ελευθερία, αλληλεγγύη, αναζήτηση, σκληρή δουλειά και πάντα rock n roll

1973 Νίξον - Μπρέζνιεφ

1973 Νίξον - Μπρέζνιεφ
Ο Αμερικανός πρόεδρος Ρίτσαρντ Νίξον και ο γενικός γραμματέας του Κομμουνιστικού Κόμματος Σοβιετικής Ένωσης, Λεονίντ Μπρένζιεφ, κατά τη διάρκεια περιπάτου στην αυλή της έπαυλης του πρώτου στην Καλιφόρνια, το 1973. Στο βάθος, ο Ειρηνικός Ωκεανός. Από την Καθημερινή

Παρατηρητήριο

του Τέλη Σαμαντά για τη στήλη Παροράματα και ημαρτημένα

Εδώ και χρόνια επιμένω και θα συνεχίσω να επιμένω: οι μελέτες και οι αναλύσεις —πολιτικές, οικονομικές, κοινωνιολογικές, πολιτιστικές— που αφορούν την επτάχρονη Δικτατορία είναι ελάχιστες σε σχέση με τις αντίστοιχες που αφορούν την περίοδο της Μεταπολίτευσης. Κι όμως, θεωρώ πως στη διάρκεια της Χούντας διαμορφώθηκαν τα κύρια κοινωνικά ρεύματα που καθόρισαν τις μεταπολιτευτικές στρεβλώσεις. Η αποκοπή από το διεθνές περιβάλλον και η λαϊκιστική εσωστρέφεια· η ανάδυση νέων κοινωνικών στρωμάτων που απέκτησαν οικονομική ισχύ χάρη στα οικονομικά μέτρα των δικτατόρων (χωρίς όμως να έχουν και την αντίστοιχη πολιτική εκπροσώπηση, την οποία απέκτησαν στη συνέχεια κατά τη Μεταπολίτευση)· η απότομη διακοπή των πνευματικών αλλά και των πολιτικών αναζητήσεων σε όλους τους ιδεολογικούς χώρους· η σαφέστατη οπισθοχώρηση των προβληματισμών για τον εκσυγχρονισμό της πολιτικής ζωής της χώρας· η υποχρεωτική συνύπαρξη αντιθετικών και αποκλινόντων πολιτικών και πνευματικών προβληματισμών και η εκ των πραγμάτων σύγκλιση τους —στον ελάχιστο κοινό παρονομαστή— απέναντι στον «κοινό εχθρό» της Χούντας· η καθυποταγή μέσω της ανοχής της Δικτατορίας μεγάλων τμημάτων της κοινωνίας· ηκυριαρχία του κιτς σε πάμπολλους τομείς της πολιτιστικής ζωής — αυτά είναι μερικά μόνο από τα αποτελέσματα του επτάχρονου «γύψου».

Η σημαντικότατη αυτή έλλειψη μελέτης της Χούντας έχει σοβαρές επιπτώσεις: η περίοδος της Δικτατορίας έχει καταγραφεί στην κοινωνική συνείδηση απλώς ως μία «σκοτεινή περίοδος», καταπίεσης και βίας από τη μία και «αντιστασιακής πράξης» από την άλλη. Το αποτέλεσμα είναι η ουσιαστική άγνοια —και όχι μόνο των νεότερων γενιών— των παραμέτρων οι οποίες συνιστούν την ιστορική τομή που αποτελεί για την νεοελληνική ιστορία η Δικτατορία 1967-1974 και, κατ’ επέκταση, η ενοχοποίηση της Μεταπολίτευσης ακόμη και για φαινόμενα που στην πραγματικότητα η ημερομηνία γέννησής τους χρονολογείται στην περίοδο της Χούντας. Με λίγα λόγια: ο καλύτερος τρόπος για να «θυμηθούμε» την αυριανή επέτειο είναι να μελετήσουμε το τι σήμαινε στην πραγματικότητα για την νεοελληνική κοινωνία εκείνη η «σκοτεινή περίοδος». Πολλές αιτίες ακόμη και των σημερινών κακοδαιμονιών υποψιάζομαι πως θα ανακαλύψουμε.

ΠΡΟΣΟΧΗ ΧΡΩΜΑΤΑ- ΜΗ ΜΕ ΔΙΑΒΑΖΕΤΕ ΌΤΑΝ ΕΧΕΤΕ ΔΙΚΙΟ

Ο βασικός λόγος, ωστόσο, που επέλεξα να ασχοληθώ με την αφελή αυτή επιλογή είναι πιο σημαντικός. Την έγραψε σε δύο φράσεις ο εκπαιδευτικός Λεωνίδας Καστανάς, η αρθρογραφία και οι αιχμηρές παρεμβάσεις του οποίου έχουν πάντα ενδιαφέρον. «Εδώ και 30 χρόνια, το θέμα της έκθεσης είναι το ίδιο. Τι καλός που είναι ο ελληνοορθόδοξος κομμουνισμός και τι κακός που είναι ο προτεσταντικός καπιταλισμός», έγραψε στο fb ο Καστανάς. Και υπερθεμάτισε μνημονεύοντας θέματα εξετάσεων από το παρελθόν. «Οι στέγες κοντά, οι ψυχές μακρυά. Η αρχαία τέχνη πρωτοπόρα και ζωντανή. Ο τεχνολογικός πολιτισμός και η αλλοτρίωση του ανθρώπου. Η σύγχρονη αποξένωση». Και σχολίασε: «Κανείς δεν τολμά να βγει από το ελληνικό στερεότυπο. Τεχνοφοβία και άγιος ο Θεός. Πρέπει να αντισταθούμε στην ανήθικη τεχνολογική Δύση. Διότι μας κάνει να τρέχουμε γρήγορα και να ξεχνάμε την ανθρωπιά μας. Ενώ όταν πηγαίναμε με τον αραμπά βλέπαμε και κάνα άνθρωπο. Το ότι μιλάω με τους φίλους μου σήμερα ακόμη και όταν βρίσκονται χιλιάδες μίλια μακρυά με τούτο το μηχάνημα του διαβόλου, με απομακρύνει από τους ανθρώπους. Λουδιτισμός και τα μυαλά στα κάγκελα. Η αριστερή αφήγηση της ανατολής συνεχίζεται».

Κ. Ζούλας Καθημερινή

Κυριακή, 14 Αυγούστου 2016

Μπάμπης Σαββάκης: Οι φοιτητές πιέζουν για καλύτερες σπουδές




από την Καθημερινή
Συνέντευξη στο Απόστολο Λακασά

«Το τοπίο στα πανεπιστήμια θα αλλάξει. Οι φοιτητές έχουν αρχίσει να πιέζουν για καλύτερες σπουδές», λέει ο Μπάμπης Σαββάκης. Καθηγητής Μοριακής Γενετικής στην Ιατρική Κρήτης, πρόεδρος του Κέντρου Βιοϊατρικών Ερευνών «Αλέξανδρος Φλέμινγκ», με σπουδές στην Ιατρική Αθηνών και στο Χάρβαρντ, ερευνητική δουλειά στο Κέμπριτζ, διψήφιο αριθμό θέσεων σε ερευνητικούς οργανισμούς στην Ελλάδα και στο εξωτερικό, ο κ. Σαββάκης ανήκει στη γενιά των Ελλήνων που βίωσαν τη δικτατορία κατά τα πρώτα ανέμελα χρόνια της νιότης τους, έφυγαν στο εξωτερικό και επιστρέφοντας στην Ελλάδα συνέβαλαν στη δημιουργία πόλων αριστείας κατά τη μεταπολίτευση. Η αφυπηρέτησή του από το Πανεπιστήμιο Κρήτης αποτελεί γεγονός που επιτρέπει μια νέα κριτική θεώρηση στον χώρο της πανεπιστημιακής εκπαίδευσης και έρευνας στην Ελλάδα. 

«Εδώ και 30 χρόνια διδάσκω, και τα τελευταία λίγα χρόνια, μετά το ξέσπασμα της κρίσης, βλέπω μια αλλαγή. Ολο και περισσότεροι παρακολουθούν τα μαθήματα, θέλουν να έχουν καλύτερες σπουδές και να τις ολοκληρώσουν χωρίς άσκοπες χρονοτριβές. Αυτό είναι πολύ καλό σημάδι, κίνητρο για τους διδάσκοντες να γίνουν καλύτεροι, το σύστημα να βελτιωθεί. Οτιδήποτε χαμηλώνει το επίπεδο της ακαδημαϊκής διαδικασίας ή εμποδίζει τη λειτουργία των ΑΕΙ θα βρίσκει όλο και περισσότερους φοιτητές απέναντί του.


Υπονοείτε ένα νέο φοιτητικό κίνημα;

– Πιστεύω στην ορμή των νέων ανθρώπων, που θέλουν να μορφωθούν και να προκόψουν κάτω από αντίξοες συνθήκες. Οι φοιτητικές παρατάξεις με τη σημερινή τους μορφή θα χάνουν συνεχώς την απήχησή τους. Ο ξύλινος λόγος τους και οι ζωηρές μειοψηφικές κινήσεις που δημιουργούν επεισόδια, ακόμα και καταστροφές μέσα στα πανεπιστήμια, έχουν παίξει τον ρόλο τους. Από το κενό εκπροσώπησης που προκύπτει, δεν μπορεί, κάτι καινούργιο θα αναδυθεί.

– Δεν θεωρείτε θετική τη φοιτητική συμμετοχή στην ανάδειξη των πανεπιστημιακών οργάνων, όπως επιθυμεί η ηγεσία του υπουργείου Παιδείας;

– Να υπάρχει η φοιτητική συμμετοχή, αλλά όχι ως είχε με τον νόμο-πλαίσιο του 1982. Για παράδειγμα, οι εκπρόσωποι των φοιτητών στη γενική συνέλευση της Ιατρικής ορίζονταν από τις παρατάξεις και κατέβαιναν άλλοτε με τη γραμμή της παράταξης ή του συλλόγου. Μεταξύ των βασικών επιδιώξεών τους ήταν να γίνει πιο ελαφρύ το πρόγραμμα σπουδών, πιο ελαστικά τα προαπαιτούμενα μαθήματα, ακόμα και να εξετάζονται στα κλινικά μαθήματα χωρίς να έχουν περάσει βασικά μαθήματα. Βοηθάει τέτοια συμμετοχή στη βελτίωση των σπουδών, του πανεπιστημίου; Οι φοιτητές να αξιολογούν τους καθηγητές και το πρόγραμμα, όχι όμως να το συνδιαμορφώνουν. 


Η συνέχεια στην Καθημερινή

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου