ελευθερία, αλληλεγγύη, αναζήτηση, σκληρή δουλειά και πάντα rock n roll

Και εγένετο φως

Και εγένετο φως

Παρατηρητήριο

Η Μαργαρίτα σας εύχεται χρόνια πολλά και καλά. Σύντομα σε μια καλύτερη Ελλάδα

ΠΡΟΣΟΧΗ ΧΡΩΜΑΤΑ- ΜΗ ΜΕ ΔΙΑΒΑΖΕΤΕ ΌΤΑΝ ΕΧΕΤΕ ΔΙΚΙΟ

Νέο βιβλίο του Δημήτρη Σκάλκου: Αλλάζει η Ελλάδα;

Στα κείμενα του βιβλίου αυτού ο συγγραφέας, εκκινώντας από μια φιλελεύθερη οπτική, προσεγγίζει μία σειρά ερωτημάτων σχετικά με τις μεταρρυθμιστικές διαδικασίες, σε μία προσπάθεια κατανόησης των όσων συμβαίνουν στην Ελλάδα της κρίσης και των Μνημονίων. Στη χώρα επιχειρείται ένα είδος "έξωθεν ωθούμενου εκσυγχρονισμού" θεσμών και δομών, που όμως προσκρούει στους περιβόητους εσωτερικούς παράγοντες. Οι αλλαγές που επιχειρούνται τα τελευταία χρόνια υπό την εποπτεία των διεθνών θεσμών , συνδέονται με όρους οικονομικής και θεσμικής πολιτικής. Επιζητείται κατ’ ουσίαν να επέλθει μετάβαση από τον εσωστρεφή πελατειακό καπιταλισμό της μεταπολίτευσης σε μια ανοιχτή οικονομία και κοινωνία που θωρακίζεται με κατάλληλους θεσμούς. Κάτι ανάλογο, σημειώνει ο Πάνος Καζάκος στον πρόλογο του βιβλίου, συνέβη και στο πλαίσιο της αμερικανικής βοήθειας προς την Ελλάδα το 1947, όπου η βοήθεια συνδέθηκε με όρους και εποπτεία, πράγμα που προκάλεσε τριβές με πολιτικούς και τμήματα της οικονομικής ελίτ και της γραφειοκρατίας. Οι προσαρμογές που συνιστούν τα μνημόνια έρχονται σε μετωπική σύγκρουση με παγιωμένες πρακτικές και συμπεριφορές, κληροδοτημένους τυπικούς θεσμούς και ιδεοληψίες. Ο συγγραφέας διαπιστώνει ότι η Ελλάδα είναι μια "μπλοκαρισμένη κοινωνία", που αναγνωρίζει αλλά ταυτόχρονα αδυνατεί να υπερβεί τα δομικά της προβλήματα. Ο Δημήτρης Σκάλκος απορρίπτει τις απλουστευτικές εν τέλει εξηγήσεις που αποδίδουν όσα συνέβησαν πριν από την κρίση και συμβαίνουν κατά τη διάρκειά της σε ανικανότητα και άγνοια. Αντίθετα, η κρίση και οι δυσκολίες αντιμετώπισής της οφείλονται σε θεσμική αποτυχία, ενώ οι πολίτες δεν είναι ανίσχυροι απέναντι σε αναποτελεσματικούς θεσμούς, αλλά συχνά βρίσκουν διάφορους τρόπους να τους παρακάμπτουν.

Κυριακή, 1 Μαΐου 2016

Αποκρατικοποιήσεις: Μεταξύ σφύρας και άκμονος



Σχόλιο της "Μαργαρίτας": Οι αποκρατικοποιήσεις δεν έχουν πολλούς οπαδούς στη χώρα μας. Τα στερότυπα περί ξεπουλήματος καλά κρατούν ακόμα. Οι συνδικαλιστές και οι εργαζόμενοι αντιστέκονται με κάθε τρόπο. Το πολιτικό σύστημα στο σύνολό του δεν είναι ξεκάθαρο. Ο ΣΥΡΙΖΑ χρόνια τώρα δίνει μάχη εναντίον τους. Αν τις προωθήσει αναλώνει το πολιτικό του κεφάλαιο. Οι δανειστές πιέζουν. Η απελευθέρωσή τους θα διαμορφώσει θετικό κλίμα για επενδύσεις που είναι αμφίβολο αν οι πολίτες τις θέλουν πραγματικά. Μάλλον δεν έχουμε καταλάβει ποια είναι η βασική αιτία της αδυναμίας μας να βγούμε από την κρίση.
Ηλίας Μπέλος από την Καθημερινή 
Σε νέα φάση αβεβαιότητας εισέρχεται το πρόγραμμα αποκρατικοποιήσεων, καθώς η κλιμάκωση της πολιτικοοικονομικής αστάθειας υπονομεύει το επενδυτικό ενδιαφέρον για εν εξελίξει διαγωνισμούς και υποσκάπτει τη δυνατότητα ολοκλήρωσης όσων έχουν προχωρήσει. Με δεδομένο πως ορισμένοι εξ αυτών εμφανίζονταν, ούτως ή άλλως, θνησιγενείς, αμφισβητείται πλέον ευρέως η δυνατότητα του Ταμείου Αξιοποίησης της Ιδιωτικής Περιουσίας του Δημοσίου (ΤΑΙΠΕΔ) να φέρει έσοδα ύψους 6,4 δισ. ευρώ έως τα τέλη του 2018. Επιπλέον αβεβαιότητα προκαλεί και η κυοφορούμενη ίδρυση του Νέου Ταμείου Αποκρατικοποιήσεων. Το ΤΑΙΠΕΔ θα υπαχθεί μεν σε αυτό, πλην όμως οι δανειστές απαιτούν την ολοκλήρωση της αξιοποίησης όλων των περιουσιακών στοιχείων που βρίσκονται στο χαρτοφυλάκιό του και πιέζουν μάλιστα και για την προσθήκη στο ΤΑΙΠΕΔ και όχι στο νέο ταμείο πρόσθετων συμμετοχών του Δημοσίου σε περίπτωση που δεν προχωρήσουν τα εναλλακτικά μοντέλα αξιοποίησής τους, που προωθεί η κυβέρνηση.
Σε αυτό το σκηνικό έρχεται να προστεθεί ένα νέο κύμα επιθέσεων κατά της διοίκησης του ΤΑΙΠΕΔ, αλλά και των αποκρατικοποιήσεων εν γένει, από υπουργούς της κυβέρνησης, που ενίοτε συνοδεύεται και από έμπρακτα εμπόδια και de facto άρνηση υλοποίησης ενεργειών που έχουν συμφωνηθεί. Οχι μόνον καθυστερήσεων δηλαδή, αλλά και νομοθετημάτων που σε κάποιες περιπτώσεις αξιολογούνται από τους επενδυτές ως αθέμιτη αλλαγή των όρων.
Σε κάθε περίπτωση, ένα μεγάλο μέρος της κυβέρνησης αλλά και της δημόσιας διοίκησης εμφανίζεται να πιστεύει πως υποχρέωση της χώρας είναι μόνον οι εννέα περιβόητες πλέον αποκρατικοποιήσεις που ανέφερε στο προεκλογικό του πρόγραμμα ο ΣΥΡΙΖΑ και όχι οι πάνω από 27 που καταγράφονται τόσο στη συμφωνία του περασμένου καλοκαιριού όσο και στα προσχέδια της συμφωνίας για την ολοκλήρωση της τρέχουσας αξιολόγησης.
Οι εννέα ιδιωτικοποιήσεις στις οποίες συχνά αναφέρονται υπουργοί και βουλευτές της συγκυβέρνησης, υπονοώντας πως σε αυτές εξαντλούνται οι υποχρεώσεις τους, είναι τα περιφερειακά αεροδρόμια, το Ελληνικό, ο Αστέρας Βουλιαγμένης, η Αφάντου στη Ρόδο, ο Διαχειριστής Εθνικού Συστήματος Φυσικού Αερίου, ο Οργανισμός Λιμένος Πειραιώς, ο Οργανισμός Λιμένος Θεσσαλονίκης, οι ΤΡΑΙΝΟΣΕ και ΕΕΣΣΤΥ και ο Διεθνής Αερολιμένας Αθηνών.
Ομως οι ιδιωτικοποιήσεις που προβλέπει το πρόγραμμα αξιοποίησης (Αsset Development Plan ή ADP) του ΤΑΙΠΕΔ περιλαμβάνουν και το εναπομείναν 6% του μετοχικού κεφαλαίου του ΟΤΕ (και 10% των δικαιωμάτων ψήφου) που δεν έχει ακόμα μεταβιβαστεί στο ΤΑΙΠΕΔ, την Εγνατία Οδό, το 100% της ΔΕΠΑ, των ΕΛΤΑ, της ΕΥΔΑΠ και της ΕΥΑΘ, ηλεκτρονικούς και άλλους διαγωνισμούς για πλήθος ακινήτων, τον διαγωνισμό για το Ποσείδι Χαλκιδικής, τη μαρίνα Αλίμου, τη μαρίνα Χίου, τη μαρίνα Πύλου, αλλά και το 35% του μετοχικού κεφαλαίου των ΕΛΠΕ και το 17% της ΔΕΗ. Το δε χαρτοφυλάκιο του ΤΑΙΠΕΔ περιλαμβάνει και άλλα πολλά περιουσιακά στοιχεία για τα οποία το μοντέλο αξιοποίησης δεν έχει ακόμα αποφασιστεί, όπως για 10 μεγάλα ελληνικά λιμάνια.
ΟΛΠ - ΟΛΘ
Τελική ευθεία για Πειραιά, από Ιούλιο η Θεσσαλονίκη
Αν και πολλοί θεωρούν πως η πώληση του ΟΛΠ έχει ολοκληρωθεί, η αλήθεια είναι πως ακόμα δεν έχει εγκριθεί η σύμβαση παραχώρησης από τη γενική συνέλευση της εταιρείας, δεν έχει κλείσει το θέμα της εποπτικής αρχής από το υπουργείο Ναυτιλίας και δεν έχει «περάσει» η συμφωνία από τη Βουλή.

Η γενική συνέλευση της εισηγμένης δεν έχει συγκληθεί, καθώς συνδικαλιστές ματαίωσαν προ δεκαημέρου τη σχετική συνεδρίαση του Διοικητικού Συμβουλίου, η οποία μάλλον θα επαναληφθεί μετά το Πάσχα, εφόσον βρεθεί «ασφαλής» χώρος για τη διεξαγωγή του, αναφέρουν αξιόπιστες πηγές. Ο υπουργός Ναυτιλίας αναγκάστηκε πάντως σε αναδίπλωση όσον αφορά στα σχέδιά του  για την έκταση των αρμοδιοτήτων της υπό ίδρυση δημόσιας αρχής λιμένων (και όχι λιμένος Πειραιά όπως επεδίωκε). Η ψήφιση της συμφωνίας τοποθετείται πλέον τον Ιούνιο.

Στον ΟΛΘ που οι δεσμευτικές προσφορές έχουν προγραμματιστεί να γίνουν πιθανότατα τον Ιούλιο, έχουν μείνει πέντε από τους αρχικά οκτώ προκριθέντες υποψηφίους, ενώ αμφισβητείται από την αγορά εάν θα κατεβούν περισσότεροι από δύο. Η APM Τerminals, φαβορί για πολλούς μέχρι τώρα, φέρεται να μη θέλει να δεσμευτεί για επενδύσεις 300 εκατ. ευρώ στο λιμάνι της Θεσσαλονίκης, όπως προβλέπει το προσχέδιο της σύμβασης παραχώρησης. Η ICTS από τις Φιλιππίνες εκτιμάται από ορισμένους κύκλους πως συμμετέχει απλώς για ενημέρωσή της, ενώ η συμμετοχή των ρωσικών σιδηροδρόμων παραμένει αβέβαιη.

Περισσότερο εξασφαλισμένη εκτιμάται πως είναι η υποβολή πρότασης από το επενδυτικό σχήμα υπό τη γερμανική Deutsche Invest και ενδεχομένως της P&O της Dubai Ports. Ολοι όμως αναμένεται να επανεκτιμήσουν τη στάση τους και σίγουρα το τίμημα που μπορεί να προσφέρουν, εφόσον προχωρήσουν οι 74 προσλήψεις εργαζόμενων εντός του έτους που έχει αποφασίσει το Διοικητικό Συμβούλιο της ΟΛΘ Α.Ε. Απόφαση η οποία έχει ληφθεί με πολιτική κάλυψη, όπως αναφέρουν οι παροικούντες το λιμάνι της συμπρωτεύουσας, και ισοδυναμεί με αύξηση του απασχολούμενου προσωπικού κατά 17%, με δεδομένο πως οι εργαζόμενοι αριθμούν σήμερα περί τους 420.
Ελληνικό - Ακίνητα
Καθυστερεί το Ελληνικό, προχωρούν οι e-δημοπρασίες
Τη Μεγάλη Τρίτη παρήλθε η προθεσμία της 26ης Απριλίου που είχε αρχικά συνομολογηθεί από την κυβέρνηση και το σχήμα υπό τη Lamda Development για την επίτευξη συμφωνίας επί των όρων ανάπτυξης της έκτασης. Το θέμα για την πλευρά του Δημοσίου χειρίζεται ο ειδικός συντονιστής που έχει διορίσει ο υπουργός Επικρατείας Αλέκος Φλαμπουράρης και όχι το ΤΑΙΠΕΔ. Πρόκειται για τον ειδικό σύμβουλο στο Πολιτικό Γραφείο του υπουργού, Δημήτριο Τσιλιμίγκα, που φέρεται να έχει επιτύχει πρόοδο, αλλά όχι σε όλα τα μέτωπα.
Η συμφωνία φαίνεται να μετατίθεται έτσι de facto για μετά το Πάσχα, με τις πιθανότητες να είναι περισσότερες για περαιτέρω καθυστερήσεις παρά για άμεση συμφωνία. Και αυτό διότι πρέπει, μεταξύ άλλων, να οριστικοποιηθεί η κατάρτιση ενός πρωτόγνωρα μεγάλου σχεδίου ολοκληρωμένης ανάπτυξης και να δοθεί άδεια καζίνο. Για να μεταβιβαστούν οι μετοχές και να ξεκινήσει το έργο ήταν προαπαιτούμενο εντός διετίας, από τον Νοέμβριο του 2014, η κυβέρνηση να προχωρήσει την εκκένωση της έκτασης, την επεξεργασία και κύρωση από τη Βουλή της σύμβασης, την κατάρτιση και έγκριση διά Προεδρικού Διατάγματος σχεδίου ολοκληρωμένης ανάπτυξης, την έκδοση των υπουργικών αποφάσεων που απαιτούνται και τη διενέργεια διαγωνισμού για τη χορήγηση άδειας καζίνο.

Την ίδια ώρα, πάντως, προχωράει ο 6ος ηλεκτρονικός διαγωνισμός ακινήτων του ΤΑΙΠΕΔ (e-auction VI), με τις ανταγωνιστικές προσφορές να αναμένεται να κατατεθούν ηλεκτρονικά στα τέλη Μαΐου. Εδώ το βασικό περιουσιακό στοιχείο είναι το ξενοδοχείο Λητώ στη Μύκονο για το οποίο έχει εκδηλωθεί σημαντικό δεσμευτικό ενδιαφέρον.
Πολύ περισσότερα ακίνητα όμως παραμένουν ακόμα σε φάση προετοιμασίας, ενώ σχέδια που περιλαμβάνονται στο Αsset Development Plan, όπως η τιτλοποίηση χαρτοφυλακίου, θεωρούνται υπό τις παρούσες συνθήκες και το επενδυτικό κλίμα για την Ελλάδα, νεκρό γράμμα. Να σημειωθεί πως το ΤΑΙΠΕΔ επιχειρεί να αξιοποιήσει περισσότερα από 900 μεμονωμένα αξιόλογα ακίνητα πέραν των δεκάδων χιλιάδων που ελέγχει μέσω της ΕΤΑΔ.
Αστέρας - Αφάντου
Οι δύο διαγωνισμοί... θρίλερ για τους επενδυτές
Η πρωτόγνωρη βάσανος στην οποία έχουν υποβληθεί εδώ και χρόνια οι επενδυτές που ανακηρύχθηκαν προτιμητέοι για την αγορά του Αστέρα Βουλιαγμένης και αυτήν της Αφάντου στη Ρόδο αποτελεί μνημείο της τρέχουσας ελληνικής πραγματικότητας.
Στην Αφάντου διαφαίνεται προσπάθεια αναδίπλωσης του υπουργείου Πολιτισμού, που προ δεκαημέρου χαρακτήρισε 10.000 στρέμματα αρχαιολογική ζώνη, δοκιμάζοντας και τις τελευταίες ρανίδες υπομονής της Angeliades Inc. και της Aegean Sun Investments, που περιμένουν από τον Ιούνιο του 2014 την αδειοδότησή τους. Στην τελευταία ανακοίνωση του υπουργείου, μετά την απόφαση χαρακτηρισμού όλης της περιοχής ως αρχαιολογικού ενδιαφέροντος, αναφέρεται πως αυτή «ουδόλως θέτει σε αμφισβήτηση το σύνολο του εγχειρήματος για το οποίο η κυβέρνηση έχει αναλάβει τη δέσμευση να υλοποιήσει, και τούτο διότι η κήρυξη αρχαιολογικού χώρου δεν συνεπάγεται την ταυτόχρονη απαγόρευση δόμησης, αλλά την παρακολούθηση των εργασιών από την αρχαιολογική υπηρεσία, όροι που ούτως ή άλλως είχαν τεθεί κατά την έγκριση του ΕΣΧΑΔΑ». Μένει βέβαια να φανεί εάν οι επενδυτές θα εξακολουθούν να θέλουν να τοποθετήσουν τα κεφάλαιά τους υπό αυτούς τους όρους. Σαφώς μεγαλύτερη αισιοδοξία διατυπώνεται από κύκλους του ΤΑΙΠΕΔ και της Εθνικής Τράπεζας για το σχέδιο αξιοποίησης του Αστέρα. Αυτό εγκρίθηκε από το αρμόδιο όργανο της κυβέρνησης, όχι όμως χωρίς παρατηρήσεις, και αναμένεται να προωθηθεί για έγκριση στο ΣτΕ εντός του μήνα. Υπενθυμίζεται πως από τη συναλλαγή ύψους 400 εκατ. ευρώ, που προβλέπεται να καταβάλλει η αραβοτουρκικών συμφερόντων Jermyn Street Real Estate Fund, τα 300 εκατ. αφορούν στην Εθνική. Ο επενδυτής έχει δεσμευτεί να καταβάλει τα ποσά με νέα συμφωνία που έγινε στα τέλη του 2015, για πολύ πιο περιορισμένα δικαιώματα ανάπτυξης από αυτά με τα οποία προκηρύχθηκε ο διαγωνισμός το 2013. Προ διμήνου το Κεντρικό Αρχαιολογικό Συμβούλιο έδωσε μεν θετική γνωμοδότηση στη Στρατηγική Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων, αλλά υπό την προϋπόθεση διασφάλισης ελεύθερης πρόσβασης στον Ναό του Απόλλωνος Ζωστήρος και άλλους αρχαιολογικούς χώρους που βρίσκονται στο συγκρότημα.
ΤΡΑΙΝΟΣΕ - ΕΕΣΣΤΥ
Εν αναμονή δεσμευτικών προσφορών έως τις 31 Μαΐου
Η είσοδος ιδιωτών στις ελληνικές εμπορικές σιδηροδρομικές μεταφορές που ήδη προχωράει, προκαλεί αμφιβολίες σε μεγάλο μέρος της αγοράς για την αξία των προτάσεων που μπορεί να προσελκύσει η ιδιωτικοποίηση του 100% της ΤΡΑΙΝΟΣΕ. Οι ρωσικοί σιδηρόδρομοι Rossiyskie Zheleznye Dorogi, η ελληνική εισηγμένη ΓΕΚ Τέρνα και οι ιταλικοί σιδηρόδρομοι Ferrovie dello Stato Italiane είναι οι τρεις όμιλοι που εκδήλωσαν ενδιαφέρον για την εξαγορά του 100% του μετοχικού κεφαλαίου της ΤΡΑΙΝΟΣΕ στο πλαίσιο του επαναπροκηρυχθέντος διαγωνισμού του ΤΑΙΠΕΔ.

Πηγές της αγοράς εκτιμούν πως η απουσία της Cosco, βασικού χρήστη των εμπορευματικών μεταφορών της ΤΡΑΙΝΟΣΕ, μαζί με τους πελάτες της στο λιμάνι του Πειραιά, περιορίζει τον ανταγωνισμό για το τίμημα.
Την ίδια ώρα έχουν ζητηθεί από τη Ρυθμιστική Αρχή Σιδηροδρόμων δύο άδειες από ιδιωτικές επιχειρήσεις: την Piraeus Europe Asia Rail Logistics και τη Rail Cargo Logistics Goldair. Η Rail Cargo Logistics Goldair, κοινοπραξία των αυστριακών σιδηροδρόμων με την ελληνική Goldair, έχει ήδη λάβει τη σιδηροδρομική άδεια και προχωράει πλέον τις διαδικασίες για την πιστοποίηση τροχαίου υλικού και μηχανοδηγών. Η εταιρεία κινείται για την προμήθεια τροχαίου υλικού ώστε να εξυπηρετεί όλο το σιδηροδρομικό δίκτυο, από το Ικόνιο του Πειραιά έως τα βόρεια σύνορα της χώρας. Ανάλογα αναμένεται να κινηθεί και η Piraeus Europe Asia Rail Logistics. Η ιδιωτικοποίηση της ΤΡΑΙΝΟΣΕ δεν είναι μόνο μνημονιακή υποχρέωση, αλλά και δέσμευση της χώρας για τη διαγραφή χρεών της που έχουν κριθεί κρατικές επιδοτήσεις και εντάσσεται στο ευρύτερο πλαίσιο διακανονισμού των κρατικών επιδοτήσεων του ΟΣΕ με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Η καταληκτική ημερομηνία για την υποβολή δεσμευτικών προσφορών, με βάση τα μέχρι στιγμής δεδομένα, είναι η 31η Μαΐου.

Την ίδια ημέρα λήγει και η προθεσμία για την υποβολή δεσμευτικών προσφορών για την Εταιρεία Συντήρησης Τροχαίου Υλικού (ΕΕΣΣΤΥ). Στον διαγωνισμό αυτό συμμετέχουν σχήμα της γαλλικής Alstom με τον όμιλο Κοπελούζου, η Siemens και οι ρωσικοί σιδηρόδρομοι σε κοινοπραξία με τη ΓΕΚ Τέρνα.\

4 υπουργοί αντιστέκονται
Είναι κοινός τόπος πλέον στην αγορά πως ένας συγκεκριμένος αριθμός υπουργών της κυβέρνησης δημιουργεί ολοένα και μεγαλύτερα προβλήματα στην ολοκλήρωση κομβικών αποκρατικοποιήσεων. Η κριτική της αγοράς επικεντρώθηκε αρχικά στους υπουργούς, Υποδομών, Μεταφορών και Δικτύων, Χρήστο Σπίρτζη και Ναυτιλίας, Θ. Δρίτσα και το τελευταίο διάστημα περιέλαβε και τους Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Πάνο Σκουρλέτη και Πολιτισμού, Αριστείδη Μπαλτά.

Με τον ένα ή τον άλλο τρόπο, είτε έχουν στραφεί με δημόσιες δηλώσεις τους κατά της επιχειρησιακής λειτουργίας του ΤΑΙΠΕΔ και ενίοτε και του προέδρου του Στέργιου Πιτσιόρλα, είτε έχουν εγείρει ζητήματα που δυσκολεύουν δραστικά το πρόγραμμα ιδιωτικοποιήσεων.

Και ενώ οι υπουργοί δέχονται δημοσίως την υποχρέωση της Αθήνας να ολοκληρώσει συγκεκριμένες ιδιωτικοποιήσεις που εμπίπτουν στο πεδίο ευθύνης τους, στην πράξη προκαλούν εκούσια ή ακούσια μεγάλες καθυστερήσεις. Κάποιοι τους καταλογίζουν ακόμα και πρόθεση ματαίωσής τους, χωρίς να δέχονται την επιχειρηματολογία ότι εξασφαλίζουν καλύτερους όρους για το δημόσιο συμφέρον. Σε κάθε περίπτωση, εκτιμάται ευρέως πως έτσι απειλείται η ομαλή εξέλιξή τους, αλλά και η προσέλκυση επενδυτών και ικανοποιητικών τιμημάτων. Επιπλέον είναι σαφές πως εκπέμπεται ένα έντονα αρνητικό για το επενδυτικό κλίμα μήνυμα.

Ο κ. Σπίρτζης χρεώνεται, μεταξύ άλλων, καθυστερήσεις στην προώθηση του νομοσχεδίου για την αναδιάρθρωση της Υπηρεσίας Πολιτικής Αεροπορίας (ΥΠΑ), που συνδέεται με την εποπτεία και τη ρύθμιση των 14 περιφερειακών αεροδρομίων, την παραχώρηση των οποίων εξασφάλισε η κοινοπραξία Fraport-Slentel. Υπενθυμίζεται πως από αυτή την παραχώρηση το Δημόσιο περιμένει εφάπαξ έσοδο 1,2 δισ. ευρώ. Του προσάπτεται επίσης η παροχή πολιτικής κάλυψης σε συνδικαλιστές που αντιδρούν στην παραχώρηση αυτή, αλλά και σε όσους αντιδρούσαν επί τριμήνου σχεδόν στην έναρξη της διαπραγμάτευσης για την παράταση της σύμβασης παραχώρησης του Διεθνούς Αερολιμένα Αθηνών. Του χρεώνουν, τέλος, τις καθυστερήσεις στη διαδικασία ιδιωτικοποίησης της ΤΡΑΙΝΟΣΕ.

Στον κ. Μπαλτά χρεώνεται ως de facto υπονόμευση της επένδυσης στην Αφάντου της Ρόδου, η απόφασή του να χαρακτηρίσει έκταση 10.000 στρεμμάτων, που περιλαμβάνει όλη την προς ιδιωτικοποίηση παραχώρηση, αρχαιολογικό χώρο. Ανθρωποι που γνωρίζουν καλά πώς λειτουργεί το υπουργείο επισημαίνουν πως, ενώ συνήθως το Κεντρικό Αρχαιολογικό Συμβούλιο συνεδριάζει μία φορά τον χρόνο, ήδη το 2016 έχει συνεδριάσει δύο, εγείροντας ζητήματα τόσο για τον Αστέρα Βουλιαγμένης όσο και κυρίως για την Αφάντου.

Ο κ. Σκουρλέτης απείλησε προ ολίγων ημερών πως θα θέσει «θέμα Πιτσιόρλα» στα όργανα της κυβέρνησης μετά τη διαρροή προσχεδίου συμφωνίας με τους δανειστές, που άφηνε ανοικτό το ενδεχόμενο δημιουργίας της Μικρής ΔΕΗ και έβαζε αυστηρούς όρους εφαρμογής του κυβερνητικού σχεδίου για τον ΑΔΜΗΕ. «Ενόχλησε», εξηγούν χαρακτηριστικά οι επαΐοντες, το σενάριο που θέλει το ΤΑΙΠΕΔ να αποκτά το επιπλέον ποσοστό της ΔΕΗ, που κατέχει σήμερα το Δημόσιο (34%), εάν δεν προχωρήσει το σχέδιο του υπουργού για μείωση του μεριδίου αγοράς της ΔΕΗ που ζητούν επιτακτικά οι δανειστές.

Καθυστερήσεις βέβαια χρεώνεται και ο κ. Δρίτσας, που μέχρι πρότινος προωθούσε  αμφιλεγόμενων προβλέψεων νομοσχέδιο για την ίδρυση δημόσιας αρχής λιμένος Πειραιά, με σκοπό την επιβολή εκτεταμένου δημοσίου ελέγχου επί της επιχείρησης. Αυτή η προσπάθεια φαίνεται πως αναχαιτίστηκε από τους δανειστές και το νέο νομοσχέδιο δεν περιλαμβάνει τις επίμαχες προβλέψεις. Όμως χρεώνεται και την πολιτική κάλυψη σε συνδικαλιστικά συμφέροντα εργαζομένων στα λιμάνια, που αξιώνουν ειδικές ρυθμίσεις για τα εργατικά δικαιώματά τους. Αλλες πλευρές μέμφονται τον υπουργό και για την πρόσφατη, εν πολλοίς άγνωστη, απόφαση του διοικητικού συμβουλίου του ΟΛΘ να προσλάβει φέτος περί τους 70 εργαζομένους, θεωρώντας προφανώς πως παρέχει και σε αυτή την περίπτωση πολιτική κάλυψη. «Χωρίς μάλιστα να συνεκτιμά τους κινδύνους για την επιτυχή εξέλιξη της διαγωνιστικής διαδικασίας για τον ΟΛΘ από μια τέτοια μεγάλη αύξηση των απασχολουμένων που δεν δικαιολογείται από τις επιδόσεις της εισηγμένης», αναφέρουν κύκλοι της αγοράς
Έντυπη

Παρασκευή, 29 Απριλίου 2016

Σε δουλέψανε

Γιάννης Κουνέλης
Σε δουλέψανε
Σου τάξανε ανάσταση νεκρών με ψέματα
Δυσκολεύεσαι να το παραδεχτείς σε καταλαβαίνω
Αλλά φταις
Σούπανε να μάθεις λίγα μαθηματικούλια, λίγη οικονομία, να βλέπεις πέρα από τη μύτη σου
Αλλά εσύ νόμιζες πως είναι κακά τα «δυτικά μαθηματικά»
Είπες να πορευτείς με τον εθνικισμό και το λαϊκισμό της φυλής
Όλα αυτά που σε είχαν ταϊσει  οι προηγούμενοι, αυτούς που αποθέωνες και σήμερα βρίζεις
Και την πάτησες
Σε φορτώνουν φόρους, σε φτωχοποιούν, καθημερινά όλο και πιο πολύ, ως πότε θα αντέξεις
Καλά τα στρώματα και τα μαξιλάρια αλλά όλα έχουν ένα τέλος
Πασχίζουν να χτίσουν τη δική τους φωλιά μέσα στη πνιγηρή ατμόσφαιρα του κράτους
Με το δικό σου βιος, με το δικό σου αίμα
Και πάντα φταίνε οι ξένοι, το κακό το ΔΝΤ, η τρόικα του εσωτερικού  
Τα παιδιά σου ετοιμάζονται να φύγουν, να βρουν κάπου να ανασάνουν
Και καλά θα κάνουν, να δουλέψουν θέλουν
Δίπλα σου και μέσα σου όλα γκρεμίζονται από ανθρώπους εχθροπαθείς και ανίκανους
Και συ κοιτάζεις  και ψάχνεις να βρεις τι έφταιξε, πως σε δουλέψανε, πως την πάτησες
Σου τα λέγαμε αλλά δεν άκουγες
Ακόμα πιστεύεις ότι το ευρώ σε κατέστρεψε;
Ακόμα πιστεύεις ότι το κράτος έχει λεφτά κρυμμένα σε σεντούκια;
Ακόμα πιστεύεις ότι μπορείς να ζήσεις πάνω από τις δυνατότητές σου;
Ακόμα νομίζεις ότι χωρίς παραγωγή, χωρίς επενδύσεις, μπορείς να βρεις το δρόμο;
Χωρίς το μάζεμα του κράτους που σου ρουφάει το μεδούλι;
Η δική τους δήθεν διαπραγμάτευση είναι αυτή που σε τσάκισε
Η άρνηση να γίνουν οι μεταρρυθμίσεις,
Τα παραμύθια τους, η ιδεοληψία τους, η ιδιοτέλεια
Να μπει ένα τέλος στις ρέφες των ισχυρών και των πονηρών, των συντεχνιών των προσοδούχων
Γιατί για τους ισχυρούς δουλεύουν καθώς σε σέρνουν στη δραχμή
Γιαυτό την επόμενη φορά άκου, σκέψου και ρώτα
Γιατί εσύ πληρώνεις και πληρώνεις σκληρά
Αλλά όχι άδικα
Δεν υπάρχουν αθώοι, δυστυχώς
Εσύ σηκώνεις το σταυρό
Αυτοί γελάνε


Πέμπτη, 28 Απριλίου 2016

Joel D Hirst: The Suicide of Venezuela



Μετάφραση: Μαρία Τσάκος από το blog του συγγραφέα

Αυτό ζήλεψε ο Πρωθυπουργός μας: τα αποτελέσματα του καθεστώτος Τσάβες, μια εθνική αυτοκτονία. Και τον μιμείται -- λυπάμαι που θα το πω χρονιάρες μέρες. Φοβερός γραφιάς ο συγγραφέας και αντιφρονούντας Τζόελ Χιρστ που έγραψε αυτό το κομμάτι στο μπλογκ του.
Μετέφρασα πρόχειρα τα πιο χαρακτηριστικά αποσπάσματα:

«Δεν είχα φανταστεί ποτέ πως θα γινόμουν μάρτυρας της αργής αυτοκτονίας μιας χώρας, ενός πολιτισμού. Μάλλον κανείς δεν το φαντάζεται πριν συμβεί.
Και, πιστέψτε με, δεν υπάρχει τίποτε το ηρωικό στο θέαμα αυτό. Εμείς που έχουμε το προνόμιο να μπορούμε να ταξιδέψουμε, συχνά αγναντεύουμε με ικανοποίηση τα ερείπια της αρχαίας Ελλάδας· τον Παρθενώνα λουσμένο σε μπλε και πράσινα φώτα. Την Ακρόπολη. Το Κολοσσαίο στη Ρώμη. Περπατάμε στους χωματόδρομους της Τιμπουκτού και περιεργαζόμαστε όλο θαυμασμό τεμένη προσπαθώντας να φανταστούμε την εποχή που τα μέρη αυτά είχαν ενέργεια και λόγο ύπαρξης. Κι αυτές οι σκέψεις δεν είναι μελαγχολικές, για εμάς τους τουρίστες. Ο χρόνος έχει αφήσει την πατίνα του στην καταστροφή. Τώρα, αυτό που έχει μείνει είναι μεγαλειώδη παλιά κτήρια που διηγούνται την ιστορία μιας σπουδαίας εποχής ─ και όχι εκείνην της παρακμής τους. «Δεν υπάρχει συγκεκριμένος λόγος, στην πραγματικότητα», σχολιάζουμε καθώς ανεβαίνουμε στα κλιματιζόμενα λεωφορεία μας. «Αυτά τα πράγματα απλά συμβαίνουν. Τίποτα δεν είναι για πάντα· και δεν ευθύνεται κανένας γι’ αυτό. Έτσι γίνεται ανά τον κόσμο», με το πλαστικό ποτήρι γεμάτο κρασί στο χέρι. Η παλίρροια και η άμπωτη του χρόνου κατατρώει σιωπηλά τα θεμέλια ενός πολιτισμού μέχρι που εκείνος σωριάζεται σε συντρίμμια ─ τουλάχιστον, έτσι θέλουμε να λέμε για να παρηγοριόμαστε. Δεν μπορούσε να έχει γίνει τίποτε. Αυτά τα πράγματα δεν μπορείς να τα φρενάρεις. Απλά, είναι αυτό που είναι.

Αυτό θα λένε οι άνθρωποι σε εκατό, σε χίλια χρόνια, για το Καράκας της Βενεζουέλας. Ή για το Μαρακάι, για το Μαρακαΐμπο ή τη Βαλένσια. Για αυτές τις μεγάλες, θερμές νοτιοαμερικάνικες πόλεις με τα εμπορικά τους κέντρα και τους τεράστιους αυτοκινητόδρομους, με τους ουρανοξύστες και τα κολοσσιαία γήπεδα. Όταν οι αρχαιολόγοι του μέλλοντος βρούνε κατάλοιπα ναυαγίων στους βυθούς της Καραϊβικής· κι όταν τα βάλουν σε μουσεία του μέλλοντος, τεκμήρια μιας εποχής όταν αυτός ο τόπος φιλοξένησε έναν πολιτισμό. Ερείπια τεράστιων εμπορικών κέντρων γεμάτα νερό και κροκόδειλους ─ και ίσως τα αρχαία ανακόντα να έχουν τότε επανακαταλάβει τα λειβάδια τους· και οι γιγάντιοι αρουραίοι των αγρών να έχουν φτιάξει το σπίτι τους στα αλλοτινά παλάτια των ολιγαρχών ─ και να έχουν σκεπάσει ψηφιδωτά και μάρμαρα με τα περιττώματά τους. «Δεν μπορούσε να έχει γίνει τίποτε», θα λέει και ο τουρίστας του μέλλοντος. «Η χώρα παρήκμασε ─και αφανίστηκε─ αυτά τα πράγματα έτσι πάνε».
Εμείς οι τουρίστες, κάνουμε λάθος.
Το ξέρω, επειδή είμαι μάρτυρας της αυτοκτονίας ενός έθνους· και τώρα ξέρω πώς μπορεί να συμβεί. Η Βενεζουέλα πεθαίνει αργά και σε κοινή θέα· μια πράξη που συντελείται εδώ και δεκαπέντε χρόνια. Το να παρακολουθεί κανείς μια χώρα να αυτοχειριάζεται δεν είναι τόσο συνηθισμένο. Μην ξέροντας, πιστεύεις πως όταν συμβεί θα είναι βίαιο και σοκαριστικό ─ όπως η γενοκτονία στη Ρουάντα ή η καταστροφή της Πομπηίας απ’ τον Βεζούβιο. Περιμένεις πως θα δεις άψυχα σώματα μανάδων να σφίγγουν πάνω τους τα μικρά τους. Δεν είναι όμως αυτού του είδους τα γεγονότα που προκαλούνε τις εθνικές αυτοκτονίες. Μετά από τέτοια συμβάντα οι χώρες συνέρχονται ─ οι λαοί συνέρχονται. Ξαναχτίζουν, συμβιβάζονται. Συγχωρούν.

Όχι. Οι εθνικές αυτοκτονίες είναι πολύ πιο αργές διαδικασίες ─ όχι προϊόντα μιας στιγμής. Όχι. Είναι η μια κακή ιδέα μετά την άλλη, μετά την άλλη, και την άλλη, και την άλλη, και την άλλη, και τα γρανάζια που κινούν τη χώρα αρχίζουν να γυρνάνε όλο και πιο αργά, και πιο αργά· μέχρι που η σκουριά να καλύψει κάθε ─άλλοτε─ λεία επιφάνεια. Η επανάσταση ─ κρύα και οργισμένη. Το μίσος ως πολιτική στρατηγική. Ο νόμος, ως εργαλείο να διαιρέσεις και να βασιλεύσεις. Οι κανονισμοί να χρησιμοποιούνται για να τιμωρήσεις. Οι εκλογές για να θεμελιώσεις ολοκληρωτικό καθεστώς. Η διαφθορά να κάνει αφαίμαξη σταγόνα-σταγόνα και να γεμίζει τους κουβάδες σειράς ολόκληρης γραφειοκρατών, που θα καταστραφούν και τη θέση τους θα πάρουν άλλοι, και μετά άλλοι, ξανά και ξανά. Αυτό με εκπλήσσει με τη Βενεζουέλα. Αν και ─προς υπεράσπισή μου─ προσπάθησα να φέρω αντίσταση στην αυτοκτονία, όλο αυτό το διάστημα, με τον ένα ή τον άλλον τρόπο ─ και ακόμα το κάνω, γράφοντας. Πού να εφαρμόσεις αντίρροπη δύναμη αντίστασης, όμως, σε μια άμορφη κολώδη μάζα φτιαγμένη από μνησικακία και δικαιολογίες; «Μην το κάνετε αυτό», έλεγα. Και ξανά, «αυτός ο νόμος θα αποτύχει», και «αυτές οι εκλογές δε θα φέρουν ελευθερία» ενώ «και αυτά που σχεδιάζετε δε θα φέρουν ευημερία και η μόνη ισότητα που θα βρείτε θα είναι στην ουρά για το συσσίτιο». Και δεν ήμουν μόνος· μια στρατιά ανθρώπων πιο έξυπνων από μένα επέμεναν δημόσια σε άρθρα και σε φόρα διαλόγου και στις τηλεοράσεις και σε συγκεντρώσεις και σε πολιτικές εκστρατείες, ότι το μόνο αποτέλεσμα θα είναι η εθνική αυτοκτονία. Κανείς δεν άκουγε.
[...]
Απόψε δεν έχουμε ηλεκτρισμό [...] Φαγητό δεν υπάρχει· λένε στους ανθρώπους να κάνουν υπομονή και ν’ αρχίσουν να μεγαλώνουν κοτόπουλα στις βεράντες των πολυτελών ─κάποτε─ διαμερισμάτων τους. Ούτε νερό ─ και στην κρατική τηλεόραση μας δίνουν μαθήματα πώς να πλενόμαστε χαλώντας μόνο ένα φλυτζάνι. Τα χαρτονομίσματα είναι για πέταμα· ο κόσμος πληρώνει τώρα με πατάτες, εάν έχουν. Οι γιατροί χειρουργούν υπό το φως των έξυπνων κινητών τους· όποτε έχει ρεύμα και τα φορτίσουνε. Χωρίς αναισθησία, φυσικά, και χωρίς αντιβίωση, όπως την εποχή προ σύγχρονης ιατρικής. Δεν υπάρχει πλέον τηλεφωνική υπηρεσία, σύντομα δε θα υπάρχει ούτε ίντερνετ, κι ένα σκοτάδι απόλυτο θα σκεπάσει μιαν άγρια χώρα.
Ο μαραθώνιος της καταστροφής σχεδόν τελείωσε· το αίμα στις φλέβες ενός έθνους έχει σχεδόν στραγγίξει. Όχι, δεν υπάρχει τίποτα ηρωικό ή επικό σε όλο αυτό· τα ερείπια εν προόδω είναι θλιβερή υπόθεση ─ όταν ο χρόνος δεν έχει προλάβει να τους προσδώσει έναν αέρα μυστήριου και ματαιότητας. Ότι υπήρξα θεατής αυτού του μαραθώνιου ήτανε μια από τις μεγάλες τραγωδίες της ζωής μου».

Αριστείδης Χατζής: Η "νεοφιλελεύθερη" Ελλάδα




Αυτό είναι ένα γράφημα που έφτιαξα με στοιχεία του Index of Economic Freedom, ενός δείκτη που μετρά την οικονομική ελευθερία παγκοσμίως. Όπως, ίσως γνωρίζετε, στις αρχές Φεβρουαρίου κυκλοφόρησε η ετήσια έκδοση του Index για το 2016. Και όπως βλέπετε πέσαμε κι άλλο. Σχεδόν μια ποσοστιαία μονάδα.
Από το 2010 μέχρι σήμερα η οικονομική ελευθερία στην Ελλάδα μειώθηκε συνολικά 9,5 μονάδες! (από το 62,7 στο 53,2 - όπως βλέπετε στο γράφημα). Δηλαδή μετά από έξι χρόνια «μεταρρυθμίσεων» η ελληνική οικονομία έγινε πιο κλειστή, με λιγότερο ελεύθερη αγορά και βέβαια με περισσότερες θεσμικές στρεβλώσεις.
Η Ελλάδα έχει εγκατασταθεί πλέον στον πάτο της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Βρίσκεται στην τελευταία θέση και απέχει 6 μονάδες από την προτελευταία Κροατία! Αλλά και στον πάτο της Ευρώπης - λίγο πιο πάνω από χώρες όπως η Ουκρανία, η Λευκορωσία και η Ρωσία (όχι δεν ξέχασα τη Μολδαβία, μας περνά 4,2 μονάδες). Πρέπει να το πάρουμε απόφαση, αυτή είναι η Ελλάδα, μια χώρα παρεοκρατικού καπιταλισμού (crony capitalism) που μοιάζει πολύ με τα ορθόδοξα ξαδελφάκια της. Μια χώρα δηλαδή που οι θεσμοί της προστατεύουν ισχυρές διανεμητικές συσπειρώσεις (την ανεξέλεγκτη ολιγαρχία των ολιγοπωλίων, τις ισχυρές επαγγελματικές οργανώσεις και τα χαϊδεμένα συνδικάτα του δημοσίου).
Αν σας φαίνονται υπερβολικά όσα γράφω, αν θεωρείτε ότι είναι λάθος να βγάζουμε τέτοιου είδους συμπεράσματα από μια μόνο κατάταξη, θα σας στενοχωρήσω. Διότι δυστυχώς δεν είναι μόνο μία. Σε όλες (όλες!) τις παρόμοιες κατατάξεις η Ελλάδα βρίσκεται στην τελευταία θέση στην Ε.Ε. όταν αξιολογείται η αγορά της. Είναι η πιο κλειστή και η λιγότερο ανταγωνιστική αγορά στην Ε.Ε. (βλ. Economic Freedom of the World, Global Competitiveness Report, ICC Open Markets Index, Legatum Prosperity Index).

Αυτό το διάγραμμα κρατήστε το για να μην απορείτε γιατί η οικονομία μας δεν λέει να συνέλθει, γιατί η πραγματική ανεργία αγγίζει το 30% (60% στις/ους νέες/ους) σε μια οικονομία που ο ιδιωτικός τομέας έχει εξοντωθεί φορολογικά. Αλλά και για να το θυμάστε όταν διάφοροι άσχετοι, ανόητοι, ιδεοληπτικοί και πολιτικοί απατεώνες θα σας ξαναμιλήσουν για τον κίνδυνο που διατρέχετε από τον «νεοφιλελευθερισμό».

Τρίτη, 26 Απριλίου 2016

Τέλης Σαμαντάς: «Παγκόσμια Ημέρα Ελληνοφωνίας» ή οι επιπτώσεις της υποχρηματοδότησης των δομών ψυχικής υγείας





Ο Σωκράτης, η Οικουμενική Σύνοδος της Νικαίας, η γενοκτονία των Ποντίων, η Μάχη της Κρήτης και η «Παγκόσμια Ημέρα Ελληνοφωνίας»

(Ή, οι επιπτώσεις της υποχρηματοδότησης των δομών ψυχικής υγείας)


Θα θεωρούσε κάποιος πως δεν είναι παρά τρολιά. Ή, αν το έπαιρνε στα σοβαρά πως είναι ανάρτηση κάποιας ομάδας από αυτές όπου συνυπάρχουν Δωδεκαθειστές, εθνικιστές, ακροδεξιοί και μια σειρά άλλων παλαβωμένων που έχουν προ πολλού εγκαταλείψει το χώρο της έλλογης σκέψης. Δυστυχώς το κείμενο είναι επίσημο, αναρτημένο στο opengov. Φέρει μάλιστα και τις υπογραφές των υπουργών Κουρουμπλή, Κοτζιά, Φίλη και Μπαλτά. 

Πρόκειται για την πρόταση της ελληνικής κυβέρνησης, η οποία αφού «ανακάλυψε» πως ο Σωκράτης γεννήθηκε στις 20 Μαίου, προτείνει η ημέρα αυτή να καθιερωθεί από τον ΟΗΕ και την ΟΥΝΕΣΚΟ ως «Ημέρα Παγκόσμιας Ελληνοφωνίας και Ελληνικού Πολιτισμού», ώστε «να αναγνωρισθεί δικαιωματικά η θεμελιακή θέση της Ελληνικής γλώσσας και του Ελληνικού πολιτισμού στο παγκόσμιο γίγνεσθαι». 

Στην επιχειρηματολογία τους μάλιστα οι υπογράφοντες υπουργοί, πέρα από τη «γέννηση» του Σωκράτη, επισημαίνουν πως: «Επιπρόσθετα, η 20 Μαΐου αποτελεί ημερομηνία ενάρξεως της 1ης Οικουμενικής Συνόδου της Νίκαιας, η οποία λειτούργησε κομβικά για την Ελληνορθόδοξη παράδοση και τη μεταγενέστερη πολιτιστική επιρροή της ανά τον κόσμο» ενώ «παράλληλα, επισημαίνεται ότι η 19η Μαΐου έχει καθιερωθεί ως ημέρα μνήμης της Γενοκτονίας των Ελλήνων του Πόντου, ενώ η 21η Μαΐου ως επέτειος της Μάχης της Κρήτης».
Μετά καθόμαστε και μιλάμε σοβαρά για τις επιπτώσεις των «αριστερών ιδεοληψιών» αντί απλώς να επικεντρωθούμε στις επιπτώσεις της υποχρηματοδότησης του Δρομοκαΐτιου και των υπόλοιπων δομών ψυχικής υγείας. 

(Οι ιδεολογικο-πολιτικές παράμετροι της υπουργικής πρότασης παρά είναι σοβαρές –και μάλλον προφανείς- για να μας απασχολήσουν εδώ και τώρα).


http://www.opengov.gr/ypes/wp-content/uploads/downloads/2016/04/aitekthellhn.pdf

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ στο σχέδιο νόμου του Υπουργείου Εσωτερικών και Διοικητικής Ανασυγκρότησης, με τίτλο «Καθιέρωση Παγκόσμιας Ημέρας Ελληνοφωνίας και Ελληνικού Πολιτισμού» 

Είναι γεγονός ότι ο Ελληνικός Πολιτισμός αποτελεί παγκόσμια κληρονομιά ανεκτίμητης αξίας. Συνεχίζει, δε, μέχρι και σήμερα, να συνιστά ζώσα κληρονομιά για το σύνολο της ανθρωπότητας, όχι μόνο σε αναφορά με το χθες και το σήμερα, αλλά και σε σχέση με το διηνεκές. Αδιαμφισβήτητα, η Ελληνική γλώσσα συνιστά τον πυρήνα διάδοσης του Ελληνικού Πολιτισμού. Πρόκειται για μία από τις αρχαιότερες γλώσσες του κόσμου, ζωντανή, σφριγηλή και άρρηκτα συνδεδεμένη με τη διάδοση του χριστιανισμού. Η Ελληνική γλώσσα ομιλείται και γράφεται αδιαλείπτως για 4.000 και πλέον έτη, ενώ βρίσκεται σε διαρκή μέθεξη με την επιστήμη και τον πολιτισμό, προσδίδοντας, μάλιστα, στον Ελληνισμό πανανθρώπινη διάσταση, που τον μετουσιώνει σε οικουμενικό αγαθό. Ταυτόχρονα, διαθέτει μέγιστο εκφραστικό πλούτο και συνθετική δυνατότητα, ενώ, αναπαραγόμενη, συνεχίζει διαρκώς να εμπλουτίζεται, ακολουθώντας μία ατέρμονη διαδικασία εξέλιξης. Άλλωστε, η δημιουργική συμβολή της και σε άλλα γλωσσικά ιδιώματα, κυρίως ευρωπαϊκά, σε συνδυασμό με την ανίχνευση ελληνογενών ριζών σχεδόν σε όλες τις γλώσσες του κόσμου, αποτελεί αδιάψευστο γεγονός, το οποίο η επιστήμη της Γλωσσολογίας έχει ήδη επιβεβαιώσει. Σήμερα, η Ελληνική γλώσσα συνιστά τη μητρική γλώσσα 12 εκατομμυρίων ανθρώπων στην Ελλάδα και την Κύπρο. Ωστόσο, κυρίως όμως λόγω της μετανάστευσης, ομιλείται και σε χώρες υποδοχής ελληνόφωνων πληθυσμών, τόσο στην Ευρώπη, όσο και σε υπερπόντιες περιοχές του πλανήτη, όπως οι Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής, ο Καναδάς, η Λατινική Αμερική, η Αυστραλία, κ.ο.κ. Σύμφωνα δε με επίσημα απογραφικά στοιχεία, υπολογίζεται ότι ο αριθμός των ανθρώπων που ομιλούν την Ελληνική γλώσσα, είτε ως μητρική, είτε ως δεύτερη γλώσσα, ανέρχεται σε 25 εκατομμύρια άτομα. 2 Με δεδομένο ότι:  Η διατήρηση της Ελληνικής γλώσσας ταυτίζεται άμεσα με τη διατήρηση της εθνικής μας ταυτότητας  Η Ελληνική γλώσσα διαδραματίζει μείζονα ρόλο στη διατήρηση της πολιτισμικής κληρονομιάς σε περιβάλλον παγκοσμιοποιημένης κοινωνίας, όπου διαπιστώνεται η καταφανής τάση συρρίκνωσης και συμπίεσης των «μικρών» γλωσσών.  Η Ελληνική γλώσσα και ο Ελληνικός Πολιτισμός αποτελούν αδιάψευστη απόδειξη της συνέχειας του έθνους μας, γεγονός ιδιαίτερα σημαντικό στη σημερινή συγκυρία, κατά την οποία η Ελλάδα αγωνίζεται να ορθοποδήσει.  Το μέλλον της Ελληνικής γλώσσας, όπως βαθύτατα πιστεύουν οι Έλληνες απανταχού της γης, ταυτίζεται με το μέλλον του Ελληνισμού, αποτελεί εθνικό χρέος έναντι της ιστορίας μας -απώτερης και σύγχρονης - και έναντι των μελλοντικών γενεών, να την διατηρήσουμε ζωντανή και διακριτή, αναδεικνύοντας το μεγαλείο της, με τη λήψη πρωτοβουλιών για τη συνεχή και την αδιάλειπτη διάδοσή της σε κάθε δυνατή περίσταση. Για όλους τους παραπάνω λόγους, αλλά και ως αφετηριακό σημείο εκκίνησης της ανωτέρω προσπάθειας, προτείνεται η νομοθετική καθιέρωση της 20ης Μαΐου, ημέρα γέννησης του Σωκράτη, ως «Παγκόσμια Ημέρα Ελληνοφωνίας και Ελληνικού Πολιτισμού». Εξάλλου, δε μπορεί να αμφισβητηθεί το γεγονός ότι η προσωπικότητα του Σωκράτη αναδείχθηκε ως παγκόσμιο σύμβολο και σημείο αναφοράς της φιλοσοφίας, της κοινωνικής και υπαρξιακής αναζήτησης, της αποθέωσης του ανθρώπου ως ατόμου και ως μέλους της κοινωνικής εξέλιξης. Επίσης, αξίζει να σημειωθεί ότι ο Σωκράτης έθεσε την Ελλάδα σε εξέχουσα θέση διεθνώς και υμνήθηκε ως πρωτεργάτης της σκέψης, της διανόησης, της υποδειγματικής παρουσίας στα κοινά, ως δάσκαλος φιλοσόφων παγκόσμιας επιρροής (όπως ο Πλάτωνας, ο Αριστοτέλης, ο Διογένης και άλλοι), αλλά και ως φιλόσοφος συνεπής με τις διδαχές του, ακόμα και έως το παραδειγματικό τέλος της φυσικής του υπόστασης. Επιπρόσθετα, η 20η Μαΐου αποτελεί ημερομηνία ενάρξεως της 1ης Οικουμενικής Συνόδου της Νίκαιας, η οποία λειτούργησε κομβικά για την Ελληνορθόδοξη παράδοση και τη μεταγενέστερη πολιτιστική επιρροή της ανά τον κόσμο. 3 Παράλληλα, επισημαίνεται ότι η 19η Μαΐου έχει καθιερωθεί ως ημέρα μνήμης της Γενοκτονίας των Ελλήνων του Πόντου, ενώ η 21η Μαΐου ως επέτειος της Μάχης της Κρήτης. Συνεπώς, με την καθιέρωση της 20ης Μαΐου ως «Ημέρας Παγκόσμιας Ελληνοφωνίας και Ελληνικού Πολιτισμού», δημιουργείται ένα τρίπτυχο, που συνδέει τη γλώσσα και τον πολιτισμό με το ιστορικό γίγνεσθαι, καθώς και τη διαχρονική και διατοπική παρουσία του Ελληνισμού. Εν κατακλείδι, τονίζεται ότι, με τη ψήφιση των διατάξεων περί καθιέρωσης της 20ης Μαΐου ως «Παγκόσμιας Ημέρας Ελληνοφωνίας και Ελληνικού Πολιτισμού» από το Ελληνικό Κοινοβούλιο, αλλά και με την αναγνώριση της ημέρας αυτής από τον Οργανισμό Ηνωμένων Εθνών (Ο.Η.Ε.) και την ΟΥΝΕΣΚΟ, επιχειρείται να αναγνωρισθεί δικαιωματικά η θεμελιακή θέση της Ελληνικής γλώσσας και του Ελληνικού πολιτισμού στο παγκόσμιο γίγνεσθαι. ΟΙ ΥΠΟΥΡΓΟΙ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΗΣ ΑΝΑΣΥΓΚΡΟΤΗΣΗΣ Παναγιώτης Κουρουμπλής ΕΞΩΤΕΡΙΚΩΝ Νικόλαος Κοτζιάς ΠΑΙΔΕΙΑΣ, ΕΡΕΥΝΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ Νικόλαος Φίλης ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ Αριστείδης Μπαλτάς Ο ΥΦΥΠΟΥΡΓΟΣ ΕΞΩΤΕΡΙΚΩΝ Ιωάννης Αμανατίδη

Κυριακή, 24 Απριλίου 2016

Λεωνίδας Καστανάς: Η νέα υπόσχεση του Grexit



Όσο η κοινωνία και τα πολιτικά της κόμματα αντιστέκονται με τον ένα ή τον άλλο τρόπο στις αναγκαίες μεταρρυθμίσεις που επιβάλλουν τα μνημόνια, τόσο το πολιτικό κλίμα βαραίνει, οι δανειστές εξοργίζονται,  οι επενδύσεις καθυστερούν,  η ανεργία καλπάζει, η φορολογία δεν επαρκεί, τα αποθέματα του κράτους μειώνονται, τα ελλείμματα διατηρούνται, τα μέτρα αυξάνονται και ο λαϊκισμός προοδεύει. Αυτός είναι ο ορισμός του φαύλου κύκλου στον οποίο βρίσκεται η χώρα εδώ και 6 χρόνια.

Τα επικοινωνιακά κόλπα της κυβέρνησης, η δαιμονοποίηση του ΔΝΤ και της ΕΕ, η παντός είδους βία, το μπάχαλο και η εκμετάλλευση του προσφυγικού, οι θεωρίες συνωμοσίας, οι παλινωδίες στο άνοιγμα της αγοράς επιφέρουν σύγχυση και απογοήτευση ενώ αυξάνουν την αντίσταση στις απαιτούμενες αλλαγές. Κάθε μέρα που περνάει ο ευρωσκεπτικισμός κερδίζει έδαφος. Το Grexit φαντάζει για κάποιους ως λύση όχι μέσα από σοβαρά επιχειρήματα αλλά ως απότοκο της κόπωσης της κοινωνίας. Είναι η τελευταία έξοδος κάθε απελπισμένου αλλά και αμαθούς.

Η δομική άγνοια μεγάλους μέρους των πολιτών για τα δημόσια οικονομικά και τους κανόνες της ΕΕ, τους οδηγεί να θεωρούν ακόμα, ότι τα μνημόνια έφεραν την κρίση ή δεν αποτελούν μέρος της λύσης και να σκέφτονται ως τελευταίο καταφύγιο την επιστροφή στο εθνικό νόμισμα. Νομίζοντας ότι έτσι μηδενίζονται τα χρέη και αρχίζει πάλι το πάρτι. Η τάση αυτή δεν είναι ακόμα παγιωμένη αλλά κερδίζει καθημερινά έδαφος. Ο παραδοσιακός αντιευρωπαϊσμός και η κυβερνητική ρητορεία την τρέφουν. Κερδοσκόποι και ετερόκλητοι πολιτικοί κύκλοι την υποδαυλίζουν.

Η πλειοψηφία των πολιτών δεν θέλει μεταρρυθμίσεις που θα αλλάξουν τη ζωή του. Ακόμα και οι μεταρρυθμιστές είναι καχύποπτοι σε όσες αλλαγές τους αφορούν προσωπικά. Χαρακτηριστικό παράδειγμα ο νόμος 4009 για τα ΑΕΙ. Παρόλο το ισχυρό μεταρρυθμιστικό ρεύμα των προηγούμενων χρόνων στα πανεπιστήμια, ο νόμος δεν βρήκε υποστηρικτές. Έπεσε, με ανακούφιση για τους εργαζόμενους στα ΑΕΙ. Το ίδιο ισχύει και για τα σχολεία. Πολλοί στο δημόσιο βλέπουν τα κακώς κείμενα αλλά ελάχιστοι είναι διατεθειμένοι να αποδεχτούν αλλαγές. Η κατάσταση τους βολεύει, ειδικά σε ένα δύσκολο οικονομικό περιβάλλον, γεμάτο έγνοιες και κινδύνους.

Στο ασφαλιστικό τα πράγματα είναι πιο καθαρά. Ποιος θέλει να δει μείωση των συντάξεών του ή αύξηση των χρόνων παραμονής στην εργασία. Ειδικά στο δημόσιο που ο κόσμος δεν κρατιέται στην έξοδο. Οι πολίτες έμαθαν ότι το κράτος μπορεί να τους συντηρεί, χωρίς να νοιάζονται για το που βρίσκει τα χρήματα που τους δίνει. Πολλοί πιστεύουν ότι οι εισφορές που κατέβαλαν είναι πολύ μεγαλύτερες από τα λεφτά που θα πάρουν πίσω, ενώ συμβαίνει το ακριβώς αντίθετο. Και σήμερα που κάτι παραπάνω έχουν καταλάβει από την αλήθεια (όχι όλοι), ελπίζουν ότι θα υπάρχει κάποιο κόλπο για να διατηρήσουν τα κεκτημένα τους. Απομένει να δούμε αν το νέο ασφαλιστικό θα ψηφιστεί και από ποιους, αν θα εφαρμοστεί άμεσα και πως, αλλά και τι πολιτικά αποτελέσματα θα επιφέρει.

Οι περισσότεροι ελπίζουν ακόμα στον Τσίπρα. Είναι απογοητευμένοι από την αποτυχία του να διασώσει τα προνόμια της κάστας τους αλλά τους ανακουφίζει το γεγονός ότι θέλει, ότι προσπαθεί, ότι τσακώνεται με το ΔΝΤ και δεν υποκύπτει αμέσως. Έτσι συνεχίζουν να υποστηρίζουν τη φωνή του, με την ελπίδα ότι κάτι θα καταφέρει. Και ας τους βυθίζει βαθύτερα στα αδιέξοδα.  Και ας κοστίζουν οι δήθεν διαπραγματεύσεις του δεκάδες δις στη χώρα. Κι ας φέρνουν εγγύτερα την απόλυτη καταστροφή. Οι άνεργοι έχουν απελπιστεί από την στείρα αγορά εργασίας και προσβλέπουν πια μόνο στο Δημόσιο. Η θεωρία που τους πλάσαραν ότι θα εισπράξουν από τους έχοντες για να τρέξουν νέους διορισμούς είναι η τελευταία τους ελπίδα και την κρατούν σφιχτά. Αδυνατούν να καταλάβουν ότι χωρίς ανάπτυξη της ιδιωτικής οικονομίας, δεν υπάρχουν φόροι, άρα ούτε διορισμοί. Ακόμα και όταν το καταλαβαίνουν τους φαίνεται τόσο μακρινό και δύσκολο και μοιραία αποδέχονται τις ψεύτικες υποσχέσεις.

Η ελληνική κοινωνία δεν θέλει να δει την αλήθεια. Έχει μάθει να μην την βλέπει ή καλύτερα να βλέπει αυτό που θέλει ως αλήθεια. Βρίσκεται σε μια ομαδική παράκρουση, αποτέλεσμα του άκρατου εθνολαϊκισμού που επικράτησε όχι μόνο τα προηγούμενα χρόνια, αλλά και σε όλη τη διάρκεια της αντιπολίτευσης. Είναι θετικό που οι πρωτεργάτες του πρόσφατου αριστερού ψεύδους αποδεικνύονται ανίκανοι αλλά δεν είναι αρκετό για να ανατρέψει δραστικά το πολιτικό κλίμα, προς το παρόν. Αν σήμερα πηγαίναμε σε ένα δημοψήφισμα «μέσα ή έξω από το ευρώ» είναι πολύ πιθανόν το αποτέλεσμα να ήταν grexit.

 Οι φιλοευρωπαϊκές δυνάμεις σήμερα συσσωρεύονται γύρω από δύο εν πολλοίς απαξιωμένα και τετράκις ηττημένα κόμματα, τη ΝΔ και το ΠΑΣΟΚ. Δυστυχώς το ΠΟΤΑΜΙ δεν  τα κατάφερε. Ο Κ. Μητσοτάκης μπορεί να έχει φιλελεύθερες λύσεις αλλά είναι από αυτές που δεν γίνονται αποδεκτές από την πλειοψηφία των πολιτών. Η μείωση των εξόδων του κράτους, η αξιολόγηση των ΔΥ, η οικονομική ελευθερία, η πάταξη της διαφθοράς, η ισονομία, η πραγματική εκπαίδευση δεν είναι πράγματα αποδεκτά από την πλειοψηφία. Οι Έλληνες έζησαν επί πολλά χρόνια στο παράδεισο του ανορθολογισμού και τους είναι αφάνταστα δύσκολο να τον αποχωριστούν, κυρίως ψυχικά. Γιατί υλικά τον έχουν ήδη χάσει ανεπιστρεπτί.

Τα φιλοευρωπαϊκά και ορθολογικά κόμματα βρίσκονται σε αδυναμία. Σήμερα πληρώνουν την άρνησή τους να αποκαλύψουν εξ αρχής την αλήθεια και να διαπαιδαγωγήσουν ανάλογα την αγανακτισμένη κοινωνία. Αδυνατούν να εμπνεύσουν, να συνεγείρουν, να κάνουν τους πολίτες να ταυτιστούν με το δικό τους όραμα που  και ασαφές είναι αλλά και επίπονο και χρονοβόρο. Τα λαϊκά στρώματα που θίχτηκαν βαρύτερα από την κρίση τα έχουν εγκαταλείψει. Αν με τον όρο «Ανάπτυξη» εννοούμε ιδιωτικές επιχειρήσεις με εντατικούς ρυθμούς εργασίας, χαμηλά μεροκάματα και αβέβαιο εργασιακό περιβάλλον, τότε μιλάμε για κάτι ιδιαιτέρως απεχθές. Γιατί την ίδια στιγμή ο εργαζόμενος στον ευρύτερο δημόσιο τομέα απολαμβάνει τα ακριβώς αντίθετα. Η σύγκριση και μόνο είναι συντριπτική. Το να υπόσχεται ένα κόμμα δουλειές στον ιδιωτικό τομέα δεν είναι καθόλου ελκυστικό παρόλη την ανεργία. Αντιθέτως η υπόνοια και μόνο ότι ένα κόμμα μπορεί να ανοίξει το δημόσιο το κάνει πολύ πιο ελκυστικό. Όσο και αν αυτό είναι αδύνατο. 

 Ο φόβος του πολιτικού κόστους, η ευκολία με την οποία η κοινωνία εισέπραξε τα ψεύδη ως αλήθειες τρομάζουν τα «μνημονιακά» κόμματα και τα αναγκάζουν να σέρνονται σε στείρες αντιπαραθέσεις με την κυβέρνηση, αντί να διατυπώνουν με παρρησία την αλήθεια που υποτίθεται ότι κατέχουν. Η δυστοκία του Κέντρου είναι απότοκο της αδυναμίας να αντιληφθεί η κεντροαριστερά  ότι τα κρατικιστικά μοντέλα έχουν ηττηθεί παγκοσμίως ως light ρέπλικες του σοβιετικού μοντέλου, της κεντρικά δηλαδή κατευθυνόμενης οικονομίας. Ο κρατισμός ρέει ακόμα στις φλέβες της και την οδηγεί σε απόλυτο αδιέξοδο. Τέτοιο αδιέξοδο, ώστε να ονειρεύεται κυβέρνηση εθνικής ενότητας, δηλαδή, διάσωσης του ΣΥΡΙΖΑ. Όχι βέβαια πως η κεντροδεξιά έχει απαρνηθεί τον κρατισμό. 

Τούτων δοθέντων, βλέπω με μεγάλη σπουδή τις δημοκοπήσεις. Δεν αμφισβητώ την εντιμότητά των εταιριών αλλά θεωρώ ότι σε αυτό το τόσο ρευστό πολιτικό περιβάλλον, αντίστοιχη ρευστότητα έχουν και οι μετρήσεις. Οι ψηφοφόροι του ΣΥΡΙΖΑ που μετατοπίζονται προς το ΔΞ/ΔΑ, και φτιάχνουν τη διαφορά υπέρ της ΝΔ, δεν είναι καθόλου σίγουρο ότι τον εγκαταλείπουν οριστικά. Πολιτιστικά είναι ΣΥΡΙΖΑ και αυτό είναι το σημαντικότερο. Οι συμπεριφορές στελεχών του, η ποιότητα των διορισμών του, οι επιθέσεις στον Τύπο, οι προσπάθειες ελέγχου  της δικαιοσύνης, η ανοχή στην ανομία  μάλλον τους ενθουσιάζουν παρά τους απωθούν. Γιατί ενισχύουν το κράτος αφέντη και υποδαυλίζουν το ρεβανσισμό. Μέχρι σήμερα κανένα νομοθέτημα του ΣΥΡΙΖΑ δεν αφαίρεσε χρήματα από την τσέπη τους. Καμιά αλλαγή στη δημόσια διοίκηση δεν τους ξεβόλεψε. Το δε επαπειλούμενο μπάχαλο στην Εκπαίδευση, στο μέτρο που την κάνει ελαστικότερη, τους είναι αποδεκτό με ανακούφιση. Για τους περισσότερους, απαιτητική παιδεία σημαίνει περισσότερα φροντιστήρια άρα και έξοδα. Η συριζοποίηση της κοινωνίας είναι βαθιά και εμφανής σε κάθε κοινωνική εκδήλωση. Ακόμα και στις απεργίες.     

Πριν ένα μήνα διάφοροι αναλυτές έβλεπαν να ξεσπά πολιτική κρίση με αιτία το προσφυγικό. Η πραγματικότητα τους διέψευσε.  Στο μέτρο που οι μετανάστες δεν θέλουν να μείνουν στην Ελλάδα, αργά ή γρήγορα θα βρουν έναν τρόπο να φύγουν ή θα επιλέξουν άλλη διαδρομή για τον τελικό προορισμό τους. Ήδη οι διακινητές έχουν χαράξει νέες πορείες. Το κλείσιμο των χερσαίων συνόρων δίνει εκ των πραγμάτων μια λύση. Η ραγδαία αύξηση των ξενοφοβικών συνδρόμων, ευτυχώς, δεν επιβεβαιώθηκε. Στο μέτρο που οι ροές καταλαγιάζουν το προσφυγικό γίνεται ελεγχόμενο και τέλος πάντων δεν είναι αυτό που θα επιφέρει αφόρητες πιέσεις στο κυβερνητικό μπλοκ.

Η επιλογή της κυβέρνησης να δείχνει συνεχώς την ΕΕ ως αιτία των δεινών μας είναι μια πολιτική που αποδίδει καρπούς. Η ελληνική κοινωνία έχει βαθύ πυθμένα αντιδυτικισμού και αντιευρωπαϊσμού που εκδηλώθηκε καθαρά με το ΟΧΙ του δημοψηφίσματος. Είναι το τελευταίο αποκούμπι ενός ανθρώπου που έμαθε αλλιώς και επιμένει στη φαντασίωσή  του επικαλούμενο τους «κλέφτες» του παρελθόντος που σήμερα αδυνατούν να του μοιράσουν τα ιμάτια του κράτους. Τους «κλέφτες» που αποθέωνε στο πρόσφατο παρελθόν.

Από την άλλη, η δημοκρατική  αντιπολίτευση αδυνατεί να φτιάξει ρεύμα που θα μεταφέρει ψήφους από το ΣΥΡΙΖΑ στη ΝΔ ή στο ΠΑΣΟΚ. Ειδικά στη ΝΔ. Το πολιτικό προφίλ του Κυριάκου Μητσοτάκη, η φιλελεύθερη πολιτικά ματιά του, το επίθετό του, ο ευγενικός του χαρακτήρας, το συνολικό του στήσιμο, δεν είναι ελκυστικά για έναν κόσμο που ενθουσιάστηκε από τον Τσίπρα. Οι ψηφοφόροι του ΣΥΡΙΖΑ δεν αναζητούν ορθολογικές λύσεις. Περιμένουν νέα ψέματα  να τους χαϊδέψουν τ’ αυτιά. Φυσικά και όλα αυτά έχουν κοντά ποδάρια, αλλά αυτό δε σημαίνει ότι είναι ικανά να μεταστρέψουν  την κοινή γνώμη άμεσα.

Πέρα από την πραγματικότητα, υπάρχει και η ψυχολογία που μεταβάλλεται με χαμηλότερους ρυθμούς. Γι αυτό το grexit κερδίζει έδαφος. Είναι η νέα υπόσχεση. Το ζήτημα όμως δεν είναι αν το προτάσσει  ο Λαφαζάνης, αλλά αν θα το τολμήσει ο Τσίπρας. Δύσκολο. Γιατί η ανθρωπιστική κρίση που θα επακολουθήσει θα είναι ανεξέλεγκτη. Αντιθέτως, η προστασία που παρέχουν οι Θεσμοί  και οι ροές των ευρώ, διατηρούν μια κάποια έστω και ασταθή ισορροπία και του επιτρέπουν να χτίζει το δικό του κράτος και να εισπράττει συναίνεση  από σημαντικό μέρος του πληθυσμού. Δημόσιους υπαλλήλους, συνταξιούχους και νέους προστατευμένους ακόμα από την ελληνική οικογένεια. Στο μέτρο που η κυβέρνηση καταφέρει να διασώσει αυτούς με τις λιγότερες απώλειες, είναι δύσκολο να περιμένουμε σημαντικές ανακατατάξεις.

Η ελληνική κοινωνία είναι ένα σύστημα σε ασταθή ισορροπία. Δύσκολο να προβλέψει κανείς τις ενδιάμεσες καταστάσεις, από τις οποίες θα διέλθει μέχρι να ισορροπήσει τελικά και το χρονικό διάστημα που θα χρειαστεί. Δύσκολο και να προβλέψει την πιθανότητα και το είδος  ενός ατυχήματος. Ωστόσο θα ήταν λάθος να ερμηνεύουμε τις πολιτικές εξελίξεις με γνώμονα μόνο τις κοινωνικές συμπεριφορές και τα στερεότυπα. Η πολιτική έχει τους δικούς της κανόνες. Αν για παράδειγμα η εσωκομματική αριστερή αντιπολίτευση στο ΣΥΡΙΖΑ αποσύρει την εμπιστοσύνη της προς την κυβέρνηση δημιουργείται πολιτική κρίση και είναι αμφίβολο αν ΠΑΣΟΚ και ΠΟΤΑΜΙ θα σπεύσουν να τη στηρίξουν. Το προηγούμενο με την ομάδα Λαφαζάνη είναι πρόσφατο και ενδεικτικό. Η αριστερή ιδεοληψία δεν υπακούει στους κανόνες της αστικής δημοκρατίας. Υπάρχει όμως; Η όλα αυτά είναι απλώς ασκήσεις ρητορικής που απαλύνονται από τη γλύκα και τα οφέλη της εξουσίας;


Το σίγουρο είναι ότι σημαντικό μέρος της κοινωνίας και του πολιτικού συστήματος θα αντισταθεί σε κάθε διαδικασία σαρωτικών αλλαγών. Η χώρα και όχι μόνο η κυβέρνηση είναι παγιδευμένη. Ούτε στη ρήξη είναι έτοιμη να πάει, πόσο μάλλον να διαχειριστεί το άγος της, ούτε στην επίπονη παραγωγική ανασυγκρότηση. Απολαμβάνει αυτιστικά την αγανάκτηση προς τους χτεσινούς της ήρωες που την έφεραν μέχρι εδώ και ελπίζει σε αυτούς που την σπρώχνουν στο γκρεμό. Η συνταγή της καταστροφής. 

Σάββατο, 23 Απριλίου 2016

Παναγιώτης Γκλαβίνης: Γιώργο τι πας να κάνεις;



του Παναγιώτη Γκλαβίνη από το Liberal

Το Χρηματιστήριο έπεφτε χθες. Οι επενδυτές δεν είχαν εντυπωσιαστεί από τα νέα της Eurostat. (Γιατί άραγε;) Ώσπου ξάφνου, το απόγευμα απογειώθηκε! Τα νέα κυκλοφόρησαν σαν αστραπή, ότι κλείνει η αξιολόγηση, ότι βγήκε «σχεδόν λευκός καπνός» από το Χίλτον και ότι αναμένεται έκτακτο Eurogroup την Μεγάλη Εβδομάδα για να επικυρώσει τη συμφωνία. Εκεί κατά το βραδάκι, τα μέσα άρχισαν να διερωτώνται γιατί σιωπούν οι δανειστές...
Γιατί, άραγε, οι δανειστές δεν δίνουν συνεντεύξεις στη χώρα μας; Αναρωτήθηκε κανείς;
Η απάντηση βρίσκεται πέντε χρόνια πίσω, τον Φεβρουάριο του 2011. Μέχρι τότε, η Τρόικα έδινε συνεντεύξεις στα μέσα κάθε φορά που ερχόταν στην Ελλάδα για αξιολόγηση. Τον Φλεβάρη του 2011, λοιπόν, έκανε το «λάθος» να ανακοινώσει πρώτη αυτή την ένταξη ενός εκτεταμένου προγράμματος αποκρατικοποιήσεων, ύψους 50 δις, στο σχέδιο διάσωσης της χώρας. Κάτι τέτοιο προσέβαλε τις πατριωτικές ευαισθησίες της βαθιά πασοκικής ακόμη Κυβέρνησης του Γιώργου Παπανδρέου κι έτσι απαγορεύτηκε στην Τρόικα να δίνει στο εξής συνεντεύξεις επί ελληνικού εδάφους.
Λίγες ημέρες μετά, στις 17.2.2011, ο εκπρόσωπος τύπου του ΔΝΤ, κ. David Hawley, παραχωρεί την καθιερωμένη συνέντευξη στην έδρα του Ταμείου, στην Ουάσιγκτον. Το θέμα της Ελλάδας επανέρχεται τέσσερις φορές στη συνέντευξη αυτή! Πίσω στη χώρα, η σύγχυση είναι τέτοια, ώστε δεν είναι ξεκάθαρο αν τις ιδιωτικοποιήσεις, και μάλιστα τέτοιας έκτασης, τις είχε επιβάλει το ΔΝΤ, το οποίο και τις ανακοίνωσε στο πλαίσιο της συνέντευξης τύπου της Τρόικας, ή η Ελληνική Κυβέρνηση, η οποία και σκοπίμως σιωπούσε. Στο μεταξύ, συνάδελφος στην Κυβέρνηση, ικανότατος νομικός, έτρεχε να καλύψει με φύλλο συκής τον εκτεθειμένο, υποτίθεται, Πρωθυπουργό του, αλλάζοντας τον Αστικό Κώδικα και εντάσσοντας τον θεσμό της «επιφάνειας» στο ελληνικό εμπράγματο δίκαιο...

Δημοσιογράφος: Θα ήθελα να ρωτήσω αν σκέφτεστε να καταργήσετε τις προφορικές συνεντεύξεις στην Ελλάδα αντικαθιστώντας τες με γραπτές ανακοινώσεις μετά την δυσαρέσκεια της Ελληνικής Κυβέρνησης.
David Hawley: Η επικοινωνία είναι σημαντική και θα έπρεπε να είναι πραγματική. Δεν είμαστε δογματικοί στον τρόπο με τον οποίο γίνεται. […]
Δημοσιογράφος: Θέλω να μείνω στην δυσαρέσκεια της Ελληνικής κυβέρνησης. Η Ελληνική Κυβέρνηση, λέει, δεν δέχεται διαταγές από κανέναν. Πιστεύετε ότι αυτή η δυσαρέσκεια είναι δικαιολογημένη;
David Hawley: Οι Ευρωπαίοι εταίροι και το IMF σέβονται απολύτως τις εξουσίες και τις πρωτοβουλίες των Ελληνικών Αρχών σε όλους τους τομείς λήψης αποφάσεων. Εάν δημιουργήθηκε άλλη εντύπωση, είναι λυπηρό.
Δημοσιογράφος: Εάν μπορώ να συνεχίσω επ’ αυτού. Έτσι, λοιπόν, το ερώτημα είναι εάν βρίσκεστε τώρα σε συνομιλίες με την Ελληνική Κυβέρνηση ώστε πιθανώς να μειώσετε το ποσό των αποκρατικοποιήσεων που θα χρειάζονταν για το πρόγραμμα.
David Hawley: Επ’ αυτού θα σημείωνα ότι η Ελληνική κυβέρνηση έχει σχεδιάσει ένα πρόγραμμα για να βελτιστοποιήσει τις αποδόσεις από το μεγάλο χαρτοφυλάκιο των δημοσίων επιχειρήσεων και της δημόσιας περιουσίας της χώρας. Οι Ευρωπαίοι εταίροι της και το ΔΝΤ το στηρίζουν τώρα αυτό προσφέροντας τεχνικές συμβουλές στην κυβέρνηση πώς να σχεδιάσει ένα τέτοιο πρόγραμμα.
Δημοσιογράφος: Κι εγώ θα μείνω στην Ελλάδα επειδή (διερωτώμαι εάν) το ΔΝΤ προβληματίζεται από τις εντάσεις που είδαν το φως της δημοσιότητας το σαββατοκύριακο, οι οποίες, εάν συνεχίσουν να υφίστανται, μήπως εκτροχιάσουν το πρόγραμμα αν η Ελληνική κυβέρνηση εξακολουθήσει να αντιστέκεται στις ιδιωτικοποιήσεις.
David Hawley: Μπορώ μόνο να περιγράψω την τρέχουσα εικόνα του προγράμματος, η οποία συνίσταται, όπως γνωρίζετε, στο γεγονός ότι αποτιμούμε πως βρίσκεται γενικώς εντός τροχιάς. […]
Δημοσιογράφος: Έχει μήπως εγείρει ενστάσεις η Ελληνική κυβέρνηση κατά του σχεδίου ιδιωτικοποίησης δημόσιας περιουσίας; Εννοώ, μήπως η Ελληνική κυβέρνηση συμφώνησε με το ΔΝΤ, τους εκπροσώπους σας, αυτό το σχέδιο κατά τη διάρκεια των διαπραγματεύσεων;
David Hawley: Συγγνώμη, δεν είμαι σίγουρος ότι κατάλαβα καλά την ερώτησή σας.
Δημοσιογράφος: Εννοώ μήπως γνωρίζετε εάν η Ελληνική κυβέρνηση έχει οποιεσδήποτε ενστάσεις κατά του σχεδίου εκμετάλλευσης ή πώλησης των δημόσιων περιουσιακών στοιχείων ή μήπως είναι μόνο μια πρόταση των εκπροσώπων σας και του ΔΝΤ;
David Hawley: Κοιτάξτε, πιστεύω πως η Ελληνική κυβέρνηση έχει ένα πρόγραμμα να βελτιστοποιήσει την απόδοση -
Δημοσιογράφος: Έχει πρόγραμμα, λέτε;
David Hawley: Έχει σχεδιάσει ένα πρόγραμμα και εμείς είμαστε έτοιμοι να προσφέρουμε συμβουλές. […]
Δημοσιογράφος: Άρα, λοιπόν, αυτό το πρόγραμμα της πώλησης, εκμετάλλευσης της δημόσιας περιουσίας είναι μια πρωτοβουλία της Ελληνικής κυβέρνησης κι εσείς υποστηρίζετε αυτή την πρωτοβουλία τεχνικά, σωστά;
David Hawley: Ναι, όπως είπα, η κυβέρνηση έχει σχεδιάσει ένα πρόγραμμα για να βελτιστοποιήσει τις αποδόσεις των δημοσίων επιχειρήσεων και της δημόσιας περιουσίας. Εμείς στηρίζουμε και προσφέρουμε τεχνικές συμβουλές.
Αυτό ήταν το κλίμα στην Ελλάδα εν έτει 2011, πέντε χρόνια πριν δηλαδή, όταν ΔΕΝ κυβερνούσε ο Σύριζα, αλλά το ΠΑΣΟΚ του Γιώργου Παπανδρέου. Σας θυμίζει τίποτε;
Τα αποσπάσματα που παραθέσαμε είναι αποκαλυπτικά της σχιζοφρένειας στην οποία βρίσκεται αναγκαστικά μια αριστερή κυβέρνηση, η οποία καλείται να εφαρμόσει πράγματα που αντίκεινται στις πεποιθήσεις της. Ο δικαιολογητικός λόγος της διάσωσης της χώρας και του εθνικού συμφέροντος δεν ήταν ποτέ αρκετός στα μάτια των ψηφοφόρων της, διότι οι πιο αριστεροί από αυτήν τής λέγανε «σώζεις τη χώρα και όχι τους πολίτες», μέχρι να φτάσουν στην εξουσία για να βιώσουν το ίδιο ακριβώς δίλημμα.
Ο Γιώργος Παπανδρέου ήταν αυτός που σήκωσε το βάρος επίλυσης του διλήμματος αυτού στο πλαίσιο του μεγάλου ακόμη τότε ΠΑΣΟΚ. Πλην όμως δεν ήταν πλειοψηφία ούτε μέσα στο υπουργικό του συμβούλιο, όπου οι περισσότεροι υπουργοί διαγκωνίζονταν μεταξύ τους ποιος θα πετούσε μακρύτερα την μπάλα στην κερκίδα. Ο ίδιος, λοιπόν, αναγκαζόταν να ισορροπήσει. Ή τουλάχιστον έτσι πιστεύαμε.
Ένα-ένα τώρα, τα στελέχη που ανέδειξε, προσεγγίζουν τον Σύριζα. Η προσέγγιση δεν είναι τυχαία. Τα ίδια πιστεύουν κι αυτοί με τους Συριζαίους. Απλά, έχουν περισσότερες γνώσεις και εμπειρίες από αυτούς και είναι εκπαιδευμένοι να συμπεριφέρονται πιο υπεύθυνα γενικώς, στο μέτρο που συνήθιζαν να διαχειρίζονται ένα (άλλο) καθεστώς, το οποίο ταύτιζε ΠΑΣΟΚ και Κράτος και τους έκανε περισσότερο «θεσμικούς». Γι’ αυτό και πειθάρχησαν στη διάσωση της χώρας από τον ΓΑΠ. Την ανέχθηκαν, όμως. Ποτέ δεν την πίστεψαν στην πραγματικότητα, ούτε την υπηρέτησαν.
Εσύ, όμως, Γιώργο, τί δουλειά έχεις τώρα με τον Σύριζα; Τα ίδια, άραγε, πίστευες κι εσύ τότε;

Παρασκευή, 22 Απριλίου 2016

Δημήτρης Γκιόκας: Οι 12 καταστροφικές συνέπειες της επιστροφής στη δραχμή


από την The Huffington Post
Το τελευταίο διάστημα παρατηρούμε να καλλιεργείται εντέχνως από διάφορους κύκλους το κλίμα υπέρ της επιστροφής στη δραχμή. Έχει στηθεί μία ενορχηστρωμένη προπαγάνδα επηρεασμού της κοινής γνώμης από επιχειρηματικά κέντρα με ιδιοτελείς σκοπούς και κερδοσκοπικά κίνητρα, εκμεταλλευόμενα τη δυσαρέσκεια του κόσμου από την 6ετή ύφεση και την ανυπαρξία συγκεκριμένου σχεδίου εξόδου από την κρίση.
Το κλίμα αυτό ενισχύεται κι από το γεγονός ότι ένα σημαντικό ποσοστό στελεχών των 2 συγκυβερνώντων κομμάτων τάσσεται ανοιχτά υπέρ της δραχμής και ενάντια σε οποιαδήποτε μορφή μεταρρύθμισης που κινείται σε αντίθετη φιλοσοφία.
Παρότι η πλειοψηφία των πολιτών παραμένει σταθερά θετική στον ευρωπαϊκό προσανατολισμό της χώρας και επιθυμεί να έχει το Ευρώ για νόμισμα, έχει αυξηθεί το ποσοστό των ανθρώπων που δηλώνει αδιάφορο σε μια πιθανή μετάβαση στη δραχμή και πιστεύει ότι δε θα μεταβληθεί το βιοτικό του επίπεδο. Αναλύοντας όμως όλα τα οικονομικά δεδομένα μιας τέτοιας εξέλιξης, καταλήγουμε ότι οι επιπτώσεις θα είναι ιδιαίτερα σκληρές και επίπονες.
Πιο συγκεκριμένα, οι συνέπειες της επιστροφής στη δραχμή θα είναι οι εξής:
1. Ραγδαία υποτίμηση της δραχμής έναντι των άλλων νομισμάτων (η ισοτιμία ενδέχεται να ξεπεράσει τις 1000 ΔΡΧ/ 1€). Ενδεχόμενη προσπάθεια πρόσδεσης της δραχμής στο Ευρώ και κλείδωμα της ισοτιμίας είναι καταδικασμένη να αποτύχει (όπως απέτυχε και στην περίπτωση της Αργεντινής), λόγω της τεράστιας φυγής κεφαλαίων και της εξάντλησης των συναλλαγματικών αποθεμάτων.
2. Η υποτίμηση θα επιφέρει εκτίναξη του πληθωρισμού σε επίπεδα ίσα και μεγαλύτερα του 40%, συρρικνώνοντας με αυτό τον τρόπο την αγοραστική δύναμη των πολιτών.
3. Η φυγή κεφαλαίων και η κατακόρυφη αύξηση των μη εξυπηρετούμενων δανείων θα είναι η χαριστική βολή για το αδύναμο χρηματοπιστωτικό σύστημα της χώρας, το οποίο θα καταρρεύσει «στεγνώνοντας» την πραγματική οικονομία από ρευστό.
4. Σε ένα τέτοιο ενδεχόμενο το πάγωμα πληρωμής μισθών και συντάξεων θα είναι αναπόφευκτο για ένα διάστημα μέχρι τη μερική αποκατάσταση της ρευστότητας. Οι συνέπειες επίσης από μια πολύ πιθανή κοινωνική αναταραχή που θα επακολουθήσει είναι απρόβλεπτες.
5. Το Ακαθάριστο Εγχώριο Προϊόν θα συρρικνωθεί περίπου στα 2/3 του σημερινού επιπέδου.
6. Το δημόσιο χρέος της Ελλάδος, ύψους 322 δις ευρώ, θα αυξηθεί αυτόματα ανάλογα με το ύψος της υποτίμησης της δραχμής, πολλαπλασιάζοντας τις δανειακές μας υποχρεώσεις.

7. Ακόμη κι αν επακολουθήσει μια μερική αναδιάρθρωση του χρέους μετά τη χρεοκοπία, αυτή δε θα είναι αναίμακτη: θα συνοδεύεται από ένα νέο πακέτο διάσωσης (μόνο από το ΔΝΤ πλέον) και πολύ επαχθή μέτρα δημοσιονομικής προσαρμογής.
8. Αύξηση εξίσου και του ιδιωτικού χρέους μέσω της εκτόξευσης των επιτοκίων δανεισμού και καταθέσεων, σε μια προσπάθεια τιθάσευσης του καλπάζοντος πληθωρισμού. Η αύξηση των επιτοκίων θα καταστήσει επίσης απαγορευτική την άντληση κεφαλαίων από τις επιχειρήσεις.
9. Ασφυξία των εισαγωγικών επιχειρήσεων λόγω της αδυναμίας αγορών, ελέω της υποτίμησης της δραχμής και της προφανής έλλειψης πιστοληπτικής ικανότητας.
10. Η αδυναμία εισαγωγών θα φέρει έλλειψη σε βασικά είδη στην αγορά, καθώς ως γνωστόν η Ελλάδα δεν είναι αυτάρκης σε πρώτες ύλες και καλύπτει τις ανάγκες της (πχ σε σιτάρι, γάλα, κρέας) μέσω εισαγωγών από ξένες χώρες.
11. Εισβολή ξένων επενδυτών-αρπαχτικών, οι οποίοι θα αποκτήσουν σε εξευτελιστικές τιμές επιχειρήσεις, ακίνητα, κομμάτια δημόσιας περιουσίας κτλ. Θα λάβει χώρα δηλαδή το ξεπούλημα της χώρας, που σήμερα επικαλούνται οι θιασώτες της δραχμής.
12. Διπλωματική και οικονομική απομόνωση της Ελλάδας, η οποία όντας σε πολύ δυσχερή θέση δε θα μπορεί να παρακολουθήσει τις γεωπολιτικές εξελίξεις στην ευρύτερη περιοχή, καθώς και τυχόν προκλήσεις από άσπονδους γείτονες.
Όλα τα παραπάνω καθιστούν ξεκάθαρο ότι δεν πρέπει να στηρίζουμε τις ελπίδες μας σε ανώφελες και επικίνδυνες λύσεις, όπως είναι η επιστροφή στη δραχμή. Ας καταρτίσουμε επιτέλους ένα μακρόπνοο σχέδιο για την επόμενη ημέρα, που θα μετατρέψει την Ελλάδα σε μία σύγχρονη, ευνομούμενη ευρωπαϊκή χώρα, με εύρωστη οικονομία και απελευθερωμένη από τις χρόνιες παθογένειες που την ταλαιπωρούν.

Πέμπτη, 21 Απριλίου 2016

Για την Ενότητα




Για την Ενότητα  (Ισχυρή παράταξη σοσιαλδημοκρατών, αριστερών δημοκρατών, κεντρώων φιλελεύθερων, οικολόγων)

Σε μια από τις πιο κρίσιμες στιγμές στην νεώτερη ιστορία μας, στο πηδάλιο της χώρας βρίσκεται ο πλέον ακατάλληλος και επικίνδυνος κυβερνητικός συνασπισμός. Η χωρίς αρχές, ετερόκλητη, συμμαχία της “ανόητης Αριστεράς” και της “ψεκασμένης Ακροδεξιάς” με συγκολλητική ουσία την ακόρεστη δίψα για την εξουσία. Αδυνατώντας να κυβερνήσουν επί της ουσίας, επιδιώκουν την οικοδόμηση κομματικού κράτους “ των κολλητών”, προσπαθούν να επιβάλλουν τον κομματικό έλεγχο της δικαιοσύνης και της ενημέρωσης, συνεχίζουν την επιχείριση διχασμού της κοινωνίας σε διεφθαρμένους και ηθικά ανώτερους. Μέσα στον βάλτο της ακυβερνησίας, ο συνδυασμός ανικανότητας και ιδεοληπτικής εμμονής στην πολιτική του “όλα στο κράτος και για το κράτος με τους δικούς μας στην εξουσία” μπορεί να αποδειχθεί θανατηφόρα τοξικός.

Η χώρα αποδυναμώνεται εκπίπτοντας σε παρία της Ευρώπης, η οικονομία αργοπεθαίνει στην παγίδα της στασιμοχρεοκοπίας και η κοινωνία όντας αποκαμωμένη αναζητά στηρίγματα ώστε να βρει το κουράγιο για μια ακόμα προσπάθεια. Ο κίνδυνος όμως να επανέλθουν στο προσκήνιο τα σχέδια των δραχμολάγνων, “αφού όλες οι θυσίες αποδείχθηκαν μάταιες”, δεν μπορεί να αγνοείται. Η κρίσιμη κατάσταση και οι κίνδυνοι που παραμονεύουν, καθιστούν αναγκαία όσο ποτέ την ισχυρή πολιτική παρουσία ισχυρής παράταξης που θα στηρίξει και θα εμπνεύσει την προσπάθεια ανόρθωσης. Την ανάγκη αυτή αντιλαμβάνονται όλο και περισσότεροι πολίτες αλλά, και κυρίως, την χρειάζεται η χώρα. Η συγκρότηση της παράταξης έχει ως προϋπόθεση την Ενότητα, την Ανανέωση και τον σαφή μεταρρυθμιστικό στόχο. 

Ο κατακερματισμός σε πολιτικές μικροϊδιοκτησίες δεν αντιμετωπίζεται με τεχνητές συγκολλήσεις εκλογικής επιβίωσης αλλά με την Ενότητα σε ένα νέο πολιτικό φορέα στον οποίο θα συνταιριάξουν λειτουργικά όλα τα ρεύματα που διατρέχουν τον χώρο. Οι Ευρωπαϊστές Σοσιαλδημοκράτες, οι Αριστεροί δημοκράτες, οι κεντρώοι φιλελεύθεροι, οι δυνάμεις της πολιτικής οικολογίας καθώς και προσωπικότητες της πολιτικής και πνευματικής ζωής του τόπου, είναι τα υλικά που συνθέτουν το πανόραμα του νέου οργανισμού.

Η Ανανέωση στο ηγετικό επίπεδο επιβάλλει τον παραμερισμό προσωπικών φιλοδοξιών και στενών κομματικών πατριωτισμών. Η νέα ηγεσία οφείλει να είναι “ελεύθερη βαρών” από το παρελθόν, οφείλει δηλαδή να είναι στην κυριολεξία νέα και όχι προϊόν ανακύκλωσης. Η διαδικασία εκλογής νέας ηγεσίας και οι προφανείς δυσκολίες που ενέχει το εγχείρημα επιβάλλουν την προσφυγή στην λαϊκή εντολή, στην ετυμηγορία της βάσης. Επιβάλλεται όμως παράλληλα να διασφαλιστούν όλες οι προϋποθέσεις για να εκφραστεί μαζικά και αβίαστα η λαϊκή βούληση κάτι που θα ακυρώσει την “μάχη επιβίωσης των μηχανισμών”. Η ολοκλήρωση της προσπάθειας δεν μπορεί παρά να είναι η τελευταία πράξη, το επιστέγασμα σειράς βημάτων και πρωτοβουλιών που θα ενεργοποιήσουν το σώμα της κοινωνίας που προσβλέπει στην συγκρότηση ισχυρής παράταξης.

Η επιτυχής συκρότηση της παράταξης δεν μπορεί να μην αναζητήσει στέρεη βάση στην εκφορά καθαρού μεταρρυθμιστικού λόγου που θα σηματοδοτεί τις δυναμικές παραγωγικές δυνάμεις τις οποίες επιζητεί να εκφράσει πολιτικά. Ο καθαρός μεταρρυθμιστικός λόγος πρέπει να τοποθετεί με σαφήνεια την παράταξη στο πλευρό των δυνάμεων που επιδιώκουν τον ριζικό μετασχηματισμό του κράτους, της εκπαίδευσης, της οικονομίας και που οφείλουν να κατανικήσουν το τέρας του εθνολαϊκισμού, της κομματοκρατίας, της κρατικοδίαιτης οικονομίας. Οι ενδεχόμενοι σύμμαχοι της παράταξης δεν κατοικούν στα εδάφη της δήθεν ριζοσπαστικής και δήθεν αριστεράς.

Παρακολουθούμε με ιδιαίτερη προσοχή και αγωνία τα όσα γράφονται και όσα γίνονται σχετικά με την συγκρότηση της παράταξης. Παρά τα μικρά βήματα που έγιναν με τις συναντήσεις, τις επικοινωνίες και τις δηλώσεις των επικεφαλής των κομμάτων που ανήκουν στο χώρο παράταξης παραμένει η εντύπωση ότι τα πράγματα δεν αντιμετωπίζονται, σε ηγετικό επίπεδο, με την αποφασιστικότητα και την ταχύτητα που θέλουν οι πολίτες και υπαγορεύουν οι ανάγκες της χώρας. Η συγκρότηση κοινής επιτροπής για την διερεύνηση πολιτικών συμπτώσεων προγραμματικού χαρακτήρα, είναι χρήσιμη αλλά δεν αρκεί.

Όσοι πολίτες αντιλαμβάνονται, όπως εμείς, τον επείγοντα χαρακτήρα για την συγκρότηση ισχυρής, νέας και ενιαίας, παράταξης, αντιλαμβάνονται επίσης ότι η διαδικασία θα επιταχυνθεί, εάν η ευθύνη γι΄αυτό ανατεθεί σε ένα συλλογικό όργανο ευρείας αποδοχής στο οποίο θα συμμετέχουν στελέχη και προσωπικότητες πρώτης γραμμής με την ευρύτητα και το κύρος που αντιστοιχεί στο μέγεθος της προσπάθειας. Αυτή η χειρονομία ενότητας και αποφασιστικότητας, χωρίς αστερίσκους, σε επίπεδο κορυφής, είναι δυνατόν να εμπνεύσει την απαραίτητη αισιοδοξία στην βάση της κοινωνίας και να πυροδοτήσει τις διαδικασίες αυτοοργάνωσης σε τοπικό επίπεδο.

Δυτική Αθήνα

Απρίλης 2016

Το κείμενο υπογράφεται από:

Βεντουράτος Θύμιος, Βεντουράτος Σπύρος, Γιαλός Νίκος, Γκόκας Κώστας, Γκούμας Πέτρος, Δουκέλης Αντώνης, Καλαμπαλίκης Παντελής, Κουρτσούνης Γιώργος, Μαϊκαντή Μαίρη, Μιχαλόπουλος Γιάννης, Μουκουβίνας Βασίλης, Ντζούρας Νίκος, Πατινιωτάκης Σταύρος, Ρήγας Χρήστος, Σέμπος Τάκης, Σιώζος Μιχάλης, Σταμάτης Παναγιώτης, Τζιάς Δημήτρης 
  



Τρίτη, 19 Απριλίου 2016

Μάνος Ματσαγγάνης - Χρύσα Λεβέντη: Υπερανταπόδοση


από το ΒΗΜΑ και το Ζώη Τσώλη

«Η απόπειρα της σημερινής κυβέρνησης να προστατεύσει τις (κύριες) συντάξεις των ήδη συνταξιούχων, μεταφέροντας ολόκληρο το βάρος της απαιτούμενης πρόσθετης προσαρμογής σε όσους πρόκειται να συνταξιοδοτηθούν από εδώ και στο εξής, δεν δικαιώνεται επιστημονικά.  

Οι τωρινοί συνταξιούχοι, παρά τις περικοπές της περιόδου 2010-2013, εξακολουθούν να εισπράττουν υπερανταποδοτικές συντάξεις, ιδίως οι υψηλοσυνταξιούχοι και όσοι συνταξιοδοτήθηκαν σε νεαρή ηλικία. Η εξαίρεση όλων αδιακρίτως των σημερινών συνταξιούχων θα υπονόμευε τη δικαιοσύνη μεταξύ των γενεών και την αποδοχή του κοινωνικού συμβολαίου από την τωρινή και τις επόμενες γενιές εργαζομένων - αφού οι τελευταίοι καλούνται να πληρώσουν υψηλότερες εισφορές σε μειωμένα εισοδήματα και προοπτική να λάβουν στο μέλλον χαμηλότερες συντάξεις»
.

«Υπερανταπόδοση»
Τη σκληρή αυτή πραγματικότητα δεν αποτυπώνει το ΔΝΤ αλλά τη διατυπώνουν σε έρευνά τους ο καθηγητής Μάνος Ματσαγγάνης και η κυρία Χρύσα Λεβέντη της Ομάδας Ανάλυσης Δημόσιας Πολιτικής του Οικονομικού Πανεπιστημίου Αθηνών μελετώντας δείγμα 4.599 ασφαλισμένων που συνταξιοδοτήθηκαν από το ΙΚΑ το 2008.

Η εργασία τους εξετάζει ένα κρίσιμο ζήτημα πολιτικής εν όψει μάλιστα και των αποφάσεων για τις αλλαγές στο ασφαλιστικό σύστημα. Το ζήτημα αυτό είναι:

- Οι συντάξεις που εισπράττουν οι σημερινοί συνταξιούχοι έχουν «πληρωθεί» από τις εισφορές που είχαν καταβάλει όσο εργάζονταν οι ίδιοι οι ασφαλισμένοι (και οι εργοδότες τους); Σε ποιον ακριβώς βαθμό; Είναι «υπερανταποδοτικές» (δηλ. υψηλότερες από ό,τι αντιστοιχεί στις εισφορές που καταβλήθηκαν); Ή είναι, αντίθετα, «υποανταποδοτικές» (δηλ. χαμηλότερες από τις εισφορές);

Συγκρίσεις
Οι καθηγητές απαντούν αναλύοντας δείγμα 4.599 ασφαλισμένων που συνταξιοδοτήθηκαν με κύρια σύνταξη από το ΙΚΑ το 2008 και συγκρίνοντας μερικές αντιπροσωπευτικές περιπτώσεις ασφαλισμένων του ΙΚΑ με τις αντίστοιχες άλλων ταμείων.

Στη συνέχεια υπολόγισαν την «πλήρως ανταποδοτική» σύνταξη που θα προέκυπτε αν οι ασφαλισμένοι είχαν καταθέσει τις εισφορές (τις δικές τους και των εργοδοτών τους) όχι στο ταμείο κοινωνικής ασφάλισης στο οποίο ανήκουν αλλά σε κάποιο ιδιωτικό κεφαλαιοποιητικό πρόγραμμα που εξασφάλιζε αποδόσεις παρόμοιες με εκείνες των χρηματαγορών (ετήσια απόδοση 2% πάνω από τον πληθωρισμό).

Οι εκτιμήσεις μας αποδεικνύουν ότι η μεγάλη πλειονότητα (το 98,5%) όσων συνταξιοδοτήθηκαν με κύρια σύνταξη από το ΙΚΑ το 2008 εισπράττει συντάξεις σημαντικά υψηλότερες από το πλήρως ανταποδοτικό ποσό που αντιστοιχεί στις εισφορές τους.

Συγκεκριμένα, εκτιμούν ότι το 35% κατά μέσο όρο της σύνταξης στο δείγμα μας αντιστοιχεί σε επιδότηση από το κοινωνικό σύνολο (ή από τις επόμενες γενεές), πάνω και πέρα από το πλήρως ανταποδοτικό ποσό.

Το ύψος της επιδότησης στη συνολική διάρκεια της ζωής του μέσου συνταξιούχου του δείγματος εκτιμάται σε 63.601 ευρώ (σε σταθερές τιμές 2015).

Οι σημαντικές περικοπές της περιόδου 2010-2013 περιόρισαν την υπερανταποδοτικότητα των συντάξεων, χωρίς όμως να την εξαλείψουν.

Επιπλέον, διαπιστώνουν τα εξής:

1. 
Η επιδότηση - πάνω και πέρα από το πλήρως ανταποδοτικό ποσό - είναι πολύ μεγαλύτερη για τους υψηλοσυνταξιούχους από ό,τι για τους χαμηλοσυνταξιούχους, καθώς και για όσους συνταξιοδοτήθηκαν νωρίτερα, παρότι οι περικοπές των τελευταίων ετών εξίσωσαν σε κάποιον βαθμό την κατανομή της επιδότησης ανάμεσα στις διάφορες κατηγορίες συνταξιούχων.

2. 
Η κραυγαλέα αναντιστοιχία μεταξύ εισφορών και παροχών στην επικουρική ασφάλιση συνεπάγεται ότι η επιδότηση των επικουρικών συντάξεων είναι πολύ υψηλότερη από ό,τι η επιδότηση των κύριων συντάξεων.

Οπως χαρακτηριστικά σημειώνουν, ο κλάδος επικουρικής ασφάλισης του ΙΚΑ εισπράττει εισφορές ίσες με το 6% των ασφαλίσιμων αποδοχών (εισφορά ασφαλισμένων 3% συν εισφορά εργοδοτών 3%), ενώ χορηγεί επικουρικές συντάξεις στο επίπεδο του 30% των συντάξιμων αποδοχών. Αξίζει να σημειωθεί ότι το ποσοστό αναπλήρωσης σε άλλα Ταμεία φτάνει το 45%.

3.
 Η προβολή των εκτιμήσεων από το ΙΚΑ σε άλλα Ταμεία δείχνει ότι η επιδότηση των συντάξεων είναι πολύ πιο γενναιόδωρη στο Δημόσιο και στα ταμεία ΔΕΚΟ, ενώ είναι επίσης πολύ εκτεταμένη στην περίπτωση των αυτοαπασχολουμένων, των ελευθέρων επαγγελματιών και των αγροτών.


Η ταυτότητα της έρευνας
Οι ηλικίες, τα χρόνια ασφάλισης και οι παροχές

Στην εργασία αναλύεται αντιπροσωπευτικό δείγμα 13,3% των συνταξιοδοτουμένων με κύρια σύνταξη γήρατος ΙΚΑ το 2008 (4.599 από 34.487 άτομα) και 15 τουλάχιστον χρόνια ασφάλισης. Το δείγμα περιέχει δεδομένα για το φύλο και την ηλικία των ασφαλισμένων, τα χρόνια ασφάλισης, την ασφαλιστική κλάση, τη νομική βάση συνταξιοδότησης, το εάν ανήκαν ή όχι στα λεγόμενα «βαρέα και ανθυγιεινά επαγγέλματα», καθώς και το ποσό της σύνταξης το 2008. Σύμφωνα με τα δεδομένα του δείγματος, η μέση ηλικία συνταξιοδότησης (το 2008) ήταν 60,8 και 58,4 έτη, η μέση διάρκεια ασφάλισης ήταν 27,8 και 22,0 έτη, ενώ οι τελευταίες συντάξιμες αποδοχές (το 2007) ήταν €1.595 και €1.276 τον μήνα (για άνδρες και γυναίκες αντιστοίχως).

Το Διάγραμμα 1 
δείχνει ότι η διά βίου αξία των συντάξεων που χορηγήθηκαν το 2008 στη μεγάλη πλειονότητα (συγκεκριμένα το 99,5%) όσων συνταξιοδοτήθηκαν λόγω γήρατος από το ΙΚΑ ήταν υψηλότερη από το ανταποδοτικό ποσό που αντιστοιχούσε στη συσσωρευμένη αξία των εισφορών που είχαν καταβληθεί. Η μέση αξία τής (υποδηλούμενης) επιδότησης - πάνω και πέρα από το πλήρως ανταποδοτικό ποσό - εκτιμάται κατά μέσο όρο σε 48,8% των διά βίου παροχών σύνταξης, δηλ. €123.932 ανά συνταξιούχο (σε τιμές 2015).

Το Διάγραμμα 2
 δείχνει ότι οι (σημαντικές) περικοπές της περιόδου 2010-2013 περιόρισαν κάπως την υπερανταποδοτικότητα των συντάξεων, αλλά το 98,5% όσων συνταξιοδοτήθηκαν λόγω γήρατος από το ΙΚΑ το 2008 λαμβάνει σύνταξη υψηλότερη από το ανταποδοτικό ποσό.