ελευθερία, αλληλεγγύη, αναζήτηση, σκληρή δουλειά και πάντα rock n roll

Τεχνικής μηχανικής εγκώμιον

Τεχνικής μηχανικής εγκώμιον

Παρατηρητήριο

Βγαίνεις στο σχολείο στα διαλείμματα για να κάνεις τη λεγόμενη εφημερία στο προαύλιο. Μην πέσουν και χτυπήσουν, μη τσακωθούν, μην μπει ο εξωσχολικός και τα πειράξει. Και πέφτει το μάτι σου στην άκρη της αυλής σένα παιδί που περπατάει μόνο του. Φαινομενικά δεν έχει κανένα λόγο να είναι μόνο του. Ούτε στο τηλέφωνο μιλάει, ούτε διαβάζει το μάθημα της επόμενης ώρας. Απλά κάνει διάλειμμα μόνο του ενώ λίγο παρακάτω η αυλή δονείται από τα γέλια, τα χάΒγαίνεις στο σχολείο στα διαλείμματα για να κάνεις τη λεγόμενη εφημερία στο προαύλιο. Μην πέσουν και χτυπήσουν, μη τσακωθούν, μην μπει ο εξωσχολικός και τα πειράξει. Και πέφτει το μάτι σου στην άκρη της αυλής σένα παιδί που περπατάει μόνο του. Φαινομενικά δεν έχει κανένα λόγο να είναι μόνο του. Ούτε στο τηλέφωνο μιλάει, ούτε διαβάζει το μάθημα της επόμενης ώρας. Απλά κάνει διάλειμμα μόνο του ενώ λίγο παρακάτω η αυλή δονείται από τα γέλια, τα χάχανα, τα τρεχαλητά. Γιατί αυτό το παιδί είναι μόνο του; Ποιο σκοτεινό σπήλαιο έχει ρουφήξει αυτό το βλασταράκι στα έγκατα της ανείπωτης φρίκης;να, τα τρεχαλητά. Γιατί αυτό το παιδί είναι μόνο του; Ποιο σκοτεινό σπήλαιο έχει ρουφήξει αυτό το βλασταράκι στα έγκατα της ανείπωτης φρίκης;ρκτο.

ΠΡΟΣΟΧΗ ΧΡΩΜΑΤΑ- ΜΗ ΜΕ ΔΙΑΒΑΖΕΤΕ ΌΤΑΝ ΕΧΕΤΕ ΔΙΚΙΟ

Οι ευρωπαϊκές αρχές αποφάσισαν να ασχοληθούν ξανά με το μεταναστευτικό όταν άρχισαν οι τσαμπουκάδες της Ιταλικής κυβέρνησης και η κρίση στον κυβερνητικό συνασπισμό της Γερμανίας. Από τις αποφάσεις που πήραν-δεν πήραν είναι φανερό ότι δεν έχουν λύση, αλλά έχουν λεφτά για πέταμα. Είπαν και κάτι υπαινικτικά και για τη δράση των ΜΚΟ στη Μεσόγειο και έδωσαν και του δικού μας παράταση στην αύξηση του ΦΠΑ. Απλά δεν υπάρχει καμιά λύση εκεί που δήθεν ψάχνουν. Πρόκειται περί εποικισμού της Ευρώπης από κατοίκους της Αφρικής και της Ασίας. Ζούμε μια φάση μετακίνησης λαών που θα ενταθεί λόγω υπερπληθυσμού, διάβρωσης των παραλίων και ερημοποίησης που προκαλεί η κλιματική αλλαγή. Αυτά συνδυάζονται με την πολιτική αστάθεια, την οικονομική καχεξία, τη βία αλλά και τη διακίνηση της πληροφορίας και την ευκολία των μετακινήσεων. Η Ευρώπη είναι πολύ πλούσια για το μέγεθος του πληθυσμού της και λογικά φαντάζει ως η γη της επαγγελίας. Κάποια στιγμή θα κλείσει σαν στρείδι αλλά αυτό θα σημάνει βία, ανείπωτη βία. Στα πλαίσια της κατάρρευσης της μεταπολεμικής ηθικής που έρχεται.

Τρίτη, 20 Μαΐου 2014

Μια γραμμή στην άμμο


του Αρίστου Δοξιάδη από την Καθημερινή

Επί δεκαετίες είχαμε μια ευρύτατη συναίνεση να ανεχόμαστε τα αυθαίρετα και να μην τιμωρούνται οι ιδιοκτήτες. Θυμάμαι την κυρία Παπαρήγα να εξηγεί ότι είναι αντιλαϊκό η κυβέρνηση να επιβάλλει πρόστιμα και να κατεδαφίζει οικοδομές στις εξοχές της Αττικής, γιατί οι λαϊκές οικογένειες έχουν δικαίωμα στο εξοχικό σπίτι και δεν μπορούν να αγοράσουν νόμιμα οικοδομήσιμα οικόπεδα. Με τα χρόνια, τα αυθαίρετα κτισμάτα έγιναν εκατοντάδες χιλιάδες. Οταν το πλήθος είναι τόσο μεγάλο, δύσκολα βρίσκεται καλή λύση. Είναι πολιτικά και τεχνικά ανέφικτο να κατεδαφιστούν όλα ή έστω ένα σημαντικό ποσοστό τους. Αν, αντί για αυτό, επιβληθούν δρακόντεια πρόστιμα, αυτά δεν θα εισπραχθούν και θα είναι πολιτικά αδύνατο στη συνέχεια για το κράτος να κατασχέσει χιλιάδες περιουσίες.

Αν το κράτος δεν κάνει τίποτε, τότε θα συνεχίσει αμείωτη η παράνομη δόμηση. Αν ληφθούν μέτρα για να «τακτοποιηθούν» τα κτίσματα με καταβολή χαμηλού προστίμου, τότε οι πολίτες βλέπουν την αδυναμία του κράτους να κατεδαφίσει ή να κατασχέσει, και έτσι ενθαρρύνονται να κτίσουν την επόμενη γενιά αυθαιρέτων. Αν καταφέρει να ελέγξει τη νέα παράνομη δόμηση, αλλά δεν κάνει τίποτε για τα υπάρχοντα κτίσματα, τότε αυτά θα ρημάζουν σιγά σιγά καθώς οι ιδιοκτήτες δεν θα μπορούν να τα ανακαινίζουν ή να τα μεταβιβάζουν. Και αν ρημάζουν πολλά κτίρια, η ζημιά στο περιβάλλον και στην ποιότητα ζωής των γειτόνων είναι μεγάλη.

Παρ’ όλη τη μεγάλη έκταση του προβλήματος, σε μερικές ζώνες η αυθαίρετη δόμηση ήταν περιορισμένη, είτε επειδή το κράτος εστίαζε εκεί το αποτρεπτικό του έργο είτε επειδή δεν υπήρχε κοινωνική αποδοχή για εκείνη την αυθαιρεσία. Τέτοιες είναι οι ζώνες προστασίας αρχαιολογικών χώρων, όπως της Βραυρώνας και του Ραμνούντα, που είναι όαση άθικτου μεσογειακού τοπίου μέσα στην Αττική. Σε μικρότερο βαθμό, άθικτες είναι και οι περισσότερες παραλίες της χώρας, που δεν έχουν κατασκευές «πάνω στο κύμα». Υπήρχε μια συναίνεση ότι η παράκτια δόμηση είναι διαφορετική, ότι ο αιγιαλός είναι ταμπού. Γι’ αυτό, όσα αυθαίρετα κτίστηκαν σε παραλίες και αιγιαλούς δεν έχουν συμπεριληφθεί στις κατά καιρούς ευνοϊκές ρυθμίσεις για τα κτίσματα της ξηράς.

Ηρθε όμως το νομοσχέδιο για την «οριοθέτηση, διαχείριση και προστασία αιγιαλού και παραλίας» για να παραβιάσει το ταμπού. Προβλέπει διαδικασίες για τη νομιμοποίηση αυθαίρετων κατασκευών στον αιγιαλό. Το υπουργείο Οικονομικών επιμένει ότι θα αφορά μόνο όσες θα μπορούσαν να ήταν νόμιμες με τα ισχύοντα καθεστώτα, και με αυστηρές προϋποθέσεις. Πολλοί ειδικοί αντιτείνουν ότι ανοίγουν παράθυρα ερμηνείας, διαδικασίας και λαθροχειρίας που θα επιφέρουν πολύ περισσότερες νομιμοποίησεις, αλλά και θα σταματήσουν τις διαδικασίες κατεδάφισης για 3.000 κτίσματα στον αιγιαλό που έχουν αρχίσει να εκτελούνται πρόσφατα.

Φοβάμαι ότι το υπουργείο κάνει μεγάλο λάθος και οι συνέπειες θα είναι μη αναστρέψιμες. Το μεγαλύτερο πρόβλημα δεν είναι με όσα αυθαίρετα κτίσματα ήδη υπάρχουν και θα παραμείνουν, αλλά με αυτά που θα κτιστούν στη συνέχεια. Αν προχωρήσουν τώρα μερικές νομιμοποιήσεις και σταματήσουν οι κατεδαφίσεις, το άρρητο μήνυμα που θα εισπράξουν οι επίδοξοι νέοι καταπατητές είναι ότι το καθεστώς χαλάρωσε και ότι θα γίνουν ακόμα περισσότερες «τακτοποιήσεις» στο μέλλον. Αυτό δηλαδή που έχουν μάθει καλά οι αυθαιρετούχοι στην υπόλοιπη χώρα.

Ευτυχώς όμως η παράκτια ζώνη δεν είναι σαν την υπόλοιπη χώρα. Ο φαύλος κύκλος «δόμηση - τακτοποίηση - νέα δόμηση - νέα τακτοποίηση» είναι εφικτό να σπάσει, αρκεί να γίνουν τα πράγματα με τη σωστή σειρά. Η σειρά μπορεί να είναι η εξής: Το κράτος ζητάει από μια υπηρεσία δορυφορικής φωτογράφησης να λαμβάνει εικόνες από όλη την ακτογραμμή της χώρας συχνά, π.χ. κάθε μήνα. Μια μικρή υπηρεσία ή μια εταιρεία, με τη βοήθεια ειδικού λογισμικού, συγκρίνει κάθε νέα σειρά εικόνων με τις προηγούμενες και εντοπίζει τις νέες κατασκευές σε μια ζώνη μέχρι 50 μέτρα από το νερό. Διασταυρώνει με τις πολεοδομίες αν υπάρχει σχετική άδεια, πράγμα που στις περισσότερες περιπτώσεις θα μπορεί να γίνεται από βάση δεδομένων. Οταν δεν βρίσκεται η άδεια, γίνεται αυτοψία και διατάσσεται διακοπή εργασιών. Ο έλεγχος μπορεί να είναι πλήρης και έγκαιρος, δηλαδή πριν προχωρήσει πολύ η κατασκευή. Είναι τεχνικά εύκολο να σχεδιαστεί μια τέτοια διαδικασία και να υλοποιείται με μικρό κόστος. Αν οι φωτογραφίες αναρτώνται σε δημόσιο ιστότοπο, θα κινητοποιηθούν και εθελοντές. Παράλληλα, οι διαδικασίες κατεδαφίσεων που έχουν δρομολογηθεί συνεχίζονται, για να εμπεδωθεί η αίσθηση ότι το κράτος επιμένει στη νομιμότητα στον αιγιαλό.

Αν ύστερα από τρία χρόνια αυτά έχουν ως αποτέλεσμα να σταματήσουν σχεδόν όλες οι νέες παράνομες κατασκευές, τότε το κράτος μπορεί να ισχυριστεί, αξιόπιστα, ότι έχει τραβήξει μια γραμμή στην άμμο, που δεν θα παραβιαστεί από εδώ και μπρος. Και τότε θα είναι η στιγμή που μπορεί να μελετήσει την τακτοποίηση ορισμένων παλιών αυθαίρετων κατασκευών, για να μπορούν να αξιοποιηθούν. Αν όμως δεν τα καταφέρει, ας μη ρισκάρει με νομιμοποιήσεις που θα ανοίξουν τον ασκό του Αιόλου και ας τις αφήσει για επόμενους, πιο ικανούς, διαχειριστές της φυσικής κληρονομιάς. Σε κάθε περίπτωση, ας αφαιρέσει τις διατάξεις για τα αυθαίρετα από το σημερινό νομοσχέδιο.
* Ο κ. Αρίστος Δοξιάδης είναι συγγραφέας του βιβλίου «Το αόρατο ρήγμα: θεσμοί και συμπεριφορές στην ελληνική οικονομία».

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου