ελευθερία, αλληλεγγύη, αναζήτηση, σκληρή δουλειά και πάντα rock n roll

1973 Νίξον - Μπρέζνιεφ

1973 Νίξον - Μπρέζνιεφ
Ο Αμερικανός πρόεδρος Ρίτσαρντ Νίξον και ο γενικός γραμματέας του Κομμουνιστικού Κόμματος Σοβιετικής Ένωσης, Λεονίντ Μπρένζιεφ, κατά τη διάρκεια περιπάτου στην αυλή της έπαυλης του πρώτου στην Καλιφόρνια, το 1973. Στο βάθος, ο Ειρηνικός Ωκεανός. Από την Καθημερινή

Παρατηρητήριο

του Τέλη Σαμαντά για τη στήλη Παροράματα και ημαρτημένα

Εδώ και χρόνια επιμένω και θα συνεχίσω να επιμένω: οι μελέτες και οι αναλύσεις —πολιτικές, οικονομικές, κοινωνιολογικές, πολιτιστικές— που αφορούν την επτάχρονη Δικτατορία είναι ελάχιστες σε σχέση με τις αντίστοιχες που αφορούν την περίοδο της Μεταπολίτευσης. Κι όμως, θεωρώ πως στη διάρκεια της Χούντας διαμορφώθηκαν τα κύρια κοινωνικά ρεύματα που καθόρισαν τις μεταπολιτευτικές στρεβλώσεις. Η αποκοπή από το διεθνές περιβάλλον και η λαϊκιστική εσωστρέφεια· η ανάδυση νέων κοινωνικών στρωμάτων που απέκτησαν οικονομική ισχύ χάρη στα οικονομικά μέτρα των δικτατόρων (χωρίς όμως να έχουν και την αντίστοιχη πολιτική εκπροσώπηση, την οποία απέκτησαν στη συνέχεια κατά τη Μεταπολίτευση)· η απότομη διακοπή των πνευματικών αλλά και των πολιτικών αναζητήσεων σε όλους τους ιδεολογικούς χώρους· η σαφέστατη οπισθοχώρηση των προβληματισμών για τον εκσυγχρονισμό της πολιτικής ζωής της χώρας· η υποχρεωτική συνύπαρξη αντιθετικών και αποκλινόντων πολιτικών και πνευματικών προβληματισμών και η εκ των πραγμάτων σύγκλιση τους —στον ελάχιστο κοινό παρονομαστή— απέναντι στον «κοινό εχθρό» της Χούντας· η καθυποταγή μέσω της ανοχής της Δικτατορίας μεγάλων τμημάτων της κοινωνίας· ηκυριαρχία του κιτς σε πάμπολλους τομείς της πολιτιστικής ζωής — αυτά είναι μερικά μόνο από τα αποτελέσματα του επτάχρονου «γύψου».

Η σημαντικότατη αυτή έλλειψη μελέτης της Χούντας έχει σοβαρές επιπτώσεις: η περίοδος της Δικτατορίας έχει καταγραφεί στην κοινωνική συνείδηση απλώς ως μία «σκοτεινή περίοδος», καταπίεσης και βίας από τη μία και «αντιστασιακής πράξης» από την άλλη. Το αποτέλεσμα είναι η ουσιαστική άγνοια —και όχι μόνο των νεότερων γενιών— των παραμέτρων οι οποίες συνιστούν την ιστορική τομή που αποτελεί για την νεοελληνική ιστορία η Δικτατορία 1967-1974 και, κατ’ επέκταση, η ενοχοποίηση της Μεταπολίτευσης ακόμη και για φαινόμενα που στην πραγματικότητα η ημερομηνία γέννησής τους χρονολογείται στην περίοδο της Χούντας. Με λίγα λόγια: ο καλύτερος τρόπος για να «θυμηθούμε» την αυριανή επέτειο είναι να μελετήσουμε το τι σήμαινε στην πραγματικότητα για την νεοελληνική κοινωνία εκείνη η «σκοτεινή περίοδος». Πολλές αιτίες ακόμη και των σημερινών κακοδαιμονιών υποψιάζομαι πως θα ανακαλύψουμε.

ΠΡΟΣΟΧΗ ΧΡΩΜΑΤΑ- ΜΗ ΜΕ ΔΙΑΒΑΖΕΤΕ ΌΤΑΝ ΕΧΕΤΕ ΔΙΚΙΟ

Ο βασικός λόγος, ωστόσο, που επέλεξα να ασχοληθώ με την αφελή αυτή επιλογή είναι πιο σημαντικός. Την έγραψε σε δύο φράσεις ο εκπαιδευτικός Λεωνίδας Καστανάς, η αρθρογραφία και οι αιχμηρές παρεμβάσεις του οποίου έχουν πάντα ενδιαφέρον. «Εδώ και 30 χρόνια, το θέμα της έκθεσης είναι το ίδιο. Τι καλός που είναι ο ελληνοορθόδοξος κομμουνισμός και τι κακός που είναι ο προτεσταντικός καπιταλισμός», έγραψε στο fb ο Καστανάς. Και υπερθεμάτισε μνημονεύοντας θέματα εξετάσεων από το παρελθόν. «Οι στέγες κοντά, οι ψυχές μακρυά. Η αρχαία τέχνη πρωτοπόρα και ζωντανή. Ο τεχνολογικός πολιτισμός και η αλλοτρίωση του ανθρώπου. Η σύγχρονη αποξένωση». Και σχολίασε: «Κανείς δεν τολμά να βγει από το ελληνικό στερεότυπο. Τεχνοφοβία και άγιος ο Θεός. Πρέπει να αντισταθούμε στην ανήθικη τεχνολογική Δύση. Διότι μας κάνει να τρέχουμε γρήγορα και να ξεχνάμε την ανθρωπιά μας. Ενώ όταν πηγαίναμε με τον αραμπά βλέπαμε και κάνα άνθρωπο. Το ότι μιλάω με τους φίλους μου σήμερα ακόμη και όταν βρίσκονται χιλιάδες μίλια μακρυά με τούτο το μηχάνημα του διαβόλου, με απομακρύνει από τους ανθρώπους. Λουδιτισμός και τα μυαλά στα κάγκελα. Η αριστερή αφήγηση της ανατολής συνεχίζεται».

Κ. Ζούλας Καθημερινή

Σάββατο, 30 Μαΐου 2015

Το ποτάμι –της εκπαιδευτικής μεταρρύθμισης- δεν γυρίζει πίσω


της Νιόβης Παυλίδου από το proto plano. gr
Με ιδιαίτερη σπουδή το υπουργείο παιδείας καταθέτει στη βουλή νομοσχέδιο που μεταβάλει το θεσμικό πλαίσιο στην τριτοβάθμια εκπαίδευση. Χωρίς προειδοποίηση, χωρίς διαβούλευση, με παραπλάνηση των εκπαιδευτικών ότι οι όποιες αλλαγές θα γίνουν με προσοχή και συζήτηση. Η κίνηση αυτή συγκέντρωσε τα πυρά της πλειοψηφίας της ακαδημαϊκής κοινότητας και μάλιστα ακόμη και συναδέλφων που πρόσκεινται θετικά στη νέα κυβέρνηση. Ούτε η κοινωνία στηρίζει το ράβε-ξήλωνε στην παιδεία αλλά το υπουργείο προχωρά αδιάφορο.  Ξεκάθαρο δείγμα εμμονής, ιδεοληψιών, αδυναμίας διαλόγου, έπαρση στην άσκηση εξουσίας.
Όχι, όσοι διαφωνούμε δεν θα κάνουμε καταλήψεις για να μην συνεδριάζουν τα συλλογικά όργανα με την σύνθεση που προτείνεται στο νομοσχέδιο. Εμείς δεν θα αρνηθούμε να φύγουμε από θέσεις που κατέχουμε μετά από εκλογές που χίλιες φορές βίαια ακυρώθηκαν από αυτούς που σήμερα κυβερνούν. Εμείς δεν θα αρνηθούμε να εφαρμόσουμε νόμους  που ψηφίζονται μέσα στη νύχτα. Αυτή είναι, ευκρινώς, η διαφορά μας με τον τρόπο που πορεύθηκαν και σήμερα πολιτεύονται οι συνάδελφοι της κυβέρνησης.
Δεν θα σταματήσουμε να υπερασπιζόμαστε όμως  τα βήματα που έκαναν τα ΑΕΙ της χώρας ώστε να συμβαδίζουν με τις τάσεις  που διεθνώς ακολουθεί η τριτοβάθμια εκπαίδευση. Γιατί ό, τι προσπαθήσαμε να εφαρμόσουμε συναντάται ήδη στα καλύτερα πανεπιστήμια. Και τώρα γίνονται βήματα προς τα πίσω στο γνωστό και εξαντλημένο πλαίσιο της δεκαετίας του 80, στο σκοτάδι της «κομματοκρατίας και της ισοπέδωσης».
Σε κανένα πανεπιστήμιο δεν συζητείται σήμερα η λέξη «άσυλο». Προσπαθούν όλοι να καταλάβουν τί εννοούμε όταν με «περηφάνια» την αναφέρουμε! Η ακαδημαϊκή ελευθερία είναι θεμέλιος λίθος στην ύπαρξη της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης, δεν νοείται τριτοβάθμια χωρίς ανεξαρτησία στην εκπαίδευση και έρευνα, δεν χρειάζεται να κατοχυρωθεί νομικά, διότι είναι δεδομένο ότι αποτελεί την απαρχή της ύπαρξης των ιδρυμάτων. Και δεν εχει καμία σχέση με τις εικόνες λεηλασίας των ΑΕΙ από ολιγάριθμες ομάδες εξτρεμιστικών και ύποπτων στοιχείων.
Πουθενά στον κόσμο δεν υπάρχει αυτή η εικόνα των πανεπιστημίων που φλέγονται, ζέχνουν, παραπαίουν και ταλαιπωρούν όσους προσπαθούν να στρώσουν τον δύσκολο, έτσι κι αλλιώς, δρόμο του μέλλοντος.  Αυτή η εικόνα είναι σφραγίδα των ιδεοληψιών που επικράτησαν στη διάρκεια της μεταπολίτευσης στη χώρα, από αυτούς που τις μεταφράζουν σήμερα σε κυβερνητικό λόγο.
Πουθενά στον κόσμο δεν υπάρχει σφικτός εναγκαλισμός της τριτοβάθμιας με την κομματική ζωή, η αυτονομία είναι βασικό γνώρισμα των πανεπιστημιακών ιδρυμάτων, τα οποία συγκλίνουν στις δομές διοίκησης που ο νόμος 4009/2012 προτείνει.
Πουθενά στον κόσμο δεν διανοήθηκε κανείς να βροντοφωνάξει ότι προστατεύει «αιώνιους» φοιτητές! Το θεωρούν όλοι οικτρή αποτυχία. Οι αδύναμοι φοιτητές υποστηρίζονται διπλά για να μην χάσουν τον εκπαιδευτικό τους βηματισμό, να τελειώσουν σωστά τις σπουδές τους, να θωρακίσουν το μέλλον τους.
Τα πανεπιστήμια μετέχουν στη ευγενή άμιλλα αποδεχόμενα κοινούς κανόνες και εξασφαλίζουν στους αποφοίτους τους την εύκολη πρόσβαση στην επαγγελματική αγορά σε όλα τα μήκη και πλάτη του κόσμου, σεβόμενα και διευκολύνοντας την κινητικότητα που αποτελεί στοιχείο των σύγχρονων κοινωνιών. Οι εθνικοί στόχοι, η εθνική επαγγελματική αγορά, οι εθνικές αξίες στην παιδεία σήμερα, ιδίως για μικρές χώρες σαν τη δική μας, κινδυνεύουν σε παταγώδη αποτυχία αν αποκλίνουν, αν δεν είναι εναρμονισμένοι με την διεθνή ροή της ακαδημαϊκής κοινότητας.
Δεν υπάρχει τίποτα επείγον στην τριτοβάθμια σήμερα για να δικαιολογείται η σπουδή του νομοσχεδίου. Όλα μπορούν να γίνουν μετά από τον απαραίτητο διάλογο μέσα στην ακαδημαϊκή κοινότητα. Ήδη ο υφιστάμενος νόμος καλεί τα συμβούλια ιδρύματος να  καταθέσουν τον απολογισμό τους και να κάνουν προτάσεις για την βελτίωση της λειτουργίας του θεσμικού πλαισίου. Ήδη άρχισαν να συντάσσονται οι Οργανισμοί των ιδρυμάτων οι οποίοι αποτελούν μια άριστη διαδικασία διαλόγου μέσα στην ακαδημαϊκή κοινότητα.
Αντί αυτών επιστρέφουμε στην εσωστρέφεια, την πολυφωνία, την ασάφεια ρόλων και την απογοήτευση στην ακαδημαϊκή ζωή.
Η παγκόσμια εκπαιδευτική κοινότητα θα εξακολουθήσει να προχωρά στο κοινό  ακαδημαϊκό μονοπάτι. Το ποτάμι της εξέλιξης της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης δε γυρίζει πίσω. Τα ελληνικά ΑΕΙ, κακότυχα, θα εξακολουθήσουν, να στροβιλίζονται με τα απόνερα στις όχθες του ποταμού. Αλλά δεν έχουν μέλλον, δεν μπορούν να χαράξουν διαφορετική πορεία, κάποτε θα ενταχθούν νομοτελειακά στην κοινή κοίτη. Θα έχει όμως χρεωθεί η κυβέρνηση μια ακόμη καθυστέρηση στο μέλλον της νεολαίας μας, στο μέλλον μιας χώρας που χρειάζεται τη μέγιστη υποστήριξη σήμερα μέσα στη δύσκολη συγκυρία που αντιμετωπίζει.

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου