ελευθερία, αλληλεγγύη, αναζήτηση, σκληρή δουλειά και πάντα rock n roll

1973 Νίξον - Μπρέζνιεφ

1973 Νίξον - Μπρέζνιεφ
Ο Αμερικανός πρόεδρος Ρίτσαρντ Νίξον και ο γενικός γραμματέας του Κομμουνιστικού Κόμματος Σοβιετικής Ένωσης, Λεονίντ Μπρένζιεφ, κατά τη διάρκεια περιπάτου στην αυλή της έπαυλης του πρώτου στην Καλιφόρνια, το 1973. Στο βάθος, ο Ειρηνικός Ωκεανός. Από την Καθημερινή

Παρατηρητήριο

του Τέλη Σαμαντά για τη στήλη Παροράματα και ημαρτημένα

Εδώ και χρόνια επιμένω και θα συνεχίσω να επιμένω: οι μελέτες και οι αναλύσεις —πολιτικές, οικονομικές, κοινωνιολογικές, πολιτιστικές— που αφορούν την επτάχρονη Δικτατορία είναι ελάχιστες σε σχέση με τις αντίστοιχες που αφορούν την περίοδο της Μεταπολίτευσης. Κι όμως, θεωρώ πως στη διάρκεια της Χούντας διαμορφώθηκαν τα κύρια κοινωνικά ρεύματα που καθόρισαν τις μεταπολιτευτικές στρεβλώσεις. Η αποκοπή από το διεθνές περιβάλλον και η λαϊκιστική εσωστρέφεια· η ανάδυση νέων κοινωνικών στρωμάτων που απέκτησαν οικονομική ισχύ χάρη στα οικονομικά μέτρα των δικτατόρων (χωρίς όμως να έχουν και την αντίστοιχη πολιτική εκπροσώπηση, την οποία απέκτησαν στη συνέχεια κατά τη Μεταπολίτευση)· η απότομη διακοπή των πνευματικών αλλά και των πολιτικών αναζητήσεων σε όλους τους ιδεολογικούς χώρους· η σαφέστατη οπισθοχώρηση των προβληματισμών για τον εκσυγχρονισμό της πολιτικής ζωής της χώρας· η υποχρεωτική συνύπαρξη αντιθετικών και αποκλινόντων πολιτικών και πνευματικών προβληματισμών και η εκ των πραγμάτων σύγκλιση τους —στον ελάχιστο κοινό παρονομαστή— απέναντι στον «κοινό εχθρό» της Χούντας· η καθυποταγή μέσω της ανοχής της Δικτατορίας μεγάλων τμημάτων της κοινωνίας· ηκυριαρχία του κιτς σε πάμπολλους τομείς της πολιτιστικής ζωής — αυτά είναι μερικά μόνο από τα αποτελέσματα του επτάχρονου «γύψου».

Η σημαντικότατη αυτή έλλειψη μελέτης της Χούντας έχει σοβαρές επιπτώσεις: η περίοδος της Δικτατορίας έχει καταγραφεί στην κοινωνική συνείδηση απλώς ως μία «σκοτεινή περίοδος», καταπίεσης και βίας από τη μία και «αντιστασιακής πράξης» από την άλλη. Το αποτέλεσμα είναι η ουσιαστική άγνοια —και όχι μόνο των νεότερων γενιών— των παραμέτρων οι οποίες συνιστούν την ιστορική τομή που αποτελεί για την νεοελληνική ιστορία η Δικτατορία 1967-1974 και, κατ’ επέκταση, η ενοχοποίηση της Μεταπολίτευσης ακόμη και για φαινόμενα που στην πραγματικότητα η ημερομηνία γέννησής τους χρονολογείται στην περίοδο της Χούντας. Με λίγα λόγια: ο καλύτερος τρόπος για να «θυμηθούμε» την αυριανή επέτειο είναι να μελετήσουμε το τι σήμαινε στην πραγματικότητα για την νεοελληνική κοινωνία εκείνη η «σκοτεινή περίοδος». Πολλές αιτίες ακόμη και των σημερινών κακοδαιμονιών υποψιάζομαι πως θα ανακαλύψουμε.

ΠΡΟΣΟΧΗ ΧΡΩΜΑΤΑ- ΜΗ ΜΕ ΔΙΑΒΑΖΕΤΕ ΌΤΑΝ ΕΧΕΤΕ ΔΙΚΙΟ

Ο βασικός λόγος, ωστόσο, που επέλεξα να ασχοληθώ με την αφελή αυτή επιλογή είναι πιο σημαντικός. Την έγραψε σε δύο φράσεις ο εκπαιδευτικός Λεωνίδας Καστανάς, η αρθρογραφία και οι αιχμηρές παρεμβάσεις του οποίου έχουν πάντα ενδιαφέρον. «Εδώ και 30 χρόνια, το θέμα της έκθεσης είναι το ίδιο. Τι καλός που είναι ο ελληνοορθόδοξος κομμουνισμός και τι κακός που είναι ο προτεσταντικός καπιταλισμός», έγραψε στο fb ο Καστανάς. Και υπερθεμάτισε μνημονεύοντας θέματα εξετάσεων από το παρελθόν. «Οι στέγες κοντά, οι ψυχές μακρυά. Η αρχαία τέχνη πρωτοπόρα και ζωντανή. Ο τεχνολογικός πολιτισμός και η αλλοτρίωση του ανθρώπου. Η σύγχρονη αποξένωση». Και σχολίασε: «Κανείς δεν τολμά να βγει από το ελληνικό στερεότυπο. Τεχνοφοβία και άγιος ο Θεός. Πρέπει να αντισταθούμε στην ανήθικη τεχνολογική Δύση. Διότι μας κάνει να τρέχουμε γρήγορα και να ξεχνάμε την ανθρωπιά μας. Ενώ όταν πηγαίναμε με τον αραμπά βλέπαμε και κάνα άνθρωπο. Το ότι μιλάω με τους φίλους μου σήμερα ακόμη και όταν βρίσκονται χιλιάδες μίλια μακρυά με τούτο το μηχάνημα του διαβόλου, με απομακρύνει από τους ανθρώπους. Λουδιτισμός και τα μυαλά στα κάγκελα. Η αριστερή αφήγηση της ανατολής συνεχίζεται».

Κ. Ζούλας Καθημερινή

Τετάρτη, 21 Ιανουαρίου 2015

Η πρώτη φορά


του Αχιλλέα Γραβάνη από τη Μεταρρύθμιση
Με τη χώρα στα πρόθυρα της χρεοκοπίας το πολιτικό σύστημα αποδεικνύται για άλλη μία φορά αυτιστικό. Δεν συζητά οριζόντια, ούτε καν κάθετα σε συγγενείς πολιτικούς χώρους! Δεν συζητά καθόλου! Μόνο αλληλοβρίζεται. Τα δύο μεγαλύτερα κόμματα με επικίνδυνο πολιτικό ναρκισσισμό κατευθύνουν καιροσκοπικά την προεκλογική συζήτηση σε πλήρη πόλωση, με οπαδικές, αφοριστικές κορώνες, ακόμη και με προσωποποίηση της μισαλλοδοξίας, με στοχοποίηση προσώπων. Μέσα σ’ αυτήν την πολεμική ατμόσφαιρα ένα νεοπαγές κόμμα, το Ποτάμι, με σχεδόν 9 μήνες ζωής, προσπαθεί να φέρει στην δημόσια συζήτηση την εύλογη αναγκαιότητα της πολιτικής συνενόησης. Η ίδια η δημιουργία του Ποταμιού οφείλεται και σε αυτό ακριβώς το έλλειμμα του πολιτικού μας συστήματος.
 Το Ποτάμι έχει από την γένεση του δύο βασικούς πολιτικούς στόχους: α) την ουσιαστική ανανέωση του πολιτικού συστήματος σε ιδέες και ανθρώπους, β) την υπέρβαση των άγονων, διαχρονικά επιτηδευμένων, διαχωριστικών γραμμών. Και για τους δύο αυτούς λόγους το Ποτάμι αποτελεί και εκλαμβάνεται από το παλαιό πολιτικό σύστημα ως σημαντικός κίνδυνος. Εξ ου και η λυσσαλέα επίθεση που δέχεται από κόμματα σαν το ΠΑΣΟΚ, την ΔΗΜΑΡ και τον ΣΥΡΙΖΑ. Υποτίθεται προοδευτικά, αριστερά κόμματα, ενοχλούνται διότι ένας πολίτης εκτός του πολιτικού συστήματος, δίχως μιντιακή υποστήριξη, παρότι προέρχεται από τα μίντια, καταφέρνει να κινητοποιήσει σημαντικούς επιστήμονες, τεχνοκράτες, καλλιτέχνες, επιχειρηματίες, νέους ανθρώπους, ακόμη και μερικούς από τους κορυφαίους, ‘δύσκολους’ με την πολιτική διανοητές μας.  Στο αρτηριοσκληρωμένο από την για δεκαετίες συντεχνιακή-πελατειακή διαπλοκή, ιδεοληψία και ιδιοκτησιακή νοοτροπία (πολιτικοί για 30, 40 ή και 50 χρόνια!!) πολιτικό σύστημα η ‘ηρωική’ αυτή προσπάθεια είναι αδιανόητη, στο βαθμό που δεν εκπορεύεται από το ίδιο. Αν πετύχει χαλάει την πελατειακή-κομματική πιάτσα. Την προσπάθεια δεν την ελέγχουν καν οι 50 οικογένειες και τα πολύμορφα κομματικά, μιντιακά, τραπεζικά ενεργούμενα τους που λυμαίνονται οικονομικά τον τόπο για 40 χρόνια. Δεν την ελέγχουν ούτε οι μετριότατοι, επαγγελματίες ‘επαναστάτες’ της αριστεράς που αναμένουν βουλιμικά την δική τους σειρά να κυβερνήσουν. Έτσι, η συστράτευση μη επαγγελματιών πολιτικών και ευαισθητοποιημένων, πετυχημένων επαγγελματικά πολιτών, από τον χώρο της σοσιαλδημοκρατίας, της οικολογίας, του φιλελεύθερου κέντρου, της κεντροαριστεράς, ενοχλεί πολύ. Ιδιαίτερα τα παλαιά κόμματα του μεσαίου χώρου που αντιμετωπίζουν πλέον τον πολιτικό τους αφανισμό. Η εμμονική, προσωπική και συλλογική εμπάθεια τους μαρτυρά την υπαρξιακή τους αγωνία.

Το πολιτικό σύστημα και οι για χρόνια αναποτελεσματικοί ξερόλες του (που γονάτισαν την χώρα, είτε ως ανίκανη και διεφθαρμένη συμπολίτευση, είτε ως αυτιστική, μισαλλόδοξη, μηδενιστική αντιπολίτευση) ψέγουν το 9 μηνών Ποτάμι για ασαφές πολιτικό στίγμα και ασυνενοησία.  Πως είναι δυνατόν να κάθονται στο ίδιο τραπέζι η φιλελεύθερη Λυμπεράκη με τον κεντροαριστερό Λυκούδη? Η δυνατότητα σύνθεσης και παραγωγής εντελώς νέων, καινοτόμων πολιτικών προσεγγίσεων τους είναι αδιανόητη. Λογικό είναι όταν για χρόνια η όποια παραγωγή πολιτικής καθορίζεται κυρίως από τις συντεχνιακές, κομματικές τους ισορροπίες. Η δυνατότητα οι δύο αυτοί χώροι να μπολιάσουν καινοτόμα το πολιτικό περιέχομενο του συγγενούς ριζοσπαστικού κεντρώου Ποταμιού τους διαφεύγει. Τους διαφεύγει πάλι το γεγονός ότι οι δύο αυτοί χώροι έχουν συνεισφέρει λιγότερο από το 10% των 400 υποψηφίων του Ποταμιού, με 5 μόνο ‘επιφανείς’ τους. Η συντριπτική πλειοψηφία των υποψηφίων του Ποταμιού δεν έχουν προηγουμένως εκτεθεί σε βουλευτικές εκλογές. Στα ψηφοδέλτια του Ποταμιού έχουν επίσης συμπεριληφθεί, ως ‘σηματοδοτική’ πολιτική επιλογή και δύο κατά γενική ομολογία πετυχημένοι Γραμματείς Υπουργείων, ο Χ. Θεοχάρης και η Α. Δρέττα. Ο πρώτος έγραψε ιστορία ως Γραμματέας Εσόδων. Προσλήφθηκε ως υπερκομματικό, τεχνοκρατικό  στέλεχος και εκφράζει με τον πλέον ανάγλυφο τρόπο την κυβερνητική πρόταση του Ποταμιού για υπερκομματικούς, τεχνοκράτες  Υφυπουργούς και Γραμματείς σε νευραλγικούς κυβερνητικούς τομείς (Οικονομία, Παιδεία, Υγεία, Άμυνα). Η δεύτερη, με ενεργό  συμμετοχή στις προσπάθειες για μια νέα, μεγάλη κεντροαριστερά, δεν κατείχε ποτέ υπουργική ή βουλευτική θέση, είχε όμως καθοριστική συμβολή στην αποτελεσματική αναδιοργάνωση ευαίσθητων φορέων Κοινωνικής Ασφάλισης με ευρεία αποδοχή από του σχετικούς επαγγελματικούς και ασφαλιστικούς φορείς.

Η πρώτη φορά για από τα κάτω πολιτική είναι ένα μεγάλο στοίχημα που αυξάνει τις εύθυνες του Ποταμιού. Το στοίχημα δεν αφορά μόνο στην προσπάθεια  να λειτουργήσει το Ποτάμι ως διεπιφάνεια πολιτικής συνενόησης και σταθερότητας. Αφορά και στην στοιχειοθέτηση μίας ελπιδοφόρας, σύγχρονης κυβερνητικής πρότασης που έχει ανάγκη η χώρα, πέρα από τον όποιο χαοτικό ΣΥΡΙΖΑ, την όποια συντηρητική ΝΔ! Το Ποτάμι ήρθε για να μείνει, να κυλά κόντρα στα θολά νερά που μας έπνιξαν. Οι εύλογες, λόγω έλλειψης χρόνου και εμπειρίας, ολιγωρίες δεν πρόκειται να ανακόψουν τον ρου του γιατί τον τροφοδοτεί η κοινωνικά και πολιτικά συνειδητοποιούμενη αναγκαιότητα για ουσιαστική ανανέωση σε πρόσωπα και ιδέες παντού.
* Υποψήφιος Βουλευτής Επικρατείας του Ποταμιού

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου