ελευθερία, αλληλεγγύη, αναζήτηση, σκληρή δουλειά και πάντα rock n roll

Τεχνικής μηχανικής εγκώμιον

Τεχνικής μηχανικής εγκώμιον

Παρατηρητήριο

Βγαίνεις στο σχολείο στα διαλείμματα για να κάνεις τη λεγόμενη εφημερία στο προαύλιο. Μην πέσουν και χτυπήσουν, μη τσακωθούν, μην μπει ο εξωσχολικός και τα πειράξει. Και πέφτει το μάτι σου στην άκρη της αυλής σένα παιδί που περπατάει μόνο του. Φαινομενικά δεν έχει κανένα λόγο να είναι μόνο του. Ούτε στο τηλέφωνο μιλάει, ούτε διαβάζει το μάθημα της επόμενης ώρας. Απλά κάνει διάλειμμα μόνο του ενώ λίγο παρακάτω η αυλή δονείται από τα γέλια, τα χάΒγαίνεις στο σχολείο στα διαλείμματα για να κάνεις τη λεγόμενη εφημερία στο προαύλιο. Μην πέσουν και χτυπήσουν, μη τσακωθούν, μην μπει ο εξωσχολικός και τα πειράξει. Και πέφτει το μάτι σου στην άκρη της αυλής σένα παιδί που περπατάει μόνο του. Φαινομενικά δεν έχει κανένα λόγο να είναι μόνο του. Ούτε στο τηλέφωνο μιλάει, ούτε διαβάζει το μάθημα της επόμενης ώρας. Απλά κάνει διάλειμμα μόνο του ενώ λίγο παρακάτω η αυλή δονείται από τα γέλια, τα χάχανα, τα τρεχαλητά. Γιατί αυτό το παιδί είναι μόνο του; Ποιο σκοτεινό σπήλαιο έχει ρουφήξει αυτό το βλασταράκι στα έγκατα της ανείπωτης φρίκης;να, τα τρεχαλητά. Γιατί αυτό το παιδί είναι μόνο του; Ποιο σκοτεινό σπήλαιο έχει ρουφήξει αυτό το βλασταράκι στα έγκατα της ανείπωτης φρίκης;ρκτο.

ΠΡΟΣΟΧΗ ΧΡΩΜΑΤΑ- ΜΗ ΜΕ ΔΙΑΒΑΖΕΤΕ ΌΤΑΝ ΕΧΕΤΕ ΔΙΚΙΟ

Οι ευρωπαϊκές αρχές αποφάσισαν να ασχοληθούν ξανά με το μεταναστευτικό όταν άρχισαν οι τσαμπουκάδες της Ιταλικής κυβέρνησης και η κρίση στον κυβερνητικό συνασπισμό της Γερμανίας. Από τις αποφάσεις που πήραν-δεν πήραν είναι φανερό ότι δεν έχουν λύση, αλλά έχουν λεφτά για πέταμα. Είπαν και κάτι υπαινικτικά και για τη δράση των ΜΚΟ στη Μεσόγειο και έδωσαν και του δικού μας παράταση στην αύξηση του ΦΠΑ. Απλά δεν υπάρχει καμιά λύση εκεί που δήθεν ψάχνουν. Πρόκειται περί εποικισμού της Ευρώπης από κατοίκους της Αφρικής και της Ασίας. Ζούμε μια φάση μετακίνησης λαών που θα ενταθεί λόγω υπερπληθυσμού, διάβρωσης των παραλίων και ερημοποίησης που προκαλεί η κλιματική αλλαγή. Αυτά συνδυάζονται με την πολιτική αστάθεια, την οικονομική καχεξία, τη βία αλλά και τη διακίνηση της πληροφορίας και την ευκολία των μετακινήσεων. Η Ευρώπη είναι πολύ πλούσια για το μέγεθος του πληθυσμού της και λογικά φαντάζει ως η γη της επαγγελίας. Κάποια στιγμή θα κλείσει σαν στρείδι αλλά αυτό θα σημάνει βία, ανείπωτη βία. Στα πλαίσια της κατάρρευσης της μεταπολεμικής ηθικής που έρχεται.

Παρασκευή, 25 Απριλίου 2014

Η επόμενη ημέρα


του Δημήτρη Σκάλκου από τα ΝΕΑ

Η επιτυχής δοκιμαστική και περιορισμένη έξοδος στις αγορές, αν και μικρής κλίμακας ως προς τις δημοσιονομικές της επιπτώσεις, υπήρξε αναμφίβολα σημαντική εξέλιξη ως προς τις πολιτικές της συνέπειες: στη βελτίωση της δημόσιας εικόνας της χώρας στη διεθνή σκηνή και την εμπέδωση θετικού κλίματος για την δύσκολη συνέχεια, την αίσθηση αποτελεσματικής αξιοποίησης των (άνισα κατανεμημένων) θυσιών ενός δοκιμαζόμενου, κουρασμένου και αποθαρρυμένου κοινωνικού σώματος.

Καθώς φαίνεται να απομακρύνεται οριστικά ο κίνδυνος της πλήρους κατάρρευσης που θα έφερνε ενδεχόμενη έξοδος της χώρας από την ευρωζώνη, έρχεται η στιγμή της επιστροφής στην πραγματική πολιτική. Η εφαρμογή δύο κοινωνικά επώδυνων προγραμμάτων προσαρμογής (Μνημόνιο 1 και 2), οδήγησε σε μία εντυπωσιακή συρρίκνωση του ελλείμματος και σε σημαντικές παρεμβάσεις σε μία σειρά τομέων (αγορές εργασίας, ανα-κεφαλαιοποίηση των τραπεζών, εξορθολογισμός λειτουργιών και δαπανών της δημόσιας διοίκησης). Ωστόσο, πολλά μένουν ακόμη να γίνουν σε τομείς όπως οι αγορές προϊόντων και υπηρεσιών, ο περιορισμός της φοροδιαφυγής, η ολοκλήρωση της μεταρρύθμισης του δημόσιου τομέα (OECD Economic Surveys Greece, November 2013).

Οι εναπομένουσες αλλαγές αφορούν τομείς στους οποίους εμπλέκονται ευάριθμες επαγγελματικές οργανώσεις και κοινωνικές ομάδες που λειτουργούν ως ισχυροί «παράγοντες αρνησικυρίας» (veto players) προβάλλοντας προσκόμματα απέναντι σε κάθε αλλαγή που απειλεί να μεταβάλει τις ισορροπίες. Δεν θα μπορούσε να γίνει διαφορετικά καθώς οι απαιτούμενες αλλαγές προϋποθέτουν την μετάβαση του εγχώριου πολιτικού και οικονομικού συστήματος σε ένα άλλο «παράδειγμα» λειτουργίας.

Σε ένα τέτοιο περιβάλλον, η επιτυχής προώθηση και εφαρμογή ενός προγράμματος μεταρρυθμίσεων δεν είναι αποτέλεσμα οικονομικού τεχνοκρατισμού, πολιτικού βολονταρισμού ή έξωθεν επιβαλλόμενων επιλογών. Γι’ αυτό, είναι σημαντικό να στρέψουμε την προσοχή μας σε ορισμένα παραγνωρισμένα ζητήματα πολιτικής οικονομίας των μεταρρυθμίσεων. Ανάμεσά τους επιλέγουμε τα παρακάτω:

Πολιτική Διακυβέρνηση. Η Ελλάδα βρίσκεται στις τελευταίες θέσεις σχεδόν σε όλους τους δείκτες που συνθέτουν την «καλή διακυβέρνηση» που όμως αποτελεί την αναγκαία συνθήκη κάθε επιτυχούς μεταρρυθμιστικού προγράμματος. Απαιτούνται εκτεταμένες παρεμβάσεις από τη λογοδοσία της δημόσιας διοίκησης μέχρι την συνταγματική αναθεώρηση και την ανανέωση του πολιτικού προσωπικού.

Κοινωνική προστασία. Το στρεβλά δομημένο σύστημα κοινωνικής προστασίας, όχι μόνο φάνηκε αναποτελεσματικό στην αντιμετώπιση των κοινωνικών συνεπειών της κρίσης αλλά και πολλαπλασίασε τις κοινωνικές και οικονομικές ανισότητες, με τις γνωστές τραγικές συνέπειες για ευρύτατες πληθυσμιακές ομάδες. Παράλληλα γνωρίζουμε ότι τα ζητήματα (ανισο)κατανομής των βαρών επηρεάζουν την κοινωνική υποστήριξη των προγραμμάτων προσαρμογής (Georgia Kaplanoglou, Vassilis T. Rapanos and Ioanna C. Bardakas, “Does fairness matter for the success of fiscal consolidation?”, April 2013)

Εμπιστοσύνη. Η απουσία κοινωνικής εμπιστοσύνης καταγράφεται ως ανασχετικός παράγοντας κάθε συλλογικής δράσης. Η εμπειρική έρευνα υποδεικνύει ότι σε κοινωνίες «χαμηλής εμπιστοσύνης» όπως η ελληνική τα άτομα επιθυμούν την κρατική παρέμβαση (ρύθμιση) ακόμη και όταν αυτή συνοδεύεται από φαινόμενα διαφθοράς (Aghion et al., “Regulation and Distrust”, NBER working paper series, January 2009). Είναι προφανές ότι οι νοοτροπίες και οι συμπεριφορές μεταβάλλονται αργά και βαθμιαία στο χρόνο. Είναι σημαντικό ωστόσο, κάθε στιγμή να δίνεται το ορθό μήνυμα μέσα από την παραδειγματική εφαρμογή των «κανόνων του παιχνιδιού» (θεσμοί) και την αξιολόγηση των ατομικών συμπεριφορών των κυβερνώντων.

Η ελληνική κοινωνία, έπειτα από το ισχυρό σοκ που υπέστη, δείχνει έτοιμη να αλλάξει σελίδα. Η τυφλή αγανάκτηση δίνει σταδιακά τη θέση της στην ψύχραιμη αποτίμηση του παρελθόντος και η αφ’ υψηλού αυτομαστίγωση στη θετική δράση. Ο κίνδυνος σήμερα δεν προέρχεται από τη βίαιη απόρριψη του πολιτικού συστήματος, αλλά μάλλον από την απογοήτευση που φέρνει η απουσία πειστικής εναλλακτικής πρότασης. Αυτό ωθεί τους πολίτες να αποτραβηχτούν στις ατομικές στρατηγικές επιβίωσης και τελικά στην αποστασιοποίηση από την πολιτική συμμετοχή. Είναι περισσότερο παρά ποτέ αναγκαίο να επεξεργαστούμε ένα εθνικό πρόγραμμα ανασυγκρότησης.

Φοβούμαστε ωστόσο ότι, στην παρούσα προεκλογική περίοδο η στρατηγική επιλογή όξυνσης της πολιτικής αντιπαράθεσης καθώς και η μάλλον πρωτότυπη (όπως εφαρμόζεται) για τα ευρωπαϊκά δεδομένα κυβερνητική επιλογή του σταυρού, δεν αφήνουν πολλά περιθώρια για μία ουσιαστική πραγμάτευση των παραπάνω ζητημάτων. Μπορούμε ωστόσο να τα συζητήσουμε την επόμενη μέρα, με τις πολιτικές δυνάμεις και με τους συσχετισμούς ισχύος που θα έχουν προκύψει από την εκλογική διαδικασία. Αυτό βέβαια αποτελεί ένα άλλο δύσκολο ζήτημα…
Ο Δημήτρης Σκάλκος είναι πολιτικός επιστήμονας-διεθνολόγος. Τελευταίο του βιβλίο οι «Αλήθειες για τον Φιλελευθερισμό».

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου