ελευθερία, αλληλεγγύη, αναζήτηση, σκληρή δουλειά και πάντα rock n roll

1973 Νίξον - Μπρέζνιεφ

1973 Νίξον - Μπρέζνιεφ
Ο Αμερικανός πρόεδρος Ρίτσαρντ Νίξον και ο γενικός γραμματέας του Κομμουνιστικού Κόμματος Σοβιετικής Ένωσης, Λεονίντ Μπρένζιεφ, κατά τη διάρκεια περιπάτου στην αυλή της έπαυλης του πρώτου στην Καλιφόρνια, το 1973. Στο βάθος, ο Ειρηνικός Ωκεανός. Από την Καθημερινή

Παρατηρητήριο

του Τέλη Σαμαντά για τη στήλη Παροράματα και ημαρτημένα

Εδώ και χρόνια επιμένω και θα συνεχίσω να επιμένω: οι μελέτες και οι αναλύσεις —πολιτικές, οικονομικές, κοινωνιολογικές, πολιτιστικές— που αφορούν την επτάχρονη Δικτατορία είναι ελάχιστες σε σχέση με τις αντίστοιχες που αφορούν την περίοδο της Μεταπολίτευσης. Κι όμως, θεωρώ πως στη διάρκεια της Χούντας διαμορφώθηκαν τα κύρια κοινωνικά ρεύματα που καθόρισαν τις μεταπολιτευτικές στρεβλώσεις. Η αποκοπή από το διεθνές περιβάλλον και η λαϊκιστική εσωστρέφεια· η ανάδυση νέων κοινωνικών στρωμάτων που απέκτησαν οικονομική ισχύ χάρη στα οικονομικά μέτρα των δικτατόρων (χωρίς όμως να έχουν και την αντίστοιχη πολιτική εκπροσώπηση, την οποία απέκτησαν στη συνέχεια κατά τη Μεταπολίτευση)· η απότομη διακοπή των πνευματικών αλλά και των πολιτικών αναζητήσεων σε όλους τους ιδεολογικούς χώρους· η σαφέστατη οπισθοχώρηση των προβληματισμών για τον εκσυγχρονισμό της πολιτικής ζωής της χώρας· η υποχρεωτική συνύπαρξη αντιθετικών και αποκλινόντων πολιτικών και πνευματικών προβληματισμών και η εκ των πραγμάτων σύγκλιση τους —στον ελάχιστο κοινό παρονομαστή— απέναντι στον «κοινό εχθρό» της Χούντας· η καθυποταγή μέσω της ανοχής της Δικτατορίας μεγάλων τμημάτων της κοινωνίας· ηκυριαρχία του κιτς σε πάμπολλους τομείς της πολιτιστικής ζωής — αυτά είναι μερικά μόνο από τα αποτελέσματα του επτάχρονου «γύψου».

Η σημαντικότατη αυτή έλλειψη μελέτης της Χούντας έχει σοβαρές επιπτώσεις: η περίοδος της Δικτατορίας έχει καταγραφεί στην κοινωνική συνείδηση απλώς ως μία «σκοτεινή περίοδος», καταπίεσης και βίας από τη μία και «αντιστασιακής πράξης» από την άλλη. Το αποτέλεσμα είναι η ουσιαστική άγνοια —και όχι μόνο των νεότερων γενιών— των παραμέτρων οι οποίες συνιστούν την ιστορική τομή που αποτελεί για την νεοελληνική ιστορία η Δικτατορία 1967-1974 και, κατ’ επέκταση, η ενοχοποίηση της Μεταπολίτευσης ακόμη και για φαινόμενα που στην πραγματικότητα η ημερομηνία γέννησής τους χρονολογείται στην περίοδο της Χούντας. Με λίγα λόγια: ο καλύτερος τρόπος για να «θυμηθούμε» την αυριανή επέτειο είναι να μελετήσουμε το τι σήμαινε στην πραγματικότητα για την νεοελληνική κοινωνία εκείνη η «σκοτεινή περίοδος». Πολλές αιτίες ακόμη και των σημερινών κακοδαιμονιών υποψιάζομαι πως θα ανακαλύψουμε.

ΠΡΟΣΟΧΗ ΧΡΩΜΑΤΑ- ΜΗ ΜΕ ΔΙΑΒΑΖΕΤΕ ΌΤΑΝ ΕΧΕΤΕ ΔΙΚΙΟ

Ο βασικός λόγος, ωστόσο, που επέλεξα να ασχοληθώ με την αφελή αυτή επιλογή είναι πιο σημαντικός. Την έγραψε σε δύο φράσεις ο εκπαιδευτικός Λεωνίδας Καστανάς, η αρθρογραφία και οι αιχμηρές παρεμβάσεις του οποίου έχουν πάντα ενδιαφέρον. «Εδώ και 30 χρόνια, το θέμα της έκθεσης είναι το ίδιο. Τι καλός που είναι ο ελληνοορθόδοξος κομμουνισμός και τι κακός που είναι ο προτεσταντικός καπιταλισμός», έγραψε στο fb ο Καστανάς. Και υπερθεμάτισε μνημονεύοντας θέματα εξετάσεων από το παρελθόν. «Οι στέγες κοντά, οι ψυχές μακρυά. Η αρχαία τέχνη πρωτοπόρα και ζωντανή. Ο τεχνολογικός πολιτισμός και η αλλοτρίωση του ανθρώπου. Η σύγχρονη αποξένωση». Και σχολίασε: «Κανείς δεν τολμά να βγει από το ελληνικό στερεότυπο. Τεχνοφοβία και άγιος ο Θεός. Πρέπει να αντισταθούμε στην ανήθικη τεχνολογική Δύση. Διότι μας κάνει να τρέχουμε γρήγορα και να ξεχνάμε την ανθρωπιά μας. Ενώ όταν πηγαίναμε με τον αραμπά βλέπαμε και κάνα άνθρωπο. Το ότι μιλάω με τους φίλους μου σήμερα ακόμη και όταν βρίσκονται χιλιάδες μίλια μακρυά με τούτο το μηχάνημα του διαβόλου, με απομακρύνει από τους ανθρώπους. Λουδιτισμός και τα μυαλά στα κάγκελα. Η αριστερή αφήγηση της ανατολής συνεχίζεται».

Κ. Ζούλας Καθημερινή

Κυριακή, 21 Νοεμβρίου 2010

Η πληροφορία στην εποχή του Facebook




Η πληροφορία στην εποχή του Facebook
 Η Meg Pickard, τα κοινωνικά δίκτυα και η σχέση τους με τα παραδοσιακά μέσα

Του Χαρη Φαν Φερσεντααλ από την Καθημερινή

«Δεν είμαι γκουρού της κοινωνικής δικτύωσης. Δεν έχω τη μαγική φόρμουλα που θα κάνει τα πράγματα να δουλέψουν – κανείς δεν την έχει». Παρ’ όλες τις ταπεινές της διακηρύξεις, η άφιξη της Meg Pickard στην ηλεκτρονική έκδοση της Guardian ως υπεύθυνης του digital engagement (νεολογισμοί όπως αυτός είναι δύσκολο να μεταφραστούν στα ελληνικά και κατά κάποιο τρόπο περιττό, αφού, όπως λέει και η ίδια, έχουν εξαιρετικά μικρό προσδόκιμο ζωής) είδε τον αριθμό των επισκεπτών του βρετανικού ειδησεογραφικού site να εκτοξεύεται στα 37 εκατομμύρια τον μήνα.
Με σπουδές στην κοινωνική ανθρωπολογία (πέρασε κάποια χρόνια κάνοντας εθνολογική έρευνα στην ορεινή Βολιβία), η Pickard εγκατέλειψε τον ακαδημαϊκό χώρο για τα λαμπρά φώτα του Ιντερνετ πριν από μια δεκαετία και βάλε, για να εργαστεί σε υποσχόμενες startups αλλά και γίγαντες όπως η AOL.
Η Pickard βρέθηκε πρόσφατα στην Αθήνα προσκεκλημένη του British Council για μια ομιλία με θέμα τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης (social media). Παράλληλα, μίλησε στην «Κ» για το πώς η πληροφορία παράγεται, διαμοιράζεται και καταναλώνεται στην εποχή του YouTube, του Facebook και του Twitter – και τι σημαίνει αυτό για τα παραδοσιακά μέσα.
– Νομίζετε πως τα παραδοσιακά μέσα μπορούν να επιβιώσουν χωρίς να αγκαλιάσουν τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης;
– Νομίζω πως μπορούν. Αλλά θα είναι μια πολύ μοναχική ύπαρξη. Σε μια εποχή που ο κόσμος διαβάζει, αντιδρά και μοιράζεται όλο αυτό το υλικό που βγάζεις προς τα έξω, θα είναι μάλλον παράδοξο να γυρίσεις την πλάτη. Οπότε, ακόμα και αν ως ειδησεογραφικός όμιλος έχεις επιλέξει να μην είσαι στο Facebook, λογικά θα θέλεις ο κόσμος να μπορεί να μοιράζεται το περιεχόμενό σου στο Facebook. Ακόμη και αν δεν είσαι στο Twitter, θα πρέπει να είσαι ενθουσιασμένος αν οι άλλοι συζητούν, προωθούν και μοιράζονται το περιεχόμενό σου στο Twitter. Νομίζω μπορούμε να κάνουμε έναν διαχωρισμό ανάμεσα στην ενεργητική χρήση των social media και την αποδοχή της κοινωνικής δραστηριότητας που αναπτύσσεται γύρω από ένα site. Το βασικό ερώτημα είναι: έχει website η εφημερίδα σου; Υπάρχουν χρήστες που μοιράζονται το περιεχόμενό σου; Αν η απάντηση είναι «ναι», τότε βασικά είσαι ήδη χρήστης των μέσων κοινωνικής δικτύωσης ή, τέλος πάντων, τα Μέσα αυτά επηρεάζουν την επιχείρησή σου. Συνεπώς, μια σύντομη απάντηση στην ερώτησή σας είναι: ναι, μπορούν να επιβιώσουν, αλλά αν αναλογιστούμε ότι αυτό που θα μετράει στο μέλλον δεν θα είναι τόσο η κυκλοφορία αλλά το φάσμα της επιρροής και η διαδραστικότητα, τότε τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης μπορούν μόνο να βοηθήσουν.

Συμπληρώματα

– Μήπως υπερεκτιμούμε τον ρόλο των μέσων κοινωνικής δικτύωσης;
– Ο κόσμος μιλάει για πράγματα όπως η συμμετοχική δημοσιογραφία (participatory journalism) ή η δημοσιογραφία των πολιτών (citizen journalism). Αλλά αν φαντάζεστε πως αυτά θα πάρουν τη θέση των παραδοσιακών μέσων, μάλλον το αντιλαμβάνεστε λάθος. Τα social media είναι συμπληρώματα, όχι υποκατάστατα. Δεν λένε την είδηση για εμάς, απλώς μας βοηθούν να την εντοπίσουμε.
– Γράψατε πρόσφατα στην Guardian ένα άρθρο, διατυπώνοντας δημοσιογραφικούς κανόνες για τα social media. Νομίζετε πως τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης μας υποχρεώνουν να διατηρούμε πολλαπλές ταυτότητες;
– Οχι, απλώς μας υποχρεώνουν να είμαστε ξεκάθαροι για το ποια ταυτότητα χρησιμοποιούμε σε κάθε περίπτωση. Γι’ αυτό και παρατηρούμε όλο και περισσότερους δημοσιογράφους ή και εργαζόμενους γενικότερα να βάζουν disclaimer (αποποίηση ευθυνών) στο blog ή στο Twitter τους, λέγοντας πως οι απόψεις τους δεν εκφράζουν τις απόψεις του εργοδότη και πάει λέγοντας. Eνας καλός δημοσιογράφος δεν είναι ρομπότ. Eνας καλός δημοσιογράφος είναι αυτός που μπορεί να εμπνέεται απ’ όλες τις πληροφορίες, τον ενθουσιασμό και τα ενδιαφέροντά του και παρ’ όλ’ αυτά να λέει κάτι με τρόπο ακριβή και χρήσιμο – και όχι κάποιος που βγάζει συνέχεια το ίδιο πράγμα επειδή τυχαίνει να είναι οπαδός της Manchester United. Αυτό είναι απλώς κακή δημοσιογραφία.

Ο online ακτιβισμός

– Εταιρείες, όπως η Google και η Facebook, έχουν δεχθεί κριτική για τη διαχείριση προσωπικών δεδομένων.
– Νομίζω πως η Google, ιδίως στο θέμα του Buzz, διδάχτηκε πως το ότι έχεις την τεχνική δυνατότητα να κάνεις κάτι, δεν σημαίνει πως πρέπει και να το κάνεις. Ο κόσμος νοιάζεται για την προστασία των προσωπικών δεδομένων και είναι ανησυχητικό όταν εταιρείες παίρνουν ελευθερίες με τις πληροφορίες που τους έχουμε εμπιστευθεί. Η περίπτωση του Facebook είναι λίγο διαφορετική. Πρόσφατα έλαβα ένα προσκλητήριο γάμου, που στο κάτω μέρος έγραφε: «Τραβήξτε όσες φωτογραφίες θέλετε, αλλά παρακαλούμε μην τις ανεβάσετε στο Facebook». Το site διατηρεί το δικαίωμα να χρησιμοποιήσει στο μέλλον ό,τι υλικό ανεβάσεις – και εδώ υπάρχει ένα πρόβλημα.
– Δεν βρίσκετε πως ο online ακτιβισμός τύπου απελευθερώστε-το-Θιβέτ-με-ένα-κλικ είναι επιφανειακός;
– Οντως, είναι εύκολο να κάνεις «like» σε κάτι, αλλά πολύ πιο δύσκολο να εμπλακείς ενεργά. Νομίζω πως όσοι προωθούν κάποιο σκοπό online, πρέπει να δουλέψουν σκληρότερα για να εμπλέξουν τον κόσμο ουσιαστικά και κάποιες εταιρείες, όπως η Διεθνής Αμνηστία, έχουν κάνει εξαιρετική δουλειά σε αυτόν τον τομέα.

Η τεχνολογία δεν φταίει

– Πολλοί γκρινιάζουν πως η μάζα των tweets και Facebook feeds ξεχειλίζουν από ναρκισσισμό. Θεωρείτε πως τα social media καλλιεργούν τον ναρκισσιστικό εαυτό μας ή αποτελούν απλώς μια διέξοδο για τον ναρκισσισμό εκεί όπου ήδη υπάρχει;
– Νομίζω πως οι νάρκισσοι θα βρίσκουν πάντα διεξόδους για τον ναρκισσισμό τους. Αν είσαι νάρκισσος, θα βρεις πάντα έναν τρόπο να πλασάρεις τον εαυτό σου, είτε είσαι στο λεωφορείο είτε στο Twitter. Νομίζω πως το Twitter μπορεί να είναι χρήσιμο – το ζήτημα είναι να βρεις το σήμα μέσα στον θόρυβο. Μέσα σε χίλια tweets, πώς θα διαβάσεις το tweet που πραγματικά σε αφορά; Αυτό είναι, εν μέρει, θέμα διαχείρισης. Βλέπω κρατάς μια ωραία φωτογραφική μηχανή. Αλλοι θα τη χρησιμοποιούσαν για να βγάλουν άπειρες φωτογραφίες του εαυτού τους και να τις ανεβάσουν στο Facebook. Το θέμα είναι τι κάνεις με την τεχνολογία. Η τεχνολογία από μόνη της δεν φταίει. Οι άνθρωποι φταίνε.
– Δηλαδή, πιστεύετε πως η τεχνολογία είναι αξιακά ουδέτερη, απλώς ένα εργαλείο;
– Οχι, δεν νομίζω πως η τεχνολογία είναι κενή αξιών. Είναι δυνατότητα και μας εμπνέει να κάνουμε πράγματα. Δεν πρέπει να κατηγορούμε την τεχνολογία για τις ανθρώπινες αδυναμίες.

4 σχόλια:

  1. Πολύ ωραίο συνέντευξη. Αγγίζει μία πραγματικότητα που αφορά όχι μόνο χρήστες των δικτύων κοινωνικής επαφής, αλλά και τις ίδιες τις εταιρείες και το ρόλο που πρέπει να διαδραματίσει τελικά ο Τύπος σε όλο αυτό το κίνημα.

    Ας μην ξεχνάμε ότι η "Κ" είναι από τις πλέον συντηρητικές εφημερίδες που δαιμονοποιούν σε κάθε ευκαιρία το διαδίκτυο.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  2. καληαπερα, ΛΕΟ, σου εστειλα ενα μειλ, ανοιξε το και αοφασιζεις.
    Σε χαιρετω Τασουλα

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  3. Τασούλα καλησπέρα. Δεν πρόλαβα, πολλές δουλειές και πολλά βάσανα ξαφνικά στον περίγυρο. ΘΑ το δω ξέρεις ότι πάντα μελετάω ότι μου στέλνεις.

    Δείμο χαίρομαι που τα ξαναλέμε. Το FC το ανακάλυψα τώρα τελευταία και άλλαξα άρδην τη γνώμη μου γιαυτό. Συνάντησα ανθρώπους με ανάλογα ενδιαφέρονται, βρήκα διαύλους επικοινωνίας. Μην ξεχνάμε ότι blog και fc και twetter βγάλανε τους Καμίνη Μπουτάρη. Οργανώσεις αποφασίζουν αφού ψηφίσουν διαδικτυακά. Άλλα κόλπα πολύ ενδιαφέροντα.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  4. Ελπιζω να ειναι περαστικα τα βασανα ,μεσα απο την καρδια μου.Εαν δεν το πηρες να σου το ξαναστειλω....

    ΑπάντησηΔιαγραφή