούν. Η διδαχή της φέρνει όφελος στις σημερινές κοινωνίες μόνο όταν μεταδίδει απλή αντικειμενική γνώση για τους κύριους παράγοντες που έχουν διαπλάσει τον παρελθόντα και τον σύγχρονο κόσμο και, συνεπώς, για την πιθανή διαμόρφωση του μελλοντικού.
Η σχολική εκπαίδευση χρειάζεται μια Ιστορία τελείως διαφορετική από την σημερινή. Να βλέπει σφαιρικά τον κόσμο, να στέκεται στις μεγάλες αλλαγές, να κρατιέται μακριά από εθνικισμούς, χωρίς να μπλέκει σε δυσνόητη πολυπλοκότητα. Ξεκινώντας από την βιολογική εξέλιξη των πρωτευόντων θηλαστικών και τους προγόνους του Homo sapiens, να περνά στην εξέλιξη της γλώσσας, τις ομάδες κυνηγών-συλλεκτών, τα εργαλεία, την Γεωργική Επανάσταση και μόνιμη εγκατάσταση, τις πόλεις, τον ρόλο πολέμων και θρησκειών, την διάδοση μικροβίων και σπόρων, τις τέχνες και επιστήμες, τις εφευρέσεις και ανακαλύψεις, την ενέργεια, το εμπόριο, τις μεταναστεύσεις, την χρήση φυσικών πόρων, την δημογραφική αύξηση, την Βιομηχανική Εποχή, καταλήγοντας στην σύγχρονη οικονομία. Τα εθνικά και θρησκευτικά αφηγήματα, όπως και οι προσωπικότητες, βρίσκουν την θέση που τους αναλογεί, μέσα στο γενικό πλαίσιο.
Η προπαγάνδα που διεξάγεται σε πολλές χώρες μέσω μαθημάτων Ιστορίας και Θρησκευτικών, αποσκοπώντας στην «ανάπτυξη εθνικής και θρησκευτικής συνείδησης», στρεβλώνει την φυσιολογική ροπή των νέων ανθρώπων προς το μέλλον. Πώς θα επιτευχθούν πρόοδος και δημιουργία, πώς θα προσαρμοσθούν οι μελλοντικοί πολίτες στον δυναμικά μεταβαλλόμενο κόσμο μας, αν δεν καταργηθεί οποιαδήποτε κατήχηση στην υποχρεωτική σχολική εκπαίδευση; Τί εφόδια αποκομίζουν οι μαθητές από αντιεπιστημονικές ερμηνείες ή από αναφορές σε ένδοξο παρελθόν, ηρωισμούς, μάχες και πολεμική αρετή, εξαιρετικότητα του έθνους, μεγαλείο και μεθυστικά νάματα της φυλής;


Για να μάθετε περισσότερα:
Jared Diamond (2007). Όπλα, Μικρόβια και Ατσάλι. Εκδόσεις Κάτοπτρο
Yuval Noah Harari (2015). Sapiens. Μια σύντομη ιστορία του ανθρώπου. Εκδόσεις Αλεξάνδρεια
Μαρία Ευθυμίου (2017). Μόνο λίγα χιλιόμετρα. Ιστορίες για την Ιστορία. Εκδόσεις Πατάκη
Πολύμνια Αθανασιάδη (2017). Η άνοδος της μονοδοξίας στην ύστερη αρχαιότητα. Εκδόσεις Εστία


Κυριακή, 29 Ιουλίου 2018

Total black




Λεωνίδας Καστανάς: Η σιωπή μεγάλου μέρους της ευρύτερης αριστεράς τσακίζει

Είδες την αθέατη αριστερή πλευρά του φεγγαριού και σκιάχτηκες. Είδες την οίηση των αμετανόητων, βγαλμένη από σταλινικά σενάρια παρωδίας, αυτοί δεν έφταιξαν σε τίποτα, τα έκαναν όλα σωστά κι αν χρειαζόταν ξανά θα έκαναν τα ίδια. Γιατί ήρθαν εδώ για να σε σώσουν και είναι αδύνατον ιστορικά να σε χαλάσουν. Απλά ηττήθηκαν από υπέρτερες ασύμμετρες δυνάμεις. Ακούνε τι λένε ή τους εμποδίζουν τα ουρλιαχτά;

Δεν σε κοίταξαν στα μάτια, δεν σου ζήτησαν συγγνώμη. Πήραν αργότερα, αφού το καλοσκέφτηκαν, την «πολιτική ευθύνη». Στη γλώσσα τους σημαίνει ότι δεν φταίει κανένας τους ατομικά. Αν κάτι έγινε λάθος το χρεώνονται, πρόσεξε, όχι όλοι, αλλά το σύνολο. Δηλαδή ο κανένας. Γι αυτό και κανείς δεν επιτρέπεται να παραιτηθεί, να πάρει την ουσιαστική ατομική ευθύνη. Aν φύγει ένας πόντος, θα ξηλωθεί όλο το ύφασμα που ύφαιναν για χρόνια. Το ηθικό πλεονέκτημα.


Γι αυτό φταίνε οι εμπρηστές, η κλιματική αλλαγή, οι καιρικές συνθήκες και η αυθαίρετη δόμηση. Οι αθέατοι εμπρηστές είναι οι δεξιοί πράκτορες που θέλουν να τους ρίξουν, πίσω από την κλιματική αλλαγή υπάρχει βέβαια ο καπιταλισμός, για την αυθαίρετη δόμηση ευθύνονται οι προηγούμενοι και οι πολίτες. Τα θύματα, οι απανθρακωμένοι. Όλοι εμείς. Πάντοτε φταίνε κάποιοι άλλοι. Και όλα αυτά γιατί οι υπεύθυνοι για την ασφάλειά σου δεν εκτίμησαν σωστά την φορά και την ταχύτητα του ανέμου, τη μορφολογία τους εδάφους, τη συγκεκριμένη κατάσταση, τη δύναμη του κακού. Και όταν το είδαν να ξεδιπλώνεται κάτι ψέλλισαν για εκκένωση αλλά δεν τη φώναξαν, δεν έτρεξαν να ειδοποιήσουν, να χτυπήσουν τις καμπάνες, να βγάλουν το χωνί. Φύγετε προς τη θάλασσα μπας και σωθείτε. Απλά κοιτούσαν. Που να τρέχουμε τώρα, άστο. Θα δούμε…. 

Η συνέχεια εδω

Σάββατο, 7 Ιουλίου 2018

Γερνάμε ως χώρα

Μια δυσοίωνη εικόνα για το μέλλον της Ελλάδας αποκαλύπτουν τα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ και της Eurostat για το οξύτατο δημογραφικό πρόβλημα που αντιμετωπίζει η χώρα.
Φαίνεται, μάλιστα, πως η οικονομική κρίση με τις συνέπειες που επέφερε, λειτούργησε σαν καταλύτης επιδείνωσης ενός ήδη υφιστάμενου προβλήματος.
Σύμφωνα με τους υπολογισμούς της ΕΛΣΤΑΤ, μόνο το διάστημα 2011-2017 ο πληθυσμός της Ελλάδας μειώθηκε κατά 355.000, ενώ χωρίς μέτρα ταχείας ανάσχεσης του προβλήματος, η προβολή των στοιχείων στο μέλλον δείχνει πως το 2050, ο πληθυσμός μόλις και μετά βίας θα αγγίζει τα 10 εκατομμύρια.
Ακόμη πιο καταθλιπτικοί είναι οι υπολογισμοί της Eurostat,στους οποίους το 2080 η Ελλάδα θα αποτελεί το μικρότερο τμήμα της Ε.Ε., με 7,2 εκατομμύρια ανθρώπους.
Η έρευνα, στην οποία ενσωματώνονται τα παραπάνω στοιχεία, έχει τίτλο «Ο πληθυσμός της Ελλάδας υπό διωγμόν» και την  υπογράφει η νομικός Ήρα Έμκε- Πουλοπούλου, διδάκτορας του πανεπιστημίου του Παρισιού, μέλος της Ακαδημίας Επιστημόνων της Νέας Υόρκης και αντιπρόεδρος της Ελληνικής Εταιρείας Δημογραφικών Μελετών, υπό την αιγίδα της οποίας, άλλωστε, τελεί η έκδοση, είναι «κραυγή αγωνίας». «Στόχος του βιβλίου είναι να αποδείξει ότι κατά τη διάρκεια της κρίσης μεγάλα τμήματα του ελληνικού πληθυσμού βρίσκονται “υπό διωγμόν”, υφίστανται, δηλαδή, συστηματική υποβολή σε ταλαιπωρίες, που έχουν οδηγήσει ή θα καταλήξουν στο μέλλον στην απομάκρυνσή τους από την Ελλάδα, από την οικογένειά τους, από τη δουλειά τους, από τους φίλους τους, ακόμη και από τη ζωή» σημειώνει χαρακτηριστικά η ίδια στο ΑΠΕ-ΜΠΕ και συμπυκνώνει το δημογραφικό πρόβλημα της χώρας ως εξής: «Οι δημογραφικοί δείκτες εξελίσσονται με βραδύ ρυθμό και βελτιώνονται με ακόμη βραδύτερο. Αν, όμως, η στρατηγική που έχει ως στόχο την αύξηση των γεννήσεων, την επιβράδυνση του ρυθμού γήρανσης, τον περιορισμό της αποδημίας, δεν εφαρμοστεί ΤΩΡΑ, τα προβλήματα του πληθυσμού θα εκδικηθούν εκείνους που τα αγνοούν!».
Το δημογραφικό σε αριθμούς
Η κ. Έμκε – Πουλοπούλου εξηγεί ότι το δημογραφικό εμφανίστηκε στη δεκαετία του ΄80, επομένως προϋπήρχε της κρίσης, αλλά επιδεινώθηκε κατά τη διάρκειά της, με αποτέλεσμα ο πληθυσμός της Ελλάδας να μειώνεται, να αλλοιώνεται και να γερνάει με ταχύτερο από τον αναμενόμενο ρυθμό.
«Οι απογραφές αποκάλυψαν ότι έως και τις αρχές του 21ου αι. ο πληθυσμός της χώρας αυξανόταν διαρκώς, ακόμα και στις ανώμαλες περιόδους, που γνώρισε το ελληνικό έθνος» λέει και συνεχίζει: «Για παράδειγμα, το 1828, πριν από την ίδρυση του ελληνικού κράτους, η Ελλάδα «μετρούσε» 753.000 ανθρώπους, οι οποίοι το 2011 έφτασαν τους 10,9 εκατομμμύρια. Το 2011 αντιστοιχούσαν 104 γυναίκες σε 100 άνδρες και στην περίοδο 1951-2011 μειώθηκε στο μισό ο πληθυσμός των νέων 0-14 χρόνων (από 28,8% σε 14,5%) και σχεδόν τριπλασιάστηκε η αναλογία των ηλικιωμένων στον πληθυσμό (από 6,7% σε 19,5%). Αλλά, στην περίοδο της κρίσης, ο ρυθμός γήρανσης επιταχύνεται. Η μέση ηλικία του πληθυσμού από 30 έτη το 1951 φτάνει τα 43,5 το 2014!».
Επιπλέον, την περίοδο 2001-2011 καταγράφεται μικρή μείωση στους άγαμους και στους έγγαμους, αυξάνεται σημαντικά ο αριθμός των διαζευγμένων και λιγότερων των χήρων/χηρών, ενώ παρατηρείται μεγάλη αύξηση των μονοπρόσωπων νοικοκυριών, μικρότερη αύξηση των νοικοκυριών 2-3 ατόμων και μείωση των νοικοκυριών 4 ατόμων. Είναι, δε, εντυπωσιακή η μείωση των πολύτεκνων οικογενειών.
Σύμφωνα με τα αποτελέσματα της έρευνας, την περίοδο 2011-2016, οι θάνατοι ξεπέρασαν τις γεννήσεις κατά 115.479 άτομα (γεννήσεις 692.592 / θάνατοι 808.071). Η μικρή αύξηση των γεννήσεων (κατά 1.051 παιδιά), που καταγράφηκε το 2016 οφείλεται κατά 77% σε γεννήσεις από γυναίκες πρόσφυγες, που δεν θα μείνουν στην Ελλάδα. Σε έξι χρόνια, δε, χάθηκαν πολύ περισσότερα άτομα από τις γεννήσεις ενός έτους (π.χ. το 2016, 93.698 γεννήσεις). Έως το 2010, οι άνθρωποι που έρχονταν στην Ελλάδα ήταν περισσότεροι από εκείνους που την εγκατέλειπαν. Η εικόνα που παρουσιάζει σήμερα (2018) η χώρα, εκτός από την υπεροχή των θανάτων έναντι των γεννήσεων, οφείλεται στο φαινόμενο της «αρνητικής μετανάστευσης», γεγονός που έχει ως συνέπεια τη μείωση του ελληνικού πληθυσμού, κάθε χρόνο, σε απόλυτο αριθμό.
Τα στοιχεία που παρατίθενται στην ογκώδη έκδοση οδηγούν στο σχεδόν αδιαπραγμάτευτο συμπέρασμα πως ό,τι κατάφερε με κόπο η Ελλάδα να κερδίσει στα χρόνια της «ευμάρειας», όταν -έτσι κι αλλιώς- τα νέα ζευγάρια δύσκολα έπαιρναν την απόφαση για 2ο και 3ο παιδί, το έχασε μέσα στα οκτώ χρόνια της κρίσης! Το δημογραφικό από εθνικό θέμα εξελίχθηκε σε εφιάλτη.
Όπως αναφέρει η ερευνήτρια, για το θέμα των αιτίων και των επιπτώσεων των δημογραφικών εξελίξεων, οι παράγοντες για τη δυσμενή εικόνα του πληθυσμού είναι πολλοί, αλλά «πρωταρχική θέση κατά τη διάρκεια της κρίσης κατέχει η ανεργία, η επισφαλής απασχόληση και η μείωση του οικογενειακού εισοδήματος. Μετά το 2013 παρατηρείται μείωση της ανεργίας με ταυτόχρονη μείωση της πλήρους απασχόλησης και αύξηση της μερικής. Η εξέλιξη αυτή σημαίνει ότι καταργούνται οι “καλές” θέσεις εργασίας με ικανοποιητικό μισθό, εξασφάλιση και εργασιακά δικαιώματα, ενώ αυξάνονται οι “ευέλικτες μορφές απασχόλησης”, ανασφάλιστες με πολύ χαμηλούς μισθούς και ενίοτε απαράδεκτες συνθήκες εργασίας». Ως εκ τούτου, η αύξηση της ανεργίας των νέων ανδρών και γυναικών και η απασχόληση σε δυσβάστακτο περιβάλλον αποτελούν αιτία μείωσης της γαμηλιότητας και της γεννητικότητας και αύξηση της αποδημίας, γιατί όσοι της υφίστανται, κυρίως όσοι έχασαν τη δουλειά τους, δεν αποφασίζουν να παντρευτούν και να κάνουν παιδιά και όσοι έχουν προσόντα επιλέγουν τη μετανάστευση».
Επιδείνωση
Η κ. Έμκε – Πουλοπούλου χτυπάει τον κώδωνα κινδύνου. «Το δημογραφικό πρόβλημα θα επιδεινωθεί» τονίζει και εξηγεί: «Η εντυπωσιακή μείωση των γεννήσεων, η γήρανση του πληθυσμού και η εκτόξευση της αποδημίας θα καταλήξουν σε μεγάλη συρρίκνωση του πληθυσμού της χώρας μας και σε αύξηση της αναλογίας των ηλικιωμένων. Θα αυξάνεται ο πληθυσμός άνω των 65 ετών σε βάρος των ηλικιών 0-14».
Στο ερώτημα αν μπορεί να υπάρξει αντιστροφή της δημογραφικής… κατρακύλας της χώρας, η ερευνήτρια απαντά: «Πρόκειται για μία εν μέρει μη αναστρέψιμη πραγματικότητα. Η επί 40 χρόνια χαμηλή γονιμότητα έχει δημιουργήσει μια μικρότερη αριθμητικά γενιά γυναικών. Ακόμα κι αν οι γυναίκες αυτές αποκτήσουν περισσότερα παιδιά, θα είναι δύσκολο ο αριθμός των γεννήσεων να ξεπεράσει τον αριθμό των θανάτων. Εξάλλου, θα πρέπει να περάσουν 25-30 χρόνια, ώστε η αύξηση των γεννήσεων να δημιουργήσει τη γενιά, που θα ενταχθεί στην αγορά εργασίας και με την απασχόληση και τις εισφορές της στο ασφαλιστικό σύστημα να συμβάλει στη στήριξή του. Μέχρι ν΄ αρχίσει να εργάζεται αυτή η γενιά, θα χρειαστούν επιπλέον δαπάνες ιδιωτικές και δημόσιες για την ανατροφή και την εκπαίδευσή της».
Η κ. Έμκε Πουλοπούλου κρατά για το τέλος μια μικρή δέσμη φωτός από μια χαραμάδα ελπίδας… «Υπάρχει, ωστόσο, δυνατότητα να σταματήσει η κατάρρευση και να επιβραδυνθεί ο ρυθμός γήρανσης, αλλά αυτό μπορεί να γίνει μόνο με την παροχή γενναίων κινήτρων για την ενίσχυση της γονιμότητας και τον περιορισμό της αποδημίας. Αλλά όχι έτσι απλά. Υπάρχει άμεση ανάγκη για μια υπεύθυνη, συντονισμένη, σοβαρή δημογραφική πολιτική, που θα έχει ως στόχο τη διαμόρφωση ενός κοινωνικού και εργασιακού περιβάλλοντος, ευνοϊκού για τη δημιουργία οικογένειας, την απόκτηση παιδιών και την παραμονή των νέων στον τόπο μας. Πρέπει, δε, να γίνει κατανοητό ότι η χρησιμοποίηση μεταναστών και προσφύγων για τη βελτίωση του δημογραφικού προβλήματος, μπορεί να οδηγήσει σε εθνική και δημογραφική αλλοίωση. Εξάλλου, οι μετανάστες προσαρμόζουν την αναπαραγωγική συμπεριφορά τους στη συμπεριφορά των γηγενών και μακροχρόνια γερνούν και αυτοί. Εκείνο που πρέπει να γίνει, είναι η δημιουργία ενός φορέα που θα συντονίζει τη στρατηγική για το Δημογραφικό, π.χ. ένα υπουργείο Οικογενειακής Πολιτικής ή ένα Γραφείο Δημογραφικής Πολιτικής της Βουλής. Τέλος, απαραίτητη προϋπόθεση για μια τέτοια πολιτική είναι η ανάπτυξη με ρυθμό τουλάχιστον 2%, ώστε να μπορεί να βοηθήσει και στη στήριξη του ασφαλιστικού συστήματος».

Τετάρτη, 4 Ιουλίου 2018

Παντελής Καψής: Οι kolotoubes του Σταύρου



Από τον τοίχο του συγγραφέα στο facebook

Στην πολιτική οι αριθμοί συχνά συγκρούονται με τις ιδέες. Εννιά στις δέκα φορές κερδίζουν οι αριθμοί. Κάτι τέτοιο έγινε την Κυριακή με το Ποτάμι. Γιατί στη βάση της αποχώρησης του από το ΚΙΝΑΛ βρίσκεται η συνειδητοποίηση ότι αν συνέχιζε την συνεργασία, τότε στις προσεχείς εκλογές η πιο πιθανή εξέλιξη θα ήταν να μην μπορέσει να επανεκλεγεί ούτε ένας από τους βουλευτές του. Πιθανότατα ούτε ο ίδιος ο Σταύρος Θεοδωράκης.
Η αιτία είναι εξαιρετικά απλή. Η συνεργασία δεν φάνηκε να δίνει δυναμική στον νέο οργανισμό. Αντιθέτως έγινε απολύτως σαφές ότι ο κύριος όγκος των υποστηριχτών του προέρχεται από το ΠΑΣΟΚ. Χωρίς κάποια ριζική ανατροπή, αυτό φυσικά θα είχε σαν αποτέλεσμα ότι στις προσεχείς εκλογές θα εξέλεγε έναν περιορισμένο αριθμό νέων βουλευτών οι οποίοι στην συντριπτική τους πλειοψηφία θα προέρχονταν από το ΠΑΣΟΚ. Καθώς μάλιστα σήμερα δεν έχει βουλευτή από τα Χανιά, ούτε ο κ. Θεοδωράκης είχε εξασφαλισμένη έδρα.
Οι βουλευτές όμως σπανίως αποδέχονται να πάνε ως πρόβατα επί σφαγή. Έτσι ο κ. Θεοδωράκης ήταν αντιμέτωπος με μια οιονεί εξέγερση. Οι πιο πολλοί από τους βουλευτές του προτιμούσαν την αβεβαιότητα της αυτόνομης καθόδου από την βεβαιότητα του αποκλεισμού τους από τη Βουλή.
Κανείς από τους βουλευτές του Ποταμιού φυσικά δεν πρόκειται να παραδεχθεί ότι η πολιτική διεξάγεται με τόσο πεζούς υπολογισμούς. Όμως η πολιτική επιχειρηματολογία που προβάλλεται δεν είναι καθόλου πειστική. Ο ίδιος ο κ. Θεοδωράκης για παράδειγμα επέμενε πριν από οποιαδήποτε άλλη διαδικασία να εκλεγεί αρχηγός από την βάση. Έτσι κι έγινε και εξελέγη η κ. Γεννηματά με μεγάλη διαφορά. Στη συνέχεια επέμεινε να μην εκλεγούν όργανα αλλά να διοριστούν αναλογικά από τα κόμματα. Έγινε κι αυτό. Ότι ακριβώς ζήτησε, ικανοποιήθηκε. Τώρα λοιπόν κατηγορεί το ΚΙΝΑΛ για ενός ανδρός αρχή. Ποιος φταίει όμως;
Αυτό δεν σημαίνει πως δεν υπήρχαν και πολιτικές διαφωνίες. Η στάση στο μακεδονικό ήταν η πιο ηχηρή. Ήταν μάλιστα ενδεικτική μιας διαφορετικής αντίληψης για το πώς κάνεις πολιτική, πόσο έχεις το θάρρος να πας κόντρα στο ρεύμα. Ο νέος φορέας ωστόσο δημιουργήθηκε ακριβώς για να επιτρέψει την συνύπαρξη με σεβασμό στις διαφορές. Άλλωστε τα τέσσερα από τα υπόλοιπα πέντε μέλη του Πολιτικού Συμβουλίου συμφωνούσαν με την θέση του κ. Θεοδωράκη, όχι της κ. Γεννηματά. Η οποία βέβαια φέρει και αυτή ευθύνη για το διαζύγιο. Ανακοίνωνε τις θέσεις του ΚΙΝΑΛ χωρίς να μπαίνει καν στον κόπο να ενημερώσει τα υπόλοιπα στελέχη.
Είναι προφανές ότι ο κ. Θεοδωράκης έκανε λάθος υπολογισμούς. Πίστευε ότι αρκούσε η προσωπικότητα του για να κερδίσει την ηγεσία του νέου φορέα. Νόμιζε ότι ο κόσμος του Ποταμιού θα έσπευδε να τον ψηφίσει την ώρα που οι πολλές υποψηφιότητες από τον χώρο του ΠΑΣΟΚ θα διασπούσαν την πασοκική ψήφο και θα ακύρωναν τους μηχανισμούς. Πιθανώς δεν είχε καταλάβει ότι είχε ήδη χάσει το παιχνίδι από πριν. Ότι είχε δημιουργήσει αυτό ακριβώς που κατηγορούσε: ένα προσωποπαγές κόμμα χωρίς όργανα και δημοκρατική δομή. Ότι είχε αποξενώσει πολλούς φίλους του όταν φάνηκε να φλερτάρει με τον ΣΥΡΙΖΑ. Και βέβαια ότι τα μεγάλα λόγια με τα οποία συνόδευσε την δημιουργία του κόμματος του αποδείχθηκαν κούφια. Διεκδικούσε το «νέο» και κατηγορούσε το «παλιό» με το οποίο τελικά συνεργάστηκε. Και υποσχέθηκε ότι θα αποχωρήσει από την πολιτική αν το κόμμα του δεν πάρει ικανοποιητικά ποσοστά, παρέμεινε ωστόσο αγωνιζόμενος να επιβιώσει εκλογικά.
Από μόνο του κανένα από αυτά δεν είναι ίσως προς θάνατον. Όλα μαζί έδωσαν την εντύπωση ενός πολιτικού οργανισμού με καλές ιδέες, συμπαθή και ικανά στελέχη, χωρίς πολιτική έρμα όμως. Ένα κόμμα που δεν ξέρει τι θέλει και κατά συνέπεια δεν έχει ιδέα για το πώς θα το πετύχει. Για μια ακόμα φορά η προσπάθεια για ένα φιλελεύθερο κόμμα του μεσαίου χώρου οδηγήθηκε έτσι σε αποτυχία. Μπορεί να ανακάμψει; Πολύ δύσκολα. Και πάντως δεν θα έχει την παραμικρή ελπίδα αν η ηγεσία του δεν κάνει ειλικρινή και έμπρακτη αυτοκριτική.

Πέμπτη, 28 Ιουνίου 2018

Νίκος Δήμου: Προοπτική Μεσαίωνας



Δημοσιεύτηκε στο Βήμα

Σε μια εκδήλωση γνώρισα έναν κύριο ο οποίος διαμαρτυρόταν έντονα για την ανεργία των νέων. «Ο γιος μου», έλεγε, «πήρε το πτυχίο του πριν από τρία χρόνια και είναι αδύνατον να βρει δουλειά! Τι κράτος είναι αυτό!».
«Τι σπούδασε ο γιος σας;» τον ρώτησα.
«Νομικά».
«Εμ, τότε δεν φταίει το κράτος – φταίει ο ίδιος» απάντησα προκαλώντας την έκρηξή του.
Είναι τραγικό: έχουμε ταυτόχρονα ένα εκατομμύριο ανέργους και εκατοντάδες χιλιάδες κενές θέσεις εργασίας (1 στις 3: έρευνα McKinsey)! Παράγουμε μαζικά γιατρούς, δικηγόρους, μηχανικούς (κάναμε και νέα Σχολή Αρχιτεκτόνων στα Γιάννενα για να αυξήσουμε την ανεργία) αλλά δεν παράγουμε τις ειδικότητες που χρειάζεται η αγορά μας. Λείπουν κυρίως οι τεχνολογικές δεξιότητες – αλλά πού να βρεθούν αυτές τώρα που όλα τα ΤΕΙ αναβαθμίζονται σε πανεπιστήμια;
Ομως φταίει και το κράτος. Γιατί όλη η παιδεία μας είναι όχι μόνο παρελθοντολάγνα και αρχαιολατρική, αλλά και σαφώς αντιτεχνολογική.
Θέλετε μια τρανταχτή απόδειξη;
Βρήκα στο Διαδίκτυο έναν κατάλογο (με την υπογραφή του φυσικομαθηματικού blogger Leo Kastanas) ο οποίος ξεκινάει με τον εξής πρόλογο:
«Για να μην έχετε απορίες περί της κυρίαρχης ιδεολογίας του έθνους μετά τη Μεταπολίτευση, σας παρουσιάζω τις κεντρικές ιδέες των θεμάτων της Εκθεσης στις εισαγωγικές εξετάσεις του Γενικού Λυκείου στο διάστημα 2000-2017. Ενα διάστημα με όλες τις πολιτικές παρατάξεις να έχουν παρελάσει από την εξουσία».
Δανείζομαι λοιπόν από αυτόν τον κατάλογο (με ευχαριστίες) και σχολιάζω. Από τα 17 θέματα που τέθηκαν στις εξετάσεις, τα δέκα περιέχουν είτε δαιμονοποίηση της τεχνολογίας είτε νοσταλγική ματιά προς το παρελθόν:
2001: Ο ρόλος του διανοουμένου στη σύγχρονη εποχή της εξειδίκευσης και της κατανάλωσης. (Κακό πράγμα και η εξειδίκευση και η κατανάλωση…)
2002: Η μοριακή βιολογία και η γενετική ως ανθρώπινη ματαιοδοξία προς αποφυγήν. (Αυτό αποτελεί σκέτη συκοφαντική δυσφήμηση της επιστήμης.)
2003: Οικολογική κρίση, ανισότητα κατανομής πόρων, κατανάλωση, αληθινή δημοκρατία κ.λπ. (Σαφής ο ιδεολογικός προσανατολισμός.)
2008: Η αξία της παράδοσης. (Ουδέν σχόλιον.)
2009: Το βιβλίο ως μέσο άμυνας κατά των ΜΜΕνημέρωσης. (Μέσο άμυνας – όχι μόρφωσης, καλλιέργειας, ή απόλαυσης.)
2010: Ο φόβος να χάσεις τη δουλειά σου λόγω τεχνολογικών εξελίξεων και η ανάγκη της αυτομόρφωσης.
2011: Η βόμβα της πληροφορίας.
2012: Η αρχαία τέχνη ως πρωτοπόρα και ζωντανή... (Ενώ η σύγχρονη… πα πα πα!)
2013: Η αποξένωση μεταξύ των ανθρώπων λόγω της τεχνολογίας. (Το κακό είναι ότι το πιστεύουν αυτό που γράφουν και έχουν πείσει και το κοινό. Ολα τα μέσα που μας φέρνουν πιο κοντά, από το τηλέφωνο ως το Διαδίκτυο, μας… αποξενώνουν.)
Και η κορύφωση:
2017: Τα ευγενή ιδεώδη του ανθρωπισμού που διασύρονται στις μέρες μας και η ευθύνη της επιστήμης και της τεχνολογίας. (Διασύρονται! Καταλάβατε; Η επιστήμη και η τεχνολογία ΔΙΑΣΥΡΟΥΝ τα ευγενή ιδεώδη…)
Με αυτόν το σανό ταΐζονται οι νέοι μας. Αλίμονο δε σε αυτόν που θα γράψει διαφορετικά και θα ισχυριστεί π.χ. πως η ενασχόληση με τη μοριακή βιολογία είναι χρήσιμη και ευεργετική για τον άνθρωπο – και όχι σκέτη… ματαιοδοξία.
(Ολοι αυτοί οι τύποι, σαν τους συντάκτες των θεμάτων, είναι πάντα φανατικοί εχθροί της τεχνολογίας μέχρι να αρρωστήσουν – οπότε καταφεύγουν στην ιατρική τεχνολογία και τη βρίσκουν σωτήρια.)
Ετσι έχουν ενσταλάξει την τεχνοφοβία και την απαξίωση της επιστήμης μέσα στη σκέψη των νέων. Βάλτε και το πρόγραμμα των σχολείων από το οποίο απουσιάζουν – ή υποβαθμίζονται – όλα τα τεχνολογικά επιτεύγματα, καταλαβαίνετε γιατί όλοι ακολουθούμε την προτροπή του μακαριστού Χριστόδουλου: «Οπισθεν ολοταχώς!».

Παρασκευή, 15 Ιουνίου 2018

Λεωνίδας Καστανάς: Να φτιάχνεις ντεμέκ εχθρούς για να έχεις αυθεντικούς δούλους


 Δημοσιεύτηκε στην Athens Voice την 21/1/2018 πριν αρχίσει το πανηγύρι.


Στα τέλη της δεκαετίας του 70 βρέθηκα φαντάρος στη Βόρειο Ελλάδα. Στην πρώτη 48ωρη άδεια φιλοξενήθηκα από συναδέλφους στη Θεσσαλονίκη. Όταν το μεσημέρι του Σαββάτου κατέβηκα για έναν καφέ στην αγορά συνάντησα πάμπολλους κακοντυμένους ξένους. Με τους μαγαζάτορες συνεννοούνταν στα ελληνικά και μεταξύ τους  ομιλούσαν μια άγνωστη σε μένα γλώσσα με βαριά προφορά. Ρώτησα και έμαθα πως ήταν Γιουγκοσλάβοι, Σλαβομακεδόνες, «Σκοπιανοί». Τη Δευτέρα θα γυρνούσαν στην πατρίδα τους, για νάρθουν και πάλι το επόμενο Σάββατο. Για να ψωνίσουν.

Πως τα καταφέραμε και σήμερα αυτοί οι φτωχοί και καθημαγμένοι από τον σοσιαλισμό γείτονες είναι φαινομενικά ο υπ’ αριθμόν 2 εχθρός του έθνους, μόνο εμείς το ξέρουμε. Φαινομενικά, γιατί αυτοί συνεχίζουν να έρχονται, να ψωνίζουν ή να ψυχαγωγούνται στην Ελλάδα και εμείς ανταποδίδουμε με επισκέψεις σε καζίνο, παζάρια, βενζινάδικα, οδοντιατρεία κλπ.  Και όλα αυτά πια σε καθημερινή βάση. Τα σύνορα είναι ανοικτά. Επί 25 χρόνια διαχειριζόμαστε με το χειρότερο τρόπο μια παράλογη και υποκριτική «εχθρότητα» έτσι ώστε να κάνουμε κακό στους εαυτούς μας και στους άλλους. Φυσικά πονηροί υπάρχουν και στην απέναντι πλευρά των συνόρων για να μας γυρίζουν τη μπάλα και να γίνεται παιχνίδι.
    
Πίσω από τις λέξεις κρύβεται η εθνική μας παρακμή. Αρκεί μια λέξη, «Μακεδονία» για να αποκαλύψει την αγοραφοβία μας. Η συνεχής τριβή με το όνομα της ακατονόμαστης, ο δήθεν αλυτρωτισμός των γειτόνων και όλες οι εθνικιστικές εντάσεις που αναπτύχθηκαν κατά καιρούς θα είχαν αποφευχθεί, αν στην Ελλάδα υπήρχε σοβαρό επιχειρηματικό πνεύμα και εύκρατο κλίμα διαβαλκανικής συνεργασίας. Αν δηλαδή και ως κράτος κραταιό και ευρωπαϊκό και όχι απλά ως σκόρπιοι απελπισμένοι ιδιώτες, είχαμε φροντίσει να προσδέσουμε το γειτονικό μας κρατίδιο στο άρμα του ελληνικού καπιταλισμού. Προς αμοιβαίο όφελος. Αλλά, τάχουμε πει, ο καπιταλισμός και το κέρδος είναι έννοιες απαγορευμένες στη χώρα αυτή.

Το αντι - επιχειρηματικό πνεύμα της μεταπολιτευτικής περιόδου συναρθρώνεται ιδανικά με το εθνολαϊκιστικό ιδεολόγημα περί ανάδελφου έθνους και περιούσιου πλην όμως προοδευτικού λαού. Σε κάθε αφήγηση, δεξιά ή αριστερή. Ή οι «γυφτοσκοπιανοί» θέλουν να μας πάρουν το Μεγαλέξανδρο και να καθυποτάξουν τη Μακεδονία μας, ή οι νεοφιλελεύθεροι βελανιδοφάγοι να λυγίσουν δολίως το επαναστατικό μας φρόνημα. Εκείνο ντε που είναι έτοιμο να ανάψει παγκόσμιες φωτιές και να αλλάξει τουλάχιστον τη μισή  Ευρώπη. Προς το σοσιαλιστικότερον.         

Το μικρό και ασταθές κρατίδιο της ΠΓΔΜ με διάφορες αλληλοσυγκρουόμενες μειονότητες εντός του, προφανώς και δεν έχει καμιά δυνατότητα να απειλήσει τη χώρα μας στον αιώνα τον άπαντα. Θα μπορούσε όμως να ήταν ήδη ένα αδελφό προς την Ελλάδα κράτος. Το πλέον αδελφικό. Αντί να ταλαιπωρείται και αυτό από απατεώνες εθνικιστές και να γίνεται στόχος Ρώσων ή Σέρβων «κατακτητών». Θα μπορούσε  να είχε εξελληνιστεί και εξευρωπαϊστεί, να είχε δηλαδή προοδεύσει. Χαλαρααά.

Να μιλούσε και επίσημα την ελληνική έστω και ως δεύτερη γλώσσα, να είχε από το 2007 ενταχθεί στην ΕΕ και το ΝΑΤΟ. Να είχε ένα σύνθετο όνομα με γεωγραφικό προσδιορισμό, που θα περιείχε και την «απαγορευμένη» λέξη Μακεδονία. Ακόμα και ένα τέτοιο όνομα θα βοηθούσε στην προσέγγιση των δύο λαών και όχι στην αντιπαλότητα.

Κοντολογίς οι «Σκοπιανοί» αντί για εχθροί θα ήταν φίλοι. Φίλοι κολλητοί. Αντί να βασανιζόμαστε για το είδος των υποχωρήσεων που πρέπει να κάνουμε ώστε να κλείσει το θέμα της έχθρας, θα προβληματιζόμασταν για το είδος των επιχειρήσεων που πρέπει να αναπτύξουμε ώστε να ανοίξουν οι ορίζοντες του κέρδους. Για τις μεγάλες οδικές και σιδηροδρομικές μέσω αυτών αρτηρίες σύνδεσης με τα υπόλοιπα Βαλκάνια και κυρίως την Κεντρική Ευρώπη. Για το ρόλο της Θεσσαλονίκης ως επιχειρηματικής και διπλωματικής πρωτεύουσας των Βαλκανίων. Για την ταχύτητα διείσδυσης των εκπαιδευτικών δομών της Βορείου Ελλάδος στη γειτονική πλην δική της πια «ενδοχώρα».

Θα είχαμε στήσει στη Μακεδονία πέντε δημόσια με δίδακτρα ή αμιγώς ιδιωτικά πανεπιστήμια  και θα εκπαιδεύαμε όλη τη βαλκανική νομενκλατούρα. Για τους «ΑνωΜακεδόνες» θα κάναμε και φιλικές τιμές. Θα δίναμε υποτροφίες σε Βούλγαρους και Ρουμάνους, νάρθουν εδώ να σπουδάσουν, αντί να πηγαίνουμε εμείς σ αυτούς. Θα κάναμε την ελληνική, γλώσσα των Βαλκανίων. Το γεγονός ότι οι περισσότεροι είναι Χριστιανοί ορθόδοξοι βοηθά σημαντικά. Θα στρώναμε την ΠΓΔΜ φωτοβολταϊκά νάχαμε  και μεις κι αυτοί φθηνό ηλεκτρικό ρεύμα. Θα φτιάχναμε στη Θεσσαλονίκη ένα μεγάλο διαβαλκανικό ερευνητικό κέντρο  που θα μελετούσε από οικονομικά μοντέλα μέχρι «εξωτικά» υλικά. Αλλά εμείς είμαστε απασχολημένοι με το πως θα σπάσουμε τα πανεπιστήμια και πως θα διώξουμε και τους δικούς μας που σπουδάζουν εδώ. Πήγε κάτι ανάλογο να γίνει σε κρατικό πανεπιστήμιο της Μακεδονίας αλλά ο σοσιαλισμός το σταμάτησε εγκαίρως.  

Όλα αυτά λέγονται ειρηνική επεκτατική πολιτική προς αμοιβαίο όφελος. Οικονομία, γράμματα και τέχνες. Την έκανε και ο Μεγαλέξανδρος πριν από χιλιάδες χρόνια, αλλά με το σπαθί. Την έκαναν και οι Ρωμιοί έμποροι την εποχή της Οθωμανικής αυτοκρατορίας με τα γρόσια και τον αραμπά. Εμείς θα την κάναμε με το ευρώ, τα τρένα και τα πανεπιστήμια.  Προς αμοιβαίο όφελος όχι μόνο των δύο κρατών αλλά και όλων των βαλκανικών εθνοτήτων. Αν δεν ήμασταν κολλημένοι στο 45. Γιατί ακόμα, οι μεν Δεξιοί φοβούνται τον από Βορρά κίνδυνο ή δε αριστεροί κλαίνε που δεν γίναμε κι εμείς αυτός ο κίνδυνος.  

Αλλά για να δεις  τα πράγματα αλλιώς πρέπει να έχεις μια κάποια ισχυρή δόση φιλελεύθερου  και συνεργατικού πνεύματος. Κάπως να σ’ έχει πάρει ο διαφωτισμός. Κάτι να έχεις μάθει στο σχολείο. Τουλάχιστον να μην είσαι δέσμιος του εθνικού λαϊκισμού και της σοσιαλιστικής αγοραφοβίας. Η  εθνική αυτο - εικόνα πηγαίνει αντάμα με την οικονομική αδελφή της. Αν  βλέπεις ανοικτή και ελεύθερη την οικονομία κάπως έτσι βλέπεις και τη διπλωματία και κυρίως τις σχέσεις με τους γείτονες. Και ανοίγεις σύγχρονα νταραβέρια με σκοπό το οικονομικό άρα και πολιτιστικό κέρδος. Κάνεις δουλειές και όχι πόλεμο. Γιατί για να επιβιώσεις πρέπει να βελτιώνεσαι, να αναπτύσσεσαι, να πηγαίνεις πιο ψηλά άρα και πιο μακρυά.

Αλλά τι όνειρα κάνω; Εδώ χρειάστηκαν 7 χρόνια κρίσης για να ομολογήσουν οι σημερινοί αριστεροί κυβερνώντες  ότι το μνημόνιο δεν έφερε την κρίση, πως για τα χάλια μας δεν φταίνε οι Θεσμοί, πως οι τράπεζες πρέπει να πάρουν πίσω τα λεφτά τους και πως το τέλος των επιτηρήσεων αργεί. Δηλαδή πράγματα τόσο αυτονόητα όσο ότι η Γη γυρίζει. Κι εγώ γράφω ότι 25 χρόνια αστείων πολιτικών είναι αρκετά για να σταματήσει αυτή η πλάκα με τους γείτονες.

Εδώ κόμματα φιλοευρωπαϊκά, δήθεν σύγχρονα και δημοκρατικά φοβούνται να πουν την άποψή τους για το όνομα, μήπως και χάσουν ψήφους. Η αριστερά των δικαιωμάτων πριν πάει στις διαπραγματεύσεις τα συζητάει με τον αρχιεπίσκοπο μήπως και ο θεός έχει διαφορετική άποψη.  Και αν είναι να καταλήξουμε στο σύνθετο όνομα, να μην εμπεριέχει το «ΑΝΩ» ή το «ΝΕΑ» γιατί μπορεί να μας την πέσουν αύριο και να μας πάρουν και την «ΚΑΤΩ» και την «ΠΑΛΙΑ». Αλλά θέλουμε να παίζει το «ΣΛΑΒΟ-» ώστε να τους έχουμε πάντοτε απέναντι και ποτέ από δίπλα. Τους κακούς και βάρβαρους  Σλάβους.

Όσα καταλαβαίνει το πολιτικό μας σύστημα από διεθνή πολιτική άλλα τόσα αναμασά με την πελατεία του και δειγματίζει στην εκλογική αγορά. Κάπως έτσι δομούνται οι άκυρες εθνικές φαντασιώσεις και αποτυγχάνουν τα έθνη που τις ενστερνίζονται. Λίγη παραποιημένη ιστορία, πολύς αυτοσυντηρούμενος φόβος, μεγάλη εχθροπάθεια. Ο δρόμος προς τη δουλεία είναι ανοικτός. Γιατί έτσι οι λαοί κυβερνώνται με αυτόματο πιλότο και νιώθουν ευτυχείς όταν εργάζονται για τους εσωτερικούς δυνάστες τους. Έτσι φτιάχνεις ανελεύθερα και φτωχά πνεύματα. Αρκεί νάχεις δανειακές εισροές να κρατάς την κατανάλωση ψηλά, νάναι όλοι μπουκωμένοι. Αλλά και όταν τα πράγματα στραβώσουν αρκεί νάχεις πρόχειρη μια κάποια αξιοπρεπή παραμυθία ώστε να διαθλάς την εικόνα της  φτώχειας και να τους έχεις πάλι με το μέρος σου.

Η συνταγή κάθε ολοκληρωτισμού. Να φτιάχνεις ντεμέκ εχθρούς για να  έχεις αυθεντικούς δούλους.             


Σάββατο, 26 Μαΐου 2018

Κίμων Χατζημπίρος: Άτολμος διαφωτισμός




Από τα ΝΕΑ

Η προσπάθεια της κυβέρνησης να αλλάξει τη διδασκαλία των Θρησκευτικών στα σχολεία προσέκρουσε πρόσφατα στην Ολομέλεια του Συμβουλίου της Επικρατείας. Μια μειοψηφία των ανώτατων δικαστών υποστήριξε τη συνταγματικότητα της επίμαχης υπουργικής απόφασης, επισημαίνοντας ότι το Σύνταγμα και οι διεθνείς συμβάσεις δεν υποχρεώνουν τον νομοθέτη να προσδώσει στο μάθημα ομολογιακό χαρακτήρα. Η πλειοψηφία όμως έκρινε, με βάση την αρχή της ισότητας, ότι το κράτος δεν μπορεί, ρυθμίζοντας το περιεχόμενο του μαθήματος των Θρησκευτικών, να στερήσει από τους ορθόδοξους ένα δικαίωμα που αναγνωρίζει σε αλλόδοξους. Για μαθητές Μουσουλμάνους, Εβραίους ή Καθολικούς, ο νομοθέτης έχει ρητά κανονίσει να διδάσκονται αποκλειστικά το ομολογιακό μάθημα της θρησκείας τους και όχι δόγματα άλλων θρησκειών. Για τη διδασκαλία των Θρησκευτικών του αντίστοιχου δόγματος προσλαμβάνονται κάθε σχολικό έτος από το υπουργείο Παιδείας εκπαιδευτικοί, εκτός των πινάκων αναπληρωτών, από καταλόγους της Ιεράς Συνόδου της Καθολικής Ιεραρχίας Ελλάδος, του Κεντρικού Ισραηλιτικού Συμβουλίου και των Μουσουλμανικών Μουφτειών. Συμπερασματικά, η πλούσια θρησκευτική κατήχηση στα σχολεία είναι εδραιωμένη πρακτική της πολιτείας, ήτοι το θεσμικό καθεστώς υψώνει ισχυρά αναχώματα στην εκκοσμίκευση.
Κατά το άρθρο 16 του Συντάγματος: «Η Παιδεία έχει σκοπό την ανάπτυξη της εθνικής και θρησκευτικής συνείδησης». Το άρθρο 3 ορίζει: «Επικρατούσα θρησκεία στην Ελλάδα είναι η θρησκεία της Ανατολικής Ορθόδοξης Εκκλησίας του Χριστού. Η Ορθόδοξη Εκκλησία της Ελλάδας, που γνωρίζει κεφαλή της τον Κύριο ημών Ιησού Χριστό...». Εξάλλου, το Σύνταγμα θεσπίζει τις διατάξεις του «Εις το όνομα της Αγίας και Ομοουσίου και Αδιαιρέτου Τριάδος». Δεν εκπλήσσει λοιπόν η Εκκλησία όταν διεκδικεί ρόλο στη σχολική θρησκευτική αγωγή ή στη συγγραφή των βιβλίων. Ευλόγως, θεωρεί ως αποστολή του υπουργείου Παιδείας την κατήχηση και όχι μια κριτική προσέγγιση του θρησκευτικού φαινομένου, που αναπόφευκτα θα έφερνε εκκοσμίκευση και συγκρητισμό. Τοιουτοτρόπως, καλλιεργείται μια ανάδελφη εθνική ταυτότητα, εχθρική προς τη Δύση και τον ρασιοναλισμό, η οποία ταιριάζει και συνεργάζεται με τη γενικευμένη πεποίθηση περί εξαιρετικότητας της ελληνικής φυλής.

Μια υφέρπουσα εκδοχή του ελληνοχριστιανισμού τρέφει τις ρίζες της νεοελληνικής εσωστρέφειας και κακοδαιμονίας. Πώς να αναπτυχθεί μια κοινωνία, η οποία βλέπει τους πέραν των συνόρων σαν εχθρούς, αντί να τους θέλγει ως υποψήφιους αποδέκτες των εξαγωγών της; Κάποτε οι έλληνες έμποροι διέτρεχαν αυτοκρατορίες, σήμερα ωστόσο η πλειοψηφία δεν οραματίζεται την Ελλάδα ως ανοικτή κοινωνία. Ούτε η διανοητική ελίτ παραδέχεται την έκταση και τη βαρύτητα του θρησκευτικού και εθνικιστικού επηρεασμού. Ο δημόσιος σχολιασμός των αιτίων και συνεπειών του αποφεύγεται επιμελώς, όπως και κάθε καθαρή πρόταση ριζικών αλλαγών σε θεσμούς και εκπαίδευση. Καμία δραστήρια αντιπαράθεση προς τους θεολογικούς κύκλους που αναμειγνύονται σε κοσμικές υποθέσεις δεν επιδοκιμάζεται. Παραμένει σε αφάνεια η μικρή ή μεγάλη μειοψηφία που επιζητά απελευθέρωση από τον παραδοσιακό ανορθολογισμό. Η εξωθρησκευτική και αντιεθνικιστική μεταρρύθμιση της ελληνικής πολιτείας δεν εμφανίζεται στην ατζέντα μικρών ή μεγαλύτερων κομμάτων ή εσωτερικών τάσεων των κομμάτων εξουσίας.

Ο Κίμων Χατζημπίρος είναι καθηγητής ΕΜΠ

Τρίτη, 15 Μαΐου 2018

Χρήστος Παπαγεωργίου: Γιατί τα Σοβιετικά συστήματα παράγουν φτώχεια ?



Όλοι οι «προοδευτικοί» διανοούμενοι επί της γης, όλων των αποχρώσεων έχουν να πουν πάντα έναν καλό λόγο για τον Μαρξ του οποίου οι θεωρίες κατ’ αυτούς διαστρεβλώθηκαν από ανίκανες ή ιδιοτελείς ηγεσίες στις χώρες του Υπαρκτού Σοσιαλισμού, με αποτέλεσμα την φτώχια και την δυστυχία των κατοίκων τους, και έναν κακό λόγο για τον Καπιταλισμό ο οποίος όπου αντικατέστησε τον Υπαρκτό Σοσιαλισμό έφερε ευημερία και εξαφάνισε την ακραία φτώχια. Στο άρθρο που ακολουθεί θα επιχειρήσω να εξηγήσω γιατί ο Καπιταλισμός δημιουργεί πλούτο και όλα τα συστήματα του Υπαρκτού Σοσιαλισμού και όσα προσπαθούν να τα μιμηθούν παράγουν φτώχεια.

Τι είναι ο Καπιταλισμός ?

Όλοι σήμερα συμφωνούν ότι ο Καπιταλισμός (Οικονομικός Φιλελευθερισμός) είναι ένα αποτελεσματικό οικονομικό σύστημα παραγωγής πλούτου. Η καλύτερη περιγραφή που έχω διαβάσει για τον Καπιταλισμό δόθηκε από τους Eric Beinhocker και Nick Hanauer [1]. Συνοπτικά όπως αναφέρουν ο Καπιταλισμός παρέχει κίνητρα για την πραγματοποίηση καθημερινά εκατομμυρίων πειραμάτων επίλυσης προβλημάτων, παρέχει ανταγωνισμό για την επιλογή των καλύτερων λύσεων και παρέχει κίνητρα και μηχανισμούς για την αξιοποίηση των καλύτερων διαθέσιμων λύσεων. 
Αυτή η περιγραφή μας επιτρέπει να κατανοήσουμε τον Καπιταλισμό ως ένα εξελικτικό σύστημα επίλυσης προβλημάτων . Μας επιτρέπει να δούμε ότι οι  λύσεις που παράγει ο Καπιταλισμός είναι αυτές που δημιουργούν πραγματική ευημερία στη ζωή των ανθρώπων και ο ρυθμός με τον οποίο δημιουργούμε λύσεις είναι ο πλούτος που παράγεται και φυσικά αντίστοιχη πραγματική οικονομική ανάπτυξη. 
Όπως τεκμηρίωσε με το έργο του ο Γιόζεφ Σουμπέτερ, [2] ο οποίος κατά την γνώμη μου υπήρξε ο σημαντικότερος διανοητής της πολιτικής οικονομίας στον 20ο Αιώνα,
η παραγωγή πλούτου στον Καπιταλισμό γίνεται με την διαδικασία της «Δημιουργικής Καταστροφής» ή της «Θύελας του Σουμπέτερ».

Όπως επεσήμανε ο πλούτος στον Καπιταλισμό παράγεται από την επιχειρηματικότητα και την καινοτομία, που σημαίνει ότι σε συνθήκες ελεύθερου και υγιούς ανταγωνισμού νέες καινοτόμες και κερδοφόρες επιχειρήσεις με τον ανταγωνισμό τους «κλείνουν» συνεχώς παλαιότερες ζημιογόνες επιχειρήσεις δημιουργώντας αενάως νέα προϊόντα και υπηρεσίες και επομένως πλούτο για την κοινωνία.

Δηλαδή ο Καπιταλισμός λειτουργεί σαν καταστροφική μηχανή εξαφάνισης αναποτελεσματικών και ζημιογόνων επιχειρήσεων και αντικατάστασης τους με νέες καινοτόμες και κερδοφόρες. Φυσικά αυτό γίνεται από την προσπάθεια δραστήριων και εφευρετικών πολιτών κάθε χώρας (επιχειρηματίες και ερευνητές) να πολλαπλασιάσουν τον δικό τους πλούτο με αποτέλεσμα να αυξάνεται και ο πλούτο της χώρας τους.

Διατύπωσε δηλαδή ο Γιόζεφ Σουμπέτερ την καινοτόμα άποψη για την εποχή του ότι ο πλούτος σε μια χώρα παράγεται από τις επιχειρήσεις της μέσω της καινοτομίας που φέρνουν σε προϊόντα ,υπηρεσίες και μεθόδους παραγωγής σε αντίθεση με την κυρίαρχη τότε «Μαρξιστική» άποψη ότι ο πλούτος παράγεται από την υπεραξία της εργασίας των εργαζομένων.
Δυστυχώς για διάφορους λόγους σε αρκετές Δυτικές χώρες η Μαρξιστική λαϊκίστικη αντίληψη της δημιουργίας πλούτου από την απαλλοτρίωση της υπεραξίας των εργαζομένων έχει επιτρέψει σε λαϊκιστές πολιτικούς της Άκρας Αριστεράς και της Άκρας Δεξιάς να πολλαπλασιάζουν τους ψήφους τους μιλώντας ενάντια στον Καπιταλισμό, στην επιχειρηματικότητα ή πιο λαϊκά ενάντια στην πλουτοκρατία και το κεφάλαιο. Όταν μάλιστα τέτοιοι πολιτικοί κατορθώνουν να συμμετάσχουν στην κυβέρνηση, αυτές οι απόψεις οδηγούν σίγουρα σε οικονομική καταστροφή και φτωχοποίηση

Η Σοβιετική φτωχοποίηση

Το 1989 με 1990 είχα την ευκαιρία να βρεθώ στην Σοβιετική Ένωση της «Περεστρόϊκα και της Γκλάστνοστ» του εξαίρετου Γκορμπατσώφ, συμμετέχοντας σε μια ομάδα παροχής επιχειρηματικών συμβουλών σε στελέχη Σοβιετικών Επιχειρήσεων. Η τότε κυβέρνηση προσπάθησε ανεπιτυχώς να ανανεώσει το Σοβιετικό σύστημα με ανασυγκρότηση και διαφάνεια διατηρώντας όμως την κρατική ιδιοκτησία των επιχειρήσεων.
Τελικά η φτωχοποίηση συνεχίστηκε μέχρι την κατάρρευση και διάλυση της Σοβιετικής ένωσης από τον αποφασιστικό και ιδιοφυή Γιέλτσιν. Από τότε, ακόμη και με το αυταρχικό σύστημα της περιορισμένης οικονομικής Ελευθερίας του Πούτιν, η αλλαγή επέτρεψε σε σημαντικό μέρος των κατοίκων της πολύπαθης Ρωσίας να αποκτήσουν ευημερία και συνέβαλε στην εξαφάνιση της ακραίας φτώχιας της Σοβιετικής εποχής.
Η κύρια αιτία της δημιουργίας της φτώχιας πιστεύω ότι είναι λαϊκίστικη μυθολογία της υπεραξίας και της υπερεκτίμησης της Μαρξιστικής διανοητικής κληρονομιάς. Όταν πιστεύεις ότι ο πλούτος παράγεται από την υπεραξία της εργασίας των εργαζομένων και όχι από την επιχειρηματικότητα και καινοτομία, τότε φυσικά δεν έχεις κανένα λόγο να έχεις επιχειρηματίες και το κράτος γίνεται φυσικά ο αποκλειστικός ιδιοκτήτης όλων των εταιριών και επιχειρήσεων της χώρας. Οι Μαρξιστές νομίζουν ότι αρκεί το Κόμμα να κάνει τις σωστές επιλογές Διοικητών και Μάνατζερ για τις κρατικές επιχειρήσεις και η οικονομία θα παράγει αυτομάτως πλούτο.
Η υπεραξία είναι η διαφορά μεταξύ της αξίας των παραγομένων προϊόντων και υπηρεσιών από τις επιχειρήσεις μιας χώρας και των αμοιβών των εργαζομένων σε αυτές, αλλά ο ισχυρισμός ότι τον πλούτο δημιουργεί η απαλλοτρίωση της υπεραξίας των εργαζομένων από τους ιδιοκτήτες των επιχειρήσεων, τους Καπιταλιστές ή το Κράτος είναι εντελώς λανθασμένη
Οι εργαζόμενοι στις επιχειρήσεις επωφελούνται από την παραγωγή πλούτου των επιχειρήσεων τους λαμβάνοντας μισθούς, ασφάλιση και σύνταξη από αυτές. Ο πλούτος όμως δημιουργείται από καινοτόμες και ανταγωνιστικές επιχειρήσεις που δημιουργήθηκαν και λειτουργούν αποδοτικά χάρις τις ικανότητες των ιδιοκτητών και των Μάνατζερ που επιλέγουν οι ιδιοκτήτες, αλλιώς χρεοκοπούν και στα ορθολογικά οργανωμένα καπιταλιστικά κράτη τελικά κλείνουν, καθώς δεν μπορούν να αντέξουν στον ανταγωνισμό από πιο καινοτόμες επιχειρήσεις (Δημιουργική καταστροφή).
Τα μεγάλα θύματα αυτής της λαϊκίστικης θεωρίας της δήθεν απαλλοτρίωσης της υπεραξίας των εργαζομένων που διατυπώθηκε από τον Μαρξ τον 19ο αιώνα και υποστηρίζεται σήμερα από τους Κομμουνιστές και Σοσιαλιστές σχεδόν όλων των αποχρώσεων, είναι τα ίδια τα Σοβιετικά κράτη. Όλα τα Σοβιετικά κράτη χάρις αυτήν την μεγάλη λαϊκίστικη δοξασία της υπεραξίας μετατρέπονται σταδιακά σε κοινωνικές μηχανές φτωχοποίησης
Θα προσπαθήσω στην επόμενη παράγραφο να αναλύσω αυτό το φαινόμενο της Σοβιετικής φτωχοποίησης με βάση την θεωρία της Δημιουργικής Καταστροφής του Γιόζεφ Σουμπέτερ, η οποία μπορεί να ερμηνεύσει όχι μόνον πως παράγεται ο πλούτος στον Καπιταλισμό αλλά και η φτώχια στο «Σοσιαλισμό».

Η επιχείρηση σαν οικονομική μηχανή

Οι επιχειρήσεις συμβάλλουν στην κοινωνία δημιουργώντας και διαθέτοντας προϊόντα και υπηρεσίες που βελτιώνουν τις ανθρώπινες ζωές με απτά μέσα, προσφέροντας ταυτόχρονα απασχόληση που επιτρέπει στους ανθρώπους να παρέχουν τα προϊόντα και τις υπηρεσίες άλλων επιχειρήσεων. 
Σε ένα απλοποιημένο διάγραμμα μια επιχείρηση είναι μια οικονομική μηχανή στην οποίαν εισέρχονται (καταναλίσκονται) πόροι και εξέρχονται (παράγονται) προϊόντα και υπηρεσίες.
Η Είσοδος στην επιχείρηση, δηλαδή η κατανάλωση πόρων, αποτελείται από Χρηματικό Κεφάλαιο, που γίνεται επένδυση σε οικόπεδα, κτίρια, εξοπλισμό, άδειες και κεφάλαιο κίνησης συν το Ανθρώπινο Κεφάλαιο (Εργασία εργαζομένων όλης της ιεραρχίας) +συν Φυσικό Κεφάλαιο (χρήση γης, θάλασσας, αέρα σαν περιβαλλοντική όχληση). Η Είσοδος των πόρων μπορεί πάντοτε να αποτιμηθεί σε Συνολική χρηματική αξία Α
Η έξοδος στην επιχείρηση αποτελείται από Προϊόντα και Υπηρεσίες που εφόσον μπορέσουν να διατεθούν μετατρέπονται σε Συνολική χρηματική Αξία Β, που φυσικά χρησιμοποιείται για την Αποπληρωμή δανείων+ Μερίσματα των μετόχων + Μισθούς εργαζομένων + Φόρους και Εισφορές σε Κράτος και συνταξιοδοτικά ταμεία
Είναι φανερό ότι η επιχείρηση παράγει πλούτο όταν η Β μεγαλύτερη της Α ενώ η επιχείρηση παράγει φτώχια όταν η Β είναι μικρότερη της Α. Η διαφορά μεταξύ Δ=Β-Α συνήθως μεταβάλλεται με τον χρόνο .
Σχεδόν πάντοτε όταν μια επιχείρηση ξεκινά την δραστηριότητα της, παράγει καινοτομικά προϊόντα ή υπηρεσίες σε ανταγωνιστικές τιμές και έτσι το Δ είναι θετικό (παραγωγή πλούτου) και οι εργαζόμενοι παίρνουν ικανοποιητικούς μισθούς, οι μέτοχοι παίρνουν μερίσματα (Κέρδη), και το Κράτος και τα Συνταξιοδοτικά ταμεία φόρους και εισφορές. Σταδιακά είτε τα προϊόντα είτε οι υπηρεσίες της επιχείρησης παύουν να έχουν ζήτηση είτε άλλες επιχειρήσεις παράγουν τα ίδια ή και καλύτερα προϊόντα και υπηρεσίες σε πιο ανταγωνιστικές τιμές άρα η διαφορά Δ μειώνεται και μπορεί να γίνει αρνητική (παραγωγή φτώχιας)
Εάν οι μέτοχοι της επιχείρησης είναι ιδιώτες και έχουν ζημιές συνήθως οι επιχειρήσεις σταματούν την δραστηριότητα τους (κλείνουν).
Μερικές φορές πάντως οι «συνδικαλιστές» σε συνεργασία με τους μέτοχους τέτοιων απαξιωμένων επιχειρήσεων πιέζουν τις κυβερνήσεις τους να τις δανειοδοτήσουν μέσω τραπεζών που ελέγχουν ή επηρεάζουν και η παραγωγή φτώχιας συνεχίζεται .
Εάν οι μέτοχοι είναι το Δημόσιο (Κράτος, Τοπική Αυτοδιοίκηση κτλ) οι επιχειρήσεις με αρνητικό Δ (που παράγουν φτώχια) φυσικά σπανίως κλείνουν. Η πίεση που ασκούν οι εργαζόμενοι σε αυτές με τους συγγενείς και φίλους τους αρκεί για να σταματήσει το κλείσιμο των απαξιωμένων ή ζημιογόνων επιχειρήσεων
Στα «Σοβιετικά συστήματα» δεν υπάρχουν καν ιδιώτες, άρα σταδιακά όλες οι επιχειρήσεις υπερβαίνουν το σημείο κερδοφορίας τους και γίνονται μηχανισμοί φτωχοποίησης. Αυτές φυσικά οι κρατικές επιχειρήσεις είναι προστατευμένες από τον ανταγωνισμό (ποτέ δεν ιδρύονται ανταγωνιστικές κρατικές επιχειρήσεις ) αφού άλλωστε λείπει και η ελεύθερη αγορά δεν υπάρχει καν μέτρο της επιτυχίας τους. Οι Σοβιετικές επιχειρήσεις φτωχοποίησης παραμένουν εν λειτουργία για πάντα.
Η φτωχοποίηση λοιπόν είναι εγγενές χαρακτηριστικό όλων των «Σοβιετικών» συστημάτων και οι καλές προθέσεις (όταν υπάρχουν) της πολιτικής ηγεσίας τους δεν αρκούν για να σταματήσουν το φαινόμενο αυτό. Δηλαδή η παρεμπόδιση της Δημιουργικής Καταστροφής δημιουργεί την φτώχια. Η Μαρξιστική ψευδαίσθηση ότι ο πλούτος παράγεται από την εργασία των εργαζομένων που ιδιοποιούνται οι Κεφαλαιοκράτες (υπεραξία) είναι τελικά το σημαντικότερο εμπόδιο στην κατανόηση του φαινομένου της φτωχοποίησης
Αντιθέτως η «Δημιουργική Καταστροφή» στην Φιλελεύθερη οικονομία του ανταγωνισμού (Καπιταλισμός) κλείνει ζημιογόνες επιχειρήσεις και επιτρέπει την δημιουργία πλούτου με την παραγωγή από ανταγωνιστικές επιχειρήσεις, καινοτομικών προϊόντων και υπηρεσιών σε ανταγωνιστικές τιμές.
Για να γίνει κατανοητή η διαδικασία της καταστροφής πλούτου από τις κρατικές επιχειρήσεις ας αναφέρω τα κύρια χαρακτηριστικά τους :
  • Έχουν παγιδευμένο σε αυτές ανενεργό προσωπικό (σπατάλη ανθρώπινων πόρων)
  • Χρησιμοποιούν ασκόπως ή αναποτελεσματικά πρώτες ύλες (σπατάλη υλικών πόρων),
  • Χρησιμοποιούν αναποτελεσματικά εξοπλισμό και εγκαταστάσεις (σπατάλη επενδυτικών πόρων)
Σε μερικές χώρες όπως στην Ελλάδα αν και φαινομενικά ανήκουν στην λεγόμενη Δύση, το Δημόσιο ελέγχει έναν σημαντικό αριθμό επιχειρήσεων που οι περισσότερες παράγουν φτώχια, ενώ οι κρατικά ελεγχόμενες τράπεζες πιέζονται να χρηματοδοτήσουν μη ανταγωνιστικές επιχειρήσεις οι οποίες επίσης παράγουν φτώχια.
Η κατανόηση του φαινομένου της Σοβιετικής διάβρωσης Δυτικών οικονομιών που γίνεται με την δράση Σοσιαλιστικών ή Σοσιαλδημοκρατικών κομμάτων, την ανοχή λαϊκίστικων Δεξιών κομμάτων και την κοινωνική και πολιτική πίεση της όλης Αριστεράς, δεν έχει επαρκώς κατανοηθεί και αυτή είναι η κύρια αιτία της φτωχοποίησης του Ευρωπαϊκού Νότου και της Λατινικής Αμερικής
Ενώ στις κεντρικές Δυτικές Καπιταλιστικές χώρες η Φιλελεύθερη παρακαταθήκη των Ρήγκαν και Κλίντον, Θάτσερ και Μπλέρ, Κολ και Σρέντερ έχει δημιουργήσει ένα δυνατό τείχος άμυνας απέναντι στον Σοσιαλ-Μαρξιστικό λαϊκισμό.
Η απελευθέρωση της οικονομίας από τις κρατικές επιχειρήσεις και η παραγωγή υπηρεσιών που παρέχει το Δημόσιο με εξωτερικούς παραγωγούς ( Outsourcing) μπορεί να αλλάξει ριζικά την οικονομία όπως έδειξαν τα παραδείγματα όλων των Σοβιετικών χωρών που μετασχηματίστηκαν εν μέρει σε Φιλελεύθερες Οικονομίες (Κίνα, Ρωσία, πρώην χώρες της Ανατολικής Ευρώπης, κτλ). Ιδιαίτερα για την «Σοβιετική» Ελλάδα της μεταπολίτευσης οι συμβουλές μου φαίνονται στο άρθρο μου [3]
Σε μερικές από αυτές η ιδεολογική κυριαρχία του Σοβιετικού Μαρξισμού, που τις κατέστρεψε, είναι τόσο ισχυρή ώστε οι ηγεσίες τους (Κίνα, Ρωσία π.χ.) για λόγους λαϊκισμού, να προσποιούνται ότι καμαρώνουν για το Μαρξιστικό ζοφερό παρελθόν τους που εύχομαι ειλικρινά να μην το ξαναζήσουν οι επερχόμενες γενιές των χωρών τους.

Καπιταλισμός και Δημοκρατία σε αμφισβήτηση

Παρόλα αυτά σήμερα που ο Καπιταλισμός (Οικονομικός Φιλελευθερισμός) έχει κυριαρχήσει, διαπιστώνουν σχεδόν όλοι ότι ο Καπιταλισμός είναι επίσης ένα σύστημα έντονων οικονομικών διακρίσεων που αρκετές φορές δεν οφείλονται σε αριστεία, ικανότητες ακόμη και ευκαιρίες των εχόντων και κατεχόντων.
Περισσότερο μετράει στην δημιουργία πλούτου η τύχη. Η τύχη να γεννηθείς σε μια ανεπτυγμένη χώρα, η τύχη να γεννηθείς έξυπνος ή όμορφος, η τύχη να γεννηθείς σε μια φυσιολογική οικογένεια που θέλει να δει τα παιδιά της να μορφωθούν ή να εξασκήσουν τις όποιες ειδικές ικανότητας ή ταλέντα διαθέτουν τα παιδιά τους
Ας σημειώσουμε επίσης ότι η μεγάλη αδυναμία του Καπιταλισμού είναι η συγκέντρωση πλούτου στα χέρια όλο και λιγότερων ατόμων. Η συγκέντρωση χρημάτων και πλούτου επιβραδύνει το βρόχο ανατροφοδότησης μεταξύ καταναλωτών και επιχειρήσεων, περιορίζοντας τη δυναμική της καινοτομίας, στην επίλυση προβλημάτων, στην ανάπτυξη και στην ευημερία.
Ακόμη χειρότερα η συγκέντρωση πλούτου επιτρέπει σε μερικές χώρες στους έχοντες και κατέχοντες να αυξήσουν την τιμή των κοινωνικών πραγμάτων που καθορίζουν την καλή ζωή, όπως η στέγαση, η εκπαίδευση και η υγειονομική περίθαλψη.  Έτσι τελικά υπονομεύεται και η πολιτική νομιμότητα του ίδιου του Καπιταλισμού.
Πρέπει λοιπόν οι πολιτικοί της Δύσης να έχουν το θάρρος να θεσπίσουν πολιτικές που είναι καλές για τον Καπιταλισμό σε γενικές γραμμές, και όχι πολιτικές που ωφελούν μόνον λίγους Καπιταλιστές. 
Πρέπει να αναγνωρίσουμε δηλαδή ότι μόνον μια ακμάζουσα μεσαία τάξη μπορεί να φέρει ανάπτυξη και της ευημερία για όλους.  
Τέλος ας σημειώσουμε ότι η Δημοκρατία είναι ο καλύτερος μηχανισμός που έχουν βρει οι άνθρωποι για την διευθέτηση των προβλημάτων που προέρχονται από τις αδυναμίες που είναι εγγενείς στον καπιταλισμό. Στις σωστά οργανωμένες Δημοκρατίες επιτυγχάνεται η ειρηνική επίλυση των αναπόφευκτων συγκρούσεων ώστε να μεγιστοποιείται η Δικαιοσύνη και η εφαρμογή της νομιμότητας αντανακλά σε μεγάλο βαθμό τις απόψεις της κοινωνίας.
Βλέποντας την πραγματική ευημερία ως λύσεις σε προβλήματα (Οικονομικός Φιλελευθερισμός) μπορεί να εξηγηθεί γιατί η ποιότητα της Δημοκρατίας (Πολιτικός Φιλελευθερισμός) συνδέεται τόσο πολύ με την ευημερία. Οι Δημοκρατίες με όλες τις αδυναμίες τους βοηθούν πραγματικά να δημιουργηθεί ευημερία επειδή κάνουν πολλά πράγματα καλύτερα από τα άλλα συστήματα διακυβέρνησης

Αναφορές






Παρασκευή, 11 Μαΐου 2018

Απόστολος Λακασάς: Η ανομία έχει εγκατασταθεί στα ΑΕΙ


Από την Καθημερινή
Πολλοί στην Ελλάδα υποστηρίζουν ότι βία υπάρχει σε όλα τα πανεπιστήμια του κόσμου. Μάλλον εθελοτυφλούν ή αρνούνται να αντιμετωπίσουν πολιτικά το πρόβλημα στη χώρα μας. Διότι μπορεί η παραβατικότητα να καταγράφεται σε όλο τον κόσμο, ωστόσο σημασία έχει τι πράττει η οργανωμένη πολιτεία για την αντιμετώπισή της. Συγκεκριμένα, μέσα στην εξαετία 2011-2017 κατεγράφησαν 358 περιστατικά ανομίας σε 19 ελληνικά ιδρύματα, με τις επιθέσεις βίας (κάθε είδους) κατά πανεπιστημιακών να αποτελούν ένα σημαντικό ποσοστό. Τι έχει κάνει η πολιτεία; Εχει καταργήσει τη διάταξη περί προστασίας των πανεπιστημιακών κτιρίων ως δημοσίων κτιρίων, η οποία περιλαμβανόταν στον νόμο 4009/2011 επί υπουργίας Διαμαντοπούλου, δυσχεραίνοντας έτσι την κλήση της αστυνομίας σε περίπτωση έκνομων πράξεων. 
Από την άλλη, στα μέσα Ιουλίου του 2017 έγινε γνωστό από τον νυν υπουργό Παιδείας Κώστα Γαβρόγλου ότι θα συστήσει επιτροπή η οποία, σε συνεργασία με τα ΑΕΙ, θα μελετήσει τα φαινόμενα βίας στα πανεπιστήμια και θα προτείνει λύσεις. Ηταν λίγες ημέρες μετά την κραυγή αγωνίας των 471 φοιτητών για τα προβλήματα με τους ναρκομανείς μέσα στο ΑΠΘ· τότε που ο κ. Γαβρόγλου είχε πει πως «ένα ρωμαλέο φοιτητικό κίνημα και οι διδάσκοντες θα δώσουν τη λύση, και όχι οι αστυνομικές αρχές». Η συγκρότηση της επιτροπής υπεγράφη τελικά από τον κ. Γαβρόγλου στις 31 Ιανουαρίου 2018, στη σκιά των καταγγελιών για ληστείες και κλοπές στους χώρους της Πανεπιστημιούπολης Αθηνών. Πρόεδρός της ορίστηκε ο βουλευτής του ΣΥΡΙΖΑ, πρώην υπουργός Δικαιοσύνης και ομότιμος καθηγητής της Νομικής ΑΠΘ Νίκος Παρασκευόπουλος. Εως τώρα πόρισμα δεν έχει εκδοθεί...
Eιδικότερα, χθες, το Πανεπιστήμιο Μακεδονίας δημοσιοποίησε τη μελέτη που έχει πραγματοποιήσει για την ανομία στα ελληνικά ΑΕΙ (τα στοιχεία της μελέτης για την έκρηξη των καταλήψεων τα έχει παρουσιάσει ήδη η «Κ»). Η μελέτη έχει αποσταλεί στην επιτροπή Παρασκευόπουλου, στους αρχηγούς των κομμάτων και στην ομοσπονδία των πανεπιστημιακών ΠΟΣΔΕΠ. Η έρευνα κάλυψε την περίοδο 1-1-2011 έως 31-12-2017 και πήρε μορφή συστηματικής ηλεκτρονικής επεξεργασίας και οργάνωσης από το γραφείο Τύπου του Πανεπιστημίου Μακεδονίας.
Από την έρευνα προκύπτει ότι οι πανεπιστημιακοί είναι οι στόχοι των περισσότερων περιστατικών. Τα 95 από τα 358 περιστατικά αφορούν επιθέσεις βίας (σωματικής ή λεκτικής) εναντίον τους, ενώ για τους φοιτητές ο αριθμός αφορά τα 34 περιστατικά. Το ΑΠΘ κατέχει την πρωτιά στα περιστατικά που έχουν καταγραφεί στον Τύπο. Το μεγαλύτερο πανεπιστήμιο της χώρας βρίσκεται στην πρώτη θέση με 113 περιστατικά και ακολουθούν το Πανεπιστήμιο Αθηνών με 70 περιστατικά, το ΕΜΠ και το Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών με 37 και 36 περιστατικά αντίστοιχα.
Η παρεμπόδιση δραστηριότητας έχει καταγραφεί σε 107 περιπτώσεις, οι καταλήψεις σε 87, ενώ έχουν καταγραφεί 67 εισβολές αγνώστων σε πανεπιστημιακό χώρο. Βέβαια, τα παραπάνω αδικήματα είναι τα περισσότερα, αλλά υπάρχουν και ορισμένα που προκαλούν τρόμο. Ενδεικτικά, η έρευνα μιλάει για: γροθιές κατά πρώην πρύτανη, φωτοβολίδες κατά φοιτητών, ξυλοδαρμό και τραυματισμό φοιτητή, σύλληψη ένοπλου ληστή, εισβολή κουκουλοφόρων σε αίθουσα και τραυματισμό φοιτητών, διάρρηξη με αλυσοπρίονο... Επίσης, καταγράφονται περιπτώσεις όπως ένοπλες ληστείες, εμπρησμοί, φόνος, βιασμοί, διακίνηση ναρκωτικών.
Το άσυλο
Από τα στοιχεία της έρευνας δεν προκύπτει ξεκάθαρα κατά πόσον η κατάργηση του πανεπιστημιακού ασύλου το 2011 ελάττωσε τα περιστατικά ανομίας στα ΑΕΙ. Μάλιστα, κατά τον πρώτο χρόνο έπειτα από την εφαρμογή του νόμου 4009, τα περιστατικά βίας πολλαπλασιάστηκαν καθώς η τήρησή του υπονομεύτηκε. Είναι άλλωστε ενδεικτικό ότι όποτε επιχειρούνταν η επέμβαση της ΕΛ.ΑΣ. σε πανεπιστημιακούς χώρους, ακολουθούσε συνήθως πλήθος αντιδράσεων.
Η έρευνα ολοκληρώνεται με ένα σχόλιο που καταδεικνύει τον μιθριδατισμό της ελληνικής πανεπιστημιακής κοινότητας στα επαναλαμβανόμενα κρούσματα ανομίας. Οι υπεύθυνοι της έρευνας εξηγούν ότι σε αυτήν «δεν περιλαμβάνονται τα περισσότερα περιστατικά τα οποία σημειώνονται όταν, με καταφύγιο το πανεπιστημιακό άσυλο, άγνωστοι εξαπολύουν επιθέσεις ή πραγματοποιούν παράνομες πράξεις γύρω από τα πανεπιστήμια, καθώς είναι τόσο συχνά, ώστε αρκετές φορές δεν καταγράφονται στον Τύπο ως σχετικά με τα πανεπιστήμια»...
Έντυπη