ελευθερία, αλληλεγγύη, αναζήτηση, σκληρή δουλειά και πάντα rock n roll

1973 Νίξον - Μπρέζνιεφ

1973 Νίξον - Μπρέζνιεφ
Ο Αμερικανός πρόεδρος Ρίτσαρντ Νίξον και ο γενικός γραμματέας του Κομμουνιστικού Κόμματος Σοβιετικής Ένωσης, Λεονίντ Μπρένζιεφ, κατά τη διάρκεια περιπάτου στην αυλή της έπαυλης του πρώτου στην Καλιφόρνια, το 1973. Στο βάθος, ο Ειρηνικός Ωκεανός. Από την Καθημερινή

Παρατηρητήριο

του Τέλη Σαμαντά για τη στήλη Παροράματα και ημαρτημένα

Εδώ και χρόνια επιμένω και θα συνεχίσω να επιμένω: οι μελέτες και οι αναλύσεις —πολιτικές, οικονομικές, κοινωνιολογικές, πολιτιστικές— που αφορούν την επτάχρονη Δικτατορία είναι ελάχιστες σε σχέση με τις αντίστοιχες που αφορούν την περίοδο της Μεταπολίτευσης. Κι όμως, θεωρώ πως στη διάρκεια της Χούντας διαμορφώθηκαν τα κύρια κοινωνικά ρεύματα που καθόρισαν τις μεταπολιτευτικές στρεβλώσεις. Η αποκοπή από το διεθνές περιβάλλον και η λαϊκιστική εσωστρέφεια· η ανάδυση νέων κοινωνικών στρωμάτων που απέκτησαν οικονομική ισχύ χάρη στα οικονομικά μέτρα των δικτατόρων (χωρίς όμως να έχουν και την αντίστοιχη πολιτική εκπροσώπηση, την οποία απέκτησαν στη συνέχεια κατά τη Μεταπολίτευση)· η απότομη διακοπή των πνευματικών αλλά και των πολιτικών αναζητήσεων σε όλους τους ιδεολογικούς χώρους· η σαφέστατη οπισθοχώρηση των προβληματισμών για τον εκσυγχρονισμό της πολιτικής ζωής της χώρας· η υποχρεωτική συνύπαρξη αντιθετικών και αποκλινόντων πολιτικών και πνευματικών προβληματισμών και η εκ των πραγμάτων σύγκλιση τους —στον ελάχιστο κοινό παρονομαστή— απέναντι στον «κοινό εχθρό» της Χούντας· η καθυποταγή μέσω της ανοχής της Δικτατορίας μεγάλων τμημάτων της κοινωνίας· ηκυριαρχία του κιτς σε πάμπολλους τομείς της πολιτιστικής ζωής — αυτά είναι μερικά μόνο από τα αποτελέσματα του επτάχρονου «γύψου».

Η σημαντικότατη αυτή έλλειψη μελέτης της Χούντας έχει σοβαρές επιπτώσεις: η περίοδος της Δικτατορίας έχει καταγραφεί στην κοινωνική συνείδηση απλώς ως μία «σκοτεινή περίοδος», καταπίεσης και βίας από τη μία και «αντιστασιακής πράξης» από την άλλη. Το αποτέλεσμα είναι η ουσιαστική άγνοια —και όχι μόνο των νεότερων γενιών— των παραμέτρων οι οποίες συνιστούν την ιστορική τομή που αποτελεί για την νεοελληνική ιστορία η Δικτατορία 1967-1974 και, κατ’ επέκταση, η ενοχοποίηση της Μεταπολίτευσης ακόμη και για φαινόμενα που στην πραγματικότητα η ημερομηνία γέννησής τους χρονολογείται στην περίοδο της Χούντας. Με λίγα λόγια: ο καλύτερος τρόπος για να «θυμηθούμε» την αυριανή επέτειο είναι να μελετήσουμε το τι σήμαινε στην πραγματικότητα για την νεοελληνική κοινωνία εκείνη η «σκοτεινή περίοδος». Πολλές αιτίες ακόμη και των σημερινών κακοδαιμονιών υποψιάζομαι πως θα ανακαλύψουμε.

ΠΡΟΣΟΧΗ ΧΡΩΜΑΤΑ- ΜΗ ΜΕ ΔΙΑΒΑΖΕΤΕ ΌΤΑΝ ΕΧΕΤΕ ΔΙΚΙΟ

Ο βασικός λόγος, ωστόσο, που επέλεξα να ασχοληθώ με την αφελή αυτή επιλογή είναι πιο σημαντικός. Την έγραψε σε δύο φράσεις ο εκπαιδευτικός Λεωνίδας Καστανάς, η αρθρογραφία και οι αιχμηρές παρεμβάσεις του οποίου έχουν πάντα ενδιαφέρον. «Εδώ και 30 χρόνια, το θέμα της έκθεσης είναι το ίδιο. Τι καλός που είναι ο ελληνοορθόδοξος κομμουνισμός και τι κακός που είναι ο προτεσταντικός καπιταλισμός», έγραψε στο fb ο Καστανάς. Και υπερθεμάτισε μνημονεύοντας θέματα εξετάσεων από το παρελθόν. «Οι στέγες κοντά, οι ψυχές μακρυά. Η αρχαία τέχνη πρωτοπόρα και ζωντανή. Ο τεχνολογικός πολιτισμός και η αλλοτρίωση του ανθρώπου. Η σύγχρονη αποξένωση». Και σχολίασε: «Κανείς δεν τολμά να βγει από το ελληνικό στερεότυπο. Τεχνοφοβία και άγιος ο Θεός. Πρέπει να αντισταθούμε στην ανήθικη τεχνολογική Δύση. Διότι μας κάνει να τρέχουμε γρήγορα και να ξεχνάμε την ανθρωπιά μας. Ενώ όταν πηγαίναμε με τον αραμπά βλέπαμε και κάνα άνθρωπο. Το ότι μιλάω με τους φίλους μου σήμερα ακόμη και όταν βρίσκονται χιλιάδες μίλια μακρυά με τούτο το μηχάνημα του διαβόλου, με απομακρύνει από τους ανθρώπους. Λουδιτισμός και τα μυαλά στα κάγκελα. Η αριστερή αφήγηση της ανατολής συνεχίζεται».

Κ. Ζούλας Καθημερινή

Παρασκευή, 16 Ιανουαρίου 2015

ΕΛΑ μου το ELA μου. Ο δανειστής της απελπισίας



Μετά τα περίφημα σπρέντς άλλη μια λέξη φαίνεται ότι θα μπεί αν όχι στο λεξικό του κ.Μπαμπινιώτη σίγουρα στη προεκλογική και μετεκλογική περίοδο. Ευτυχώς δεν είναι το ίδιο κακόηχη αλλά δυστυχώς είναι περισσότερο κακοήθης.
Τι είναι όμως το ELA , ποιος είναι σκοπός και η λειτουργία του. Τι σημαίνει για τις τράπεζες, τον πολίτη αλλά και πόσο σημαντικό εκλογικό θέμα μπορεί να είναι.
Η βασική λειτουργία των τραπεζών έχει ως εξής. Εμείς ως καταθέτες βάζουμε (αν έχουμε λεφτά) χρήματα σε μια τράπεζα. Αυτά τα χρήματα μπορούμε να τα αποσύρουμε ανά πάσα στιγμή. Συνήθως δεν υπάρχει περιορισμός στις απλές καταθέσεις (εκτός και αν κάνουμε προθεσμιακές). Από την άλλη πλευρά, η τράπεζα δίνει με αυτά τα λεφτά δάνεια σε επιχειρήσεις, στεγαστικά κλπ. Αυτά όμως τα δάνεια είναι μακροχρόνια. Δεν μπορεί η τράπεζα αν έχει ανάγκη, να τα πάρει πίσω άμεσα. Έτσι λοιπόν οι τράπεζες έχουν πάντα πρόβλημα ρευστότητας. Αν όλοι μας πάμε να ζητήσουμε τις καταθέσεις μας η τράπεζα δεν έχει να μας δώσει. Εδώ λοιπόν μπαίνει η κεντρική τράπεζα, η Τράπεζα της Ελλάδος. Γνωρίζοντας πως η εν λόγω τράπεζα δεν έχει πρόβλημα βιωσιμότητας αλλά απλά ρευστότητας, έρχεται ως σωτήρας και της δανείζει την ρευστότητα με αντάλλαγμα-ενέχυρο την περιουσία της τράπεζας. Είναι δηλαδή ένας πιστωτής εσχάτου ανάγκης (Lender of last resort).

Όταν φτιάχτηκε η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα δεν προβλέφτηκε αυτή η διαδικασία για τη ΕΚΤ. Η ΕΚΤ αυτή καθεαυτή δεν είναι πιστωτής εσχάτου ανάγκης. Η ΕΚΤ δανείζει με βάση ενέχυρα που μπορεί να ρευστοποιήσει άμεσα και πολύ υψηλής ποιότητας (γερμανικά ομόλογα για παράδειγμα). Αν κάποια τράπεζα φαλιρίσει τότε η ΕΚΤ θα ρευστοποιήσει τα ενέχυρα και αν υπάρχει ακόμα υπόλοιπο τότε η ΕΚΤ θα ζημιωθεί.

Εδώ είναι και η βασική διαφορά με το ELA. Ο μηχανισμός επειγούσης αρωγής ρευστότητας ή ELA (Emergency Liquidity Assistance) δεν αφορά την ΕΚΤ αλλά την τράπεζα της Ελλάδος. Η ΤτΕ παίρνει το ρίσκο της μη αποπληρωμής δηλαδή της ζημίας. Επίσης η ΤτΕ μπορεί να αποδεχτεί και ενέχυρα που ίσως  να είναι αμφιβόλου ποιότητας. Αυτό ουσιαστικά σημαίνει ότι το ρίσκο  περνάει στο Ελληνικό κράτος. Όταν προβλέφτηκε το ELA, ήταν για μικροποσά, κανένας δεν φαντάστηκε πως κάποια μέρα θα αναγκαστεί να χρηματοδοτεί ένα ολόκληρο τραπεζικό σύστημα όπως έγινε στην Ιρλανδία και στην Ελλάδα το 2012. Είναι φυσικά πολύ πιο ακριβός δανεισμός για τις τράπεζες.

Όταν λοιπόν μια τράπεζα ζητάει βοήθεια από το ELA σημαίνει πρώτον πως δεν έχει αρκετό ρευστό και δεύτερον πως δεν έχει ποιοτικά ενέχυρα άξια για να πάνε στην ΕΚΤ. Είναι κάτι σαν ενεχυροδανειστήριο όπου πάμε κοσμήματα πίνακες, και ότι άλλο βρούμε στο πατάρι. Είναι ο δανειστής της απελπισίας. 
Τι σημαίνει όμως για την Ελλάδα αυτό και γιατί θα πρέπει να αποφευχθεί αυτή η εξελίξη πάση θυσία. Η ΕΚΤ έχει επανειλημμένα δηλώσει πως αποδέχεται τις ελληνικές εγγυήσεις μόνο όσο υπάρχει κάποιο πρόγραμμα εγκεκριμένο από την ΕΕ. Αυτό γιατί η πιστοληπτική διαβάθμιση της Ελλάδος είναι ακόμα πολύ χαμηλή.

Αν λοιπόν στις 28 Φεβρουαρίου που λήγει η παράταση δεν έχει βρεθεί μια λύση με την 6η αξιολόγηση τότε οι Ελληνικές τράπεζες θα αναγκαστούν να απευθυνθούν στην ΤτΕ για το ELA. Αυτό μπορεί να δοθεί μόνο με άδεια από την ΕΚΤ. Και αυτή η άδεια μπορεί να ανακληθεί ανά πάσα στιγμή. Αυτό έγινε στην Κύπρο όταν ο Ασμουσεν διεμήνυσε στον πρόεδρο Αναστασιάδη πως δεν θα έχει τράπεζες την Δευτέρα. Η Ελλάδα δεν μπορεί να πάει επ ουδενί λόγο σε παράταση των διαπραγματεύσεων με το πιστόλι στο κρόταφο. Αυτό φωνάζει το Ποτάμι όταν θέτει ως απαιτούμενο την εθνική συνεννόηση άμεσα. Είναι εθνικής σημασίας και πολλοί δεν το έχουν καταλάβει. Το πέρασμα όλης της τραπεζικής ρευστότητας στο ELA είναι ένα μόνο βήμα πριν την καταστροφή. Είναι και μόνος τρόπος να μην ζημιωθεί η ΕΚΤ αλλά η Ελλάδα. Και η Ελλάδα εκείνη την στιγμή δεν θα έχει καμία άλλη επιλογή από αυτή ενός νέο νομίσματος. Ας σταματήσουμε να στρουθοκαμηλίζουμε και ας δούμε το κοινό συμφέρον και το κοινό μέλλον μας εντός Ευρώπης.

1 σχόλιο:

  1. Σε 60 μερες ερχεται η ανοιξη. 43η χωρα με επισημο ΑΕΠ/κατοικο ή 35η αν συμπεριληφθει η παραοικονομια, who cares?

    ELA ή "Ella, elle l'a" (γαλλικα "η Ella το εχει") της France Gall, 1987, Γραμμενο απο τον Michel Berger, το τραγουδι ειναι αφιερωμενο στην Ella Fitzgerald.

    https://www.youtube.com/watch?v=lgHGU8gqz9U

    France Gall- Ella Elle L'a


    Aφώτιστος Φιλέλλην

    ΑπάντησηΔιαγραφή